Boğaz məsələsi

Boğaz məsələsi
12:19 3 Dekabr 2015
37 Sosial
Ölkə mətbuatı
A- A+

Rəhmətlik Əli dayı deyərdi ki, əgər sən ağzındakı tikəni çeynəyib udmamısansa, o, hələ sənin deyil. Boğazdan keçəndən sonra sənin olacaq. Demək, boğaz insanın ən vacib yerlərindən biridir.

Uşaq vaxtı elə indinin özündə də kənd yerlərində deyirlər ki, filankəs gəlib mənə boğaz çəkdi. Hətta formasını da göstərirdilər. Məsələn,  barmaqları ilə boğazının dərisindən dartıb dedi:  mən ölüm bu işi bağışla getsin.

İnək yelinləyəndə, əmcəklərinə süd gələndə  “boğazdı” deyirlər, yəni bir neçə gündən sonra doğacaq.

Adam adamı çox istəyəndə deyir, sənsiz boğazımdan heç nə keçmir. Ən çətin sual qarşısında qalanda deyir: boğazım qurudu.

Bir sözlə, boğaz nədirsə çox ciddi bir məsələdir və dünyanın bütün işləri gəlib boğazdan keçir. Böyük  Fizuli “Səhhət və mərəz” əsərində  deyirdi ki, can qalasına yol boğazdan başlanır. Amma boğazdan keçməyənlər də olur. Birinin ağır sözü, hədəsi görürsən ki, boğazdan keçə bilmir. İlişib qalır boğazın tən ortasında.

Məsələn, Türkiyənin rus təyyarəsinin vurması boğaz üçün yetərli hadisə deyil. Neçə gündü təyyarənin vurulması Rusiyanın boğazından keçmir. Prezident Putinin  bəyanatları və gərgin müsahibələr onu göstərir ki, doğurdan da, vurulan təyyarənin boğazdan keçməyi çətin və müşkül məsələdir. Bəs onda rus təyyarəsi niyə Türkiyə sərhədini keçirdi? Türkiyə öz sərhədlərini qoruyur, bu, onun haqqıdır  və rus təyyarəsinin Türkiyə tərəfdən  edilən  xəbərdarlıqlara məhəl qoymayaraq at oynatması sindromu da  Türkiyənin boğazından keçmir. Ona görə də təyyarə bir neçə yerə parçalanır ki, boğazdan rahat keçə bilsin. Amma yenə keçmir.  Bir sözlə, bu hadisə  həm Rusiyanın, həm Türkiyənin boğazından keçməkdən ötrü yaradılıb. Amma nə fayda.

Məlum məsələyə qərb dövlətləri qoşuldu. Çalışdılar ki, Türkiyənin boğazından  təyyarənin dirisini,  ölüsünü isə Rusiyanın boğazından keçirsinlər. Hətta bizimkilər də hadisəyə münasibət bildirdilər. Aqil Abbasla Rəşad Məcid  dedilər ki, təyyarənin  dirisi Türkiyənin boğazından keçsin. Məsələ də həll olunsun.  Təklifdən sonra elə bil təyyarə yenidən vuruldu, qan düşdü, ara qızışdı, az qala desinlər ki, təyyarəni sürən Rəşad Məcid, vuran da  Aqil Abbas  imiş. Ona görə də bu təklif heç kimin, xüsusən, həssas medianın boğazından keçmədi.

Dünyada gedən boğaz söhbətlərindən sonra tarixi boğazlar hərəkət keçdi. Bosfor  boğazı Qara dəniz və Mərmərə dənizlərini  birləşdirməkdən imtina həddinə çatdı. Hətta Avropa və Asiyanı ayıracağı qənaətinə gəldi. Rusiya və Türkiyənin hazır münasibətləri tarixi  beynəlxalq ticarət yolu olan Bosfor boğazından asanlıqla keçə bilmir. Ola bilsin ki, yol tamamilə bağlansın. Bu da bütün boğazların ağsaqqalı və yekəsi. Hələ  Dardanel  boğazı da bir yandan. O Egey və Mərmərə dənizini  birləşdirməkdən imtina etsə, onda dünya iqtisadiyyatı  silkələnər. Dünya okeanlarına yol Qara dənizdən başlanır. Bu boğazlar Avropa və Asiyanı birləşdirən ən iri boğazlardır. İndi balaca bir təyyarənin sərhədi keçməsi və vurulması Rusiya və Türkiyənin boğazından keçmirsə, onda  bu boğazlara  nə demək olar?

Ən böyük boğazlar balaca boğazlardan keçir. Yadıma Mirzə Cəlilin 20-ci əsrin əvvəllərində yazdığı “Dardanel boğazı”, “Rus məxrəci”, “Ərəb məxrəci” felyetonları düşür. Tarix eynən təkrarlanır. Dünyada yeni heç nə yoxdur. Hər şey təkrardır.   Boğazları qorumaq lazımdır...

RƏYLƏR

OXŞAR XƏBƏRLƏR

BU KATEQORİYADAN DİGƏR XƏBƏRLƏR

Ölkə mətbuatında bugün

Trend olmuş "qırmızı biləkliy"in MÖCÜZƏLİ SİRRİ

29 Aprel 2017 11:43

BANM-in tələbələri ATA yardda - FOTO

29 Aprel 2017 11:42

Milli Qəhrəman Naiq Yusifovun büstünün açılışı olub

29 Aprel 2017 11:39

ABŞ və Şimali Koreyanın hərbi gücləri - ŞOK RƏQƏMLƏR - FOTOLAR

29 Aprel 2017 11:33

Avtobus dərəyə aşdı

29 Aprel 2017 11:33

Bakıda polis gəncləri intim münasibətdə olarkən yaxaladı - FOTO

29 Aprel 2017 11:32

Tünzalə Ağayeva: "40 yaşında qadının gözəlliyi..."

29 Aprel 2017 11:32

İslamiadaya hazırlaşan voleybol üzrə kişilərdən ibarət Azərbaycan yığması növbəti qələbəsini qazanıb

29 Aprel 2017 11:32

FED-in hədəfi uçot dərəcəsini 3%-ə çatdırmaqdır

29 Aprel 2017 11:27

İstanbul boğazı bağlandı

29 Aprel 2017 11:25

Maltanın baş naziri: "Tərəfdaşımız SOCAR-a təşəkkür edirəm"

29 Aprel 2017 11:22

"Kara Sevda"nın bitmə tarixi və səbəbi bəlli oldu - FOTO

29 Aprel 2017 11:17

Ali İhsan Genç: "Azərbaycanda "Eximbank"ın qurulmasına ehtiyac var"

29 Aprel 2017 11:17

Bu qadın itlə ailə qurur

29 Aprel 2017 11:17

Millimiz qələbə ilə başladı - FOTOLAR

29 Aprel 2017 11:14

Qoşulub qaçan sevgili qızların görüntüləri yayıldı - FOTOLAR

29 Aprel 2017 11:13

“WhatsApp”dan gözlənilməz YENİLİK

29 Aprel 2017 11:13

Sərnişin avtobusu "Mersedes"lə toqquşdu - VİDEO - FOTO

29 Aprel 2017 11:12

BANM-in tələbələri BP şirkətinin “ATA yard” sahəsində olublar

29 Aprel 2017 11:12

Türkiyəli zəvvarlar Məkkədə bir-birinə girdi: Yaralılar var - FOTO

29 Aprel 2017 11:09

Bu əşyanı mobil telefonun üzərinə qoyun

29 Aprel 2017 11:08

Bakıda Türkiyə-Azərbaycan iş adamları birliyinin toplantısı keçirilir

29 Aprel 2017 11:07

Ali məktəblərdə maliyyələşmənin YENİ QAYDALARI

29 Aprel 2017 11:05

Türkiyədə Vikipediyaya giriş bağlandı

29 Aprel 2017 11:05

Futbolçu hakimi bir yumruqla yerə sərdi - VİDEO - FOTO

29 Aprel 2017 11:05

Bacısının adından istifadə edərək görüşə çağırdığı tələbə qızı zorladı

29 Aprel 2017 11:05

UNEC xarici ticarətə kadr dəstəyi verəcək- FOTOLAR

29 Aprel 2017 11:04

Bu il 1000-dən çox miqrant Aralıq dənizində boğulub - HESABAT

29 Aprel 2017 11:03

İraq və Suriyada xeyli terrorçu məhv edildi

29 Aprel 2017 11:01

Bakıda dilənçiliklə məşğul olan şəxslər tutuldu

29 Aprel 2017 10:59

İlham Əliyev baş nazir və xarici işlər nazirini qəbul etdi

29 Aprel 2017 10:57

Şamaxıda ağır qəza - Ölən var

29 Aprel 2017 10:54

Dihajın Kiyev çəkilişləri də bitdi - FOTO

29 Aprel 2017 10:52

Bakıda "Oxu Günü" keçiriləcək - FOTO

29 Aprel 2017 10:47

Prezident İlham Əliyev Qətərin sabiq Baş naziri və xarici işlər nazirini qəbul edib

29 Aprel 2017 10:47

DİQQƏT: Xoruldayırsınızsa, şəkər xəstəsi ola bilərsiniz

29 Aprel 2017 10:44

Bakı Beynəlxalq Dəniz Limanı İqtisadiyyat Nazirliyinin tabeliyinə verildi

29 Aprel 2017 10:43

Azərbaycanda ali təhsil müəssisəsinin elmi tədqiqat fəaliyyəti təsisçinin vəsaitləri və qrantlar hesabına həyata keçiriləcək

29 Aprel 2017 10:42

Neft bahalaşdı

29 Aprel 2017 10:42

Maliyyə bazarlarında neftin qiymətinin artması ilə bağlı ehtimallar azalır

29 Aprel 2017 10:42

Kim Çen In ABŞ-ın xəbərdarlıqlarına rəğmən etdi və...

29 Aprel 2017 10:39

Şəhidlər xiyabanında 13 yaşlı qıza təcavüz etdi - Türkiyədə - FOTO

29 Aprel 2017 10:37

“Telegram” messencerində məhsul sifariş etmək mümkün olacaq

29 Aprel 2017 10:35

Qırğızıstanda torpaq sürüşməsi

29 Aprel 2017 10:35

Məmur qızının yeni fotoları yayıldı - BAHALI HƏYAT TƏRZİ

29 Aprel 2017 10:33

Məşhurların fırıldağı: lüks bayram vəd edib aldatdılar - FOTO

29 Aprel 2017 10:32

Dövlət Departamentinin 2300 əməkdaşı işdən çıxarıla bilər

29 Aprel 2017 10:32

Torpaq sürüşməsində 7 ev dağıldı: xeyli sayda ölən var - Qırğızıstanda

29 Aprel 2017 10:27

Qızıl bahalaşdı

29 Aprel 2017 10:27

ABŞ-da aktiv neft-qaz quyularının sayı daha 13 ədəd artıb

29 Aprel 2017 10:27