İşlədiyiniz yerlərdə əmək müqaviləsi bağlayın

İşlədiyiniz yerlərdə əmək müqaviləsi bağlayın
17:21 9 Dekabr 2015
30 Digər
Ölkə mətbuatı
A- A+

Əmək müqavilələrinin müddəti dəyişdirilir (12 May 2017 15:12)
Əmək müqavilələrinin müddəti ilə bağlı şərtlər dəyişdirilir (12 May 2017 13:03)
Əmək müqavilələrinin müddəti dəyişdirilir (12 May 2017 13:02)

Müşahidə Şurasının üzvləri ilə əmək müqaviləsi bağlanmalıdır.

ANS PRESS-in məlumatına görə, şirkətlər inkişaf edərək yeni mərhələlərə çıxdıqca, korporativ idarəetmə standartlarına tələblər də artır. Artıq bir çox şirkətlər nəzarət orqanlarını sadəcə kağız üzərində bir nominal qurum kimi deyil, məhz biznesin tələblərinə cavab verə bilən tam funksional bir orqan kimi görmək istəyirlər. Son zamanlar şirkətlərdə səhmdarlar (iştrakçılar) tərəfindən yaradılan nəzarət orqanlarının fəaliyyətləri güclənir. Bu tendensiya inkişaf etdikcə, yəni nominal roldan daha aktiv fəaliyyətə keçdikcə, bu orqanların fəaliyyətlərinin düzgün tənzimlənməsi ilə bağlı suallar yaranır. Maraq doğuran suallardan biri, nəzarət orqanı olan Müşahidə (direktorlar) şurasının üzvləri ilə münasibətlərin tənzimlənməsidır. Müşahidə (direktorlar) şurasının şirkətin fəaliyyəti üzrə ümumi nəzarəti həyata keçirir və üzvləri şirkətin ümumi yığıncağı tərəfindən seçilir.

Qanunvericilikdə müşahidə (direktorlar) şurası üzvlərinin və şirkət arasında münasibətlərin rəsmiləşdirilməsi barədə konkret tələb qoyulmayıbdır (ümumi yığıncağın müvafiq qərarından başqa). Nəticədə bu münasibətlərin təbiəti barədə müzakirələr davam edir, hüquqşünasların bir qismi bu münasibətləri mülki-hüquqi sahəyə aid edirlər, digərləri isə əmək qanunvericiliyi ilə tənzimləndiyini vurğulayırlar.


Emin Kərimov - Kapital Bank ASC-nin Hüquq departamentinin direktoru


Əmək müqaviləsi – işəgötürən və işçi arasında razılaşmadır. Bu razılaşmaya əsasən işəgötürən işçiyə Əmək məcəlləsi və digər müvafiq normalara əsasən müəyyən funksiyalar və şəraitlə şərtlənmiş iş təqdim edir, və işçi bu razılaşma ilə müəyyən edilən funksiyaları şəxsən icra etmək və qüvvədə olan daxili intizam qaydalarına riayət etmək öhdəliyini qəbul edir.
Beləliklə, əmək müqaviləsinin əsas əlamətləri kimi, tərəflərin üzərinə düşən müəyyən edilmiş öhdəlikləri, əmək funksiyalarının icrasını, işçiyə sabit əmək haqqının ödənilməsini, daxili intizam qaydalarına riayət olunmasını, müqavilədə iş yeri və iş rejimi qöstərilməsini qeyd etmək olar.

Müşahidə (direktorlar) şurasının üzvlərinin seçilməsi və azad edilməsi haqda normaları nəzərdən keçirdikdə aydın olur ki, onlar Əmək məcəlləsi ilə işçinin işə qəbul və işdən azad edilmə prosedurlarından fərqlənir.

Müşahidə (direktorlar) şurasının üzvlərinə Əmək məcəlləsi ilə nəzərdə tutulan işdən çıxarılma proseduru tətbiq edilə bilməz, çünki bu münasibətlər tam fərqli normalar ilə tənzimlənir. Beləliklə, zənnimcə bu münasibətləri əmək qanunvericiliyi ilə tənzimlənməsi mümkün deyil və əmək münasibətləri hesab etmək olmaz. Nəzərə almaq lazımdır ki, şirkətin icra orqanı Ümumi yığıncağın və müşahidə (direktorlar) şurasının qərarlarının icrasını təmin edir və müşahidə (direktorlar) şurası icraetmə orqanının qərarlarına tabe olmur, lakin əmək münasibətlərində əsasən işçi işəgötürənin tabeliyində olur.
Müşahidə (direktorlar) şurasının səlahiyyətləri, şirkətin gündəlik fəaliyyətini idarə edən icra orqanının səlahiyyətlərini əvəz etməməlidir. Şuranın səlahiyyətlərinə aid edilən sualların çoxluğuna baxmayaraq, bu orqana həddindən artıq tez-tez iclas keçirməyə ehtiyac olmur, təcrübədə bir çox şirkətlərin müşahidə (direktorlar) şurası ayda 3-5 dəfədən çox (fövqəladə yığıncaqlar istisna olmaqla) yığıncaqlar keçirmirlər. Qanunvericilikdə müşahidə (direktorlar) şurasının səlahiyyətləri ayrı-ayrı üzvlərin səlahiyyəti kimi deyil, kollegial orqan səlahiyyətləri kimi göstərilib. Beləliklə, hər bir üzvün səlahiyyəti müvafiq sənədlərin araşdırılması və iclas zamanı səsverməsi ilə məhdudlaşır. Bəzi şirkətlərdə kollegial icra orqanın sədri (və ya tək icra orqanı) həmin şirkətin müşahidə (direktorlar) şurasının üzvü də olur, bu halda həmin şəxs iki, lakin biri-birindən fərqli funksiyaları daşımış olur.


Kapital bank


Mülki Məcəlləyə əsasən müşahidə (direktorlar) şurası şirkətin idarəetmə orqanlarına aiddir və ümumi yığıncağın səlahiyyətinə aid olan məsələlər istisna olmaqla, şirkətin fəaliyyəti üzərində ümumi rəhbərliyi həyata keçirir. Beləliklə, müşahidə (direktorlar) şurasının fəaliyyəti, şura və şirkət arasında olan münasibətlər mülki qanunvericiliyin normaları ilə tənzimlənir və bu münasibətlər mülki-hüquqi xarakterli münasibətlər hesab edilir.

MM-in 91.3.2., 91.3.4., 106-1.3.1., 107.1.2., maddələrinə əsasən şirkətin idarəetmə və nəzarət orqanlarının səlahiyyətlərin əldə etməsi üçün əsas onların ümumi yığıncaq tərəfindən seçilməsidir. Müşahidə (direktorlar) şurasının üzvlərinin vəzifədən uzaqlaşdırılması, öz hüquqi təbiəti, hüquq münasibətlərinin tənzimlənmə predmeti və hüquqi nəticələri ilə, Əmək Məcəlləsinə əsasən işçinin işdən uzaqlaşdırılmasından fərqlənir. İdarəetmə orqanların fəaliyyəti ilə bağlı qərarlara əmək hüququ çərçivəsində deyil, şirkət və idarəetmə səlahiyyətləri etibar edilmiş şəxslər arasında yaranan korporativ münasibətlər çərçivəsində baxmaq lazımdır.

Qanunvericilikdə şuranın üzvlərinə ödəniş məsələsi əks olunmasa da, təcrübədə ümumi yığıncaq müşahidə (direktorlar) şurasının üzvlərinin mükafatlandırılması haqda qərarlar qəbul edir. Əsasən mükafatlandırma məsələsi ilə əmələ qələn sualların həlli üçün iştirakçılar bir çox halda münasibətləri əmək qanunvericiliyi ilə tənzimləməyə çalışırlar. Lakin bu yanlış yanaşmadır.

Bəs şirkət müşahidə (direktorlar) şurasının üzvünə yazılı müqavilə olmadan, mükafat ödəyə bilərmi?
Sözsüz, yazılı müqavilə olduqda ödənilən mükafatı əsaslandırmaq daha asandır. Lakin yazılı müqavilə olmadıqda, qeyd olunan xərcləri, ümumi yığıncağın müvafiq qərarı ilə əsaslandırmaq mümkündür.

Beləliklə, şirkət müşahidə (direktorlar) şurasının üzvünə mükafatı heç bir müqavilə bağlamadan ödəyə bilər və ya müvafiq yazılı müqavilə bağlayır. Lakin belə müqavilənin nə qədər zəruri olması sualı yaranır. Belə ki, müşahidə (direktorlar) şurasının bütün səlahiyyətləri qanunvericilikdə və şirkətin müvafiq əsasnaməsində (ümumi yığıncağın qərarında) əks edilir. Həmin əsasnamələrdə göstərilmiş şərtlərin müqavilədə böyük ehtimalla təkrarlanacağını nəzərə alsaq, o halda qanunla və müvafiq sənədlərlə müəyyən edilən səlahiyyətlərin icrası üçün şirkət və müşahidə (direktorlar) şurasının üzvləri arasında müqavilənin bağlanmasına zəruriyyət olmadığını hesab edirik.

Şirkətin idarəetmə orqan üzvlərini seçmək və təyin etmək yolu ilə korporativ hüquqların icrası, həmçinin onların vəzifədən kənarlaşdırmaq və səlahiyyətlərinə xitam vermək məsələsinə aiddir. Beləliklə, bu qərarlar əmək hüququ çərçivəsində deyil, korporativ hüquq çərçivəsində baxılmalıdır.

Mülki Məcəllənin 107.1.2 və 107.1.3. maddələrində qeyd edilən “səlahiyyətlərinə vaxtından əvvəl xitam vermək” ifadəsi ümumi yığıncaq tərəfindən şirkətlə korporativ münasibətlərdə olan idarəetmə orqanlarının fəaliyyətinə çevik reaksiya vermək üçün nəzərdə tutulub. Belə normanın zəruriyyəti, idarəetmə və nəzarət orqan üzvünün spesifik statusu ilə bağlıdır.




RƏYLƏR

OXŞAR XƏBƏRLƏR

BU KATEQORİYADAN DİGƏR XƏBƏRLƏR

Ölkə mətbuatında bugün »

Millimizin gücü İslandiyaya çatdı

29 May 2017 14:05

"Maşın Şou"da ilk Qarşıdurma - FOTOLAR

29 May 2017 13:59

İvanka Tramp plastik əməliyyat gözəliymiş - FOTOLAR

29 May 2017 13:58

"Hədəfimiz qələbədi" - Qaret Makoli

29 May 2017 13:57

OPEC+ hər an anlaşmanın şərtlərini dəyişə bilər

29 May 2017 13:57

Qələbə dairəsində niyə işıqfor qoyuldu?

29 May 2017 13:57

Uşaqlarını ataraq sevgilisinə qoşulub gedən Yağmuru əmisi oğlu qətlə yetirdi

29 May 2017 13:52

Xərçəng xəstəsi olan "Yeşilçam" ulduzundan xəbər var

29 May 2017 13:47

Şimali İrlandiya yığması qonşu ölkədə hazırlaşacaq

29 May 2017 13:47

Avtobuslar "Koroğlu"da əvvəlki yerlərində dayanacaqlar

29 May 2017 13:43

İran ilk əməliyyat peykini buraxacaq

29 May 2017 13:42

"Forbes" ən bahalı şirkətlərin yeni reytinqini açıqlayıb

29 May 2017 13:42

"Aylı gecə, sərin külək..."

29 May 2017 13:40

Oruc tutarkən sağlamlığınızdan olmamaq üçün oxuyun!

29 May 2017 13:38

"Qəbələ" 3-cü ola bilmədi

29 May 2017 13:37

Lənkəran Dövlət Universitetində əmək yarmarkası keçirilib

29 May 2017 13:32

Paytaxt sakini bədbəxt hadisənin qurbanı oldu

29 May 2017 13:32

Filippində terror can almaqda davam edir - səfərbərlik elan olundu - FOTOLAR

29 May 2017 13:28

Efirə getməyən biabırçı kadr - Gəlin namizəd oğlanın əlini... - VİDEO

29 May 2017 13:27

Kişi döymək festivalı keçirildi

29 May 2017 13:26

Messi Ronaldoya çatdı

29 May 2017 13:22

Prezidentin köməkçisi: "Beynəlxalq aləmdə kimin necə qiymət verməsindən asılı olmayaraq, biz özümüzü haqlı hesab edirik"

29 May 2017 13:22

Cəlilabadda FACİƏ - 2 nəfər çayda boğuldu

29 May 2017 13:22

Dağda selfi çəkmək istəyən qızın faciəli sonu

29 May 2017 13:18

"Dnepr"in futbolçusunu hansı klublarımız istəyir? - ÖZƏL

29 May 2017 13:17

Türk klubundan şok qərar: hamısı qovulur, yalnız o qalır

29 May 2017 13:17

Bulvarda qeyri-adi qadın peyda oldu

29 May 2017 13:16

Türkiyə əsas birja indeksinin denominasiyasına hazırlaşır

29 May 2017 13:12

Bakıda olay: avtobusun açıq qapısından yıxılıb öldü

29 May 2017 13:09

ADU: Dövlət imtahanı verməmək üçün şou yaradanların “arqument”ləri əsassızdır

29 May 2017 13:08

Cəlilabad sakinləri çayda boğulublar

29 May 2017 13:08

NATO PA Gürcüstanın Avroatlantik strukturlara inteqrasiyasını dəstəkləyən bəyannamə qəbul edib

29 May 2017 13:07

“Koroğlu” Nəqliyyatı Mübadilə Mərkəzi əvvəlki yerinə qaytarılır

29 May 2017 13:07

Azərbaycan ordusu kazarmalardan çıxdı

29 May 2017 13:07

Günün matçlarını yayımlayacaq kanallar

29 May 2017 13:05

Oğul anasını güllələyib qaçdı - Mingəçevirdə

29 May 2017 13:05

Bred Pitin hind filmində çəkilməmə səbəbi güldürdü - VİDEO - FOTO

29 May 2017 13:05

Usta qaçırdığı avtomobillə qəza törədib öldü – TƏFƏRRÜATLAR

29 May 2017 13:04

Mingəçevir polisi anasını qətlə yetirən oğulu axtarır

29 May 2017 13:01

Məktəb yoldaşını döyərək öldürdü - Masallıda

29 May 2017 12:59

Ermənistanla sərhəddə keçirilən əmliyyatın görüntüləri - VİDEO

29 May 2017 12:58

Rumıniyanın energetika nazirinin müavini Azərbaycana gələcək

29 May 2017 12:57

Ramil Şeydayevin çempionluq sevinci - VİDEO

29 May 2017 12:57

SORĞU: Azərbaycanlılar vətən xaini zabitlərə bu cəzanı istədi...

29 May 2017 12:56

Havanın temperaturu qalxır - 32 DƏRƏCƏ

29 May 2017 12:49

Bakıda 28, rayonlarda 32 dərəcə isti olacaq

29 May 2017 12:48

Mingəçevirdə oğul anasını güllələdi

29 May 2017 12:48

Bayram günü baş verən yol qəzalarında 5 nəfər ölüb, 9 nəfər xəsarət alıb

29 May 2017 12:47

Rusiya neftin 40 dollara kimi ucuzlaşmasını istisna etmir

29 May 2017 12:47

Bakıda gecə klubunda əcnəbini döydülər

29 May 2017 12:47