Adında "kvant" olan kitablar yaxşı satılır, əslində isə...

Adında "kvant" olan kitablar yaxşı satılır, əslində isə...
23:17 3 Yanvar 2016
Ölkə mətbuatı
A- A+

Milli.Az azadliq.org-a istinadən Yalçın İslamzadənin kitab köşəsini təqdim edir

John Gribbin (Con Qribbin) və onun "Elm tarixi", "İlk şimpanze", "Şrödinger pişiyinin izində" kitabları nədən bəhs edir?
 
Elm, obyektiv reallığa dair biliyin yeganə qaynağıdır, bilik yalnız elmi metodla əldə edilə bilər. Başqa "metod"-larla əldə edilənlər bilik deyil, təəssürat və ya arzulardır.

İkinci növ "bilik" insanın romantik, ölümsüzlük arzularının təmin edilməsindən başqa bir şey deyil. Real performansa söykənən istənilən fəaliyyət növü elmi biliyə əsaslanmalıdır.

Ancaq bu gün elm, dünyanın sadəcə bir hissəsində, kiçik bir topluluq üçün əsas avtoritetdir. Yenə dünyanın bu qismində elmin demokratikləşməsi, mümkün qədər çox sayda insan üçün anlaşılan olması, əsasən uşaq və yeniyetməlik yaşında elmə maraq yaradılması lazımınca ciddiyə alınır.

Bu gün elm araşdırmalarını olduqca dərinləşdirir və genişlədir, mümkün qədər çox insanın elmi bilik yaradılmasında iştirakı, şəxsi və ictimai qərarlarda onun nəticələrinə istinad etməsi vacibdir.

Con Qribbin, ingilis astrofizikdir, elmi fantastik əsərləri və kvant mexanikası, təkamül nəzəriyyəsi, iqlim dəyişiklikləri mövzularında yazdığı əsərlərlə tanınır, Darvin, Eynşteyn, Hokinq kimi tanınmış alimlərin bioqrafiyalarını yazıb.

"Elm tarixi" kitabı

Elm tarixini araşdırıb öyrənmək iki cəhətdən vacibdir:
- Orta məktəb və universitet dərsliklərində alimlərin qısa bioqrafiyaları və elmi uğurları elmin düz xətt üzrə, ciddi çətinlik olmadan irəlilədiyi haqda fikir yaradır.

"Dahi" adlandırılan alimlərin sanki hər hansı elmi problemə birdəfəyə yanaşaraq, nəzəriyyəni başdan sona tamamlanmış halda ortaya qoyduqları, sanki zamanın və insan zəifliklərinin təsirindən asılı olmadıqları haqda fikir yaradır.

- Elm tarxini oxumaqla "İdrak maneələri"-ni, hansı zehni baryerlərin elmi düşüncənin inkişafına mane olduğunu müşahidə etmək və dərs çıxarmaq imkanı yaranır.

Bütün insanların digər canlılara, müəyyən siyasi bölgədə yaşayanların orada yaşamayanlara, müəyyən ideologiyalara sahib olanların olmayanlara qarşı stereotipləri elmin inkişafında ciddi maneədir.

Bundan başqa, bir cəmiyyətin fərdlərinin zehinlərinə yerləşmiş ehkamlar da elmin inkişaf etməsinə mane olur.

Con Qribbinin "Elm tarixi" kitabı, Kopernikin heliosentrik modelindən etibarən elmdə bu günə qədər baş vermiş inkişafı detallı bir şəkildə təsvir edir, sadəcə astronomiya və fizikada deyil, biologiyadakı inkişafı da ehtiva edir.

"İlk şimpanze" kitabı

İnsanla şimpanze arasındakı genetik fərq vur-tut 1.4%-dir.

Molekulyar biologiya sahəsindəki araşdırmalar, insanla şimpanze arasındakı bənzərliyin proteinlər səviyyəsində də müşahidə edildiyini bildirir, quruluş olaraq insan və şimpanze hemoqlobini bir birinin eynidir.

Molekulyar biologiyadan gələn sübutlar, insanın mənşəyinə dair fosil tapıntıları təsdiqləyir, insanla şimpanze arasındakı "immunoloji məsafə"-nin olduqca yaxın olduğunu bildirir.

Kitab, təkamüllə əlaqəli şəkildə molekulyar kimya tarxini və onun əsas uğurlarını təsvir edir.

"Şrödingerin pişiyinin izində"

Kvant mexanikası populyar kültürdə məşhur olsa da, tam anlaşılması bir yana, əsasən yanlış anlaşılması ilə yadda qalıb.

Yeni çağ gopçularının kitablarını və ya təlimlərini satmaq üçün əvvəlinə "kvant" sözünü artırmaları bəs edir, ancaq bu müəlliflərin kvant mexanikasını anladıqları sual altındadır, - bütün fenomenlərə "kvant" etiketi yapışdırmaq, o fenomenin kvant fenomeni olduğunu təmin etmir.

Kvant mexanikasının anlaşılması klassik fizika biliyi olmadan mümkün deyil, çünki kvant mexanikası klassik fizika ilə həll edilməyən problemlərin həlli üçün yaradılıb.

İnsan düşüncəsindəki ən inqilabi fikirlər bu sahədə irəli sürülüb və yaradıcıları əsasən köhnə qəliblərlə düşünməyən gənclər idi.

Qribbin, kvant mexanikasındakı məşhur düşüncə təcrübəsi - "Şrödinger pişiyi" anlayışının adını verdiyi kitabı ilə klassik fizikanın yetərsizliklərini və kvant mexanikasının əsas anlayış və prinsiplərini, klassik fizika ilə müqayisəli şəkildə, kvant qanunlarını elmiliyindən güzəştə getmədən izah edir.

Bu gün kvant mexanikası istər gündəlik həyatda yerini almış tətbiqləri, istər çoxsaylı elmi təcrübələrlə təsdiqlənməsi ilə ən uğurlu elmi nəzəriyyələrdən biridir.

Qribbin, olduqca məhsuldar müəllif olub, digər elmi fantastik əsərlərin, tanınmış alimlərin bioqrafiyalarının, uşaqlar üçün elmi-kütləvi kitabların və iqlim dəyişikliyi,  təkamül nəzəriyyəsinə dair çoxsaylı kitabların da müəllifidir.
Milli.Az

RƏYLƏR

BU KATEQORİYADAN DİGƏR XƏBƏRLƏR

Ölkə mətbuatında bugün »

Milyarderin qızının toyu oldu - FOTO

24 İyul 2017 10:57

Bələdiyyənin 108 ağacını kəsən Qax sakini barəsində cinayət işi başlanıb

24 İyul 2017 10:57

Natavanın gəlinliyini tənqid edənlərə cavabı

24 İyul 2017 10:55

Azərbaycanda QORXUNC HADİSƏ: arvadını qətl edib, uşaqlarına ağır xəsarət yetirdi, sonra özünü öldürdü

24 İyul 2017 10:54

50 milyon litr neft oğurlandı

24 İyul 2017 10:53

"Təmiz hava" aylığı keçiriləcək

24 İyul 2017 10:52

Aydın Əliyev Ağcabədi vətəndaşlarını dinləyəcək

24 İyul 2017 10:48

Yeni sevgili tapan Ebruya keçmiş ərindən xəbərdarlıq: "2 uşaq anası olduğunu unutma" - VİDEO

24 İyul 2017 10:47

Ərdoğan Küveytə səfər etdi

24 İyul 2017 10:46

Tramp düşmənlərinin canına QORXU SALDI: Dünyaya 100 000 tonluq mesaj - FOTO

24 İyul 2017 10:43

Bakıda ərəb turist icarəyə götürdüyü lüks avtomobili bu vəziyyətdə qaytardı - VİDEO

24 İyul 2017 10:42

"Qarabağ"ın yeni transferi Ağdamın işğalından yazdı - FOTO

24 İyul 2017 10:42

Erməni təxribatının qarşısı alınıb, düşmənin atəş nöqtələri susdurulub

24 İyul 2017 10:42

Aydın Əliyev Ağcabədidə vətəndaşları qəbul edəcək

24 İyul 2017 10:39

Erməni təxribatının qarşısı alındı: düşmənin atəş nöqtələri susduruldu

24 İyul 2017 10:37

Azərbaycanda bank rəhbərliyində yeni təyinat

24 İyul 2017 10:37

Kosmik hotel layihəsi təqdim olunub

24 İyul 2017 10:35

Məşhur qadınların bədən ölçüləri: 90-60-90 olan kimdir?

24 İyul 2017 10:35

"Ermənistan öz təxribatına bəraət qazandırmaq istəyir" - NAZİRLİK

24 İyul 2017 10:34

Ermənistanda PARTLAYIŞ: yaralanan var

24 İyul 2017 10:32

Azərbaycan Kiyevdə keçirilən beynəlxalq aviasiya toplatısında iştirak edib

24 İyul 2017 10:32

Bərdədə kişi arvadını və övladlarını yatan yerdə çəkiclə vurub, onlardan biri ölüb

24 İyul 2017 10:32

Müdafiə Nazirliyindən Ermənistana SƏRT REAKSİYA

24 İyul 2017 10:28

Erməni hərbçiləri yaşayış məntəqələrindəki mülki obyektlərə ziyan vurub

24 İyul 2017 10:27

Şəbnəm Tovuzlu yol qaydalarını mahnı oxuya-oxuya pozdu - VİDEO

24 İyul 2017 10:27

Bakı çimərliklərində dəhşətli gün: 3 NƏFƏR ÖLDÜ

24 İyul 2017 10:24

“Azər-Türk Bank”ın Audit Komitəsinə yeni sədr təyin edilib

24 İyul 2017 10:22

Qəbul imtahanında iştirak edə bilməyənlər üçün yeni tarix müəyyənləşdirilib

24 İyul 2017 10:19

Toyunda 4 gəlinlik dəyişən Natavan Həbibi: “Mən sizə salam verəndə...”

24 İyul 2017 10:18

Sevgilisi ilə öpüş görüntüləri yayılan Dənizdən intim əlaqə etirafı - VİDEO

24 İyul 2017 10:17

"Azər-Türk Bank"ın məcmu kapitalının adekvatlığı 40%-i ötüb

24 İyul 2017 10:17

Arda Turan yenidən Super Liqada? - İDDİA

24 İyul 2017 10:17

Dindarlara şad xəbər - "Şəhidlər" məscidinin fəaliyyəti bərpa edildi

24 İyul 2017 10:17

Dünyaca tanınmış “Adizes” İnstitutu “Gilan Holding” əməkdaşları üçün master-klass keçirib

24 İyul 2017 10:14

Yanğına görə imtahan verə bilməyən abituriyentlərə XƏBƏRDARLIQ

24 İyul 2017 10:13

Azərbaycan neftinin qiymətində DƏYİŞİKLİK

24 İyul 2017 10:12

Paytaxtda film kimi qəza - 005 nömrəli "BMW" yolu kəsdi, 6 maşın toqquşdu - FOTO

24 İyul 2017 10:12

Düşmən atəşkəsi 155 dəfə pozub

24 İyul 2017 10:11

Bakıda yaşayış binasında yanğın başlayıb

24 İyul 2017 10:07

Bakı sakini intihar etdi

24 İyul 2017 10:05

Natavan gəlinliyini tənqid edənlərin cavabını verdi

24 İyul 2017 10:05

“Qarabağ”ın dördüncü cəhdi

24 İyul 2017 10:04

Bütün arzularınızın gerçək olmasını istəyirsinizsə, BU RƏSMƏ BAXIN – FOTO

24 İyul 2017 10:03

DİM: Yanğınla əlaqədar imtahanı təxirə salınmış abituriyentlərə güzəşt olmayacaq

24 İyul 2017 10:02

DYP və ETSN “Təmiz hava” aylığı keçirəcək

24 İyul 2017 10:02

65 yaşlı kişi özünü belə öldürdü - BAKIDA

24 İyul 2017 09:59

Bakıda yeni dələduzlar peyda olub

24 İyul 2017 09:59

“Sumqayıt” Türkiyədə darmadağın edildi

24 İyul 2017 09:57

“Qəbələ” Yunanıstanda məşq edir

24 İyul 2017 09:57

Azərbaycan nefti ucuzlaşıb

24 İyul 2017 09:57