Naxçıvan üçün böyük təhlükə

Naxçıvan üçün böyük təhlükə
23:41 8 Dekabr 2015
67 Digər
Ölkə mətbuatı
A- A+

Naxçıvandakı tarixi abidələrlə bağlı beynəlxalq konfrans keçiriləcək (04 May 2017 09:47)

Rusiyanın ermənipərəst siyasi qüvvələri Azərbaycanın ayrılmaz hissəsi olan Naxçıvanı münaqişə zonasına çevirməyə çalışırlar.

ANS PRESS-in məlumatına görə, Türkiyə tərəfindən Rusiyaya məxsus Su-24 təyyarəsinin vurulmasından sonra bu qüvvələr xüsusilə fəallaşıblar. Belə qüvvələrin sırasında yer alan “Regnum” İnformasiya Agentliyi dekabrın 11-də öz mətbuat mərkəzində Moskva və Qars müqavilələrinin denonsasiyası, yəni qüvvədən salınması mövzusundə dəyirmi masa təyin edib.

1921-ci il martın 16-da Türkiyə Böyük Millət Məclisi (TBMM) və Sovet Rusiyası arasında imzalanmış Moskva müqaviləsinə görə, keçmiş İrəvan quberniyasının Naxçıvan və Şərur-Dərələyəz qəzaları Azərbaycan ərazisi kimi tanınıb. Həmçinin Qars vilayəti və İrəvan quberniyasının keçmiş Sürməli qəzası və Aleksandropol qəzasının qərb hissəsi bu müqaviləyə görə Türkiyə ərazisi kimi müəyyən edilib. Moskva müqaviləsi nəticəsində əldə edilmiş anlaşma daha sonra 1921-ci il oktyabrın 13-də Türkiyənin Qars şəhərində Ermənistan, Azərbaycan, Gürcüstan və Türkiyə arasında Rusiyanın iştirakı ilə bağlanmış miüqavilə nəticəsində yekun təsdiqini tapıb. Ermənistandan müqaviləyə xarici işlər naziri Poqos Makinzyan, Azərbaycandan isə dövlət nəzarəti naziri Behbud Şaxtaxtinski qol çəkib. Gürcüstanı nazirlər Şalva Eliava və Aleksandr Svanidze, Türkiyəni Kazım Qarabəkir paşa, Rusiyanı isə səfir Yakov Qanetski təmsil edib.


Qars müqaviləsi nəticəsində Türkiyə-Rusiya sərhədinin şərqə doğru yer dəyişməsi

Beynəlxalq müstəvidə Naxçıvanı Azərbaycan ərazisi kimi təsbit edən bu müqavilənin əsas qarantları kimi həmişə Türkiyə və Rusiya tanınıb. SSRİ dağıldıqdan sonra Ermənistan mətbuatında Qars müqaviləsinin denonsasiya edilməsi və Naxçıvana qarşı ərazi iddiası qaldırılması barədə Ermənistan mətbuatında təkliflər səsləndirilsə də rəsmi İrəvan bu istiqamətdə heç bir real addım atmağa cürət etmirdi. Amma Rusiyada ekspertlər səviyyəsində başlanan bu hay-küy regionda xüsusilə Naxçıvan üçün yeni problemlər yarada bilər. Erməni millətçiləri iddia edirlər ki, 1918-ci ildə Zaqafqaziya seymi dağılan zaman bölgüyə görə, İrəvan quberniyası və Qars vilayəti ermənilərin payına düşmüşdü. Buna görə də, Qars müqaviləsini qüvvədən salmaqla İrəvan quberniyasına daxil olmuş Sürməli, Naxçvan və Şərur-Dərələyəz qəzalarına və Rusiya impreriyasının Qars vilayətinə yenidən iddia qaldırmağı mümkün sayırlar. Dolayısı ilə ermənilərin yeni ərazi iddiası Azərbaycanın Naxçıvan Muxtar Respublikası və müasir Türkiyənin əsasən azərbaycaqnlılar yaşayan Qars, İqdır və Ərdəhan vilayətləri ilə bağlı ola bilər.

Xarici İşlər Nazirliyinin keçmiş əməkdaşı, politoloq Fikrət Sadıqlı Rusiya paytaxtında başlanan bu hay-küyün Türkiyə ilə bağlı olduğunu vurğulayır. “Əslində, ekspertlər səviyyəsində qaldırılmış bu hay-küy Rusiya-Türkiyə münasibətlərinin gərgin vəziyyəti fonunda Ankaraya bir növ ideoloci təzyiq məqsədi güdür. Təbii ki, bu müəyyən qədər Azərbaycana da təsir edə bilər. Xüsusilə, Kremlin bu hay-küyə yaşıl işıq yandırması açıq-aydın görünür”,- deyə Fikrət Sadıxov ANS PRESS-ə bildirib.


Fikrət Sadıqov - politoloq

Lakin politoloq məsələ ilə bağlı qalxan hay-kyün ölkələrin ərazi bütövlüyünə heç bir təsir göstərə bilməyəəcyini söyləyir: “BMT-nin qəbul elədiyi beynəlxalq sərhədlər var. Heç bir ölkə birtərəfli qaydada bu sərhədləri tanımıdağını bəyan edə bilməz”.

Məhz bu səbəbdəndir ki, Ermənistan hökuməti Qars müqaviləsini tanımadığını bəyan etsə də, sənədin rəsmi denonsasiya prosedurlarını gerçəkləşdirməyib. Qars müqaviləsindən narazı olan və Türkiyədə əhalisinin bir hissəsi müsəlman gürcü olan Artvin vilayətini tarixi ərazisi sayan Gürcüstanın parlamentinə də 2005-ci ildə sənədi denonsasiya etmək barədə səlahiyyət verilmişdi. Amma Gürcüstan parlamenti sənədi denonsasiya etmədi. Belə çıxır ki, rəsmi Tiflis bu işin heç bir fayda verməyəcəyini anladı. Hər halda, Avropanın ən güclü ordusuna maşlik Türkiyə ilə qarşıdurmanın heç də uğur gətirməyəcəyini gürcü deputatlar vaxtında dərk etdilər.

Amma istənilən halda, Azərbaycan ehtiyatlı olmalıdır. Hər halda, söhbət bütün beynəlxalq hüququ və Helsinki xartiyasını ayaqlayaraq Krımı ilhaq etmiş Rusiyanın paytaxtında başlamış yeni əks-təbliğat dalğasından gedir. Rəsmi Bakı məsələ ilə bağlı dərhal hərəkətə keçərək Rusiya rəhbərliyi ilə danışaqlar aparmalı, Kremlə yaxın ekspertlərin başladığı bu qara piar dalğasını dayandırmalıdır.

Putin bu savaşdan milyardlar itirəcək


RƏYLƏR

OXŞAR XƏBƏRLƏR

BU KATEQORİYADAN DİGƏR XƏBƏRLƏR

Ölkə mətbuatında bugün »

İt damında tapılmış qızı DİN-in institutundan qovdular - FOTO

23 May 2017 15:22

Mayk Tayson Bakıya gələcək - FOTO

23 May 2017 15:22

Bakıda 20 min dolları 40 min dollara çevirəcəyini deyərək dələduzluq edən xarici vətəndaş məhkəmədə ifadə verib

23 May 2017 15:22

Mançester terrorçusu - 23 yaşlı şəxs saxlanıldı

23 May 2017 15:22

Külək, yağış, şimşək...

23 May 2017 15:22

“Anam bunu eşidəndən sonra öldü” –Bakıda həbs edilən kamerunlu

23 May 2017 15:19

Ermənistana dəhşətli məxfi silahları HANSI ÖLKƏ VERİR? – ŞOK İDDİA

23 May 2017 15:18

İlham Əliyev: “On gün ərzində bir daha gördük ki...”

23 May 2017 15:17

Dubayda dəhşətli anlar - 7 ölü, 35 yaralı

23 May 2017 15:15

Məşhur gözəl hotel otağının eyvanında soyundu - FOTO

23 May 2017 15:12

OPEC-in Vyana sammitindən minimal nəticə gözlənilir

23 May 2017 15:12

Obama İtaliyada istirahət edir - FOTO

23 May 2017 15:12

Mübariz Qurbanlı vətəndaşları qəbul edib

23 May 2017 15:12

Paytaxtda ikinci əl avtomobillər ucuzlaşır

23 May 2017 15:11

“Dörd gün qaldı, qanlı hücumlar olacaq!” - Dünyaya DƏHŞƏTLİ XƏBƏRDARLIQ

23 May 2017 15:08

Xalq artisti jurnalistə hücum etdi - Məhkəmədə qalmaqal

23 May 2017 15:06

Dünya kinosunun ulduz xanımları bir arada - FOTO

23 May 2017 15:05

Mançesterdə daha bir partlayış

23 May 2017 15:03

Azərbaycan və Meksika arasında ticarət mübadiləsi iki dəfə artıb

23 May 2017 15:01

"Porto"nun baş məşqçisi klubdan göndərilir

23 May 2017 14:57

Aktrisa ad günündə sərxoş oldu, soyunub rəqs etdi - VİDEO - FOTO

23 May 2017 14:57

Azərbaycan və Türkiyənin müdafiə nazirləri hərbi əməkdaşlığın genişləndirilməsini müzakirə ediblər

23 May 2017 14:57

“Kəpəz”dən daha bir transfer

23 May 2017 14:57

Mançestr yenə həyəcanlandı - Ticarət mərkəzində partlayış səsi eşidildi

23 May 2017 14:55

Opera Teatrının əməkdaşları jurnalisti məhkəmədə təhqir və təhdid etdilər - QALMAQAL

23 May 2017 14:53

"Anamdan başqa itirəcəyim kimsəm yoxdur"

23 May 2017 14:52

Ən istedadlı bürc hansıdır?

23 May 2017 14:48

Sane Konfederasiyalar Kubokundan kənarda qalacaq

23 May 2017 14:47

Britaniyanın baş naziri: “Cinayətkarın kimliyi məlumdur”

23 May 2017 14:47

22 nəfəri öldürən kamikadzenin kimliyi məlum oldu

23 May 2017 14:43

Dövlət Komitəsi Hesablama Palatasının qərarını nəzərə almayıb

23 May 2017 14:42

Tramp İsraildə yəhudi kimi dua etdi - FOTO

23 May 2017 14:42

Alt paltarsız gəzən model paparassilərə hədəf oldu - FOTO

23 May 2017 14:42

Mançesterdə növbəti PARTLAYIŞ: AVM-dəki insanlar təxliyə edilir

23 May 2017 14:42

Prezident: "Azərbaycan müsəlman aləmini qərb aləmi ilə birləşdirdi"

23 May 2017 14:39

Bakıda sürücü ilə sərnişin arasında dava

23 May 2017 14:39

Yaponiyada bir həftə ərzində təxminən min nəfər isti hava ilə əlaqədar xəstəxanaya yerləşdirilib

23 May 2017 14:37

Və Nika Qazaxıstan klubuna getdi - SON DURUM

23 May 2017 14:37

Castin Biber boksla məşğul olur - FOTO

23 May 2017 14:37

Beynəlxalq tənzimləmə informasiya texnologiyalarının inkişafına kömək edəcək

23 May 2017 14:35

İslamiadanın bağlanış mərasimindən GÖRÜNTÜLƏR

23 May 2017 14:34

Prezident: "Bu nailiyyətlər Azərbaycan dövlətinin inkişaf etdiyini göstərir"

23 May 2017 14:33

İlham Əliyev: “İslamiadadakı qələbə müstəqilliyimizin möhkəmləndirilməsinə növbəti töhfədir”

23 May 2017 14:33

Arvadı üçün efirdə paltarlarını yırtan Kənan: "Zəncirlə məni, sevirəm səni" - FOTO

23 May 2017 14:32

Ekspert: Azərbaycan yeni zirvədə olduğunu göstərdi

23 May 2017 14:29

Poliklinikalar pullu xidmət göstərə biləcək

23 May 2017 14:29

"Biz idmançılarımızla fəxr edirik" - İlham Əliyev

23 May 2017 14:29

"Terrorçunun şəxsiyyəti məlum oldu" - Tereza Mey

23 May 2017 14:27

Bərdədə avtomobil evakuatrdan aşıb

23 May 2017 14:27

4 gözəl qırmızı xalıda - FOTO

23 May 2017 14:27