Naxçıvan üçün böyük təhlükə

Naxçıvan üçün böyük təhlükə
23:57 8 Dekabr 2015
35 Ölkə
Ölkə mətbuatı
A- A+

Naxçıvandakı tarixi abidələrlə bağlı beynəlxalq konfrans keçiriləcək (04 May 2017 09:47)

Rusiyanın ermənipərəst siyasi qüvvələri Azərbaycanın ayrılmaz hissəsi olan Naxçıvanı münaqişə zonasına çevirməyə çalışırlar. 

Milli.Az anspress-ə istinadən bildirir ki, Türkiyə tərəfindən Rusiyaya məxsus Su-24 təyyarəsinin vurulmasından sonra bu qüvvələr xüsusilə fəallaşıblar. Belə qüvvələrin sırasında yer alan "Regnum" İnformasiya Agentliyi dekabrın 11-də öz mətbuat mərkəzində Moskva və Qars müqavilələrinin denonsasiyası, yəni qüvvədən salınması mövzusundə dəyirmi masa təyin edib. 

1921-ci il martın 16-da Türkiyə Böyük Millət Məclisi (TBMM) və Sovet Rusiyası arasında imzalanmış Moskva müqaviləsinə görə, keçmiş İrəvan quberniyasının Naxçıvan və Şərur-Dərələyəz qəzaları Azərbaycan ərazisi kimi tanınıb. Həmçinin Qars vilayəti və İrəvan quberniyasının keçmiş Sürməli qəzası və Aleksandropol qəzasının qərb hissəsi bu müqaviləyə görə Türkiyə ərazisi kimi müəyyən edilib. Moskva müqaviləsi nəticəsində əldə edilmiş anlaşma daha sonra 1921-ci il oktyabrın 13-də Türkiyənin Qars şəhərində Ermənistan, Azərbaycan, Gürcüstan və Türkiyə arasında Rusiyanın iştirakı ilə bağlanmış müqavilə nəticəsində yekun təsdiqini tapıb. Ermənistandan müqaviləyə xarici işlər naziri Poqos Makinzyan, Azərbaycandan isə dövlət nəzarəti naziri Behbud Şaxtaxtinski qol çəkib. Gürcüstanlı nazirlər Şalva Eliava və Aleksandr Svanidze, Türkiyəni Kazım Qarabəkir paşa, Rusiyanı isə səfir Yakov Qanetski təmsil edib. 

Beynəlxalq müstəvidə Naxçıvanı Azərbaycan ərazisi kimi təsbit edən bu müqavilənin əsas qarantları kimi həmişə Türkiyə və Rusiya tanınıb. SSRİ dağıldıqdan sonra Ermənistan mətbuatında Qars müqaviləsinin denonsasiya edilməsi və Naxçıvana qarşı ərazi iddiası qaldırılması barədə Ermənistan mətbuatında təkliflər səsləndirilsə də rəsmi İrəvan bu istiqamətdə heç bir real addım atmağa cürət etmirdi. Amma Rusiyada ekspertlər səviyyəsində başlanan bu hay-küy regionda xüsusilə Naxçıvan üçün yeni problemlər yarada bilər. Erməni millətçiləri iddia edirlər ki, 1918-ci ildə Zaqafqaziya seymi dağılan zaman bölgüyə görə, İrəvan quberniyası və Qars vilayəti ermənilərin payına düşmüşdü. Buna görə də, Qars müqaviləsini qüvvədən salmaqla İrəvan quberniyasına daxil olmuş Sürməli, Naxçvan və Şərur-Dərələyəz qəzalarına və Rusiya impreriyasının Qars vilayətinə yenidən iddia qaldırmağı mümkün sayırlar. Dolayısı ilə ermənilərin yeni ərazi iddiası Azərbaycanın Naxçıvan Muxtar Respublikası və müasir Türkiyənin əsasən azərbaycaqnlılar yaşayan Qars, İqdır və Ərdəhan vilayətləri ilə bağlı ola bilər. 

Xarici İşlər Nazirliyinin keçmiş əməkdaşı, politoloq Fikrət Sadıqlı Rusiya paytaxtında başlanan bu hay-küyün Türkiyə ilə bağlı olduğunu vurğulayır. "Əslində, ekspertlər səviyyəsində qaldırılmış bu hay-küy Rusiya-Türkiyə münasibətlərinin gərgin vəziyyəti fonunda Ankaraya bir növ ideoloji təzyiq məqsədi güdür. Təbii ki, bu müəyyən qədər Azərbaycana da təsir edə bilər. Xüsusilə, Kremlin bu hay-küyə yaşıl işıq yandırması açıq-aydın görünür",- deyə Fikrət Sadıxov bildirib. 

Lakin politoloq məsələ ilə bağlı qalxan hay-küyün ölkələrin ərazi bütövlüyünə heç bir təsir göstərə bilməyəcəyini söyləyir: "BMT-nin qəbul elədiyi beynəlxalq sərhədlər var. Heç bir ölkə birtərəfli qaydada bu sərhədləri tanımıdağını bəyan edə bilməz".

Məhz bu səbəbdəndir ki, Ermənistan hökuməti Qars müqaviləsini tanımadığını bəyan etsə də, sənədin rəsmi denonsasiya prosedurlarını gerçəkləşdirməyib. Qars müqaviləsindən narazı olan və Türkiyədə əhalisinin bir hissəsi müsəlman gürcü olan Artvin vilayətini tarixi ərazisi sayan Gürcüstanın parlamentinə də 2005-ci ildə sənədi denonsasiya etmək barədə səlahiyyət verilmişdi. Amma Gürcüstan parlamenti sənədi denonsasiya etmədi. Belə çıxır ki, rəsmi Tiflis bu işin heç bir fayda verməyəcəyini anladı. Hər halda, Avropanın ən güclü ordusuna maşlik Türkiyə ilə qarşıdurmanın heç də uğur gətirməyəcəyini gürcü deputatlar vaxtında dərk etdilər. 

Amma istənilən halda, Azərbaycan ehtiyatlı olmalıdır. Hər halda, söhbət bütün beynəlxalq hüququ və Helsinki xartiyasını ayaqlayaraq Krımı ilhaq etmiş Rusiyanın paytaxtında başlamış yeni əks-təbliğat dalğasından gedir. Rəsmi Bakı məsələ ilə bağlı dərhal hərəkətə keçərək Rusiya rəhbərliyi ilə danışaqlar aparmalı, Kremlə yaxın ekspertlərin başladığı bu qara piar dalğasını dayandırmalıdır. 
Milli.Az

RƏYLƏR

OXŞAR XƏBƏRLƏR

BU KATEQORİYADAN DİGƏR XƏBƏRLƏR

Ölkə mətbuatında bugün »

Bakıda hotelin şüşəsini təmizləyən iki işçi 7-ci mərtəbədən yıxıldı

27 May 2017 12:17

Mağazanın anbarından 150-yə yaxın saxta əmtəə nişanlı araq çıxdı

27 May 2017 12:15

Azərbaycanda qadın qətllərinin sayı artır - Səbəb nədir?

27 May 2017 12:12

İlham Əliyev Zbiqnev Bjezinskinin vəfatı ilə əlaqədar başsağlığı verib

27 May 2017 12:09

Elmar Məmmədyarov ABŞ-ın dini icmalarının liderləri ilə görüşüb

27 May 2017 12:08

Bakıda hotelin şüşələrini təmizləyərkən yıxılıblar

27 May 2017 12:08

ABŞ kəşfiyyatından qorxunc MÜHARİBƏ ANONSU: razılaşmaya ümidlər azdır və 2018-ci ildə...

27 May 2017 12:08

Azərbaycan XİN başçısı ABŞ-da səfərdədir

27 May 2017 12:07

Günün matçlarını yayımlayacaq kanallar

27 May 2017 12:05

Azərbaycan neftinin qiyməti DƏYİŞDİ

27 May 2017 12:05

Allergiyadan xilas olmağın ən asan yolları - VİDEO

27 May 2017 12:03

Avtomobillə 1 yaşlı oğlunu vurub öldürdü

27 May 2017 12:01

Azərbaycan nefti ucuzlaşdı

27 May 2017 11:59

Gürcüstanın müdafiə naziri: “Azərbaycan bizim strateji tərəfdaşımızdır”

27 May 2017 11:57

"Qalatasaray"a İtaliyadan iki ulduz

27 May 2017 11:57

"Peşəkar olmasalar da, musiqini sevirlər" - Xalq artisti - VİDEO - FOTO

27 May 2017 11:52

Bakıda qəza: qadın yaralandı - FOTO

27 May 2017 11:52

Azərbaycan nefti ucuzlaşıb

27 May 2017 11:52

Nostradamusdan Türkiyə ilə bağlı DƏHŞƏTƏ DÜŞÜRƏN PROQNOZLAR: Yunanıstan...

27 May 2017 11:48

Ailəsi zorla ərə vermək istədi, sevdiyi oğlanla qaçdı

27 May 2017 11:46

Trampın "tvit"ləri redaktədən keçəcək

27 May 2017 11:42

Yoxa çıxan şəxsi sevgilisi öldürübmüş: cəsədini 8 hissəyə bölüb - VİDEO - FOTO

27 May 2017 11:42

“Sevirəm” parkında atraksionlarda yaranmış problem həll olunub

27 May 2017 11:37

Şri-Lankada daşqınlar

27 May 2017 11:37

“Alibaba” alış-veriş üçün ödənişi biometrik məlumatlarla qəbul edəcək

27 May 2017 11:35

Süni intellekt şagirdlərin diqqətini izləyəcək (VİDEO)

27 May 2017 11:35

Yeni tip akkumulyatorların tutumu üç dəfə artırılıb

27 May 2017 11:35

Serial ulduzu dəniz kənarında paparassilərə "hədəf" oldu - FOTO

27 May 2017 11:32

Qusarda keçmiş məhkumu boğaraq öldürən şəxslərin cəzaları azaldılıb

27 May 2017 11:32

"Nar" abunəçiləri arasında keçirilən lotereya qaliblərinə mükafatlar təqdim edildi

27 May 2017 11:32

Bakıda 22 180 ədəd xarici markalı siqaret aşkar edilib

27 May 2017 11:29

Məşhur azərbaycanlı müğənni nazir oğlunun QOLLARINDA - FOTOLAR

27 May 2017 11:28

Generallar Bakı bulvarında: onları heç BELƏ GÖRMƏDİNİZ - FOTOLAR

27 May 2017 11:23

Şri-Lankada daşqınlar: 100 nəfər həlak olub

27 May 2017 11:22

İlham Əliyev Misir prezidentinə başsağlığı verdi

27 May 2017 11:19

BMV avtomobilləri yararsız çıxdı - QORXUNC TƏHLÜKƏ

27 May 2017 11:18

Mədət Quliyev Aygün Kazımovaya vəzifə verdi

27 May 2017 11:17

"Real"dan 75 milyonluq transfer

27 May 2017 11:17

Xəbərdarlıq: Hakerlər subtitrlərin köməyi ilə kompüterə müdaxilə edə bilər (VİDEO)

27 May 2017 11:15

İlham Əliyev: “Gündən-günə azğınlaşan terrorizmə qarşı hamılıqla mübarizə aparılmalıdır”

27 May 2017 11:13

XDMX-dən xəbərdarlıq: "Kompüterinizə müdaxilə edə bilərlər"

27 May 2017 11:12

Azərbaycan Prezidenti: "Biz dinc insanlara qarşı yönəlmiş dəhşətli terror əməlindən hədsiz dərəcədə hiddətlənirik"

27 May 2017 11:12

Tanınmış teleaparıcı efirdə mahnı oxudu - VİDEO - FOTO

27 May 2017 11:12

Mədət Quliyevdən əmr: Aygün Kazımovaya DTX-da vəzifə verildi

27 May 2017 11:12

Deputatdan Putinlə bağlı ŞOK ÇAĞIRIŞ: “Əgər...”

27 May 2017 11:08

İlham Əliyev Misir Prezidentinə başsağlığı verib

27 May 2017 11:08

Azərbaycanlı qızlar hansı söyüşləri bilir?

27 May 2017 11:08

Bakıda qadına qarşı soyğunçuluq edən şəxs tutuldu

27 May 2017 11:05

Avroliqada mövsümün rəmzi yığması AÇIQLANDI

27 May 2017 11:05

Avtobus qəzaya uğradı: 8 ölü, 32 yaralı

27 May 2017 10:59