Xəzər suitiləri tükənir

Xəzər suitiləri tükənir
17:48 22 Dekabr 2015
38 Sosial
Ölkə mətbuatı
A- A+

Bakı. İlhamə İsabalayeva – Trend:

Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyası Geologiya və Geofizika İnstitutu Xəzər suitilərinin tükənmə təhlükəsi barədə xəbər verir.

İnstitutdan Trend-ə verilən məlumata görə, son 120 il ərzində tənzimlənməyən ov, çirklənmə və digər amillər səbəbindən bu heyvanların sayı 1 milyondan 104 minə enib. Sözügedən növ 2008-ci ilin oktyabrından etibarən “IUCN” adı altında tanınan Təbiətin Mühafizəsi üzrə Beynəlxalq Birliyin “Qırmızı siyahı”sında vəziyyəti “təhlükəli” statusunu daşıyır. Hətta 20 il əvvəl – 1990-cı illərin sonlarında dənizin hər 2 kvadrat kilometrinə 1 suiti düşürdüsə, hazırda hər 4 kvadrat kilometrə 1 suiti hesablanır. İnstitutun İctimaiyyətlə əlaqələr şöbəsinin rəhbəri, elmi jurnalist Səid Hüseynov Xəzəryanı ölkələrdən əlavə, İngiltərə, Niderland və Yaponiya alimlərinin məsələyə dair uzunmüddətli tədqiqatları əsasında tədqiqatçı-jurnalist araşdırması aparıb.

Məqalədə bildirilir ki, şimaldan cənuba və geriyə il boyu səyahət edən suitilər əvvəlki dövrlərdə yaz və payızda dənizin hər yerində görünürdülər. Onlar üçün müvəqqəti dayanacaq kimi əsas məskunlaşma yelərindən biri qartal başına bənzər Abşeron yarımadasının sahilləri və aralıdakı adalar idi. Yarımadanın lap qurtaracağında, qartalın dimdiyindən uzanmış dilə bənzəyən Şahdili ərazisi Abşeron arxipelağında suitilərin ən çox toplaşdığı yerlərdən idi. 1930-cu illərdə arxipelağın sahillərində hər il 10 minə qədər suiti dincəlirdi. Hətta 1935-1937-ci illərdə bu rəqəm 100 mindən 200 minə qədər olub: “

1970-80-ci illərdə məlum olub ki, Şahdili və ətraf adalarda ildə cəmi 2 minə qədər suiti məskunlaşıb. Növbəti onillikdə bu heyvanların Azərbaycan sahillərində sayı qəfil azalıb və mini keçməyib. Əsrin sonlarında dənizin qalxması nəticəsində dilin lap uc hissəsi adaya çevrilərək yarımadadan 300 metr aralı düşüb və suitilər üçün daha təhlükəsiz məskənə çevrilib. Amma yenə də onların sayı artmayıb və sonrakı rəqəmlər daha acınacaqlı olub”.

Məqalədə bildirilir ki, Şahdilidə 1969-cu ildə ceyran və su quşlarının qorunması məqsədi ilə Abşeron Dövlət Təbiət Yasaqlığı yaradılmışdı. 2005-ci ilin fevralında canlıların daha səmərəli qorunması üçün Prezident İlham Əliyevin sərəncamı ilə bu ərazinin bazasında Abşeron Milli Parkı yaradılıb. Həmin ilin qışında burada sonuncu dəfə 2 diri suitiyə rast gəlinib. O vaxtdan indiyə qədər adıçəkilən ərazidə heç bir suiti görünməyib. Əvvəllər Abşeron arxipelağında il boyu müşahidə olunan suiti məskənləri artıq mövcud deyil.

Bizi Twitter-dən izləyin: @trend_az

RƏYLƏR

BU KATEQORİYADAN DİGƏR XƏBƏRLƏR

Ölkə mətbuatında bugün »

Bakıda müştəri bərbəri döydü

28 İyul 2017 08:58

Mexikoda metroda tüstülənmə: 35 nəfər zəhərlənib

28 İyul 2017 08:52

"Milan" Renato Sanşeşin qiymətini baha hesab edib

28 İyul 2017 08:52

Bakıda gənc oğlanı avtomobil vurub

28 İyul 2017 08:52

Bakıda ticarət mərkəzində gənc oğlan bıçaqlanıb

28 İyul 2017 08:47

Nigeriyada terrorçuların hücumu nəticəsində 50 nəfər ölüb

28 İyul 2017 08:47

Bakıda taksi sürücüsü mübahisə zamanı intihara cəhd göstərib

28 İyul 2017 08:47

Bakıda 3 avtomobil toqquşub, xəsarət alan var - FOTO

28 İyul 2017 08:47

Kompüteriniz üçün maraqlı şəkillər - FOTOSESSİYA

28 İyul 2017 08:47

Qüdsdə toqquşmalar: 56 nəfər xəsarət alıb

28 İyul 2017 08:42

Bakıda sərxoş piyadanı yük avtomobili vurub - FOTO

28 İyul 2017 08:42

Kriştiano Ronaldoya şok təklif

28 İyul 2017 08:37

"Transfer qiymətlərində müəyyən hədd olmalıdır"

28 İyul 2017 08:32

Bakıda bərbər müştərisi tərəfindən döyülüb

28 İyul 2017 08:27

15 yaşlı oğlan dondurmadan zəhərlənib

28 İyul 2017 08:27

Bakıda məktəbəhazırlıq qruplarına cəlb ediləcək uşaqların sayı artırılacaq

28 İyul 2017 08:22

Rus gözəl bu dəfə bikiniləri ilə gündəmdə - FOTO

28 İyul 2017 08:22

Sürücülərin nəzərinə: 4 gün qaldı

28 İyul 2017 08:17

3 yaşlı qıza təcavüz edib öldürdü, öz orqanlarını isə qohumlarına bağışladı

28 İyul 2017 08:17

""Beşiktaş"ın mənə göstərdiyi maraq və sevgidən təsirləndim"

28 İyul 2017 08:05

ABŞ Rusiyanın yeni səfiri postuna namizədini təsdiqlədi

28 İyul 2017 08:04

Turizm əhəmiyyətli yolda təmir başladı

28 İyul 2017 08:03

Özünü körpüdən yerə atan qızın intihara cəhd etməsinin səbəbi məlum olub

28 İyul 2017 08:02

Dondurmalara diqqət edin!

28 İyul 2017 07:59

Avstraliyalı məşhur arıq modellərə meydan oxudu - FOTO

28 İyul 2017 07:57

"Viktoriya Plzen" maraqlı ideyanı reallaşdırıb - FOTO

28 İyul 2017 07:52

Tubanı silən Onur qızlarıyla tətilə çıxdı - FOTO

28 İyul 2017 07:42

Bu ölkədə etiraz edənlər 10 ilədək həbs olunacaq

28 İyul 2017 07:39

"Çelsi" futbolçunun müqaviləsini uzadıb icarəyə göndərdi

28 İyul 2017 07:37

Qolf topu boyda dolu Türkiyədə təyyarənin şüşəsini sındırıb

28 İyul 2017 07:32

Bakıda 7 mağaza yanıb

28 İyul 2017 07:32

İstanbulda leysan səbəbindən Bakıdan uçuşlar ləğv olunubmu?

28 İyul 2017 07:27

Koutinyonun qiyməti müəyyənləşib

28 İyul 2017 07:17

Aparıcı özünü Merilin Monroya bənzətdi - FOTO

28 İyul 2017 07:17

Onun işi gücü gerçəklə virtualı birləşdirməkdir - ÇAŞDIRICI FOTOLAR

28 İyul 2017 07:13

Südlü mərcimək şorbasının HAZIRLANMA QAYDASI

28 İyul 2017 07:05

Britaniya Avropa Birliyi ilə sərhədlərini bağlayacaq

28 İyul 2017 07:02

Yaponiyanın müdafiə naziri istefa verdi

28 İyul 2017 06:47

Məkkə ətrafında ballistik raket vuruldu

28 İyul 2017 06:44

Министр обороны Японии уйдет в отставку

28 İyul 2017 06:32

Bakıda 3 avtomobil toqquşub, xəsarət alan var

28 İyul 2017 06:32

Körfəz sahilində villa - FOTO

28 İyul 2017 06:32

Ən xeyirli yay meyvələri

28 İyul 2017 06:18

Bakıda taksi sürücüsü mübahisə zamanı intihara cəhd göstərib

28 İyul 2017 06:02

Bakıdan İstanbula uçuşlar ləğv edilib?

28 İyul 2017 05:56

Bakıda 7 mağaza yandı

28 İyul 2017 05:54

Leonardo çoxlu qızla əylənərkən

28 İyul 2017 05:49

Məşhur filmlərin ruhunda masalar - FOTO

28 İyul 2017 05:32

Meyvəli ticarət mərkəzində gənc oğlan bıçaqlanıb

28 İyul 2017 05:27

Bakıda sərxoş piyadanı yük avtomobili vurdu - FOTOLAR

28 İyul 2017 05:23