Əlimizi uzatmışıq, qolumuzu qoparmayın!

Əlimizi uzatmışıq, qolumuzu qoparmayın!
13:52 22 Dekabr 2015
25 Ölkə
Ölkə mətbuatı
A- A+

"Əl-qolumuzu sallamaq fikrimiz yoxdu" - Cavid Hüseynov (10 Mart 2017 14:37)

Trans-Adriatik qaz ixracı boru kəməri (Trans Adriatik Pipeline - TAP) Xəzər qazının Yunanıstan və Albaniyadan keçməklə Adriatik dənizi ilə İtaliyaya, daha sonra isə İtaliyadan Qərbi Avropa ölkələrinə nəqlini nəzərdə tutur. 2000-ci illərin ikinci onilliyində gündəmə gəlmiş layihə Avropanın enerji təhlükəsizlyinin təmin edilməsində mühüm addım hesab edilməklə yanaşı, Avropa İttifaqının 21-ci əsr enerji təhlükəsizliyi xartiyasının bir parçasıdır.

Bu kəmərlə ilkin mərhələdə ildə 10 milyard, daha sonra isə 20 milyard kubmetrə yaxın qazın nəql edilməsi gözlənilir. Azərbaycan qazının bu kəmər vasitəsilə 2019-cu ildə Avropaya çatdırılması planlaşdırılır. Məlumatlara görə, Xəzər qazını Avropaya Adriatik dənizinin dibi ilə çatdırmaq ideyasını ilk dəfə 2003-cü ildə İsveçin "Axpo" şirkəti irəli sürüb.



TAP layihəsi Cənubi Qafqaz Qaz Kəmərinin (Bakı-Tbilisi-Ərzurum) və Trans-Anadolu Qaz Kəmərinin (TANAP) davamı olub, "Şahdəniz-2" yatağındakı qazın Yunanıstan və Albaniya vasitəsilə, Adriatik dənizi ilə İtaliyanın cənubuna, oradan da Qərbi Avropaya nəqlini ehtiva edir.

Türkiyə baş naziri Əhməd Davudoğlu Bakıya son səfəri zamanı bildirdi ki, Azərbaycan qazının Türkiyəyə nəqlini təmin edəcək TANAP layihəsinin inşası sürətləndiriləcək və layihənin artıq 2018-ci ildə təhvil verilməsi nəzərdə tutulur.

Qeyd edək ki, Azərbaycanın mövcud enerji ehtiyatları ənənəvi bazarlar üçün bəs edir. Bundan əlavə, indi Rusiya-Türkiyə münasibətlərinin gərginləşdiyi bir zamanda Türkiyə bazarında bizim üçün əlavə imkanlar açılır. Belə olduğu təqdirdə, Azərbaycanın əlavə maddi və siyasi risklərə gedərək TAP layihəsində iştirak etməsi nə dərəcədə zəruri və məqsəduyğundur?

Proqnozlara əsasən, TAP kəmərinin tikintisinə 3 il tələb olunurdu. "Şahdəniz"in ikinci fazasında hasilata isə 2016-cı ildə başlanmalı idi.

Avropanın qaz təminatının 42 faizinin Rusiyanın əlində olduğu və şimal qonşularımızın bunu daim "kozır" və təzyiq vasitəsi kimi istifadə etdiyi məqamda Azərbaycanın köhnə qitənin qaz bazarına girməsi Avropanın enerji təhlükəsizliyinin təminatında mühüm rol oynayır. Hazırda bəzi Avropa ölkələrinin enerji balansında Azərbaycan neftinin payı 30-40 faizə çatır. Ona görə də Azərbaycan Avropanın enerji təhlükəsizliyinin təmin edilməsində mühüm alternativ mənbə hesab edilir. Belə ki, TAP istifadəyə veriləcəyi təqdirdə Balkan ölkələrində, xüsusən, böhran zolağında olan Yunanıstanda, həmçinin İtaliyanın Tarantino bölgəsində iqtisadi həyat yenidən canlana bilərdi.

Amma təəssüf ki, daha çox Avropaya lazım olan bu layihənin həyata keçməsi üçün Azərbaycanın təşəbbüs və cəhdləri lazımi səmərə vermir. Paradoksal olsa da, faktlar göstərir ki, Rusiyanın basqısından qurtulmaq istəyən bəzi Avropa ölkələrinin "müstəqil" qeyri-hökumət təşkilatları və mediası TAP-ın əleyhinə çıxır, ona qarşı antikampaniyalar təşkil edilir, əks-təbliğat aparılır, hətta bələdiyyələr və ölkə hökumətləri səviyyəsində Azərbaycanın təşəbbüslərinin əngəllənməsinə çalışırlar.

Beləliklə, maraqlı mənzərə yaranır. Azərbaycan dünyanın indiki maliyyə böhranı və iqtisadi çətinlikləri dövründə bütün mümkün riskləri nəzərə alaraq, Avropanın enerji təhlükəsizliyini təmin etməyə çalışır və bunun üçün alternativ təklif edir. Rəsmi Bakı enerjidaşıyıcılarının nəqli üçün marşrutun çəkilməsi xərclərinin mühüm bir hissəsini öz üzərinə götürür. Bunun müqabilində həmin ölkələrin siyasi hakimiyyətlərinin, mediasının və QHT fəallarının tənqidi mövqeyi və yersiz tələbləri ilə üzləşir.

Əgər TAP Avropanın enerji təhlükəsizliyi üçün çox vacibdirsə, qoy zəhmət çəkib riskləri özləri qarşılasınlar ki, bəlkə, o zaman həm ümumavropa səviyyəsində, həm də yerli hökumətlər səviyyəsində yaradılan süni maneələr aradan qalxa.

Belə çıxır ki, Avropanı çox sığallayanda, havayı yedirəndə özündən tez çıxır. İndi qoy özləri müəyyən etsinlər, onlar üçün əsas olan nədir: Rusiyanın təzyiqindən qurtulmaq, alternativ enerji mənbəyi əldə etmək, yoxsa ənənəvi xristian təəssübkeşliyindən çıxış etmək, antiazərbaycan  mövqeyi tutmaq.

Azərbaycanda bir məsəl var: əlini uzadanda qolunu qoparırlar. Biz kömək əlimizi uzatmışıq, amma qolumuzun qopmasını istəmirik...

İlkin İzzət

Milli.Az

RƏYLƏR

OXŞAR XƏBƏRLƏR

BU KATEQORİYADAN DİGƏR XƏBƏRLƏR

Ölkə mətbuatında bugün »

Təsadüfi şəkiliş - Maralların davası - VİDEO

24 İyun 2017 05:48

Fransanın Beynəlxalq Münasibətlər və Strateğiyalar İnstitutunun alimi: "Ermənistan Azərbaycan torpaqlarını işğal edib"

24 İyun 2017 05:37

Gənc centlmenin mənzili - FOTO

24 İyun 2017 05:32

Venesuelada parlamentə hücum - yaralılar var

24 İyun 2017 05:19

Venesuelada parlamentinin binasına hücum: 4 yaralı

24 İyun 2017 05:08

Venesuelada parlamentin binasına hücum olub

24 İyun 2017 05:07

Makiyaj edən oğlanlar - FOTOLAR

24 İyun 2017 04:53

İki yaşlı körpə dərmandan zəhərləndi

24 İyun 2017 04:39

Məşhurlaşan fotoqrafın əsərləri - FOTO

24 İyun 2017 04:32

Berluskoni: "Trampla müqayisədə onun xanımını daha çox bəyənirəm"

24 İyun 2017 04:12

Türkiyə XİN-i Pakistanda baş verən terror aktını pisləyib

24 İyun 2017 04:08

Məkkədə terror aktının qarşısı alındı

24 İyun 2017 03:53

Bakıda avtomobil yeniyetməni vurub

24 İyun 2017 03:42

“Qalatasaray” azarkeşlərinə şad xəbər

24 İyun 2017 03:34

Sevgini çəkən insan - FOTO

24 İyun 2017 03:32

ABŞ-da "F-16" qəzaya uğrayıb -

24 İyun 2017 03:31

Emmanüel Linkon: "Azərbaycanın sürətli inkişafı Yeni İpək Yolu" layihəsində rolunu əhəmiyyətli dərəcədə artırır"

24 İyun 2017 03:12

Gürcüstanda 31 yaşlı azərbaycanlı nazir müşaviri oldu

24 İyun 2017 02:49

Hindistanda Tramp kəndi

24 İyun 2017 02:48

Səudiyyə Ərəbistanında terrorçuların hücumununun qarşısını alınıb

24 İyun 2017 02:43

Astroloji proqnoz -

24 İyun 2017 02:40

Fotolara bənzəyən rəsmlər - FOTO

24 İyun 2017 02:32

Məkkədə terrorçu-kamikadze “Əl-Haram” məscidini partlatmaq istəyib

24 İyun 2017 02:29

İranın təhlükəsizlik qüvvələri terror qruplaşmasını zərərsizləşdirib

24 İyun 2017 02:17

Çaylarda su artdı, Gorançay daşdı

24 İyun 2017 01:58

Gürcüstanın baş naziri bu ölkədə yaşayan müsəlmanlar üçün iftar süfrəsi təşkil edib

24 İyun 2017 01:57

Hindistanda Trampın şərəfinə kənd adlandırılıb

24 İyun 2017 01:55

“Türkiyə Dağlıq Qarabağ məsələsində Azərbaycanla eyni mövqedən çıxış edir”

24 İyun 2017 01:54

SOCAR Gürcüstandakı öhdəliklərini vaxtında yerinə yetirəcək

24 İyun 2017 01:42

1930-cu illərin çılğın, qara-ağ Londonu - FOTO

24 İyun 2017 01:32

Kəbədə həyata keçirilməsi planlaşdırılan terror aktlarının qarşısı alınıb

24 İyun 2017 01:28

Diqqətsiz qalan 2 yaşlı körpə ağcaqanad dərmanı içib zəhərləndi

24 İyun 2017 01:18

Ərdoğan: "Türkiyə Dağlıq Qarabağ məsələsində Azərbaycanla eyni mövqedən çıxış edir"

24 İyun 2017 01:02

Mingəçevirdə iki ailə arasında kütləvi dava düşdü

24 İyun 2017 00:58

"Arsenal" fransız futbolçuya görə 44 milyonundan keçməyə hazırdır

24 İyun 2017 00:58

“SOCAR Energy Georgia” MMC-nin baş direktoru Gürcüstanda yanacağın qiymətinin dəyişməsinə aydınlıq gətirib

24 İyun 2017 00:52

Bakıda təcili yardım maşını aşıb:

24 İyun 2017 00:45

Lənkəranda zəlzələ oldu

24 İyun 2017 00:43

Ərdoğan: "Türkiyə İslam dünyasında sülhün bərqərar olmasına çalışır"

24 İyun 2017 00:42

Pakistanda 2 partlayışda 37 nəfər ölüb

24 İyun 2017 00:36

Lənkəranda zəlzələ

24 İyun 2017 00:34

Rejissor Kənan Mahmudovun həyat yoldaşı dəyişib belə oldu - FOTO

24 İyun 2017 00:33

Goranboyda avtomobil piyadanı vurub

24 İyun 2017 00:32

Lənkəranda zəlzələ olub

24 İyun 2017 00:32

Lənkəranda zəlzələ baş verib

24 İyun 2017 00:28

Avtomobil 59 yaşlı kişini vurub qaçdı - Tovuzda

24 İyun 2017 00:24

Tovuzda avtomobil piyadanı vuraraq hadisə yerindən qaçıb

24 İyun 2017 00:22

Bakıda təcili yardım maşını aşdı - Sürücü... - FOTOLAR

24 İyun 2017 00:18

Astroloji proqnoz - 24 iyun

24 İyun 2017 00:08

"Bavariya" gənc yarımmüdafiəçinin transferinə yaxındır

24 İyun 2017 00:05