PKK-ya qarşı 31 illik mübarizədə yeni dönəm - TƏHLİL

PKK-ya qarşı 31 illik mübarizədə yeni dönəm - TƏHLİL
18:19 16 Dekabr 2015
26 Dünya
Ölkə mətbuatı
A- A+

Türkiyə dövləti PKK terrorunun başladığı 1984-cü ildən bəri ölkənin cənub-şərqində ən iri miqyaslı antiterror əməliyyatına başlayıb. Diyarbəkir vilayətinin Silvan, Diyarbəkir şəhərinin Sur, Şırnak vilayətinin Silopi və Cizrə, Mardin vilayətinin Nusaybin rayonlarında ordu və polisin birləşmiş qüvvələri ilə sərt “təmizləmə” əməliyyatına start verilib.

 

İlk baxışdan qeyri-adi bir hadisənin baş vermədiyini söyləmək olar, çünki Türkiyənin aqressiv separatizmlə mübarizəsi yeni deyil, 30 ildən çoxdur PKK terroruna qarşı mübarizə zaman-zaman səngiyərək, zaman-zaman da güclənərək permanent şəkildə davam edir. Lakin istər əməliyyata cəlb olunmuş qüvvələrin kəmiyyəti və keyfiyyəti, istərsə də terrorçuların istifadə etdiyi metodlar baxımından güney-doğu şəhər və qəsəbələrinin bu dəfə xaraktercə əvvəlkilərdən fərqli bir qarşıdurmaya səhnə olduğunu görürük. “Qış təmizliyi” üçün cəmləşdirilən polis və jandarma xüsusi təyinatlılarının sayının azı 10 min nəfər olduğu bildirilir ki, bu da hərbi terminologiya ilə ifadə etsək, 2 diviziya (Türkiyə Silahlı Qüvvələrində - tuqay) həcmindədir. Onlar zirehli hərbi texnika, hətta tanklarla təchiz olunub. Hərbi helikopterlər havadan əməliyyatları nəzarətdə saxlayacaq və lazım gəldikdə müdaxilə edəcək. Bombardmançı təyyarələr isə paralel şəkildə dağlıq zonalarda, o cümlədən İraqın şimalında terrorçuların düşərgələrinə, mağaralarına, sığınacaqlarına zərbələr endirəcək, beləliklə, dağdakı qruplarla düzən ərazilərdə və şəhərlərdə mövqe tutmuş terrorçular arasında hər hansı əlaqə tamamilə əngəllənəcək. Daha bir önəmli məqam isə yerli əhalinin bir qisminin dövlət tərəfindən köçürülməsi (məsələn, müəllimlər), müəyyən hissəsinin də terrorçular tərəfindən zorla öz evlərindən çıxmağa məcbur edilməsi və beləliklə, ölkə daxilində sayı heç də az olmayan Türkiyə pasportlu məcburi köçkün kontingentinin əmələ gəlməsidir. Onların sayının təxminən 200 min nəfər olduğu barədə məlumatlar var.

Türkiyə hökumətinin son illər kürd probleminin siyasi yolla həlli üçün yeritdiyi “çözüm sürəci” PKK terrorunu aradan qaldırmaq əvəzinə, terror təşkilatının ciddi şəkildə güclənməsinə yol açıb, şərqi və cənub-şərqi Anadoluda dövlət hakimiyyəti zəifləyib. Bu proses boyunca çoxlu sayda PKK-çı dağdan enərək şəhər və qəsəbələrdə yerləşib, uzunmüddətli mübarizə üçün silah-sursat, ərzaq ehtiyatı yaradıb və “sərhildan” (baş qaldırma, qiyam) üçün hazır vəziyyətdə gözləyib. Regionda baş verən hadisələr, Suriyanın şimalında yaranmış durum və Türkiyə dövlətinin diqqətinin tamamilə bu məsələlərə yönəlməsi də PKK-nın işinə yarayıb. Suriyanın şimalındakı kürd şəhəri Kobaniyə (Ayn əl Ərəb) İŞİD hücumu başlayarkən PKK-çı və PKK simpatizanı olan minlərlə Türkiyə vətəndaşının sərhədin o tayına keçib döyüşlərə qatılmasına da dövlət göz yumub. Nəticədə Kobanidə şəhər-küçə döyüşü metodlarını mənimsəyən türkiyəli terrorçular və onlara simpatiya bəsləyən gənclər geri dönərək bu taktikanı öz şəhər və qəsəbələrində tətbiq etməyə başlayıblar. Bu taktikanın xüsusiyyətlərindən biri odur ki, bütöv binalar, yaxud bir-birinə bitişik evlər boşaldılır və oraya yerləşən terrorçular evdən-evə, mənzildən-mənzilə böyük oyuqlar açaraq içəridə rahat manevr edir və təhlükəsizlik qüvvələri ilə effektiv döyüş apara bilirlər. Küçələrdə və yollarda isə minalar basdırılır, barrikadalar qurulur, geniş və dərin xəndəklər qazılaraq polisin, əsgərin rahat hərəkəti əngəllənir, xəndəkləri doldurmaq üçün gətirilən texnika atəşə tutulur, beləliklə, əsl cəhənnəm ortamı yaradılır.
 

Yuxarıda adları çəkilən rayon və şəhərlərdə dövlət hakimiyyəti faktiki olaraq aradan qaldırılıb və həmin yerlər terrorçuların nəzarətinə keçib. Silvan, Sur, Silopi, Cizrə, Nusaybin adları ilk baxışdan heç nə deməyə bilər, lakin əhalisi 90 minə yaxın olan Silvan istisna olmaqla, digərləri 100 mindən çox əhali sayına malik iri yaşayış məntəqələridir. Başqa önəmli detal isə bu zonanın Suriya və İraqsərhədlərinə yaxın olmasıdır. Hazırda regionda cərəyan edən hadisələr və Türkiyənin bu bölgədə proaktiv siyasət yeritdiyi nəzər alınsa, İraq-Suriya sərhəd zolağının indiki məqamda Ankara üçün strateji önəmi asanlıqla anlaşılar. Türkiyə - İraq sərhədindəki Habur gömrük-buraxılış məntəqəsi də məhz Silopidə yerləşir ki, bu sərhəd qapısı vasitəsilə qurulan əlaqələr, həyata keçirilən ticarət istər Türkiyə iqtisadiyyatı, istərsə də dövlətin regional və ümumu geosiyasi maraqları baxımından həyati əhəmiyyətə malikdir. Hazırda Habur qapısı hərbi əməliyyatlar səbəbi ilə müvəqqəti bağlanıb. 

7 iyun 2015-ci il seçkilərindən sonra hökumətin “çözüm sürəci”ni, Ərdoğanın təbiri ilə desək, buz dolabına qoyması ilə yaddaşındakı “kamalist-ulusalcı” reaksiyaları yenidən xatırlayan ətalətli dövlət mexanizmi nəhayət, hərəkətə keçərək nəzarətdən çıxan bu əhəmiyyətli zonalarda suverenliyini bərpa etməyə qərar verib. Baş nazir Əhməd Davudoğlunun da söylədiyi kimi, şəhərlər, qəsəbələr, məhəllələr küçə-küçə, ev-ev terrorçulardan təmizlənəcək. Komandanlıq təhlükəsizlik qüvvələrinin itkilərini azaltmaq üçün lazım gəldikdə, dinc əhalinin tərk etdiyi və terrorçuların mövqe tutduğu bütöv evləri və binaları tanklardan atəşə tutaraq qismən dağıtmaq əmri verməkdən də çəkinməyəcək, hansı ki, ötən həftələrdə və aylarda bəzən bu metoddan istifadə olunub. Bu sərtlik və amansızlıq ondan irəli gəlir ki, dövlətin əsas gücünün və diqqətinin xarici siyasət vəzifələrinin həyata keçirilməsinə yönəldiyi bir vaxtda terror təşkilatı arxa cəbhədə qiyam qaldıraraq dövlətin kürəyinə xəncər saplayır. Dövlətin səbri artıq tükənib.

 

Terrorçulardan təmizlənən məhəllələrdə daimi polis bölmələri yaradılaraq PKK-nın bir daha bu ərazilərə dönüşünə yol verilməyəcək. Əməliyyatlar başa çatdıqdan sonra dağıdılan evlər, iş yerləri dövlət tərəfindən bərpa edilərək öz sahiblərinə təqdim olunacaq. Lakin Türkiyə terrorla yaşamağa davam edəcək...

RƏYLƏR

BU KATEQORİYADAN DİGƏR XƏBƏRLƏR

Ölkə mətbuatında bugün »

UNEC-dən magistrlərə Avropa diplomu qazanmaq imkanı

26 İyul 2017 10:49

Diqqət: Bakıda tək olan bu müalicə üsulu ilə... - VİDEO

26 İyul 2017 10:48

Gündən-günə arıqlayan Aygün Kazımova SON HALI ilə TƏƏCCÜBLƏNDİRDİ - FOTO

26 İyul 2017 10:48

Rabitəçilərin hökmü sabaha qaldı

26 İyul 2017 10:44

Suriya yenə qan gölünə döndü

26 İyul 2017 10:43

“SOCAR Ukraine” “Tengizchevroil” şirkətindən maye qaz alıb

26 İyul 2017 10:42

Bakının şüşəsilən alpinistləri

26 İyul 2017 10:42

“Sumqayıt Dəmir Beton-1” səhmdarlarına hesabat verəcək

26 İyul 2017 10:42

Bakıda qonşunun atdığı siqaret az qala bir mənzili kül edəcəkdi - VİDEO

26 İyul 2017 10:42

Məzarlıqda tunel tapıldı

26 İyul 2017 10:41

Futbolçudan boşanan model özünə yeni sevgili tapdı

26 İyul 2017 10:40

Bakıda faciə: araqdan zəhərlənib öldü

26 İyul 2017 10:39

Şərqin yeni vahiməsi: İŞİD-dən də təhlükəli terror təşkilatı yarandı

26 İyul 2017 10:38

"Neftçi"dən ayrılan Gürcüstan millisinin futbolçusu "SKA-Xabarovsk" klubu ilə müqavilə bağlayıb

26 İyul 2017 10:37

Böyük akkumulyator tutumlu smartfon nümayiş olunub

26 İyul 2017 10:35

Burak Özçivitlə Fahriye Evcen toydan sonra İLK DƏFƏ - FOTO

26 İyul 2017 10:33

"Roma" "Tottenhem"dən üstün oldu - VİDEO

26 İyul 2017 10:32

Neftçalada itkin düşən abituriyentdən XƏBƏR VAR

26 İyul 2017 10:32

IV qrupda ixtisas seçimi zamanı nələrə diqqət yetirməli?

26 İyul 2017 10:27

Ermənistan silahlı qüvvələri atəşkəsi yenidən pozdu

26 İyul 2017 10:23

Sevda dəyişib belə oldu - FOTOlar

26 İyul 2017 10:22

Ağcaqanad dişləyən yerə bunu sürtün

26 İyul 2017 10:22

50 min adam işıqsız qaldı

26 İyul 2017 10:18

Moody's agentliyi Kapital Bank-ın reytinqini təsdiqlədi

26 İyul 2017 10:17

"Sumqayıt" aşağı liqa klubuna uduzdu - VİDEO

26 İyul 2017 10:17

ABŞ Ermənistana maliyyə yardımını 3 dəfədən çox azaldıb

26 İyul 2017 10:17

Gəlini döyüb, saçını qırxdılar

26 İyul 2017 10:15

Elmdə müdhiş sıçrayış: bakteriyalarla işləyən mühərrik ixtira edildi

26 İyul 2017 10:13

Bakıda "Mercedes" yandı

26 İyul 2017 10:12

Beynəlxalq əmtəə, fond və valyuta bazarlarının əsas göstəriciləri (26.07.2017)

26 İyul 2017 10:12

Azərbaycanlı cüdoçu Avropa Olimpiya festivalında medal qazanıb

26 İyul 2017 10:12

“Moody's” “Kapital Bank”ın reytinqini təsdiqləyib

26 İyul 2017 10:12

Bakıda qayda-qanun tanımayan avtobus sürücüləri - FOTO

26 İyul 2017 10:12

“Hyundai Motors”da İFLAS TƏHLÜKƏSİ

26 İyul 2017 10:08

Kökənin içinə öz südünü qatdı, şagirdlərə satdı

26 İyul 2017 10:08

Cəbhədən XƏBƏR VAR

26 İyul 2017 10:05

Salyanda 4 otaqlı ev yandı

26 İyul 2017 10:05

Salyanda 4 otaqlı ev yandı

26 İyul 2017 10:05

Cəbhədəki son vəziyyət

26 İyul 2017 10:01

Çin sular altında qaldı - Sakinlər təxliyə olunur

26 İyul 2017 09:57

Ermənilər atəşkəs rejimini 128 dəfə pozub

26 İyul 2017 09:57

Paytaxtda "Mercedes" yandı

26 İyul 2017 09:56

24 azyaşlı qızla nikaha girən 145 uşaq atasına 5 il HƏBS CƏZASI

26 İyul 2017 09:53

Hadisə şəxsi həyatı haqqında sirlərini açdı: “Ehtirasını mənimlə yaşaya bilən bir kişidən...” - FOTO

26 İyul 2017 09:53

Azərbaycan nefti bahalaşdı

26 İyul 2017 09:52

"Əylənmək üçün toy etdik" - Burak Özçivit

26 İyul 2017 09:47

Makedoniyadakı zəlzələdə 1100 insan ölüb

26 İyul 2017 09:45

Şəki halvası haqda süjet dünyaya yayımlandı

26 İyul 2017 09:43

Bakının mərkəzi prospektində qəza: tıxac yarandı

26 İyul 2017 09:42

Azərbaycan nefti 3% bahalaşıb

26 İyul 2017 09:42