Tək istəyi oğlundan əvvəl ölmək idi... - ƏSİR DÜŞƏRGƏSİ - III HİSSƏ

Tək istəyi oğlundan əvvəl ölmək idi... - ƏSİR DÜŞƏRGƏSİ - III HİSSƏ
12:09 8 Dekabr 2015
45 Sosial
Ölkə mətbuatı
A- A+

“Övladımın qanının divarlara sıçramasını görmək istəmirdim...”

 

Lent.az-ın “Əsir düşərgəsi”ndə xocalıdan olan Əliməmmədovlar ailəsinin əsirlik hekayətini təqdim edirik. Yaşar Əliməmmədovla 2014-cü ilin yayında Ağcakənddə, oğlu Sirac ilə isə bu ilin yayında Bakıda görüşmüşəm. Bu ailənin yaşadıqlarını yazmağa güc tapmaq üçün mənə çox vaxt lazım oldu...

 

Bu, ilk körpə girovun hekayəsi idi ki, dinləyirdim... Azyaşlılardan Müşfiqin, Əhmədin  hekayəsini dinləmişəm. Amma Sirac onlardan da kiçik olub... Girovluqda bir günün içində böyüyəndə onun cəmi altı yaşı olub...

 

Yer üzündəki heç bir uşağın güllə səsi eşitməməsi ümidi ilə...

 

I hissə

 II hissə 

 

***

 

Maşının qapısı açıldı. Siracın başını sinəsinə sıxan Yaşar başını içəri salıb girovları diqqətlə süzən Qariki tanıdı...

 

İndi, azadlığın bir addımında ikən, onunla rastlaşmaq Yaşarın həyatda heç cür arzulamadığı bir görüş idi...

 

- Yaşar?! Yaxşı görünürsən! Ömründə belə layiq olduğun hala düşməmişdin! Nə oldu? Bəs deyirdin Qarabağ bizimdir? Gördün indi bu torpaqlar kimindir? Hər şey bizimdir! Nəyiniz varsa, bizimdir! Sənin evin də mənimdir! Tutmuşam evini, köçüb orada yaşayacağam!

Sirac evləri haqqında eşidəndə əllərini üzündən çəkdi. Sanki evlərinin yeni sahibini yaddaşına həkk eləmək istəyirdi. Qarik qapını çırpıb, getdi. Sirac Yaşarın titrəyən çiyinlərinə, səyriyən dodaqlarına baxıb, sakitcə pıçıldadı:

 

- Ata, inanma, yalan deyir! Evimiz ona qalmayıb, yanıb! Gözümlə gördüm...

 

***

 

Yaşar Əliməmmədov: Mən Gəncə İnşaat Texnikumunda oxuyub, sonra Rusiyanın Tümen vilayətinin Texniki Universitetində mülki sənaye tikintiləri ixtisası üzrə təhsil almışdım. Xocalı işğal olunanda rayonun “Aqroprom” İstehsalat Birliyində tikinti üzrə baş mühəndis idim. Ondan da əvvəl səkkiz il Əsgəranda işləmişdim, təmir edib, yaşıllıq salmışdım. Orada məni tanımayan yox idi. Qarik də mənim mühəndisim olmuşdu...

 

- Qarik sizi incitmədi?

 

- Yox, elə onu deyib qapını çırpıb getdi. Mən də daha nə deyim, çiynimi çəkməkdən başqa əlimdən nə gəlirdi? Xocalının içindən keçib gəlmişdik, evlərimiz hələ də tüstülənirdi, küçələrdə meyitlər nə qədər... Salamat saxladıqları evləri isə talan edirdilər, gözümüzlə görmüşdük. Amma bizi dəyişmədilər, Ərminəvan kəndindəki uşaq bağçasına apardılar...

 

- Orada girov çox idi?

 

- Biz cəmi on doqquz nəfər gördük. Onun da üçü yaşlı kişi, qalanı arvad-uşaq... Aralarında cavan adam mənimlə Elxan idi. Elxan Rəcəbov...

 

- Həmin on doqquz girovun arasında sizinkilərdən var idi?

 

- Elə gözüm hər yerdə Səidəni, bacılarımı gəzirdi... Yeznələrim ikisi də girov idi, tövlədə bir yerdə idik, amma qadınlardan xəbərimiz yox idi. Bir tərəfdən gözüm onları axtarır, bir tərəfdən də ürəyimdə allaha yalvarırdım ki, sənə qurban olum, bizə nə eləmisən, eləmisən. Heç olmasa onları qoru, onlar əsir düşüb bu işgəncələri görməsinlər...

 

- Uşaq bağçasında sizinlə necə davrandılar?

 

- Bizi maşından düşürdüb içəri aparana qədər yerli camaat töküldü üstümüzə. Kimin müharibədə adamı ölmüşdü, acığını bizdən çıxırdı. Əllərinə nə keçdi, ağac, armatur qırığı, bel... Götürüb gəldilər bizi döyməyə. Bizi orada çox saxlamadılar. On üç nəfər idik, martın 1-də hamımızı Əsgərana gətirdilər...

 

- Xocalıları topladıqları Əsgəran Milis Şöbəsinə?

 

- Bəli, ora...

 

***

 

UAZ Əsgəran Milis Şöbəsinin qabağında dayandı. “Əsir düşərgəsi” oxucularının yaxşı tanıdığı həmən milis şöbəsinin...

 

Onları döşəməsi qanlı dəhlizdən keçirib, sobası gur yanan otağa apardılar. Burada nələr yaşandığını oxucularımız yaxşı bilir. Yaşargil güllədən deşik-deşik olan, insan qanı ilə boyanan sobalı otağa daxil olanda, elə buradaca öldürüləcəklərini düşündülər. İndi Yaşarın tək istəyi, Siracdan əvvəl ölmək idi. O, övladının qanının divarlara sıçramasını görmək istəmirdi. Otağı seyr etdikcə, iliyinə qədər titrəyirdi.

 

Yaşarın titrəməsi ovcunda saxladığı balaca əldən, bapbalaca ürəyə keçir, onu nə gözlədiyini, ölümün nə olduğunu bilməyən Sirac üzünü atasının böyük əlləri arxasında gizlətməyə çalışırdı...

 

Heç kim bir-birinə baxmırdı. Hamının gözü “qırmızı divarda” ilişib qalmışdı. Otaqda sobanın çırtıltısı ilə səssiz ağlayan qadınların sızıltısı eşidilirdi. Bir də qonşu kameralarda əzab çəkən girovların tükürpədici qışqırığı...

 

***

 

- Orada Əsgəran Yanğından Mühafizə Xidmətinin rəisi Karo Petrosyanla qarşılaşdıq. Ucaboy, enli kürək, qara bığlı adam idi. Biz hələ Xocalıda ikən Karo cəllad kimi tanınırdı. Məni görən kimi dedi, “Yaşar, sən öləcəksən!”

 

- Niyə belə dedi?

 

- Alnını mənə göstərib dedi, “bax, nə zamansa sənin atdığın daş alnımı yaralayıb. Səndən heyfimi çıxacağam! Bunun əvəzini verəcəksən!” Burada bizi lap çox incitdilər. Elə işgəncələr verirdilər ki, bax, dəmir parçasını qızdırıb, qoluma dağ basdılar... Burnumu, barmaqlarımı da orada qırdılar. Bədənim qırıq-qırıqdır... Qayıdandan sonra nə qədər xəstəxanalarda yatdım. Dəstə ilə gəlib döyür, incidir, aramızdan seçib aparıb güllələyirdilər.

 

- Sizə işgəncə verən hərbçilərin hamısı erməni idi?

 

- Aralarında Suriyadan gələn “sırğalılar” var idi, onlar da çox amansız davranırdılar... Çox pis döyürdülər, ölənə kimi... Yaba, balta, avtomatın qundağı... Ürəkləri nə ilə istəsə... Elə hər dəfə işgəncə vaxtı oğlum ağlaya-ağlaya qaçıb üstümə uzanırdı ki, “atama dəyməyin, vurmayın...”

 

***

 

Yenidən üst-başlarını axtardılar. Üçüncü əsir düşərgəsinə gələn insanın üstündə nə tapmaq mümkün idi ki?

 

Girovları kameralara göndərdilər. Burada gördükləri girovların halı, tövlədəkilərdən də, uşaq xəstəxanasındakılardan dözülməz idi. Yaşar yenə onların arasında Səidəni axtarırdı...

 

Bir az keçmiş, yeni gətirilən girovların içində Faiq də vardı. İndi üçü də - Yaşar, Faiq və Sirac eyni kamerada idilər...

 

***

 

Sobalı otaq. Girovları sıra ilə düzüblər. Sirac Yaşara qısılıb, dayanıb. Karo əmr etdi:

 

- Hamısını kameraya qaytarın! Elxan, İsa, Yaşar qalsın!

 

Faiq Siracın əlindən çəkib özü ilə aparmaq istəyəndə, uşaq ağlayaraq, bərk-bərk atasından yapışdı:

 

- Mən heç yerə getmirəm! Atamla qalacağam!

 

Karo Siracı bir göz qırpımında havaya qaldırıb, şillə ilə elə vurub atdı ki, Yaşar oğlunun öldüyünü, ya qaldığını anlaya bilmədi. Hər şey elə bir anın içində baş verdi. Siracı qucaqda apardıqlarını gördü, uşaq tərpənmirdi...

 

Sobalı otağın qırmızı divarları gözünün önündə qarışırdı... Ətrafında Elxanla İsadan savayı, bir də Karo ilə dəstəsi var idi...

 

Hələ özünə gəlməmiş, Karo tapançanı onun başına dayadı:

 

- Səninlə hesablaşmaq çoxdankı arzum idi, Yaşar! Rezini bura gətirin!

 

Yaşar yenə başına kisə keçiriləcəyini düşünürdü ki, boynundan dəyən zərbədən yerə sərildi. Karo hərbçilərinə çevrildi:

 

- Yüz dubinka vuracaqsınız. Ölsə, meyitini çırpacaqsınız! Yüzdən aşağı olmasın!

 

Hərbçilər zərbəni endirə-endirə xorla sayırdılar:

 

- Bir, iki, üç, dörd... on bir... iyirmi beş... qırx iki... qırx doqquz...

 

Yaşarın ən son eşitdiyi qırx doqquz idi. Sonrası ilə onunla birlikdə işgəncə otağında olan girov Elxan Rəcəbovun xatirələrində tanış oluruq:

 

“Yaşar huşunu itirəndən sonra da ona əlli dubinka vurdular. Dedim daha öldü... Elə bu vaxt onların batalyon komandiri Vitali Balasyan içəri girdi. Yerdə uzananın Yaşar olduğunu görüb, ayağını yerə çırpdı, Karoya acıqlandı:

 

- Karo, Yaşarı öldürməyəcəksən! Allahverdiyə söz vermişəm, səhər onu aparıb Ağdamda dəyişdirəcəyəm!

 

Vitali ilə Yaşarın gəncliyi birlikdə keçmişdi. Hətta bərabər futbol komandasında da oynamışdılar. Karo Vitalıyə heç nə deyə bilmədi, amma hiss olundu ki, qırıla-qırıla qaldı. Otaqdan çox qəzəbli çıxdı. Hərbçilər Yaşarı sürüyərək çıxardılar...”

 

***

 

Faiq Karonun şilləsindən huşunu itirən Siracı birtəhər özünə gətirmişdi. Uşaq ayılan kimi atasını soruşdu:

 

- Atam hanı?

 

- Bir azdan gələcək...

 

- Bilirəm, yenə onu döyəcəklər...

 

- Qorxma, əmi qurban, bu dəfə döyməyəcəklər. Elə-belə, söhbət edirlər...

 

Faiq Siracı ovudaraq, ürəyində Yaşarın qayıtması üçün dua edirdi. Kameradan çıxardılıb geri qaytarılmayanlar o qədər idi ki...

 

Kameranın qapısı açılanda ikisi də yerindən dik atıldi. Hərbçilər Yaşarı sürüyüb içəri atdılar. Sirac özünü Yaşarın üstünə atdı:

 

- Ata, ata!

 

Faiq Yaşarın ölümcül olduğunu görürdü. Amma ölmədiyindən əmin idi, meyitləri heç vaxt kameraya qaytarmırdılar. Siraca isə “yaşayır” deməyə qorxurdu, çünki Yaşar yaşayacaq kimi də görünmürdü. İndi Faiqi ən çox qorxudan Yaşarın burada, Siracın gözü önündə ölməsi, ya da heç ayılmaması idi. Bacardıqca Yaşarın qanlı bədənini sığallayan, yoxlayan Siracın başını qatmağa çalışırdı. Siracın təlaşla atasının yerə atılıb qalmış bədəninin ətrafında çırpındığını, onu oyatmağa çalışdığını gördükcə, ürəyi parçalanırdı. Faiq Siracın qarşısında o qədər çarəsiz idi ki, qəfil onu özünə çəkib, bağrına basdı:

 

- Əmi qurban, qorxma!

 

Elə bu vaxt dəmir qapı açıldı:

 

- Faiq Əliməmmədov!

 

Faiq işgəncə üçün çağırıldığını bilirdi. Onun da Yaşarın düşdüyü hala salınıb qaytarılacağı təqdirdə Siracın bu kamerada heç kimi qalmayacağından, körpənin iki doğma meyitin arasında havalanacağından qorxub, uşağın qulağına pıçıldadı:

 

- Əmiyə söz ver, nə olur olsun, qorxmayacaqsan! Bax, mən sənə söz verirəm, hər şey yaxşı olacaq!

 

Faiqi qolundan dartıb, kameradan çıxartdılar. Yerdə diz üstdə çöküb oturan Sirac onun arxasınca baxanda, Faiq qapı örtülməmiş gözləri ilə ona “hər şey yaxşı olacaq” deyirmişcəsinə işarə verdi.

 

Faiq getdi... Siraca elə gəlirdi ki, artıq yer üzündə onu qucaqlayacaq adam qalmadı...

 

(Davamı olacaq...)

 

IV hissədə

 

Sirac o qədər kiçik idi ki, insanın bütün orqanlarının ürək kimi döyündüyünü hesab edirdi. O, indi başını Yaşarın böyrəyinə, mədəsinə, dizinə belə söykəyib, yaşadığını sübut edən səsi eşitmək istəyirdi. Atəş səsi eşidiləndə kamerada hamı ani olaraq diksindi... Kəsmək bilməyən insan bağırtıları susdu...

 

 











RƏYLƏR

BU KATEQORİYADAN DİGƏR XƏBƏRLƏR

Ölkə mətbuatında bugün »

İçki düşkünü olan futbolçunun qızı göz qamaşdırır - FOTOLAR

19 Avqust 2017 11:47

Ukraynada təhsil imkanı

19 Avqust 2017 11:44

İlk uçan aparatlar necə yaranıb?

19 Avqust 2017 11:40

Qadını döyərək pul alan şəxs tutulub

19 Avqust 2017 11:39

Azərbaycanlı aparıcını bıçaqlayıb, suda boğdular - VİDEO

19 Avqust 2017 11:38

Nazim parkda dostları ilə oturub

19 Avqust 2017 11:36

“Android” mobil əməliyyat sisteminin yeni versiyasının təqdimetmə tarixi bəlli olub

19 Avqust 2017 11:35

DDoS hücumların davametmə müddəti artıb

19 Avqust 2017 11:35

Külli miqdarda siqareti gizli yolla keçirmək istəyərkən tutuldu

19 Avqust 2017 11:33

Tramp baş strateqi qovdu

19 Avqust 2017 11:30

"Bu xəbəri yaymaqla kim nə əldə edir?" - "Faytonçu" Nazimin bacısı

19 Avqust 2017 11:29

Azərbaycan nefti bahalaşıb

19 Avqust 2017 11:27

Pərvin Abıyeva onu pozğun adlandıran xanımlara səsləndi: “Ərinizi əlinizdən almışam?”

19 Avqust 2017 11:23

DİN-dən avtobus sürücüsünə silah çəkən şəxslə bağlı AÇIQLAMA

19 Avqust 2017 11:19

Mark Zukerberq atalıq məzuniyyətinə çıxacağını elan edib

19 Avqust 2017 11:17

Azərbaycan klubunun bütün heyəti istefa verdi

19 Avqust 2017 11:17

Boş qalan plan yerlərinə və kolleclərə ixtisas seçimi başa çatır

19 Avqust 2017 11:14

Fətəli xan Xoyskinin qardaşı nəvəsi: "Əli bəy Hüseynzadə üç il evimizdə gizli fəaliyyət göstərib"

19 Avqust 2017 11:12

Toyuğu bişirməzdən əvvəl bunlara DİQQƏT edin!

19 Avqust 2017 11:12

Yer kürəsinə yaxınlaşan asteroidin VİDEOSU

19 Avqust 2017 11:03

Azərbaycan meyvə-tərəvəz ixracını 62% artırıb, idxalını isə 10% azaldıb

19 Avqust 2017 11:02

Tarix açıqlandı: 27 minlik ordu HÜCUMA KEÇİR

19 Avqust 2017 10:58

Azərbaycan güləşçiləri hərbçilərin dünya çempionatında mübarizə aparacaqlar

19 Avqust 2017 10:57

Faytonçu Nazimin yaxın dostu Metbuat.az-a danışdı

19 Avqust 2017 10:54

Tarkanın atasının FOTOSU ilk dəfə mətbuatda yayıldı – İNANILMAZ BƏNZƏRLİK

19 Avqust 2017 10:48

Azərbaycan gömrükçüləri 5 200 ədəd siqaret aşkar edib

19 Avqust 2017 10:47

"Zirə"nin yeni transferi Hindistana qaçdı - FOTO

19 Avqust 2017 10:47

Neft bahalaşdı

19 Avqust 2017 10:43

Uçuqlayan dodaqları sağaldan

19 Avqust 2017 10:43

38 yaşlı kişi özünü asdı

19 Avqust 2017 10:39

Şəmkirdə 34 yaşlı kişi intihar edib

19 Avqust 2017 10:37

Millimizin üzvü Bundesliqa klubuna xal qazandırdı - VİDEO

19 Avqust 2017 10:37

Livan ordusu müharibə ELAN ETDİ

19 Avqust 2017 10:33

Erməni vəkil: “Zabitlərin çoxu Ermənistanı tərk etmək niyyətindədirlər”

19 Avqust 2017 10:32

Faytonçu Nazimin "Facebook"da SON PAYLAŞIMI

19 Avqust 2017 10:30

"Zirə"nin hücumçusu Hindistan klubu ilə müqavilə bağlayıb

19 Avqust 2017 10:27

Nağd bitkoin bir günə 60%-dən çox bahalaşıb

19 Avqust 2017 10:22

Beyləqanda 2 otaqlı ev yanıb

19 Avqust 2017 10:14

Azərbaycanda oğurlanan nadir əşyalar tapıldı

19 Avqust 2017 10:09

Araz Ağalarov: "Sentyabrda Moskvada Müslüm Maqomayevin barelyefi quraşdırılacaq"

19 Avqust 2017 10:07

Məşhur avtoritet Lənkəranskinin qəbri üstündə Azərbaycan dilində DANIŞDI - VİDEO

19 Avqust 2017 10:03

SON DƏQİQƏ: Faytonçu Nazim vəfat etdi?

19 Avqust 2017 10:01

Cəbhədən ƏN SON xəbər

19 Avqust 2017 09:58

Faytonçu Nazim vəfat etdi

19 Avqust 2017 09:53

Ötən il ABŞ-ın bir ştatında polis 157 nəfəri öldürüb

19 Avqust 2017 09:47

Bakıda mənzildə meyit tapılıb

19 Avqust 2017 09:44

Zığ şosesində qəza

19 Avqust 2017 09:36

Atəşkəs 121 dəfə pozuldu

19 Avqust 2017 09:34

Trampın məsləhətçisi istefadan sonra prezidentlə "MÜHARİBƏYƏ GEDƏCƏYİNİ" bildirdi

19 Avqust 2017 09:33

Erməni silahlı bölmələri atəşkəsi 121 dəfə pozub

19 Avqust 2017 09:32