Şərqin son fatehi Nadir şah Əfşar haqqında dəyərli kitab

15:33 18 Dekabr 2015
215 Digər
Ölkə mətbuatı
A- A+


Bakı, 18 dekabr, Abdulla Suvar, AZƏRTAC
Müasir dünyamızda müxtəlif formatlarda, rəngarəng mövzularda bir-birindən nəfis tərtibatlı çoxsaylı kitablar çap olunur. Təbii ki, hər bir müəllif bu yola baş vurarkən ilk növbədə oxucu sevgisi qazanacağını düşünür. Təəssüflər olsun ki, çox vaxt gözlənilən nəticə özünü doğrultmur. Bəzən ən bahalı kitablar belə vərəqlərinin sayı qədər oxucu sayı qazana bilmir.
Haqqında söz açmaq istədiyim, böyük Azərbaycan hökmdarı, Şərqin son fatehi Nadir şah Əfşardan bəhs edən “Azərbaycan Nadir Əfşar dövləti” (“Azerbaycan Nadir Afşar devleti”) adlı elmi-publisistik kitab isə yuxarıdakı fikirlərdən çox-çox uzaqdır. Bu kitab nəinki oxucu marağına səbəb olub, həm də böyük bir zəhmətin bəhrəsi olaraq xalqımızın tarixi salnaməsinə dəyərli bir töhfə kimi qiymətləndirilib.
İstefada olan polis polkovniki, professor Cahangir Hüseynovun böyük zəhmət hesabına ərsəyə gətirdiyi bu kitab Nadir şah Əfşarın anadan olmasının 325 və qurduğu dövlətin 280 illiyinə həsr edilib.
AZƏRTAC xəbər verir ki, müəllif kitabda Nadir şahın həyatı, Azərbaycanın və İranın böyük bir hissəsini işğal etmiş osmanlılara və əfqanlara qarşı apardığı müharibələr, nəhayət, şahlıq taxtına çıxması və s. əməli fəaliyyətini çoxsaylı tarixi faktlar əsasında araşdıraraq oxuculara çatdırıb. Müəllif əsərdə Azərbaycan Əfşarlar dövlətinin əsasını qoymuş Nadir şah Əfşarın şəxsi həyatını, bir dövlət adamı olaraq xarici və daxili siyasətini, sərkərdəlik məharətini, hərbi yürüşlərini və dövlət quruculuğu istiqamətində həyata keçirdiyi bütün fəaliyyətlərini qələmə alıb. Əsərdə azərbaycançılıq ideyası əksini tapıb, həmçinin türk dövlətlərinin 4 minillik tarixinə ekskursiya edilib.
Kitabın bir üstünlüyü də türk dilində çap olunmasıdır. Bu, bir daha əsərə olan marağı artıracaq və onun daha geniş coğrafiyada yayılmasına, oxunmasına xidmət edəcək.
C.Hüseynovun kitabının xüsusi cəhəti ondadır ki, o, hadisələri yalnız hansısa uzaq bir tarixi proses kimi təqdim etmir, həm də onu yaşayır. Hətta onu nəslinin tarixi kimi verir. Kitabda maraqlı, maraqlı olduğu qədər də oxunaqlı, unutmağa haqqımız olmayan bir tarix var. Müəllif Nadir şahla əlaqədar yazılmış bütün mənbələrə baş vurub, böyük təhlillər aparıb.
C.Hüseynov kitabın yazılma səbəbləri barədə fikirlərini bölüşərkən deyib: “Bu kitabı ərsəyə gətirməkdə məqsəd Azərbaycanın tarixi şəxsiyyətlərini həm köhnə, həm də yeni nəslə tanıtmaqdır. Nadir şahla bağlı araşdırma apardıqca bir azərbaycanlı kimi fəxr etdim. Araşdırmalar zamanı türklərin 4 minillik tarixi ilə yaxından tanış oldum. Xalqımızın dünyada fatehlik etməsini, hansı qəhrəmanlıqlar göstərmələrini daha yaxından öyrəndim. Bir daha bu qənaətə gəldim ki, Nadir şah gücünə və istedadına güvənən, təəssübkeş bir şəxsiyyət olub. O, özündən əvvəlki türkdilli şahların hakimiyyətinə yaxşı bələd olduğundan cəsarəti və iradəsi sayəsində ululardan miras qalmış ərazilərin hamısını geri qaytara bildi. Nəticədə doğma Azərbaycan da Nadirin yaratdığı nəhəng dövlətin tərkibinə daxil olmaqla onun nüvəsini təşkil etdi”.
Belə bir məsuliyyətli işin öhdəsindən gələn Cahangir Hüseynov ixtisasca hüquqşünas olmasına baxmayaraq, görünür, Azərbaycan tarixini də çox yaxşı bilir. Hətta uşaqlıq illərindən Azərbaycan tarixinə xüsusi həvəsi ilə seçilən müəllif deyib: “Ümumilikdə, tarixə maraq nəsil şəcərəmizin kökündən qaynaqlanır. Hələ keçmiş sovet imperiyası dövründə məlum idi ki, biz Nadir Əfşar nəslinin törəmələriyik. Bizin babalarımız o dövrdə Avarxan ərazisinə qaçqın düşmüşdü. Rusların Acarıstana hücumu nəticəsində Xınna ərazisinə köçüb gəlmiş və orada yaşamışdılar”.
Kitab üzərində işləyərkən müəllif əsas tarixi məxəzlərə baş vurub, müxtəlif dillərdə Nadir şahla bağlı nə qədər ədəbiyyat varsa hamısını əldə edib. Nəhayət, bu qərara gəlib ki, dünya tarixində ən məğlubedilməz sərkərdələrdən biri olan Nadir şah Əfşarin şəxsiyyətinə uyğun əsər ortaya qoymalıdır. Qarşısına qoyduğu məqsədi reallaşdırmaq üçün gecəsini gündüzünə qatıb. Bununla da əslində Azərbaycan dövlətinin, xalqının tarixinin bir parçasını yazmağa müvəffəq olub. Müəllif bununla bir daha sübut edib ki, Nadir şah sıradan bir tarixi şəxsiyyət olmayıb. Hətta Nadir şahın öz dövründə ingilislər, əfqanlar, farslar, monqollar, şotlandlar, irlandlar onu öz adlarına çıxmaq istəyiblər. Lakin əsərdə bir daha sübut olunur ki, Nadir şah Azərbaycan oğludur. O deyib: “Nadir şahın tarixini açmaq, onun əsl, həqiqi qəhrəmanlığını göstərmək vacib şərtdir. Nəzərə almaq lazımdır ki, onun qurduğu Əfşarlar dövlətinin ərazisi 6 milyon kvadratkilometrə bərabər olub. Onun qurduğu dövlətin 2015-2016-cı illərdə 280 illiyi tamam olur”.
Kitaba yazdığı “Ön söz”də Türkiyənin Bəylik Düzü Bələdiyyəsinin sədri Əkrəm İmanoğlu müəlliflə tanışlığından, kitabın əhəmiyyətindən, tarixin öyrənilməsi baxımdan gənclərə verə biləcəyi faydadan danışıb. O yazıb: “Nadir şahın dünyagörüşünü anlamaq baxımından kitabı oxumaq mənə xüsusi zövq verdi. Əsəri oxuyarkən anlayırsan ki, Nadir türk birliyi yaratmaq istəyib. Türkiyə və Azərbaycan arasındakı dostluq və qardaşlıq əlaqələrinin yüksək səviyyəyə gəldiyi bu günümüzdə belə bir ibrət götürüləcək tarixi hadisələri həyəcan keçirmədən oxumaq mümkün deyil”.
Cahangir Hüseynovun qələmə aldığı bu dəyərli əsər Azərbaycan tarixinin bir parçası olan Nadir şah dövrünə işıq salmaqla yanaşı, onun böyük şəxsiyyəti, vətənsevərliyi barədə əsl həqiqətləri ortaya qoyur, həm də gələcək nəsillərə bu tarixi sevdirmək və öyrətmək missiyasını yerinə yetirmiş olur.
İnanırıq ki, “Azərbaycan Nadir Əfşar dövləti” adlı elmi-publisistik kitab bu tarixi dövrü araşdırmaq istəyən neçə-neçə gənc tarixçinin müraciət edəcəyi ən dəyərli məxəzlərdən olacaq və zaman keçdikcə öz aktuallığını itirməyəcək.

RƏYLƏR

OXŞAR XƏBƏRLƏR

BU KATEQORİYADAN DİGƏR XƏBƏRLƏR

Ölkə mətbuatında bugün

“Avropa Osmanlının intiqamını almaq üçün…” – Osman Öcalandan etiraf

30 Aprel 2017 23:05

Volkswagen-dən yeni sedan - FOTO

30 Aprel 2017 23:05

Ərəblər bunu da etdi - Bundan sonra komputerdə...

30 Aprel 2017 22:58

Dünyanın seks xəritəsi: ən şəhvətli millət haradadır? - FOTO

30 Aprel 2017 22:57

Mömin qadının ailəsi cahildirsə, onların təsirindən necə qorunsun?

30 Aprel 2017 22:57

Bu bürcləri fəlakət gözləyir - astroloqdan proqnoz

30 Aprel 2017 22:57

Səudiyyə Ərəbistanının iqtisadiyyat nazirinin müavini: "Merkel "bütün səudiyyə qadınları üçün örnəkdir"

30 Aprel 2017 22:57

Bu görüntülər dünyanı heyrətə saldı

30 Aprel 2017 22:53

Adlar taleyə təsir edir?

30 Aprel 2017 22:52

Tramp 100 illik ənənəni pozub

30 Aprel 2017 22:50

Türkiyədə zəlzələ

30 Aprel 2017 22:49

İmmun sistemini necə gücləndirək?

30 Aprel 2017 22:47

Yumurta sarısının üstündəki ağ selik nədir?

30 Aprel 2017 22:42

Bu qız dodaqları ilə insanları təəccübləndirir - FOTO

30 Aprel 2017 22:42

"Avtoşluq" etmək istədi, qəza törətdi

30 Aprel 2017 22:38

Goranboyda qəza: 1 yaralı

30 Aprel 2017 22:37

Peyğəmbərin risaləti və Quran cinlərə də şamil edilir?

30 Aprel 2017 22:37

Ölüb dirilən uşağın İNANILMAZ NİTQİ: "İsanın ovucunda qırmızı..."

30 Aprel 2017 22:34

Castin Biberin sabiq sevgilisi çimərlikdə - FOTO

30 Aprel 2017 22:32

Liftdə qalan Bakı sakini

30 Aprel 2017 22:28

Brabus kabrioletin yeni versiyası - FOTO

30 Aprel 2017 22:27

Hadisə bir həftəyə 800 min xərclədi - FOTO

30 Aprel 2017 22:22

Kənan vilasını 5 dəfə baha satdı - FOTO

30 Aprel 2017 22:22

Radiasiyadan qoruyan qidalar

30 Aprel 2017 22:22

Kibariye Bakıda - FOTO

30 Aprel 2017 22:22

Ukraynada atışma: 1 hərbçi öldü, 6-sı yaralandı

30 Aprel 2017 22:18

Özünü digər insanlardan böyük görən xar olar

30 Aprel 2017 22:17

“Azərbaycan xalçaları” jurnalının 22-ci sayı nəşr olunub

30 Aprel 2017 22:12

Yeni Lexus LS - FOTO

30 Aprel 2017 22:12

Bakıda mənzildə meyit tapılıb

30 Aprel 2017 22:12

Gəncədə qadın yolda vuruldu

30 Aprel 2017 22:12

Çuğundur şirəsi beyin üçün cavanlıq iksiridir

30 Aprel 2017 22:12

Zərdabda 32 yaşlı kişi bıçaqlanıb

30 Aprel 2017 22:12

Bakı sakini toyda bıçaqlandı

30 Aprel 2017 22:09

Televiziya rəhbəri öldürüldü

30 Aprel 2017 22:08

“Türk milləti bu kağız parçasını qəbul etməz" - Musa Qasımlı

30 Aprel 2017 22:05

Çimərlikdə də papağı başından çıxarmadı - FOTO

30 Aprel 2017 22:05

Qazaxda qəza - 9 yaşlı uşaq xəsarət aldı

30 Aprel 2017 22:04

Bakıda bəy toy günü faciəvi şəkildə öldü

30 Aprel 2017 22:04

Qadın sürücü qəza törətdi, qəsəbə işıqsız qaldı - FOTOLAR

30 Aprel 2017 22:03

Şəhriyar Məmmədyarov ardıcıl ikinci dəfə "ShamkirChess"in qalibi olub

30 Aprel 2017 22:02

Quran kitabını oxuyarkən dəstəmaz almalıyıqmı?

30 Aprel 2017 21:57

Mənzildə meyit tapılıb

30 Aprel 2017 21:55

Sevgilisi tərəfindən döyüldü, bütün görüntüləri çəkdi

30 Aprel 2017 21:54

Uşağa Allahın adlarını qoymaq olar?

30 Aprel 2017 21:52

Bakıda lift qırıldı - Bəy toy günü öldü - VİDEO

30 Aprel 2017 21:48

Quranın xeyməsi sayılan surə

30 Aprel 2017 21:47

Gəncədə maşın piyadanı vurdu

30 Aprel 2017 21:44

Qazaxda "avtoşluq" etmək istədi, maşını divara çırpdı

30 Aprel 2017 21:42

Hıçqırığı necə dayandırmaq olar?

30 Aprel 2017 21:42