Kimin barmağının işarəsinə oynayırıq?

Kimin barmağının işarəsinə oynayırıq?
19:28 15 Yanvar 2016
12 Sosial
Ölkə mətbuatı
A- A+

Manat devalvasiya olunandan sonra hadisələr sürətlə dəyişməyə davam edir. İqtisadi çətinliklər, insanların kredit borclarını ödəmək problemləri, ərzaq qiymətlərinin artımı və sairə gündəlik problemlər ilin son üç ayında baş verən ən çox məsələləri (MTN, Rabitə və Nəqliyyat nazirlikləri, Beynəlxalq Bankda yaşananlar və b.) arxa planda qoyub. Bir sözlə devalvasiya gündəmi zəbt edib. İndi əhalinin son üç ayda diqqətlə izlədiyi məsələlər yadından çıxıb. Camaat özünü fikirləşir. Bu da təbiidir; hər kəs hər gün necə yaşamağın, yaxud necə dolanmağın fikrini çəkir. İndiki anda əhalinin dövlətdən gözləntiləri var. Bu gözləntini gözləməyib etiraz edərək ayağa duranlar da, səsini qaldıranlar da var. Bir neçə rayonda (Füzuli, Lənkəran, Siyəzən və s.) “tətiyi” çəkmək istəyənlər də mövcuddur. Sadə adama bu etirazlara kənardan baxanda elə gəlir ki, insanlar xaotik şəkildə etiraz edirlər. Yəni heç kim, heç nəyi təşkil etmir. Amma, bu heç də belə deyil. Əsas da odur ki, bu təşkil olunanları heç bir qrup, təşkilat, siyasi partiya öz üzərinə götürmür, zatən onların rayonlarda elə də sosial bazası qalmayıb. Üç nəfər bir yerə toplaşa bilmirdisə, necə oldu mütəşəkkil şəkildə 50-100 nəfər meydana çıxdı, hətta Siyəzəndə mala-mülkə ziyan vurdu.

Kimin barmağının işarəsi ilə oynayırıq, cənablar? İdarəolunan xaosun içində nə axtarırıq? Bu barədə bir qədər sonra. Neftin ucuzlaşması fonunda Azərbaycan manatı da ucuzlaşdı və üzən məzənnəyə keçdi. Bunu fevral ayından yazırdıq və Milli Bank köhnə kursu saxlamaq üçün milyonlar xərcləyirdi. Amma, ABŞ-ın və Avropanın Rusiyanı çökdürmək siyasətini bizim dövlət təşkil etməmişdi ki! Əgər neftin ucuzlaşmasını Rusiya öz üzərində bir ildən artıqdı hiss edirsə və büdcəni yarıbayarı azaldırsa, o zaman Rusiya vətəndaşları ayağa qalxıb niyə etirazlarını bildirmirlər? Azərbaycan da Rusiya kimi onun büdcəsi neft və qazdan asılıdır. Ruslar heç zaman ayağa durub dövlətinə təpik atmazlar. Amma, bizdə bəziləri atmağa hazırdır.

Niyə?

Bilirəm o qədər sual verə bilərsiniz ki, içində itib-batmaq olar. Eyni sualları Rusiya tərəfinə də vermək olar. Məgər bizdə olan problemlər onlarda yoxdur? Sadəcə olaraq onlarda dövlətçilik təfəkkürü “dəli” dediyimiz I Pyortdan başlayır, yəni 300 ildən çox, bizdə isə cəmi 25 illik dövlət anlayışı. Mən hələ dövlətçilik təfəkküründən danışmıram. Qonşumuz İranı illərdir Amerika və Avropa sıxır. İran az qalırdı acından ölsün. Heç bir dəfə gördüzmü, oxudunuzmu, eşitdinizmi iqtisadi narazılığa görə hansısa qruplar ayağa dursun. Görmədiniz, eşitmədiniz.

Bəli, neftin qiymətinin düşməsi, manatın ucuzlaşması ölkədə yeni iqtisadi şərait yaradıb. Elə bunu dövlət başçısı keçən bazar (10 yanvar, 2016) Nazirlər Kabinetinin keçirdiyi müşavirədə söylədi. Büdcənin formalaşması üçün yeni-yeni resursların cəlb olunması məsələlərini qeyd etdi, möhtəkirliyə və korrupsiyaya qarşı mübarizənin vacibliyini və davamlılığını vurğuladı. Onun müşavirədə dediyi sözlər özünü çox gözlətmədi.

Bir neçə vacib məsələni sadalayım ki, hər kəs anlayışla fikirlərimi qarşılasın.

Birincisi, əhalinin ən vacib strateji saydığı və qiymətlərə birbaşa təsir edəcəyi, yəni qiymətləri qaldıra biləcək sahələrdə qiymət artımı olmadı. Hamı gözəl bilir ki, benzin, işıq, su və çörəyin qiyməti qalxmırsa o biri iqtisadi sahələrə bunun az təsiri olur. Benzinin, işığın, suyun qiyməti qalxmadı. Bəlkə də bəziləri vəziyyəti daha da gərginləşdirmək üçün bunların da qiymətinin qalxmasını düşünürdü, amma yaxşı ki, belə olmadı. Bu çox vacib amildir. Qiymətlər üzən məzənnədə öz yerini tapır. Çörək məsələsində işbazlar və möhtəkirlər qazanc adı ilə (bəlkə də bilərəkdən???) qiymətləri qaldırmağa cəhd etdilər. Burda da cənab prezident buğda və un məhsullarına əlavə dəyər vergisini (bu 18% edir) ləğv etməklə onların arzusunu gözündə qoydu.

İkincisi, hələ bir neçə ay bundan öncə spirtli içkilərin və siqaretlərin pos-terminal vasitəsilə kartla satılmağı sosial şəbəkələrdə və KİV-də müzakirə olunurdu. Əslində, bu, özlüyündə xoş niyyətli və büdcənin doldurulması üçün yaxşı addımdır.Amma, bunu inzibati qaydada birdəfəlik həll etmək mümkün deyil. Yanvarın 1-də bu sahədə aparılan dəyişikliklər həyəcan və təşviş yaratdı. Çünki bu sahədə çalışan sahibkarlar və mağaza müdirləri buna hazır deyildilər. Əgər cənab prezindentin tağşırığı ilə belə bir satış müvəqqəti dayandırılmasaydı, heç şübhə etmirəm ki, bir müddət keçəndən sonra spirtli içkilər və siqaret sahəsində qaçaqmalçılıq və “quru qanun”la üz-üzə qalacaqdıq. Bir növ ABŞ-ın 30-cu illərdə yaşadığını yaşayacaqdıq.

Üçüncüsü, yuxarıda adını çəkdiyimiz müşavirədə cənab prezident manatın ucuzlaşması ilə bağlı pensiya və əməkhaqqlarının artırılmasını nəzərdə tutan göstərişlər verdi.

Belə addımları çox söyləmək, analizlər edib müəyyən bir nəticəni ortalığa qoymaq olar. Belə düşünürəm xalq bunların fərqindədir. Fərqində olmayanlar, yaxud bilərəkdən “bulanıq suda balıq tutmaq istəyən” lər mövcuddur. Manatın ucuzlaşmasından hələ heç bir ay keçməyib (21.12.2015) amma kimsə “guya narazı” kütləni itələyib ortalığa atır. Bir məsələni də qeyd edim: Dekabrın 21-dən sonra 2 gün ərzində valyutadəyişmə məntəqələrində əhali 2 milyarda yaxın pul dəyişdi. Əgər desəniz ki, bu pullar varlıların idi, inanmayacam. Çünki, varlı çoxdan öz pulunu dollar, avroya, qızıla, brilyanta dəyişib. Pulu dəyişən orta təbəqə idi. Deməli əhali işlə təmin olunub və hətta dar günə də pul yığa bilib. İndi nə oldu, cənablar? Əgər inqilab könlünüzə düşübsə, qabaqcadan deyim ki, inqilab olanı dağıdır. Insanın əlindən nəinki canını, hətta torpağını alır, başqa dövlətlərə möhtac edir.

Kimin barmağının işarəsinə oynayırıq? Ya müvəqqəti əzablara tab gətirib dövlətin yanında durmalıyıq, ya da ... Şəxsən mən dövlətin yanındayam, içindəyəm. Başqa alternativ yol yoxdur.

P. S. Sosial şəbəkədə Füzulidən bir nəfər daxili qoşunların nümayəndəsinə deyir ki, mənim üstümə niyə gəlirsən, o de 1.5 km.o yanda ermənilər dayanır, get onların üstünə sözlərini yazır. Düşündüm ki, bu adam gəliri ilə çıxarın heç anlamır. Əgər o orada olmasa, səni sakitləşdirməsə, səni qorumasa o zaman erməni sənin üstünə gələcək və Bakıya qədər qovacaq. Bunumu istəyirsiniz? Erməni gözləyir ki, Azərbaycanda xaos yaransın və yeni torpaqlar işğal etsin. Eyni zamanda dünyaya car çəksin ki, bunların dövlət, torpaq anlayışları yoxdur. Bunlar idarəedən yox, idarəolunanlardır. Bu qədər bəsit və mürəkkəb.

Yunus Oğuz

Bizi Twitter-dən izləyin: @trend_az

RƏYLƏR

OXŞAR XƏBƏRLƏR

BU KATEQORİYADAN DİGƏR XƏBƏRLƏR

Ölkə mətbuatında bugün »

12 yaşında atdığı bu addım onu MİLYONÇU ETDİ

26 İyun 2017 18:08

Millimizin futbolçusu bir oyunda 24 qol gördü!

26 İyun 2017 18:07

Samir rus klubunda yenə oynadı - bəyəniləcəkmi?

26 İyun 2017 18:07

Bred Pitə görə milyarder ərindən boşandı - FOTO

26 İyun 2017 18:05

Şou ulduzu okean sahilində - FOTO

26 İyun 2017 18:05

Gəncədə minaatan mərmisi aşkarlanıb

26 İyun 2017 18:01

Çingiz Əlioğlu bütün CAVANLIQ SİRLƏRİNİ AÇDI: “Sevilməyimlə bağlı...” - FOTO/VİDEO

26 İyun 2017 17:58

22 ildən sonra "Yuventus"u tərk etdi

26 İyun 2017 17:57

Salvador Dalinin qalıqları eksqumasiya ediləcək

26 İyun 2017 17:54

Baş nazir: "Hindistan tez bir zamanda ABŞ-a bənzər ölkəyə çevriləcək"

26 İyun 2017 17:52

Qızar toydan sonrakı ilk 1 həftə ərzində...

26 İyun 2017 17:49

Hərbi hissələrində “Açıq qapı” günü keçirildi - YENİLƏNDİ

26 İyun 2017 17:48

Ölkə çempionatının ən seksual voleybolçusu seçildi - FOTO

26 İyun 2017 17:47

Paşayevin "Neftçi"yə keçidi niyə yubanır? - SƏBƏB

26 İyun 2017 17:47

"Hər çəkilişdən sonra halım pisləşir"

26 İyun 2017 17:42

Avtomobillərdə ən qeyri-adi təkər diskləri

26 İyun 2017 17:39

Bu maşına 10 nəfər mindi - FOTOLAR

26 İyun 2017 17:38

Millimizin üzvü üçün erməni baş məşqçi

26 İyun 2017 17:37

“İnter”in də oyunu canlı yayımlanacaq

26 İyun 2017 17:37

"Rayola, dünən, bu gün və sabah" - Donnarumma

26 İyun 2017 17:37

“Formula-1”: Münaqişədə Hamilton günahkar sayıldı

26 İyun 2017 17:34

Könüldən barışıq addımı: "Bu gün də görsəm, onunla salamlaşaram, qucaqlayıb öpərəm" - FOTO

26 İyun 2017 17:32

Üç ay əvvəl ana olan İrina Şeykin gecə həyatı - FOTO

26 İyun 2017 17:27

Məşhur aktyor reanimasiyaya yerləşdirildi

26 İyun 2017 17:22

Azərbaycanlı deputat AŞPA-nın iclasında ermənilərin iddialarına sərt reaksiya verib

26 İyun 2017 17:22

İranın neft emalı zavodunda yanğın baş verib

26 İyun 2017 17:17

İran Azərbaycanda özəl tibbi mərkəzi yaracaq

26 İyun 2017 17:15

Emin Ağalarov TANINMAZ HALA SALINDI - VİDEO

26 İyun 2017 17:13

Emmanın yeni görünüşü - FOTO

26 İyun 2017 17:12

Mingəçevirdə küt alətlə mağaza sahibini döyən şəxs ona çoxsaylı bədən xəsarətləri yetirib

26 İyun 2017 17:12

Rusiyanın 95 yaşlı tanınmış aktyoru poliklinikanın pilləkənindən yıxılaraq xəsarət alıb

26 İyun 2017 17:12

2021-ci ilə qədər "Real"da

26 İyun 2017 17:12

Xalq artistlərinin qohumu faciəvi şəkildə öldü

26 İyun 2017 17:05

Tuba Büyüküstün çətin günlər yaşayır - GİZLİ FOTOLAR

26 İyun 2017 17:05

Daha bir məşhur aktyorun vəziyyəti AĞIRLAŞDI

26 İyun 2017 16:58

Kim gəlir, kim gedir?

26 İyun 2017 16:57

Aktyor Vladimir Etuş reanimasiyaya yerləşdirilib

26 İyun 2017 16:50

Gülçülük sovxozunda top mərmisi tapıldı - FOTO

26 İyun 2017 16:44

Bakıda top mərmisi tapılıb

26 İyun 2017 16:44

İnternetdə məşhurlaşmaq üçün elə bir yola əl atdılar ki... - FOTO

26 İyun 2017 16:43

49 yaşlı xalq artisti makiyajsız ŞƏKLİNİ paylaşdı

26 İyun 2017 16:38

Türkiyəli deputat Ramazan bayramı günü AŞPA-nın iclasının keçirilməsinə etiraz edib

26 İyun 2017 16:37

"Barselona"nın B komandası çempion oldu

26 İyun 2017 16:37

Bakıya uçan təyyarələrdə sərnişinlərə erməni yeməyi verirlər - VİDEO - FOTO

26 İyun 2017 16:32

Bakıda kafedə yanğın olub

26 İyun 2017 16:32

"Sevgi insanı yerdən-yerə vurur" - Tünzalə - VİDEO

26 İyun 2017 16:22

Kobraların inanılmaz rəqsi - VİDEO

26 İyun 2017 16:18

Xaçmazda ikimərtəbəli ev yanıb

26 İyun 2017 16:17

Bakıda top mərmisi tapılıb

26 İyun 2017 16:15

Məşhur müğənniyə ərindən QEYRİ-ADİ JEST - FOTO/VİDEO

26 İyun 2017 16:08