Ölkədə spirtli içkilərin nağd satışının qadağan olunması ilə bağlı vəziyyət nə yerdədir?

Ölkədə spirtli içkilərin nağd satışının qadağan olunması ilə bağlı vəziyyət nə yerdədir?
23:22 10 Yanvar 2016
103 Digər
Ölkə mətbuatı
A- A+

Məlum olduğu kimi, yanvar ayının 1-dən "Aksiz markası ilə markalanmalı olan malların Azərbaycan Respublikasının ərazisində dövriyyəsinin tənzimlənməsi qaydaları" qüvvəyə mindi. Yeni qaydalara əsasən aksiz markaları ilə markalanmalı olan mallar, yəni içməli spirt, spirtli içkilərin bütün növləri, pivə (alkoqolsuz pivə istisna olmaqla) və pivə tərkibli digər içkilərin satılması və satış məqsədi ilə alınması zamanı həmin malların dəyərinin nağd qaydada ödənilməsinə yol verilmir. Rəsmilər bildirir ki, bunların nağdsız qaydada satışı nağdsız ödənişlərin stimullaşdırılması, bu sahədə dövriyyənin qanunun tələblərinə tam uyğunlaşdırılması və uçot sisteminin təkmilləşdirilməsinə xidmət edəcəkdir. Qanunun qüvvəyə mindiyi gündən tam 10 gün keçib. Bu müddət ərzində mağazalarda nə dəyişib? Əhalinin və qanunu yazanların buna münasibəti necədir? Bu suallara Kəpəz TV-nin (Region TV) əməkdaşlarının hazırladığı reportajda cavab axtaraq.
Artıq alkoqollu içkilər və tütün məmulatları topdansatış məntəqələrindən plastik kartlarla alınır. Mağazalarda isə tütünün pərakəndə satışı istisna olmaqla, spirtli içkilərin alışı plastik kartlarla həyata keçirilir. Yəni, bundan sonra mağazaya araq-pivə almağa gedənlər özləri ilə plastik kart aparmalı olacaqlar. Yeniliyin tətbiq olunmasına səbəb, bu sahədə vergidən yayınma hallarının qarşısının alınmasıdır. Çünki, alkoqollu içkilərin və tütün məmularlarının satışı indiyədək vergidən yayınma hallarının ən çox baş verdiyi sahələrdən biri hesab edilirdi.
Vahid Əhmədov - millət vəkili: "Burada məqsəd, bu sahədə baş verən qeyri-leqal əməliyyatların qarşısını almaq və vergiyə cəlb olunmanın həcmini artırmaqdan ibarətdir. Çünki, bəzi mağazalara gizli yollarla spirtli içkilər gətirilirdi və bu, vergi hesabatına daxil edilmirdi. Vergilər ödənilmirdi. Yenilik olduğu üçün, müəyyən çətinliklər olacaq. Amma sonradan bu, həll olunacaq".
Yenilik İnzibati Xətalar və Cinayət Məcəllələrinə edilən dəyişikliklərlə tənzimlənəcək. Həmin dəyişikliklərə görə, aksiz markaları ilə markalanmalı olan məhsulların nağd satışına görə, cərimə, hətta cinayət məsuliyyəti nəzərdə tutulur. 
Azər Məmmədov - 12 saylı Ərazi Vergilər Departamentinin şöbə rəisi: "İnzibati Xətalar Məcəlləsinə əsasən (tütün məmulatlarının pərakəndə satışı istisna olmaqla) aksiz markaları ilə markalanmalı olan məhsulların nağd qaydada az miqdarda (50 manatadək) satılması və alınması 100 manat miqdarında cərimənin tətbiq edilməsini nəzərdə tutur. Cinayət Məcəlləsinə əsasən aksiz markası ilə markalanmalı olan məhsulları nağd qaydada xeyli miqdarda (50 manatdan 1000 manatadək) satma və alma 1000 manatdan 2000 manatadək miqdarda cərimə və ya 1 ilədək müddətə islah işləri və ya 1 ilədək müddətə azadlıqdan məhrumetmə ilə cəzalandırılır. Cinayət Məcəlləsinə görə isə, eyni əməllər külli miqdarda (1000 manatdan yuxarı) törədildikdə 2 ilədək müddətə islah işləri və ya 2 ilədək müddətə azadlıqdan məhrumetmə ilə cəzalandırılır".
Ölkə ərazisində aksiz markası ilə markalanmalı olan malların dövriyyəsinin tənzimlənməsi hər bir ölkədə dövlətin xüsusi nəzarətində olur və həmin malların alqı-satqısı zamanı hesablaşmaların nağdsız qaydada aparılması zamanın tələbidir. Ancaq Ekspert Oqtay Haqverdiyev nağdsız ödənişlərin stimullaşdırılması məqsədilə atılan bu addımı qənaətbəxş hesab etmir. O, bunu yalnız toptansatış mağazalarında tətbiqi üçün əhəmiyyətli sayır.
Oqtay Haqverdiyev - ekspert: "Araq gündəlik məhsul deyil. Bu, əsas qida məhsulları - çörək, yağ, çay və digər məhsullar üçün edilsə daha yaxşı oalrdı. Çünki, biz tez-tez bu məhsulları alırıq. Bir də, bu, topdan satışda olsa daha yaxşıdır. Çünki orada bilinir kim nə qədər məhsul alır, 1-2 məhsul alınmır. Spirtli içkiyə böyük məbləğdə pul verilir".
Vergilər naziri Fazil Məmmədov aksizli malların plastik kartlarla satışı üçün ölkə ərazisində yerləşən ticarət obyektlərində lazımi potensialın mövcud olduğunu bildirib. Vergi ödəyicilərinə məxsus təsərrüfat subyektlərində POS-terminalların quraşdırılması, onlardan istifadə olunmasının nəzarətdə saxlanılması, əhali ilə hesablaşmalar sahəsində qanunvericiliyə əməl olunması işləri daim diqqətdə saxlanılır.
Ölkə ərazisində hazırda 84 min POS-terminal quraşdırılıb ki, bunun da 62 faizi Bakı şəhərinin 38%-i isə regionların payına düşür. Hazırda ölkədə 6 milyona yaxın şəxsin plastik kartı var. Vergilər naziri Fazil Məmmədov bildirib ki, bu, alkoqollu içkilərin nağdsız qaydada satışını həyata keçirməyə tam imkan verir. "Aksizli malların nağdsız qaydada satışı bütövlükdə bu sahədə uçotun şəffaflaşdırılmasına və nağdsız ödənişlərin stimullaşdırılmasına da müsbət təsir göstərməlidir", deyib nazir. Bəs əslində vəziyyət necədir?
Gülnar Rüstəmova- satıcı: "Alıcıların sayı demək olar ki, azalıb. Hazırda problemlər yaşayırıq. Əvvəllər çox satılırdı. İndi az hallarda spirtli içki satılır. Mağazada az da olsa plastik kartla alış-veriş edən var".
Alıcı: "Bu, yaxşı addımdır. Spirtli içkiləri ümumiyyətlə satmasalar daha yaxşı olar".
Alıcı: "Kartın olmağı yaxşıdır. Kartla digər məhsulları da almaq olar. Hazırda çox insanlarda kart yoxdur. Bundan sonra mütləq ki, çox insanda kart olacaq".
Alıcı: "Əgər hər hansısa bir məclis təşkil edəsi olsaq, məcburuq ki, kart alaq".
Müsahiblərimiz də hazırda bu sahədə çatışmazlıqlar müşahidə etdiklərini deyir. Belə ki, satıcı öz kartından istifadə edərək müştərini yola salır. Bununla yanaşı bəzi ərzaq mağazaları spirtli içkilərin xeyli hissəsinin topdansatış məntəqələrinə və distribütor firmalarına geri qaytaracağını qeyd edir. Həmçinin xırda mağazalarda Pos-terminalların olmadığı və plastik kartla alış-veriş aparılmadığı da sirr deyil.
Bəzi mağazalar isə vəziyyətdən çıxış yolunu piştaxtaları boşaltmaqda görürlər. Bu isə təbii ki, mağazanın ticarət dövriyyəsinə, eləcə də gəlirlərinə təsir edir.
Oqtay Haqverdiyev - ekspert: "Bizdə insanlar psixoloji nöqteyi nəzərdən, cibdə pulu olanda rahat olurlar. İnsanların dəyişməsi üçün zaman lazımdır. Dəyişiklik gözlənilir. Hazırda hökumətdə bu məsələyə yenidən baxılacaq. Məncə, bu qanunun pərakəndə satış obyektlərində tətbiqi ləğv olunacaq".
Bütün sivil ölkərlədə nağd puldan istifadə səviyyəsi demək olar ki, sıfıra bərabərdir. Ölkəmizdə isə nağdız ödənişlərin tətbiqi 4-5 ildir ki, tətbiq olunasa da hələ də nağd pulla alış-veriş üstünlük təşkil edir. Hökumətin isə məqsədi birdir.
Vahid Əhmədov - millət vəkili: "Bu sistem Azərbaycanda geniş tətbiq olunacaq. Bütün əsas ticarət əməliyyatları kartla həyata keçiriləcək".
Digər tərəfdən, kartla ödəmələrin həyata keçirilməsi nağd pul dövriyyəsinin azalması ilə yanaşı, maaş və ya pensiyalar ödənilən zaman bankomatlar qarşısında müşahidə olunan növbələrin də sayının azalmasına səbəb ola bilər. Burada vacib olan digər məqam isə, görülən işlərin təkcə stimullaşdırıcı tədbirlərdən ibarət olmaması ilə bağlıdır. Bunun üçün müvafiq infrastruktur yaradılmalı, maarifləndirmə işi aparılmalı, inzibati yollardan da istifadə edilməlidir. Plastik kartla satışa ticarət obyektlərinin özlərində də maraq yaradılmalıdır ki, bu isə müvafiq güzəştlər tətbiq etməyi tələb edir. İstənilən halda inkişaf etmiş ölkələrdə olduğu kimi alış-verişin nəğdsiz qaydada aparılması həm əhali, həm də dövlət üçün əhəmiyyət daşıyan bir haldır.

Milli.Az

RƏYLƏR

BU KATEQORİYADAN DİGƏR XƏBƏRLƏR

Ölkə mətbuatında bugün »

Ermənistan münaqişənin danışıqlar yolu ilə həllində maraqlı deyil

24 İyul 2017 18:55

"Brexit" və "Frexit": Aİ-də siyasi təlatümlər davam edir

24 İyul 2017 18:52

Londona uçan sərnişin havada təyyarənin qapısını açmaq istədi - FOTO

24 İyul 2017 18:52

“Soçi görüşü Rusiya tərəfindən Azərbaycanın müttəfiq kimi qəbul edilməsinin göstəricisidir”

24 İyul 2017 18:48

Televizor, planşet uşaqları lal edə bilər - HƏKİMLƏRDƏN HƏYƏCAN TƏBİLİ

24 İyul 2017 18:47

Dunayda sərnişin gəmisində YANĞIN - Yaralananlar var

24 İyul 2017 18:47

“Yay məktəbi”nə əlavə qeydiyyat başa çatıb

24 İyul 2017 18:42

Əli Mirəliyevlə bağlı sürpriz qərar

24 İyul 2017 18:40

Sabahdan müəllimlərin imtahanı başlayır

24 İyul 2017 18:38

"Evdə tək" filminin məşhur aktyoru VƏFAT etdi - FOTO

24 İyul 2017 18:37

Osman Kulibali: ""Qəbələ"dən qorxmuruq"

24 İyul 2017 18:37

Prezident millət vəkillərinin parlamentə girişini qadağan etdi

24 İyul 2017 18:33

Azərbaycanlılar Türkiyədə beşinci oldular

24 İyul 2017 18:32

Günay keçmiş əri haqda: "Heç gəlib oğlunu görmür" - FOTOlar

24 İyul 2017 18:32

Milli Mətbuat Günü münasibətilə velosiped yarışı keçirilib - FOTOLAR

24 İyul 2017 18:27

"Bəxt üzüyü"nün "Hüseyn"i illər sonra - FOTO

24 İyul 2017 18:27

İran denominasiyaya hazırlaşır

24 İyul 2017 18:27

Eynək zədələnərsə... - Pulunuzu cibinizdə saxlayacaq 6 ÜSUL

24 İyul 2017 18:23

"Barselona" Neymarın məvacibini artıracaq?

24 İyul 2017 18:22

DİN vətəndaşlara müraciət edib

24 İyul 2017 18:20

Çaylarda suyun səviyyəsi azalıb?

24 İyul 2017 18:18

700 bal toplayan abituriyent: "Təhsilimi xaricdə davam etdirməyi planlaşdırıram”

24 İyul 2017 18:17

Məhkəmə icraçısı nazirlik binasının 17-ci mərtəbəsindən yıxılaraq öldü - VİDEO - Rusiyada

24 İyul 2017 18:12

Ürəyi 3 dəfə dayanan aparıcı: "Bakıda olsaydım, bu gün 7 mərasimim idi..." - FOTO

24 İyul 2017 18:12

Azyaşlı bacısı qıznının əllərini bağlayıb, məcbur porno izlətdi - FOTO

24 İyul 2017 18:12

"Adi kətan da geyinsəm, Elzalığım bilinəcək"

24 İyul 2017 18:12

Yaqub Zurufçu Ermənistana getməyə hazırlaşan Ququş haqqında BÜTÜN SİRLƏRİ AÇDI

24 İyul 2017 18:08

Zirə-Türkan avtomobil yolunun tikintisinə 3 milyon manat ayrılıb

24 İyul 2017 18:07

Səlahət "Neftçi" ilə Avstriyaya getdi

24 İyul 2017 18:07

Bakıda qanunsuz zibilxana yaranıb

24 İyul 2017 18:05

İsrailin Müdafiə Nazirliyi Azərbaycan polisi ilə əməkdaşlıqda maraqlıdır

24 İyul 2017 18:05

Əfsanəvi kompüter proqramı tarixə qovuşur

24 İyul 2017 18:03

BBF-də gənc sahibkarlara təlim keçən Manu Şarma: “Azərbaycanda da ən azından Kanadadakı qədər sosial sahibkarlığa maraq var”

24 İyul 2017 18:02

"Ermənistan münaqişənin həllində maraqlı deyil" - XİN

24 İyul 2017 17:59

Ağstafa sakini 1 litr arağı birnəfəsə içdi - VİDEO

24 İyul 2017 17:58

"Bakıda olsaydım, bu gün 7 mərasimim idi"

24 İyul 2017 17:58

DİN borclu və axtarışda olan şəxslərlə bağlı vətəndaşlara müraciət etdi

24 İyul 2017 17:57

"Moskva-Bakı münasibətlərinin inkişafı Rusiyada müəyyən bir qüvvənin ürəyincə deyil"

24 İyul 2017 17:57

Səbinə ikinci dəfə ana olacaq - FOTO

24 İyul 2017 17:57

Akif Çovdarovun evindəki həqiqətlər açıldı

24 İyul 2017 17:53

Sumqayıtda gəlin 3 uşağını atıb evdən qaçdı - FOTO

24 İyul 2017 17:52

Müəllim olmaq istəyənlərin NƏZƏRİNƏ: imtahanlar başlayır

24 İyul 2017 17:52

Mələkxanımın ailəsində xoş gün - FOTO

24 İyul 2017 17:52

I və IV ixtisas qruplarının imtahan nəticələri açıqlanıb

24 İyul 2017 17:51

Gel - şellak tipli dırnaq boyalarının qorxunc zərərləri

24 İyul 2017 17:48

İmtahan nəticələri açıqlandı – 3 nəfər 700 bal topladı

24 İyul 2017 17:48

Sabah müəllimlərin işə qəbulu üzrə müsabiqənin test mərhələsinə start veriləcək

24 İyul 2017 17:47

Əli Mirəliyev də aparıcılıq edəcək

24 İyul 2017 17:47

Akif Çovdarovun məhkəməsində iş materialların tədqiqi mərhələsi davam etdirilib

24 İyul 2017 17:47

İstanbulda metroda qəza

24 İyul 2017 17:47