Neftin qiyməti yenidən qalxa bilər...

Neftin qiyməti yenidən qalxa bilər...
15:05 10 Dekabr 2015
92 Digər
Ölkə mətbuatı
A- A+

Azərbaycan nefti bahalaşıb (22 İyun 2017 12:17)
Dünya birjalarında (21 İyun 2017 10:54)
Azərbaycan nefti ucuzlaşıb (21 İyun 2017 09:37)

Neftin dünya bazarındakı qiyməti orta müddətli perspektivdə 40-50 dollara, bir neçə ildən sonra isə 60, hətta 65 dollara qalxa bilər, amma qiymətlərin yenidən 100 dollara qalxacağını uzun müddət görməyəcəyik.

Bu barədə Milli.Az-a şərhində Azərbaycan Respublikasının Prezident yanında Strateji Araşdırmalar Mərkəzinin (SAM) İqtisadiyyatın təhlili və qloballaşma məsələləri şöbəsinin aparıcı elmi işçisi, enerji məsələləri üzrə ekspert Gülmirə Rzayeva deyib.

Ekspertin sözlərinə görə, hazırda dünya bazarında neftin qiymətinin enmə tendensiyası müşahidə olunur və artıq qiymət 40 dollardan da aşağı düşüb: "Qiymətlərin düşərək 40 dollar həddini aşması prosesi OPEC-in son qərarından sonra baş verdi. Çünki OPEC üzvləri, xüsusilə Səudiyyə Ərəbistanı neft hasilatını azaltmaq istəmədilər, əksinə, onun artırılması barədə qərar verdilər. Qiymətlərin bu cür düşməsi tendensiyası isə hələ bir müddət də davam edəcək.

G.Rzayeva hesab edir ki, İran nefti bazara çıxandan sonra qiymətlər bir az da aşağı düşəcək: "Nəzərə almaq lazımdır ki, hələ İranın əlavə neft həcmləri bazara çıxarılmayıb. Bu baş verərsə, İrana qarşı sanksiyalar tam qaldırıldıqdan sonra bu ölkəyə neftin xaricə nəqli üçün çox vaxt lazım olmayacaq. İran rəsmlərinin verdiyi məlumata görə, bu ölkə sanksiyaların qaldırılmasından sonra neft ixracatını günlük 500 000 bareldən 600 000 barrelə qədər artırmaq, üç ay ərzində isə ümumi ixrac həcmini günlük 2,5 million barelə çatdırmaq imkanına malikdir. Hazırda İranın neft anbarlarında 35 milyon barel neftin və kondensatın saxlanıldığı bildirilir və İran bu həcmi yeni hasilatın başlanmasına gədər ixrac edə bilər. Təbii ki, bu, qiymətlərə mənfi təsir göstərəcək və neftin qiyməti daha da düşə bilər. Yəni yaxın və nisbətən orta perspektivdə neftin qiymətinin qalxacağına işarə edən heç nə yoxdur".

İqtisadçı qeyd edib ki, neftin qiymətinin uzun müddət aşağı həddə qalması inandırıcı deyil: "Düzdür, İran dünya bazarına mövcud kotirovkadan daha ucuz neft çıxara bilər. Çünki İran siyasəti belədir ki, onlar üçün neftin qiyməti o qədər də önəmli deyil. Onlar sanksiyalardan sonra uzun illərdir bazarlarda, məsələn Avropada itirilmiş yerini (təxminən 600 min barel) bərpa etməyə çalışırlar. Hazırda onun yerini Səudiyyə Ərəbistanı, Rusiya və digər ölkələr tutub. Ona görə də İran bu bazarları geri qaytarmaq niyyətindədir. Bunun üçün isə qiymətdə müəyyən güzəştlərə getməlidir. İranın da qiymət strategiyası bundan ibarətdir ki, nefti kotirovkadan 1-2, hətta 2,5 dollar daha aşağı qiymətə təqdim etsin. Əgər İran bu addımı atarsa, o zaman qiymətlər müəyyən qədər aşağı düşə bilər. Amma neftin qiymətinin daim 40 dollardan aşağı olması da çox real görünmür. Çünki bu, enerji, neft sənayesinə böyük təzyiq deməkdir. Bu amil yeni neft-qaz layihələrinə investisiya qoyuluşunu azaldır. Unutmaq olmaz ki, qaz hasilatına investisiya qoyuluşu azalarsa, neftin hasilatı da azalacaq. Çünki qazla yanaşı, neft kondensatı hasil olunur. Ona görə də uzun müddətli perspektivdə bazarda balans yarana bilər. Bu baxımdan neftin qiymətinin uzun müddət, məsələn 4-5 il kəskin aşağı düşməsi o qədər inandırıcı deyil".

SAM-ın mütəxəssisinin fikrincə, qiymətlərin kəskin düşməsi uzun müddət davam edəcəyi təqdirdə, bu amil iqtisadiyyatı neftdən asılı ölkələrə, o cümlədən Azərbaycana mənfi təsir göstərəcək: "Sirr deyil ki, bu məsələ bizim də büdcəmizə və iqtisadiyyatımıza mənfi təsir edə bilər. Çünki büdcədə gələn il üçün neftin qiyməti 50 dollar müəyyən edilib. Qiymət 50 dollara uyğun olarsa, problem olmaz, gəlirlər və xərclər buna uyğun olaraq hesablanacaq. Amma qiymət aşağı olarsa və bu uzun müddət davam edərsə, gəlirlər azalacaq. Bu isə büdcə kəsirinə gətirib çıxara bilər. Kəsirlər olarsa, onların digər resurslar, məsələn, xarici investisiyalar, qrantlar və qeyri-neft sektorundan olan gəlirlər hesabına doldurulması planlaşdırılır. Qiymət 40 dollar və ya daha aşağı düşərsə, o zaman, düşünürəm ki, büdcədə müəyyən edilmiş neftin qiymətinə yenidən baxıla bilər və onu bir qədər də aşağı götürmək olar".

İlkin İzzət

Milli.Az

RƏYLƏR

OXŞAR XƏBƏRLƏR

BU KATEQORİYADAN DİGƏR XƏBƏRLƏR

Ölkə mətbuatında bugün »

Bakıda əcnəbinin 3 min manatını və telefonunu oğurlayan qadınlar saxlanılıb

22 İyun 2017 18:43

Birinci vitse-prezident Mehriban Əliyevanın tapşırığı əsasında şəhidin kredit borcu ilə bağlı məsələ həll olundu

22 İyun 2017 18:43

Nazir: Dövlət büdcəsinə təkrar baxılması bank sisteminin dayanıqlığının təmin olunması zərurəti ilə əlaqədardır

22 İyun 2017 18:43

Cəbhəboyu zonada yerləşən zenit-raket və mühəndis-istehkam hərbi hissələrinin açılışı olub

22 İyun 2017 18:42

"Ailə TV"nin ofisinə basqınla bağlı RƏSMİ MƏLUMAT

22 İyun 2017 18:42

Oğlan şagirdlər məktəbdə ətək geyindi - FOTO

22 İyun 2017 18:38

İslam Mehrəliyev qazandığı avtomobili satıb? - AÇIQLAMA - FOTO

22 İyun 2017 18:37

Azərbaycanın maşınqayırma sənayesi işçilərinə fəxri ad və medal verilib - SİYAHI

22 İyun 2017 18:36

Təlimlərin döyüş atışı mərhələsi

22 İyun 2017 18:35

ADGTT-nın 89-cu mövsümü "Çipollino" və "Yarımçıq qalmış"la yekunlaşacaq - FOTO

22 İyun 2017 18:32

İran məsələsi: yenidən geosiyasi proseslərin ön sıralarında

22 İyun 2017 18:32

Parlament tarixində İLK: deputat uşağını əmizdirərək ÇIXIŞ ETDİ - FOTO/VİDEO

22 İyun 2017 18:28

"Accessbank" yeni kampaniyaya başlayıb

22 İyun 2017 18:27

“Çipollino” və “Yarımçıq qalmış”la yekunlaşacaq...

22 İyun 2017 18:25

“Real Madrid” Kilian Mbappe və Canluci Donnarumma ilkin razılığa gəlib

22 İyun 2017 18:22

Elməddin əməliyyat olunub - FOTO

22 İyun 2017 18:22

Avropa çempionumuz açıq dərs keçəcək

22 İyun 2017 18:19

Trampın Rusiya ilə əlaqələri barədə yeni detallar ORTAYA ÇIXDI

22 İyun 2017 18:18

Azərbaycan Prezidenti Lüksemburqun Böyük Hersoqunu təbrik edib

22 İyun 2017 18:15

Sabaha olan məzənnə

22 İyun 2017 18:14

İki azyaşlı uşağın nəhəng ilanla QORXULU OYUNU - VİDEO

22 İyun 2017 18:13

34 min manatlıq dələduzluq edən şəxs azadlığa buraxıldı

22 İyun 2017 18:12

“Asstra” holdinqi Şərq ölkələrinin logistika sahəsinə İsveçrə dəqiqliyi gətirir

22 İyun 2017 18:08

Yeni il tətilinin ləğvi təklif edilir

22 İyun 2017 18:08

Türkiyə hərbçiləri Qətərə çatdı

22 İyun 2017 18:05

Azərbaycanda 102 min nəfər uşağa görə sosial müvainət alır

22 İyun 2017 18:03

Türkiyənin qızıl-valyuta ehtiyatları 2,3 mlrd. dollar artıb

22 İyun 2017 18:02

Hansı halda Bank avtomobili əlinizdən ala bilər?

22 İyun 2017 18:01

"Qaşını alan, dodağına silkon taxan kişi..."

22 İyun 2017 17:59

Azərbaycan Beynəlxalq Bankı Ramazan bayramı ərəfəsində hədiyyəli kampaniya keçirir

22 İyun 2017 17:57

Jurnalist olmaqdan öncə əsl vətəndaş olmaq lazımdır

22 İyun 2017 17:52

Vəzifəyə təyin olunan məşhur: “Bu, yaradıcılığıma mane olmayacaq”

22 İyun 2017 17:48

Millimizin forması Ronalduda - FOTO

22 İyun 2017 17:47

"Bu ölkələrdən gətirilən dərmanlarda problem var"

22 İyun 2017 17:47

Kişilərin bəyəndiyi qadın tipi

22 İyun 2017 17:44

Nazirdən həkimlərlə bağlı TAPŞIRIQ

22 İyun 2017 17:43

İraq vətəndaşları Bakı-Quba yolunda qəzaya düşdülər - VİDEO - FOTO

22 İyun 2017 17:42

Təhsil Nazirliyindən "plagiat dərslik" iddiasına cavab: "Ehtirasları kənara qoyun"

22 İyun 2017 17:39

Yunanıstanda üsyan başladı - FOTOLAR

22 İyun 2017 17:38

“İnter”in rəqibi "Partizan"a qalib gəldi

22 İyun 2017 17:37

Millimiz beynəlxalq turnirdə iştirak edəcək

22 İyun 2017 17:37

2 kq-dan çox qızıl külçələri Azərbaycandan çıxarmağa cəhd edən dəstə üzvlərinin məhkəməsi başladı

22 İyun 2017 17:36

“Microsoft Office” proqramlar paketində mətnin səslə yığımı üçün “Dictate” genişlənməsi təqdim edilib

22 İyun 2017 17:35

Sidikdən enerji əldə ediləcək

22 İyun 2017 17:34

Qvatemalada 6,8 bal gücündə zəlzələ olub

22 İyun 2017 17:32

Azərbaycanlı aparıcı çimərlikdə əsəbiləşdi - 2 oğlanı hovuza yıxdı - VİDEO - FOTO

22 İyun 2017 17:32

2017-ci il dövlət büdcəsinə niyə yenidən baxıldı? - SƏBƏB

22 İyun 2017 17:29

Dolların sabaha olan MƏZƏNNƏSİ

22 İyun 2017 17:28

Əli Kərimlinin köməkçisinin məhkəməsinə şahidlərin məcburi gətirilməsi barədə qərar çıxarılıb

22 İyun 2017 17:27

Səhiyyə naziri tapşırıqlar verdi

22 İyun 2017 17:25