Sonsuzluğu müalicə etmək mümkündür

Sonsuzluğu müalicə etmək mümkündür
19:03 12 Noyabr 2015
56 Digər
Ölkə mətbuatı
A- A+


Bakı, 11 noyabr, AZƏRTAC
Sonsuzluq bütün dünyada aktual problemdir. Son statistik məlumatlara görə, dünyada hər yeddi cütlükdən biri bu problemlə qarşılaşır. Təbabətin yenilikləri – süni mayalanma (EKO), donor toxum hüceyrələrindən istifadə metodu və digər bu kimi vasitələr çox ailələrə valideynlik səadətini duymaq imkanını yaradır. Azərbaycanda sonsuz ər-arvadlara hansı texnologiyalar təklif edilir? EKO zamanı uşağın cinsini “sifariş” etmək olarmı? AZƏRTAC-ın bu və digər suallarını Azərbaycan Səhiyyə Nazirliyinin Elmi-Tədqiqat Mamalıq və Ginekologiya İnstitutunun elmi əməkdaşı, tibb elmləri üzrə fəlsəfə doktoru Aynurə Əmirova cavablandırıb.
-Aynurə xanım, Azərbaycanda ödənişsiz EKO xidmətlərinin tətbiqi planlaşdırılırmı? Bu xidmətlərdən kimlər istifadə edə bilər?
-Azərbaycanda ödənişsiz EKO xidmətlərinin tətbiqi yaxın gələcək üçün qarşıya qoyulan perspektiv
vəzifələrdən biridir. Lakin EKO proqramında xaricdən gətirilən bahalı dərman vasitələrindən istifadə edildiyi üçün hazırda bu mümkün deyil. Dövlət dəstəyi göstəriləcəyi halda ödənişsiz EKO xidmətlərindən müəyyən göstəricilərə malik aztəminatlı ər-arvadlar istifadə edə bilərlər.
-Azərbaycanda süni mayalanma xidmətlərinə dair müraciətlərin statistikası barədə nə deyə bilərsiniz? Bu xahişlə müraciət edən ər-arvadların sayının artması nə ilə bağlıdır?
-Klinikalarda EKO tsikllərinin keçirilməsi statistikası respublika üzrə ümumi məlumatlar cəmlənmədən aparılır. Ona görə də sonsuzluğun məlum müalicə növünün göstəriciləri və faizi müxtəlif rəqəmlər arasında dəyişir. Bu müalicə metoduna müraciət edən ər-arvadların sayının artması son illər sonsuzluğun çoxalması, habelə sonsuzluğun başqa müalicə metodları səmərəsiz olduğu halda ər-arvadın ən qısa müddətə uşağa sahib olmaq arzusu ilə bağlıdır.
-EKO yolu ilə genetik xəstəliklər ötürülürmü? Onların qarşısını necə almaq olar?
-EKO proqramı təkcə sonsuzluğun müalicəsini nəzərdə tutmur, həm də implantasiya qabağı genetik diaqnostika metodu əsasında döldə genetik xəstəliklərin inkişafının qarşısının alınması məqsədləri ilə istifadə edilir. Bu metod genetik cəhətdən sağlam embrionun seçilməsinə və hamiləliyin normal inkişafına imkan yaradır. Bu metoddan, məsələn, valideynlərdə talassemiya kimi genetik xəstəliklər olan zaman istifadə edilir.
-Azərbaycanda donor toxum hüceyrəli bankı mövcuddurmu?
-Donor toxum hüceyrələri bankı EKO metodunu tətbiq edən ayrı-ayrı özəl klinikalarda var. Bu halda donor toxum hüceyrələri vitrifikasiya edilir (dondurulur), sonradan EKO proqramlarında istifadəsi edilir.
-Nə üçün EKO zamanı adətən əkizlər doğulur?
-EKO proqramında hamiləlik şansını artırmaq məqsədilə uşaqlıq borusuna bir neçə embrion köçürülür. Son vaxtlar iki embrion olur. Embrionların implantasiyası ilə əlaqədar çoxdöllü hamiləlik yaranır.
-EKO cəhdlərinin sayı barədə müəyyən tövsiyələr varmı?
-Xarici tədqiqatlara əsasən EKO proqramının keçirilməsi cəhdlərində konkret miqdar məhdudiyyəti yoxdur. Əldə olan məlumatlara görə, EKO cəhdlərinin sayı artdıqca, hamiləlik ehtimalı artır. Lakin dördüncü və sonrakı cəhdlərdən sonra hamiləlik ehtimalı azalır. Bu halda ər-arvad övladlığa uşaq götürmək barədə fikirləşməlidir.
-EKO-nun tətbiqi üçün hansı məhdudiyyətlər var?
-Ağır somatik və yoluxucu xəstəliklərdə, hamiləliyin və əməliyyat müdaxiləsinin mümkünsüz olduğu hallarda EKO proqramını həyata keçirmək olmaz. Ailədə uşaqların tərbiyəsini çətinləşdirən psixosomatik xəstəliklər, habelə xəstələrin yumurtalığında bədxassəli törəmə və ya digər yerlərdə bədxassəli şişlər olanda da EKO proqramı tətbiq edilmir.
-Süni mayalanmada uşağın cinsini “sifariş” etmək olarmı?
-EKO proqramında dölün cinsinin seçimi cinsi xromosomlarla ilişikli genetik xəstəliklərə dair tibbi göstəricilər olduğu halda implantasiya qabağı diaqnostika metodu əsasında müəyyən edilir. Məsələnin mənəvi-estetik tərəfi ayrı-ayrı ölkələrdə müxtəlif cür yozulur.

RƏYLƏR

BU KATEQORİYADAN DİGƏR XƏBƏRLƏR

Ölkə mətbuatında bugün »

Ötən il ABŞ-ın bir ştatında polis 157 nəfəri öldürüb

19 Avqust 2017 09:47

Zığ şosesində qəza

19 Avqust 2017 09:36

Atəşkəs 121 dəfə pozuldu

19 Avqust 2017 09:34

Trampın məsləhətçisi istefadan sonra prezidentlə "MÜHARİBƏYƏ GEDƏCƏYİNİ" bildirdi

19 Avqust 2017 09:33

Erməni silahlı bölmələri atəşkəsi 121 dəfə pozub

19 Avqust 2017 09:32

Beynəlxalq əmtəə, fond və valyuta bazarlarının əsas göstəriciləri (19.08.2017)

19 Avqust 2017 09:32

Azərbaycanda antik dövrə aid qəbiristanlıq aşkar edildi

19 Avqust 2017 09:27

Camış qadını xəstəxanalıq etdi - Ağstafada

19 Avqust 2017 09:14

Bakıda qadın naməlum şəxslər tərəfindən döyülüb

19 Avqust 2017 09:12

CƏBHƏDƏN XƏBƏR VAR

19 Avqust 2017 09:10

Adnan Oktar Azərbaycan xalqını təhqir etdi – VİDEO

19 Avqust 2017 09:03

"Lada" "Ford"la toqquşdu: bir yaralı

19 Avqust 2017 08:59

Alkanardakı partlayışın dağıntıları arasında ikinci cəsəd tapılıb

19 Avqust 2017 08:42

İctimai nəqliyyatda təhlükəsizliklə bağlı yeni layihə başlayır

19 Avqust 2017 08:33

Livan ordusu Suriya ilə sərhəddə İŞİD əleyhinə əməliyyata başlayıb

19 Avqust 2017 08:32

Alimlər bədxassəli xalların yaranma səbəbini tapıblar

19 Avqust 2017 08:03

İspaniyada terror qurbanlarının 9-nun şəxsiyyəti müəyyənləşdirilib

19 Avqust 2017 08:02

Dieqo Kostadan “Çelsi” rəhbərliyinə SƏRT MESAJ

19 Avqust 2017 07:33

Trampın "Twitter" hesabının dəyəri açıqlandı

19 Avqust 2017 07:29

Sakit okeanda güclü zəlzələ: iki ada silkələndi

19 Avqust 2017 07:24

Bu gün Azərbaycan Premyer Liqasında II tura start veriləcək

19 Avqust 2017 07:12

Çində daşqınlar 10 nəfərin ölümünə səbəb olub

19 Avqust 2017 07:07

Yaponiya və Çin arasında gərginlik - Pekinə xəbərdarlıq edildi

19 Avqust 2017 07:03

Bakıda "Azsamand" yandı

19 Avqust 2017 06:39

Yeni doğulmuş körpələrdə doğru bildiyimiz yanlışlar

19 Avqust 2017 06:33

Ən böyük 50 qaradərili idmançının reytinqi açıqlandı

19 Avqust 2017 06:29

Konqoda 200 nəfər torpaq sürüşmələrinin qurbanı olub

19 Avqust 2017 06:22

Neftimizin qiyməti cüzi ucuzlaşıb

19 Avqust 2017 06:03

Qida zəhərlənməsini yüngülləşdirən prosedurlar

19 Avqust 2017 05:33

Venesuelanın keçmiş baş prokuroru prezident Maduronu korrupsiya qalmaqalında ittiham edib

19 Avqust 2017 05:32

Beyləqanda ev əşyaları ilə birgə yandı

19 Avqust 2017 05:29

Status paylaşanlar pul qazanacaq - yeni sosial şəbəkə

19 Avqust 2017 05:03

Trampın daha bir müşaviri vəzifəsini tərk etdi

19 Avqust 2017 04:39

"Liverpul"dan "Barsa"ya növbəti rədd cavabı - Koutinyonu satmırlar

19 Avqust 2017 04:33

Trampın sərmayələrin qanuni tənzimlənməsi üzrə xüsusi məsləhətçisi öz postunu tərk edəcək

19 Avqust 2017 04:17

Tryudo Barselonada Kanada sakinlərinin öldürüldüyünü bildirib

19 Avqust 2017 04:07

Dünyanı yeni xəstəlik bürüyə bilər - Nigeriyada mənşəyi məlum olmayan virus yayıldı

19 Avqust 2017 04:03

Adriana bu dəfə Metinlə qayıtdı - FOTOLAR

19 Avqust 2017 03:33

Bakıda 7 otaqlı ev yandı

19 Avqust 2017 03:19

Barselonada terror aktında yaralananların 15-nin vəziyyəti ağırdır

19 Avqust 2017 03:07

“Qarabağ”a qol vurmuş hücumçu “Milan”da

19 Avqust 2017 03:03

6 metrlik quyuya düşən şəxs xilas olundu - Şəkidə

19 Avqust 2017 02:54

Trampın məsləhətçisi istefadan sonra prezidentlə "müharibəyə gedəcəyini" bildirib

19 Avqust 2017 02:52

Evdə hazırlaya biləcəyiniz və sizi gözəlləşdirəcək maskalar

19 Avqust 2017 02:33

Bakıda mənzildən meyit tapılıb

19 Avqust 2017 02:19

Şəkidə üzüm istehsalı 5 min tona çatdırılacaq

19 Avqust 2017 02:03

Almaniyada bıçaqla hücum olub -

19 Avqust 2017 01:50

Salyanda qonşu qonşunu bıçaqladı

19 Avqust 2017 01:39

102 yaşlı ən qoca paraşütçü - VİDEO

19 Avqust 2017 01:33

Dünyanı yeni xəstəlik bürüyə bilər -

19 Avqust 2017 01:25