"Mərkəzi Bankın məzənnə siyasəti yanlışdır"

Tanınmış iqtisadçı-ekspert vəfat etdi (13 Mart 2017 12:34)
Oqtay Haqverdiyev vəfat edib (13 Mart 2017 12:27)

İqtisadçı ekspert Samir Əliyev Mərkəzi Bankın valyuta satışına 4%-lik marjanın tətbiq edilməsi ilə bağlı verdiyi qərara münasibət bildirib.

“Qafqazinfo” xəbər verir ki, bu barədə sosial şəbəkədə yazan ekpert bildirib ki, sözügedən qərar başda Mərkəzi Bank olmaqla, hökumətin məzənnə siyasətinin yanlış olduğunu bir daha təsdiq etdi: “Məhz düzgün qurulmayan siyasət nəticəsində manat əvvəlcə dəyərini 35%, sonra 48% itirdi. Bu azmış kimi valyuta bazarında hökm sürən ajiotaj milli paramızı daha 15% (bu artım səviyyəsi müxtəlif banklarda fərqlidir) dəyərsizləşdirdi. Devalvasiya prosesi hələki davam edir və bu, yekun deyil. Hökumətin siyasətinin əsasını əvvəlcə “güclü manat güclü iqtisadiyyat” prinsipi təşkil etsə də, sonradan onu əlacsızlıqdan “valyuta ehtiyatlarını qorumaq” prinsipi əvəz etdi.

Uzunmüddət manatı qorumaq üçün ehtiyatların əhəmiyyətli hissəsi xərcləndi. Mərkəzi Bankın ehtiyatının 70%-ni, Neft Fondu isə bir neçə milyard dolları manatı qorumağa sərf etdi. Nə istənilən nəticə əldə edildi, nə də ehtiyatları qorumaq mümkün oldu”.

Onun sözlərinə görə, Mərkəzi Bankın əsas səhvi ondan ilk devalvasiyadan sonra manatı yenidən saxlamağa və hətta bəzən cüzi də olsa bahalaşdırmağa üstünlük verməməsi oldu: “Halbuki fevral devalvasiyasından sonra manat tədricən ucuzlaşdırılmalı idi. Əgər ucuzlaşdırma tədricən aparılsaydı, dekabrdakı dəhşətli devalvasiyaya da ehtiyac qalmazdı və valyuta ehtiyatları indiki həddə düşməzdi. Onsuz da həmin dövrdə məzənnənin saxlanmasına rəğmən bank sektoru sürətlə dollarlaşırdı. Mərkəzi Bankın ikinci böyük səhvi üzən məzənnəyə keçmək oldu. Əvvəl də qeyd etdiyimiz kimi, bunun adı üzən məzənnədir. Əslində isə devalvasiya bəhanəsi idi. Mövcud durum üzən məzənnəyə keçidə imkan vermir. Bunun fasadları ağır ola bilər və artıq onu görürük. Çünki ölkənin nə diversifikasiya olunmuş iqtisadiyyatı var, nə qiymətli kağızlar bazarı normal inkişaf edib, nə də strateji məhsulların idxaldan asılılığı aradan qalxıb. Tam üzən məzənnəyə keçid manatı dəfn etməyə bərabərdir. Deməli, söhbət tam idarəolunan üzən məzənnə siyasətindən gedə bilər.

Əsas bankın üçüncü səhvi də məhz sistemsiz idarəolunan üzən məzənnəyə keçid oldu. İlk addım kimi devalvasiyadan sonra 2%-lik marja götürüldü. Nəticədə valyuta bazarında qarışıqlıq yarandı. Valyuta birjasının normal fəaliyyət göstərmədiyi, Mərkəzi Bankın isə bazarı zəruri həcmdə dollarla təmin etmədiyi bir vaxtda marjanın götürülməsi səhv addım idi. Yenidən marjanı bərpa etməklə (bu dəfə 4%) baş requlyator 18 gün əvvəlki səhvini düzəltdi”.

Ekpsertin fikrincə, bu addım bazarda müəyyən sabitlik yaradacaq: “Əlbəttə problemin həlli bunda deyil. Səbəb köklü problemdir. Bu addım da manatın ucuzlaşmasının qarşısını almayacaq, sadəcə qiymətlər arasındakı fərqi və bankların sui-istifadə addımlarını minimuma endirəcək. Ancaq devalvasiyanın qarşısını ala bilməyəcək. Mərkəzi Bank əslində marjanı götürməklə dolların bahalaşması məsuliyyətini bankların üstünə atmışdı. Banklar isə bunu çox nizamsız və təhlükəli şəkildə həyata keçirtdi. Bu, gözlənilən idi. Çünki həm bazar buna hazır deyildi, həm də ajiotaj aradan qalxmamışdı. Marjanı bərpa etməklə Mərkəzi Bank məsuliyyəti yenidən üzərinə götürdü. Bundan sonra manatın ucuzlaşma ağırlığı rəsmi məzənnənin üzərində düşəcək. Bundan sonra rəsmi məzənnənin gündəlik artımını müşahidə edəcəyik. Yumşaq devalvasiya davam edəcək. Banklar öz növbəsində dollar satışını məhdudlaşdıracaq. Hökumət isə manata inamın qaytarılması barədə düşünməlidir”.

RƏYLƏR

OXŞAR XƏBƏRLƏR

BU KATEQORİYADAN DİGƏR XƏBƏRLƏR

Ölkə mətbuatında bugün »

Ərdoğan Prezident İlham Əliyevə məktub göndərdi

24 May 2017 18:05

Milçəkləri evdən uzaqlaşdırmağın yolu

24 May 2017 18:05

Ermənilər İrəvanın Qarabağda müharibəyə hazırlaşdığını ETİRAF ETDİ: SABAH...

24 May 2017 18:03

Ərdoğan: “Azərbaycanın beynəlxalq arenada qazandığı nüfuzlu mövqedən qürur duyuruq”

24 May 2017 18:03

Ərdoğan Azərbaycan Prezidentinə məktub göndərib

24 May 2017 18:02

AMB-nin notları ilə bağlı hərracda tələb təklifi 4,6 dəfə üstələyib

24 May 2017 18:02

İlk baxışda anlaşılmayan

24 May 2017 17:58

Roma Papası: “Allahdan Azərbaycan vətəndaşlarının hər birinə xoşbəxtlik və firavanlıq diləyirəm”

24 May 2017 17:57

Məşhur gecə klubunda əylənən qadın kor oldu - VİDEO

24 May 2017 17:57

Roma Papası Azərbaycan Prezidentini təbrik edib

24 May 2017 17:55

NATO sammitinin təhlükəsizliyini qartallar da təmin edəcək

24 May 2017 17:55

Spiker Türkiyə parlamenti üçün yeni bina istədi

24 May 2017 17:53

İslamiadanın qalibinə Türkiyədə 10 min lirə mükafat verilib

24 May 2017 17:52

Bakıda həyatından bezən 2 qadın - VİDEO

24 May 2017 17:52

II Elizabet Prezident İlham Əliyevi təbrik edib

24 May 2017 17:50

ADU-da “Mədəniyyət günəşi” adlı tədbir keçirilib (FOTO)

24 May 2017 17:50

Prezident: İtaliya və Azərbaycan arasındakı səmərəli əlaqələr gələcəkdə daha da dərinləşəcək və şaxələnəcək

24 May 2017 17:50

Yarasalarla bağlı heyrətə düşəcəyiniz MƏLUMAT: insan kimi... - FOTO

24 May 2017 17:48

Məhkəmədə hakim Maşallah Əhmədova xəbərdarlıq edib

24 May 2017 17:47

Praqada “Çexiya və müsəlman ölkələri arasında münasibətlər” mövzusunda konfrans keçirilib

24 May 2017 17:47

"Azərbaycan özünü stabillik adası kimi təqdim etməyi bacardı" - Millət vəkili

24 May 2017 17:47

Türkiyə nəhəngi xorvat ulduza 7 milyon maaş verəcək

24 May 2017 17:47

Maşallah Əhmədov: "Adam kişi olar"

24 May 2017 17:44

Nobel alan musiqiçi tədbirə gəlmədi

24 May 2017 17:44

Tanınmış şair Əkrəm Əylislini təhqir etdi: “Qoduğun yazdığı nəyə lazımdı ki?”

24 May 2017 17:43

Maşallah Əhmədovun İrandan gətirdiyi daşlara baxış keçiriləcək

24 May 2017 17:43

Azərbaycanlı müğənninin şokoladından qurd çıxdı - VİDEO

24 May 2017 17:42

Azərbaycan diaspor rəhbəri İzmirdə bələdiyyə sədri ilə görüşüb

24 May 2017 17:42

Metro istifadəçilərinin NƏZƏRİNƏ!

24 May 2017 17:39

Monteneqro bu tarixdə NATO-nun rəsmi üzvü olacaq - Kremlə ŞOK XƏBƏR

24 May 2017 17:38

Azərbaycan millisinin üzvü "Fənərbağça"ya transfer edildi

24 May 2017 17:37

Sankt-Peterburqda metro stansiyası bağlanıb

24 May 2017 17:36

Yığmamız Avropa çempionatının hazırlığına başlayır

24 May 2017 17:36

Analitiklər istehlak robotları bazarının həcminin 5 qat artımını proqnozlaşdırırlar

24 May 2017 17:35

Proqram təminatında aşkar edilmiş boşluqların sayı 30% yüksəlib

24 May 2017 17:35

“Diplom haqqında arayış” elektron xidməti yeniləndi

24 May 2017 17:35

Əsədin qırıcıları ABŞ-ın bombaladığı hərbi bazaya döndü - FOTOLAR

24 May 2017 17:33

Əl-ələ gəzən prezidentlər və Trampa əks-hücum - MARAQLI ANLAR FOTO/VİDEODA

24 May 2017 17:33

Öldürdüyü şəxsin cəsədini 170 hissəyə ayıran qatilin başını bankada saxlayırlar - FOTO

24 May 2017 17:32

Baş Prokurorluqda Avropa Komissiyası ilə birgə tədbir keçirilib

24 May 2017 17:32

Götzenin qardaşı "Bavariya"yla müqavilə bağladı - RƏSMİ

24 May 2017 17:27

İnstagram-dan daha bir YENİLİK

24 May 2017 17:27

Elnarə Abdullayeva peşman olub: "Nə oldu qudurdun?!"

24 May 2017 17:24

Müharibələrin 10 ən qorxunc tablosu - FOTOLAR

24 May 2017 17:23

Ərəbcə danışan şəxs Atatürkün heykəlinə balta ilə hücum çəkdi

24 May 2017 17:22

Natiq Əliyevdən neftin qiyməti ilə bağlı AÇIQLAMA

24 May 2017 17:22

“Cəlal baba”nın həyat yoldaşı sevgilisi ilə

24 May 2017 17:21

Dahi bəstəkarların heyrətamiz həyat hekayələri – FOTOLAR

24 May 2017 17:18

​Kino çox vacibdir, cənablar!

24 May 2017 17:18

Azerbaijan Fashion Awards mükafatladırılma mərasimi keçiriləcək

24 May 2017 17:17