Sülhün nə olduğunu bilməyənlər savaşarsa

Sülhün nə olduğunu bilməyənlər savaşarsa
07:22 7 Dekabr 2015
30 Ölkə
Ölkə mətbuatı
A- A+

Müharibə aparılması yalnız o zaman düzgün olar ki, sülh məqsədi daşısın. Əks halda, heç bir günahsız insanın ölümünə haqq qazandırıla bilməz.

İkinci Dünya Müharibəsi altı il sürdü. Artıq 15 ildir ki, terrorizmə qarşı mübarizə aparılır. Vəziyyət isə yaxşıya doğru getmir. Səbəb isə sülhün nə olduğunu bilməməyimizdir. Yaxın Şərqdə nisbətən sabitlik yaradılması yollarını tapıb bu istiqamətdə çalışmaq əvəzinə əvvəlcə bombalarla hücuma keçirik - İslam dövlətini və onun qeyri-İŞİD qonşularını məhv edəcək, Qərbə qarşı intiqam bəsləyən yeni qüvvələr yaradacaq bombalar. Prussiya generalı Karl fon Klauzevitsin məşhur bir sözü var: müharibə fərqli vasitələrlə aparılan siyasətdir. Elə problem də burdadır ki, bu siyasətin yönlərini müəyyənləşdirə, əslində nə istədiyimizi qərarlaşdıra bilmirik. Əgər qalibiyyətin nə olduğunu bilmiriksə, qalib gələ də bilmərik.

Ceyls Freyzer The Guardian-da dərc olunmuş "You wonchr("39")t win a war against Isis if you donchr("39")t know what the peace looks like" yazısında bildirir ki, Devid Kemeron Milad bayramına qədər müharibəyə başlamağı planlaşdırır. Bəli, sülh və xeyirxahlıq mesajının verildiyi xristianlıq bayramı ilə eyni vaxtda.

İraqın 2003-cü ildə işğal edilməsini xatırlayaq. ABŞ əsgərləri bir neçə həftəyə Bağdada çatdı. Səddam Hüseynin heykəllərini sökdülər və ölkəni idarə edən şəxsləri vəzifədən çıxardılar. Martın 19-u başlayan müharibə mayın 1-i sona çatdı. Hərbi təyyarə daşıyan "USS Abraham Lincoln" gəmisinin üzərində məşhur "missiya tamamlandı" yazılı bayraq asıldı.

Həmin gün Corc Buşun çıxışından sonra İraqda daha çox amerikalı həyatını itirdi, nəinki çıxışdan əvvəl. Missiya tamamlandı? Bu, pozulması lazım olan bir mifdir. Hətta bu gün İraqdan geriyə qalan qan, müharibə və nifrətdir. Eyni şeyi Liviya haqqında da demək olar. Başqa sözlə, intiqam bir sülh strategiyası deyil və sülh strategiyası olmadan bu ölümcül karuseldə fırlanmağa davam edəcəyik.

Əgər İŞİD-in məhv edilməsinin hər şeyə son qoyacağını düşünsəydik, hava hücumları əvəzinə quru qoşunları göndərərdik. Ancaq buna risk etməyə dəyəcəyini düşünmədiyimizə görə, quru qoşunları göndərməyə cəsarətimiz çatmır. Görülən işlər, sadəcə, heç nə etmirmiş kimi görünməmək üçündür. Sülh üçün edilən şeylər isə kameralar üçün çox sıxıcı və zəifdir.

İlk növbədə, vəziyyəti daha da pisləşdirməkdən əl çəkməliyik. Gəlin, bunu müharibə adlandırmayaq, İŞİD-ə isə düşmən ordusu statusu verib şərəfləndirməyək. Daha da pisi, islamçılığın xüsusi bir qoluna qarşı xəyali üçüncü dünya müharibəsini qazanacağımızı təsəvvür etməkdən əl çəkək. Zorakılığa daha böyük zorakılıqla qalib gəlmək olmaz.

İŞİD hücrələrini məhv etmək üçün Brüsseli bombalamazdıq, bəs onda niyə görə günahsız insanların yaşadığı Suriya şəhərləri bombalanır? Kemeron bir neçə il əvvəl Bəşər əl-Əsəd öz xalqına barrel bombaları ilə hücum edir deyə ona qarşı müharibəyə girməyə çağırırdı. Nəticə isə məsum insanların, xüsusilə də canını qurtara bilməyəcək qədər zəif, yaşlı və balaca olanların həlak olması olacaq. Bombalar atıldıqca Suriyadan qaçıb Avropada sığınacaq tapmağa çalışan insanların da sayı artır. İndi isə Kemeron Milad bayramına qədər ölkəni bombalayıb sonra da ölümdən qaçmağa çalışanların Avropaya girişinə qadağa qoymağı planlaşdırır.

Orxan Hun
Milli.Az

RƏYLƏR

OXŞAR XƏBƏRLƏR

BU KATEQORİYADAN DİGƏR XƏBƏRLƏR

Ölkə mətbuatında bugün

Dünyadakı ən qeyri-adi 10 ölüm faktı

23 Aprel 2017 14:22

"Real" - "Barselona": kimlər oynayacaq?

23 Aprel 2017 14:17

Bakıda faciə: sürünə-sürünə küçəyə çıxdı və öldü

23 Aprel 2017 14:14

Dünya üzrə ən bahalı 10 saat - FOTOLAR

23 Aprel 2017 14:13

Bakıda bədii gimnastika üzrə “AURA” Açıq Birinciliyi keçirilib - FOTO

23 Aprel 2017 14:12

“Müştəri həmişə haqlıdır” frazası belə yaranıb

23 Aprel 2017 14:00

Hadisənin Maldiv adalarındakı istirahəti - FOTO

23 Aprel 2017 13:57

Türkiyə 2 şəhid verdi

23 Aprel 2017 13:57

Bir gündə 40-dan çox fərman: Kral nazirləri vəzifələrindən azad etdi

23 Aprel 2017 13:53

"Real"dan bu futbolçu üçün inanılmaz TƏKLİF

23 Aprel 2017 13:47

Suriyada öldürülən "Reina" teraktının təşkilatçısının FOTOsu

23 Aprel 2017 13:47

Futbolçular jurnalistləri döydü - VİDEO

23 Aprel 2017 13:47

Tağı Əhmədovun nəvəsinin toyu oldu

23 Aprel 2017 13:41

Məşhur analar övladlarına süd verərkən... - FOTOLAR

23 Aprel 2017 13:38

Şimali Koreyada ABŞ vətəndaşı saxlanıldı

23 Aprel 2017 13:37

Erməni kafedə atəş açdı, yaralanan var

23 Aprel 2017 13:32

"Baron" ləqəbli şəxs həbs edildi

23 Aprel 2017 13:29

Super Liqada gözlənilməz istefa

23 Aprel 2017 13:28

Dünyanın gözü Madriddə: "Barselona" "Real"a qarşı

23 Aprel 2017 13:27

İstanbul derbisinə saatlar qaldı: "Fənərbağça" "Qalatasaray"a qarşı

23 Aprel 2017 13:22

Rusiyada erməni kafedə atışma törətdi: yaralanan var

23 Aprel 2017 13:18

Tovuzda müəmma: sığorta şirkətinin filial müdirini kim öldürdü, müavini necə yaralandı?

23 Aprel 2017 13:17

Türk ulduzdan şok xəbər

23 Aprel 2017 13:17

Məkkədə güclü yanğın baş verdi

23 Aprel 2017 13:07

Türkiyə Azərbaycana ağac tinglərinin ixracına başladı

23 Aprel 2017 12:58

Əfqanıstanda matəm elan olundu

23 Aprel 2017 12:57

4-cülük uğrunda amansız mübarizə - YENİLƏNİR

23 Aprel 2017 12:57

Fransada prezident seçkiləri başladı

23 Aprel 2017 12:53

Tanınmış aparıcı əsəbiləşdi: "İlhamə Quliyevaya toxunmayın!"

23 Aprel 2017 12:49

Dolu düşəcək, qar yağacaq - XƏBƏRDARLIQ

23 Aprel 2017 12:47

Dünya ölkələrinin prezidentlərinə məxsus ən bahalı 10 təyyarə - VİDEO

23 Aprel 2017 12:43

Sabahdan hava dəyişir

23 Aprel 2017 12:43

Azərbaycanın bəzi yerlərinə intensiv yağış yağacaq - HAVA PROQNOZU

23 Aprel 2017 12:39

Azərbaycanda 2 telekanalın yayımı dayandırıldı

23 Aprel 2017 12:38

Olland prezident seçkilərində səs verdi

23 Aprel 2017 12:37

Rusiyada zəlzələ olub

23 Aprel 2017 12:32

Azərbaycanlı nazir gitara çalıb mahnı oxudu - VİDEO

23 Aprel 2017 12:29

Rusiyada güclü zəlzələ baş verdi

23 Aprel 2017 12:28

Çində torpaq sürüşdü, 3 nəfər öldü

23 Aprel 2017 12:22

Millimiz Monteneqroya qarşı

23 Aprel 2017 12:22

Elektrik avtomatlarını maşına yükləyərkən tutuldu - BAKIDA

23 Aprel 2017 12:19

Azərbaycanda 2 telekanalın yayımı dayandırıldı

23 Aprel 2017 12:17

"Mənə sataşanı qardaşımdan əvvəl özüm öldürərəm"

23 Aprel 2017 12:16

Körfəzdə inanılmaz varlıq tapıldı - UZANDIQCA QƏRİBƏ FORMAYA DÜŞÜR - FOTOLAR

23 Aprel 2017 12:13

Anar Məmmədxanovsuz 6 İL

23 Aprel 2017 12:09

Vəssalam, "sarı-qırmızılar" baş məşqçisiz qaldı

23 Aprel 2017 12:07

Mədət Quliyev gitarada ifa etdi, mahnı oxudu

23 Aprel 2017 12:06

Almaniyada türklərin evlərinə irqçi məktublar göndərilir

23 Aprel 2017 12:03

Azərbaycanda ət ucuzlaşdı - VİDEO

23 Aprel 2017 11:53

Günayın keçmiş əri ata oldu - FOTO

23 Aprel 2017 11:47