Ehram, nəhəng xaç və əjdaha - Zəncanın Daşkəsən məbədindən REPORTAJ

Ehram, nəhəng xaç və əjdaha - Zəncanın Daşkəsən məbədindən REPORTAJ
17:24 23 Dekabr 2015
22 Sosial
Ölkə mətbuatı
A- A+

Dünya tarixi dinlər arası savaşlarla doludur. Elə ölkə yoxdur ki, orda iki din arasında, iki məzhəb arasında müharibə olmasın, qan tökülməsin. Azərbaycan tarixində isə bir neçə fərqli kökə, fərqli dünya görüşə malik dinlərin nümayəndələri eyni zamanda, eyni məbəddə ibadət ediblər. Qızıl Azərbaycanda - Zəncanda...

 

Zəncan ömrünün o dövrünü yaşayırdı ki, monqollar Azərbaycanı işğal edib bu torpaqlarda yeni dövlətin əsasını qoymuşdular. Hülakülər dövlətinin paytaxtı əvvəl Təbriz, sonra isə Marağa şəhərləri olmuşdu.

 

1306-cı ildə hakimiyyətə gələn Sultan Məhəmməd Xudabəndə Ulcaytu xan paytaxtı Təbrizdən Sultaniyyə şəhərinə köçürür. Bu şəhər Ərğun şah tərəfindən salınsa da, inkişafı, qala divarlarının salınması, memarlıq abidələrinin tikilməsi Xudabəndənin dövrünə təsadüf edir.

 

Sultaniyyə şəhəri müsəlman şəhərsalma qaydalarına uyğun salınan ilk şəhər hesab olunur. Şəhər və burada yerləşən Xüdabəndə gümbəzi Naxçıvan-Marağa memarlıq məktəbinə aiddir.

 

Daşkəsən məbədi Sultaniyyə şəhərindən  15 kilometr cənubda yerləşir. Məbəddən çıxarılan daşlar şəhərin və şəhərətrafı müdafiə tikililərinin salınmasında istifadə olunub.

 

Monqollar bu torpaqlara gələndə özləri ilə müxtəlif ölkələrdən, fərqli dinə ibadət edən, fərqli dildə danışan xalqlardan insanlar gətirir. Onlar burada quruculuq, tikinti sahələrində də çalışır. Sultaniyyənin salınmasında başqa ölkələrdən gələn insanlar yerlilərlə birgə iştirak edir.

 

Bələdçi Pərvanə Əsgərinin sözlərinə görə, İran, Çin və ətraf ölkələrdən bir sıra sənətkarlar bu daşları kəsib yonmaq üçün gəliblər: “Sonra Sultaniyyə şəhərinə aparıblar. Bəzi kəsmə üsulları icad edirlər. Daşların arasını yonub su tökürlər. Sonra ağac çalırlar. Gecəni qalır, ağac suyu canına çəkib şişir. Onda bu daşlar qat-qat qayadan ayrılır”.

 

Təxminən 750 il qabaq bu yerdən daşlar kəsilərək Sultaniyyənin salınması üçün daşınıb. Daşların araba ilə daşındığı güman olunur. Şəhərin salınması üçün çoxlu daş və zaman tələb olunurdu deyə sənətkar və fəhlələr bir neçə il karxanada yaşamağa məcbur olur. Burada işləyənlər özləri üçün məbəd tikmək arzusunda idilər. Zaman keçdikcə karxananın içi boşalır və məbəd üçün uyğun yer yaranır.

 

“Bura gələn sənətkarlar uzun müddət burada qalır. Çünki daşların Daşkəsəndən kəsilib Sultaniyyəyə daşınması xeyli vaxt tələb edir. Müxtəlif dindən olan insanlar istəyirlər burada ibadət yeri tiksinlər. Görürlər ki, dağın içi boşaldıqca məbəd üçün yaxşı yer yaranıb. Bundan sonra bura müsəlmanlar, buddistlər və xristianlar üçün məbədə çevrilir. Sülh şəraitində müxtəlif dindən olan şəxslər eyni yerdə ayinləri icra edirlər”.

 

Hazırda məbəddə buddistlərin ibadəti üçün hazırlanan - Əjdaha totemi, xaç və müsəlmanlar üçün ehram qorunub saxlanılır. Əvvəllər məbədin üstü örtülü olub. Zaman keçdikcə məbədin tavanı uçub. Bundan sonra burada ibadətə son qoyulub.

 

Məbəddə eyni zamanda hər üç dinin nümayəndələri ibadət ediblər. Və tarixdə bu dinin nümayəndələri arasında baş vermiş hansısa münaqişə haqqında heç bir məlumat yoxdur.

 

Bələdçimiz deyir ki, buradakı əjdahalara başqa buddist məbədlərində rast gəlinməyib. Tikilərkən Çin incəsənət motivlərindən istifadə olunub. Buna səbəb məbədin dörd Çin sənətkarı tərəfindən inşa olunmasıdır. Çinlilərlə yanaşı monqolların içində də buddizmə tapınanlar vardı.

 

Xristianlar üçün nəzərdə tutulan nəhəng xaç isə yuxarıdan baxanda daha rahat görünür. Xaçın qolları və baş hissəsi demək olar bütün məbədi əhatə edir. Bu xaç sanki məbəd boyu uzanıb.

 

Təxminən 5 il qabaq məbədə yol çəkilib. Daha çox iranlı turistlərin səfər etdiyi yerdir Daşkəsən məbədi. Məbəd turistlər arasında "Əjdaha məbədi" kimi məşhurdur.

 

RƏYLƏR

BU KATEQORİYADAN DİGƏR XƏBƏRLƏR

Ölkə mətbuatında bugün »

Rusiyada faciə: bir ailənin 5 üzvü yanaraq öldü

24 İyul 2017 02:39

İsrail mövqeyini yumşalda bilər

24 İyul 2017 02:39

Benksi sənətinin parodiyası - FOTO

24 İyul 2017 02:32

Bakıda yeni dələduzlar peyda olub - VİDEO

24 İyul 2017 02:18

Almaniyanın ən yaxşı futbolçusu bəlli oldu

24 İyul 2017 01:49

Suriya ordusu əməliyyatları dayandırdı

24 İyul 2017 01:45

Üzən otel, katamaran - FOTO

24 İyul 2017 01:32

İranda zəlzələ oldu

24 İyul 2017 01:29

Ərdoğan Kral Salmanla görüşdü - FOTO

24 İyul 2017 01:28

Karyerasını bitirən futbolçu ilin ən yaxşısı oldu

24 İyul 2017 01:03

Yəməndə qorxunc xəstəlikdən ölənlərin sayı artır -

24 İyul 2017 00:56

Qorxunc xəstəlikdən ölənlərin sayı 2000-ə yaxınlaşır

24 İyul 2017 00:43

Tovuzda qadın ailə münaqişəsi zəminində intiharara cəhd edib

24 İyul 2017 00:42

Ağstafada iki maşın toqquşdu - 3 yaralı

24 İyul 2017 00:39

Tovuzda 28 yaşlı qadın dərmandan zəhərləndi

24 İyul 2017 00:34

Dənizdə 1 nəfər batdı, 2 nəfər xilas edildi

24 İyul 2017 00:23

Ermənistandan gizlicə Türkiyəyə keçdilər -

24 İyul 2017 00:19

Günün qoroskopu: narahatlıq üçün heç bir səbəb yoxdur

24 İyul 2017 00:17

Cüdoçumuz AVRO-da gümüş medal qazandı

24 İyul 2017 00:14

Astroloji proqnoz - 24 iyul

24 İyul 2017 00:13

Ərdoğan Səudiyyə Ərəbistanının vəliəhdini qəbul edib

24 İyul 2017 00:05

İki məşhur rəfiqə çimərlikdə - FOTO

24 İyul 2017 00:05

Övladlarınıza gözəl adlar qoyun

23 İyul 2017 23:52

İraq ordusundan növbəti uğur -

23 İyul 2017 23:49

İranda güclü zəlzələ baş verdi

23 İyul 2017 23:48

Yanaqda qızartıların əmələ gəlmə səbəbi

23 İyul 2017 23:47

Gözdəymə və ondan necə qorunmaq haqqında

23 İyul 2017 23:42

Abşeron çimərliyində 37 yaşlı kişi batıb

23 İyul 2017 23:37

Xəzərdə 37 yaşlı kişi batdı

23 İyul 2017 23:34

Ermənistanda hərbçinin asılmış meyiti tapıldı

23 İyul 2017 23:33

Məlahətli pilot Playboy üçün soyundu - FOTO

23 İyul 2017 23:32

İranda 5,4 bal gücündə zəlzələ olub

23 İyul 2017 23:27

Yaxınlarını itirmək qorxusundan neca azad olmaq olar?

23 İyul 2017 23:22

Arvadını boşadı, sevgilisini də tərk edib yenisini tapdı - FOTO

23 İyul 2017 23:22

İndoneziyada güclü zəlzələ -

23 İyul 2017 23:22

Qvardiola “Real”dan oyunçu aldı

23 İyul 2017 23:19

Tamilla: "Bilirəm, Bakı üçün uyğun olmayan bədənim var" - FOTO

23 İyul 2017 23:17

Yuxu zamanı boğulma hissi ilə oyanırsınızsa…

23 İyul 2017 23:17

Azərbaycanın cüdo komandası Avropa açıq çempionatının qalibi olub

23 İyul 2017 23:12

Böyrəklərin təbii vasitələrlə təmizlənməsi

23 İyul 2017 23:12

Ermənistan hərbçisi asılmış vəziyyətdə tapıldı

23 İyul 2017 23:09

Neft şirkətinin keçmiş işçisi külli miqdarda pulu mənimsəyib “SOCAR-ın vitse-prezidenti qohumumdur”

23 İyul 2017 23:05

Məşhurların satışa çıxarılan əşyaları - FOTO

23 İyul 2017 23:05

Türkiyədə iş adamının əl-qolunu bağlayıb soyan Azərbaycan vətəndaşlarının FOTOları - YENİLƏNİB

23 İyul 2017 22:57

"Yalnız azərbaycanlılar kişi çıxdı, məni işə götürdülər" - Layma Vaykule

23 İyul 2017 22:57

İsrail səfirliyinə silahlı hücum -

23 İyul 2017 22:56

Haram tikədən imtina edənlərin özəl mükafatı

23 İyul 2017 22:52

İsraildə ermənilər Azərbaycanı dəstəkləyən meri təhdid edir

23 İyul 2017 22:52

Allergiyanın əmələ gətirdiyi xəstəliklər hansılardır?

23 İyul 2017 22:47

Boşanmış qadın sevdiyi insanla görüşə bilərmi?

23 İyul 2017 22:42