Azərbaycan üçün gələn il nə vəd edir?

Azərbaycan üçün gələn il nə vəd edir?
13:42 15 Dekabr 2015
54 Digər
Ölkə mətbuatı
A- A+

Hazırda neftin dünya bazarındakı qiyməti Azərbaycan üçün "qırmızı xətt"i keçərək 37 dollaradək düşüb. Neftin indiki qiyməti nəinki Azərbaycan üçün, bütün neft hasilatı ilə məşğul olan ölkələr üçün böyük fəlakət sayılır. Məsələnin qəliz tərəfi budur ki, neftin qiyməti üzrə nəinki illik, rüblük, aylıq, artıq heç günlük proqnozlar da irəli sürmək mümkün deyil.

Bunu iqtisadçı-ekspert Pərviz Heydərov Milli.Az-a neftin dünya bazarlarındakı qiymətinin düşməsi tendensiyasını və onun Azərbaycan iqtisadiyyatına təsirini şərh edərkən deyib.

Onun sözlərinə görə, neftin qiyməti ilə bağlı məsələdə Azərbaycan hökumətini qınamaq düzgün deyil: "Çünki növbəti il üçün hansı strategiyanı götürməyin lazım gəldiyini müəyyən etmək olmur. Söhbət iqtidarın bu məsələdəki siyasətini bəyənib-bəyənməməkdən getmir. Sadəcə obyektiv olmaq lazımdır. Dünyanın ən böyük neft şirkətləri ilin əvvəlindən böyük maddi itkilərə məruz qalıblar. Artıq neft sənayesinə investisiya qoyulmur. Bu isə o deməkdir ki, hazırda neft bazarında artıq məhsul olsa da, bir müddətdən sonra bunun ardı gəlməyəcək. Yeni quyuların qazılması, işlənən quyuların amortizasiya xərclərinin ödənilməsi və s. işləri yerinə yetirmək olmur. Bəzən də deyirlər ki, qorxulu heç nə yoxdur, çünki filan ildə neftin qiyməti 20, hətta 10 dollar da olub. Bunlar əsassız və məntiqsiz fikirlərdir. Axı həmin illərdə 10, 20 dolların alıcılıq qabiliyyəti indikindən qat-qat yüksək olub. Digər tərəfdən, indi neftə olan tələbat 30-40 il bundan əvvəlki səviyyədə deyil, daha çoxdur. Ona görə də neftin indiki real qiyməti nəinki Azərbaycan kimi büdcəsi neftdən asılı olan ölkələr, ümumiyyətlə neft hasilatı ilə məşğul olan bütün şirkətlər üçün də fəlakət həddi sayılır və bu, heç bir iqtisadi qanunlarla izah olunmur".

İqtisadçının fikrincə, neftin qiymətinin düşməsi Dövlət Neft Şirkəti üçün o qədər də qorxulu deyil. Təşviş doğuran başqa məsələdir: "SOCAR üçün 40-30-25 dollar olmasının elə də əhəmiyyəti yoxdur. Çünki dünya üzrə ən ucuz neft çıxardan ölkələrdən biri də Azərbaycandır. SOCAR-a neftin 1 barelinin maya dəyəri maksimum 15 dollara başa gəlir. Yəni sabah qiymət 25-20 dollar da olsa, SOCAR maya dəyərini ödəyə biləcək. Problem və təşviş isə ondan doğur ki, dövlət büdcəsinin yükünün əsas daşıyıcısı SOCAR, neft müqavilələri, neft gəlirləridir. Ölkə ixracının təxminən 77 faizini xam neft təşkil edir. Yəni büdcə, demək olar ki, neftdən asılıdır. Sadə dillə desək, SOCAR dövlət büdcəsini belinə alıb aparır. Məhz bu səbəbdən neftin qiymətinin düşməsi böyük təşviş doğurur. Yəni uzun müddət belə davam edərsə, neftin qiymətinin düşməsini adi vətəndaş da hiss edəcək. Dövlət başçısı İlham Əliyev də Nazirlər Kabinetinin iclaslarının birində qeyd etmişdi ki, dövlətin əsas hədəfi ondan ibarət olmalıdır ki, əmək haqqı və pensiyaları dövlət büdcəsinə DNF-dən transfertlər olmadan, real gəlirlər hesabına ödəyə bilək. Buna nail olsaq, ciddi narahatlığa və təşvişə də səbəb olmayacaq".

Bununla belə ekspert neftin qiyməti ilə bağlı proqnoz verməkdən çəkinməyib: "Neftin qiyməti uzun müddət bu səviyyədə qala bilməz. Bu vəziyyət ən uzağı 2016-cı ilin sonunadək davam edə bilər. 2016-cı ilin sonundan etibarən isə neftin qiymətində dönüş yaranacaq. Düzdür, qiymət yenidən 100 dollar səviyyəsinə çatmayacaq, amma kritik həddən yuxarı qalxacaq. Ona görə də növbəti il bütün dünya iqtisadiyyatı, eləcə də Azərbaycan üçün olduqca çətin il olacaq..."

İlkin İzzət

Milli.Az

RƏYLƏR

BU KATEQORİYADAN DİGƏR XƏBƏRLƏR

Ölkə mətbuatında bugün »

Yaşadığınız ərazidə sahibsiz itlər varsa, bu nömrəyə ZƏNG EDİN

18 Avqust 2017 12:53

Kosta-Rikanın müvəqqəti işlər vəkili: "Bakıda özümü evdəki kimi hiss edirəm"

18 Avqust 2017 12:52

Şahinləri qanunsuz saxlayan şəxs cərimələndi

18 Avqust 2017 12:49

Bakıda 35, rayonlarda 37 dərəcə isti olacaq

18 Avqust 2017 12:48

“Top ulduzlar” realiti şousunda nələr yaşandı? - FOTOREPORTAJ

18 Avqust 2017 12:48

"Səbail"in legioneri Azərbaycanı təriflədi

18 Avqust 2017 12:47

Avtomobil oğurlayan yeniyetmələr saxlanılıb

18 Avqust 2017 12:45

Kənan MM-dən həyat yoldaşına JEST: “Bir könül sındırmışam” – VİDEO

18 Avqust 2017 12:43

SOCAR prezidenti Etilen-Polietilen Zavodundakı təmir və modernizasiya işlərinin gedişi ilə tanış olub

18 Avqust 2017 12:42

37 yaşlı kişi həmkəndlisini baltaladı - Qubada

18 Avqust 2017 12:39

Qırğızıstan DMTK: Ölkədə terror hücumları təşkil etməyə çalışırlar

18 Avqust 2017 12:37

Qurban Qurbanov: "Oyunçulardan tələbim bu idi ki…"

18 Avqust 2017 12:37

Ukrayna universitetlərində təhsil imkanı

18 Avqust 2017 12:37

Pedalların əvəzinə "Go" və "Stop now" düymələrinə malik avtomobil patentlənib

18 Avqust 2017 12:35

“Samsung” 10 mindən çox akkumulyatoru geri çağırıb

18 Avqust 2017 12:35

Şənbə günü hava necə olacaq? - PROQNOZ

18 Avqust 2017 12:34

“Bu, Qarabağda gec-tez baş verəcək” - Moskvanın planı erməniləri ŞOKA SALDI

18 Avqust 2017 12:33

Sumqayıtda qadının çantasını soyğunçuluq yolu ilə alan şəxs hadisə yerində tutulub

18 Avqust 2017 12:32

Bakıda “Qırmızı kitabı”a daxil edilən şahin quşları saxlayan şəxs cərimələnib

18 Avqust 2017 12:27

Azərbaycanda sabaha olan hava proqnozu açıqlanıb

18 Avqust 2017 12:27

Barselona terroru haqqında yeni TƏFƏRRÜATLAR

18 Avqust 2017 12:23

NÖMRƏLƏR: Azərbaycanda oğurlanan 2628 avtomobil

18 Avqust 2017 12:20

Evdə sevgilisi ilə yaxalanan qızdan atasına qarşı İNANILMAZ HƏRƏKƏT - VİDEO

18 Avqust 2017 12:18

Adrina Lima yeni FOTOLARI İLƏ HƏYƏCANLANDIRDI

18 Avqust 2017 12:18

Avtomobil qaçıran yeniyetmələr ələ keçdi

18 Avqust 2017 12:14

İspaniyanın Azərbaycandakı səfirliyində dövlət bayrağı endirilib

18 Avqust 2017 12:12

DİN Göygöldə iki qadının qətlə yetirilməsi ilə bağlı rəsmi məlumat yayıb

18 Avqust 2017 12:07

Əflatun Amaşov "Turan"dakı yoxlamadan yazdı: "Yaradıcılıq dəst-xətti nəzərə çarpmır"

18 Avqust 2017 12:03

"Qamburger kabusu" uşağı bu hala saldı

18 Avqust 2017 12:00

Müəllim olmaq istəyən 5225 namizəd müsahibəyə buraxılıb

18 Avqust 2017 11:59

Xaçmazda avtomobil qaçıran 2 yeniyetmə saxlanılıb

18 Avqust 2017 11:57

İrana səfər edən azərbaycanlıların sayı məlum olub

18 Avqust 2017 11:57

"Pobeda" aviaşirkəti Bakıya aviareysləri bərpa etməyəcək

18 Avqust 2017 11:57

Küçələrdə gəzən sahibsiz ölüm: quduz itlər həyati təhlükəyə çevrildi - RƏQƏMLƏR, QORUNMA YOLLARI

18 Avqust 2017 11:49

"Çelsi"nin ŞOK TRANSFER SİYAHISI

18 Avqust 2017 11:48

"Fənər" Makedoniyada söndü, "Milan" evdə coşdu - AVROLİQA

18 Avqust 2017 11:47

Ağacda yaşayan qəbilə: Paltar geyinmirlər və...

18 Avqust 2017 11:44

5 yaşlı Zeynəbi quduzluqdan niyə xilas etmək olmadı? - NAZİRLİKDƏN AÇIQLAMA

18 Avqust 2017 11:43

Azərbaycan komandası beynəlxalq atəşfəşanlıq festivalında iştirak edəcək

18 Avqust 2017 11:42

Müəllimlərin işə qəbulu üzrə müsabiqənin vakansiya seçiminin nəticələri açıqlanıb

18 Avqust 2017 11:42

Mahirin atası: "Kömək olduğum məşhurlar zəng etmədi"

18 Avqust 2017 11:37

Şöbə müdiri: "Bu il Azərbaycanda 6500 insanı heyvan dişləyib"

18 Avqust 2017 11:37

Son iki ildə kibercinayətlərın sayı təxminən iki dəfə artıb

18 Avqust 2017 11:35

Sumqayıtda küçə itləri zərərsizləşdirilir - ƏMƏLİYYAT BAŞLADI

18 Avqust 2017 11:34

Çətənə topladı, sonra qətlə yetirildi

18 Avqust 2017 11:33

Naftalanda avtomobil aşdı: deputatın bacısı xəsarət aldı

18 Avqust 2017 11:33

Bakıda evdən pul və qızıl üzük oğurlayan qrupun digər üzvləri tutulub

18 Avqust 2017 11:32

“Səbail”in litvalı futbolçusu: “Azərbaycanda inkişaf üçün şərait var”

18 Avqust 2017 11:32

Bakıda təcili tibbi yardım xidmətinin işində ciddi nöqsanlar aşkar olunur

18 Avqust 2017 11:32

Təcili Təxirəsalınmaz Tibbi Yardım Stansiyasına daxil olan çağırışların sayı

18 Avqust 2017 11:32