OPEC hasilatı azaltsa nə olacaq?

OPEC hasilatı azaltsa nə olacaq?
23:22 1 Oktyabr 2016
Ölkə mətbuatı
A- A+

Neft hasil edən ölkələrin OPEC karteli son səkkiz ildə ilk dəfə olaraq neft hasilatını ixtisar etmək barədə qərar qəbul edib. Təşkilatın qərarı kifayət qədər gözlənilməz olub, çünki növbəti iclasdan əvvəl üzv ölkələrin nümayəndələri adətən olduğu kimi razılığa gələ biləcəklərinə şübhə edirdilər.
Bu razılaşmaya əsasən neft hasilatının günə 700 min barrel ixtisar olunması nəzərdə tutulur ki, bu da qlobal hasilatın cəmi 2 faizidir.

OPEC nədir və o nə ilə məşğul olur

Milli.Az BBC-yə istinadən bildirir ki, neft ixrac edən ölkələr OPEC təşkilatını 1960-cı ildə yaradıb. Bundan məqsəd xammal hasilatına nəzarət etmək idi.
Yaradıldığı vaxt OPEC-ə beş ölkə daxil idi. İndi üzvlərin sayı 14-dür. Qlobal neft hasilatının 40, dünya neft ehtiyatlarının isə 70 faizi bu təşkilata daxil ölkələrin payına düşür.
Bu təşkilatı ona görə kartel adlandırırlar ki, onun üzvləri öz aralarında razılıqlara gələrək bazardakı rəqabəti azalda bilirlər.
Üzv ölkələrin özləri bu qənaətdədirlər ki, neft sənayesi üçün mürəkkəb vaxtlarda bazarın sabitləşdirilməsinə kömək edirlər.
Səudiyyə Ərəbistanı OPEC-in de facto lideri sayılır. Rusiya OPEC-ə daxil deyil.
Hər iki ildən bir üzv ölkələr təşkilatın Vyanadakı qərargahında toplaşaraq xammal bazarındakı vəziyyəti müzakirə edirlər.
Xammal bazarındakı vəziyyətdən asılı olaraq üzv ölkələr neft hasilatının kvotalarını ya azaldır, ya artırır, ya da olduğu kimi saxlayırlar.

OPEC hasilatı azaltmaq qərarına niyə gəlib?

İri neft hasilatçısı ölkələrin hasilatı azaltmalı olduqları barədə söhbətlər 2014-cü ildə neft qiymətləri kəskin düşəndən bəri aparılır.
Təxminən yarım il ərzində neft qiymətləri bir barrel üçün 110 dollardan 50 dolların altına enib.
OPEC hər dəfə hasilat kvotalarının azaldılacağından söhbət açanda xammal bazarında neftin qiyməti kəskin qalxır. Qiymətlər ona görə artır ki, treyderlər neft təchizatının azalacağını gözləyirlər.
Bu dəfə də belə olub. Razılaşma barədə bəyanat verilən kimi qiymətlər 46 dollardan 49 dollara qalxıb.
Rusiyada milli valyutanın dəyəri neft qiymətlərindən asılı olduğuna görə rubl möhkəmlənib. Dolların və avronun qiyməti son iki gündə bir iki rubl ucuzlaşıb.
Eyni sözləri Azərbaycan manatı haqqında da demək olar.

Yəni neft qiymətləri artanda dollar da ucuzlaşacaq?

Lakin hələki söhbət yalnız razılaşmadan gedir. Bu razılaşmanın hər hansı şəkildə sənədləşdiriləcəyi barədə heç nə məlum deyil.
Qısası, hazırda söhbət yalnız "söz müdaxiləsindən" gedir. Bu söz müdaxiləsinin məqsədi də elə neft qiymətlərini daha da enməkdən saxlamaqdır.
Amma hətta OPEC razılaşması rəsmi memorandum halına salınsa da, bu razılaşmanın bazara təsiri məhdud və qısamüddətli olacaq.
2015-ci ildə OPEC-in baş katibi Abdalla Salem əl-Badri deyirdi ki, kvotalar yalnız tövsiyə xarakteri daşıyır.
OPEC üzvlərin kvotaları elə tövsiyə kimi də qəbul edirlər. Onların bu tövsiyələrə əməl edib-etmədiklərini isə izləmək çox mürəkkəbdir.
Məsələn Səudiyyə Ərəbistanı gileylənir ki, hasilatın azaldılması yükü həmişə onun çiyinlərinə düşür.
Bundan başqa, məsələn Rusiya kimi OPEC-ə daxil olmayan başqa nəhəng hasilatçılar da var. Hələ aydın deyildir ki, Rusiya OPEC-in qərarından sonra hasilatı ixtisar etməyə razılaşacaqmı.
Lap elə neft qiymətləri kəskin artsa da, bu, Amerikanın şist nefti bazarında vəziyyəti dəyişə bilər. Yəni neft qiymətləri qalxsa, Amerika şirkətləri neft hasilatını artırmaqda maraqlı olacaqlar.
Deməli bununla da neft qiymətlərinin qalxması yenidən səngiyə bilər.

Milli.Az

RƏYLƏR

BU KATEQORİYADAN DİGƏR XƏBƏRLƏR

Ölkə mətbuatında bugün »

"Brexit" və "Frexit": Aİ-də siyasi təlatümlər davam edir

24 İyul 2017 18:52

Londona uçan sərnişin havada təyyarənin qapısını açmaq istədi - FOTO

24 İyul 2017 18:52

“Soçi görüşü Rusiya tərəfindən Azərbaycanın müttəfiq kimi qəbul edilməsinin göstəricisidir”

24 İyul 2017 18:48

Televizor, planşet uşaqları lal edə bilər - HƏKİMLƏRDƏN HƏYƏCAN TƏBİLİ

24 İyul 2017 18:47

Dunayda sərnişin gəmisində YANĞIN - Yaralananlar var

24 İyul 2017 18:47

“Yay məktəbi”nə əlavə qeydiyyat başa çatıb

24 İyul 2017 18:42

Əli Mirəliyevlə bağlı sürpriz qərar

24 İyul 2017 18:40

Sabahdan müəllimlərin imtahanı başlayır

24 İyul 2017 18:38

"Evdə tək" filminin məşhur aktyoru VƏFAT etdi - FOTO

24 İyul 2017 18:37

Osman Kulibali: ""Qəbələ"dən qorxmuruq"

24 İyul 2017 18:37

Prezident millət vəkillərinin parlamentə girişini qadağan etdi

24 İyul 2017 18:33

Azərbaycanlılar Türkiyədə beşinci oldular

24 İyul 2017 18:32

Günay keçmiş əri haqda: "Heç gəlib oğlunu görmür" - FOTOlar

24 İyul 2017 18:32

Milli Mətbuat Günü münasibətilə velosiped yarışı keçirilib - FOTOLAR

24 İyul 2017 18:27

"Bəxt üzüyü"nün "Hüseyn"i illər sonra - FOTO

24 İyul 2017 18:27

İran denominasiyaya hazırlaşır

24 İyul 2017 18:27

Eynək zədələnərsə... - Pulunuzu cibinizdə saxlayacaq 6 ÜSUL

24 İyul 2017 18:23

"Barselona" Neymarın məvacibini artıracaq?

24 İyul 2017 18:22

DİN vətəndaşlara müraciət edib

24 İyul 2017 18:20

Çaylarda suyun səviyyəsi azalıb?

24 İyul 2017 18:18

700 bal toplayan abituriyent: "Təhsilimi xaricdə davam etdirməyi planlaşdırıram”

24 İyul 2017 18:17

Məhkəmə icraçısı nazirlik binasının 17-ci mərtəbəsindən yıxılaraq öldü - VİDEO - Rusiyada

24 İyul 2017 18:12

Ürəyi 3 dəfə dayanan aparıcı: "Bakıda olsaydım, bu gün 7 mərasimim idi..." - FOTO

24 İyul 2017 18:12

Azyaşlı bacısı qıznının əllərini bağlayıb, məcbur porno izlətdi - FOTO

24 İyul 2017 18:12

"Adi kətan da geyinsəm, Elzalığım bilinəcək"

24 İyul 2017 18:12

Yaqub Zurufçu Ermənistana getməyə hazırlaşan Ququş haqqında BÜTÜN SİRLƏRİ AÇDI

24 İyul 2017 18:08

Zirə-Türkan avtomobil yolunun tikintisinə 3 milyon manat ayrılıb

24 İyul 2017 18:07

Səlahət "Neftçi" ilə Avstriyaya getdi

24 İyul 2017 18:07

Bakıda qanunsuz zibilxana yaranıb

24 İyul 2017 18:05

İsrailin Müdafiə Nazirliyi Azərbaycan polisi ilə əməkdaşlıqda maraqlıdır

24 İyul 2017 18:05

Əfsanəvi kompüter proqramı tarixə qovuşur

24 İyul 2017 18:03

BBF-də gənc sahibkarlara təlim keçən Manu Şarma: “Azərbaycanda da ən azından Kanadadakı qədər sosial sahibkarlığa maraq var”

24 İyul 2017 18:02

"Ermənistan münaqişənin həllində maraqlı deyil" - XİN

24 İyul 2017 17:59

Ağstafa sakini 1 litr arağı birnəfəsə içdi - VİDEO

24 İyul 2017 17:58

"Bakıda olsaydım, bu gün 7 mərasimim idi"

24 İyul 2017 17:58

DİN borclu və axtarışda olan şəxslərlə bağlı vətəndaşlara müraciət etdi

24 İyul 2017 17:57

"Moskva-Bakı münasibətlərinin inkişafı Rusiyada müəyyən bir qüvvənin ürəyincə deyil"

24 İyul 2017 17:57

Səbinə ikinci dəfə ana olacaq - FOTO

24 İyul 2017 17:57

Akif Çovdarovun evindəki həqiqətlər açıldı

24 İyul 2017 17:53

Sumqayıtda gəlin 3 uşağını atıb evdən qaçdı - FOTO

24 İyul 2017 17:52

Müəllim olmaq istəyənlərin NƏZƏRİNƏ: imtahanlar başlayır

24 İyul 2017 17:52

Mələkxanımın ailəsində xoş gün - FOTO

24 İyul 2017 17:52

I və IV ixtisas qruplarının imtahan nəticələri açıqlanıb

24 İyul 2017 17:51

Gel - şellak tipli dırnaq boyalarının qorxunc zərərləri

24 İyul 2017 17:48

İmtahan nəticələri açıqlandı – 3 nəfər 700 bal topladı

24 İyul 2017 17:48

Sabah müəllimlərin işə qəbulu üzrə müsabiqənin test mərhələsinə start veriləcək

24 İyul 2017 17:47

Əli Mirəliyev də aparıcılıq edəcək

24 İyul 2017 17:47

Akif Çovdarovun məhkəməsində iş materialların tədqiqi mərhələsi davam etdirilib

24 İyul 2017 17:47

İstanbulda metroda qəza

24 İyul 2017 17:47

Niyə hələ də Ç-nı "CH", Ş-nı "SH", Ü-nü W kimi yazırıq?

24 İyul 2017 17:45