Yoxsul ölkəni toylar boğaza yığıb: ildə 3 milyard dollar...

Yoxsul ölkəni toylar boğaza yığıb: ildə 3 milyard dollar...
09:27 3 Oktyabr 2016
475 Maraqlı
Ölkə mətbuatı
A- A+

Dəbdəbəli toy mərasimləri və həddən artıq israfçılığa yol verilən digər şənliklər təkcə Azərbaycan cəmiyyətinin problem deyil. Belə məlum olur ki, Orta Asiyanın yoxsul ölkəsi Qırğızıstanda da toylar, daha doğrusu toy və digər şənlinlərə çəkilən ifrat xərclər cəmiyyət üçün ciddi problemə çevrilib. Büdcə gəlirləri cəmi 1.5 milyard dollar olan, 6 milyon əhalinin yaşadığı bu ölkədə insanlar toylara və digər ziyafətlərə həddən artıq xərc çəkilməsinin nə dərəcədə düzgün olduğunu sual edirlər.

Milli.Az virtualaz.org-a istinadən bildirir ki, müxtəlif araşdırmalara görə, Qırğızıstanda hər il yarım milyondan çox ailə təmtəraqlı mərasimlər, şənliklər düzənləyirlər. Hətta bu mərasimlərə sərf edilən vəsait ölkənin xarici borcu ilə müqayisə edilə bilər. Ölkədə xərclərin azaldılması ilə bağlı məsələ qaldırılarkən vətəndaşların da israfçılığı bir neçə dəfə müzakirə mövzusu olub. Belə təkliflər də səslənib ki, təmtəraqlı mərasimlər keçirən vətəndaşlar gəlir və xərcləri ilə bağlı deklarasiya təqdim etsinlər. Bu tip təşəbbüslər bir neçə dəfə parlamentdə qaldırılıb, ancaq hələ də problem olaraq qalır.

Borca  girib toy edirlər

Adətən, böyük mərasimlər üçün xüsusi restoranlar da tikilir. Əgər əvvəllər belə mərasimlər daha çox payızda keçirilirdisə, indi demək olar ki, bir-iki yay ayı istisna olmaqla ilboyu belə şənliklərə rast gələrsən. Çoxları bu mərasimləri keçirmək üçün borc alır, bankdan kredit götürür və çalışır ki, kimsədən geri qalmasın. Gənclərin kortejin müşayiəti altında gəzintisinin təşkili 10 min som (100 qırğız somu təqribən 1.47 ABŞ dollarıdır)  mərasimin keçirildiyi restoranda minimum xərc 300 min somdur. Bir-birlərinə ənənəvi olaraq, geyim hədiyyəsi etmək, mal-qara kəsmək və digər xərclərin ümumi məbləği bəzən 500 milyon somu ötür.

Tacikistan nümunəsi

İctimai fəal Emilbek Momunov qırğızların mərasimlərə çəkdiyi xərcləri hesablayıb. Onun sözlərinə görə, bu, az məbləğ deyil:"Hesablarıma görə, Qırğızıstanda il ərzində mərasimlərə təxminən 3 milyard dollar xərclənir. Ölkənin xarici borcu 3 milyard 700 milyon dollardır".  Momunov əlavə edir ki, xərcləri azaltmaq lazımdır və Tacikistandan nümunə götürmək olar.Qonşu ölkədə xərclərin və qonaqların azaldılması ilə bağlı qanun qəbul edib. Qanun icrasına ciddi nəzarət olunur.

Qırğızlar təkcə nişan və toy mərasimini yox, "beşik toy", "jeentek toy", "nişanlı ilə vidalaşma" kimi tədbirləri də təmtəraqlı şəkildə restoranda keçirirlər.

Necə qazanıblar, qoy açıqlasınlar

Ekspert Bakıt Baketaev deyir ki, Qırğızıstanda hər il 500 mindən çox ailə təntənəli mərasim keçirir. Onun fikrincə, böyük xərclər tələb edən mərasimlər daha çox zəngin ailələr arasında geniş yayılıb, ona görə də onlar gəlir-xərcləri barədə deklarasiya təqdim etməlidirlər: "Əgər kimsə böyük toy eləyirsə, qoy deklarasiya təqdim etsin. Onlar hansı pula belə təmtəraqlı mərasimlər keçirirlər? Qoy bu barədə vergi məmurları bilsin. Hüquq mühafizə orqanlarının onlara nəzarət etməsi hər halda gərəksiz olmaz".

Yerli ekspert Elvira İlibezova hesab edir ki, bu problemi vətəndaşların təfəkkürü dəyişə bilər. Onun sözlərinə görə, israfçı mərasimlərlə bağlı məsələlər çoxdan qaldırılsa da, hələ də konkret addım atılmayıb: "Əksinə, mərasimlərə yeniləri əlavə olunur və xərclər artır".

İctimaiyyətdə mərasimlərdə qənaət eləmək ideyasını dəstəkləyənlər də var. Bəzi ailələr toya 20-yə yaxın qonaq çağırmağa, qənaət edilmiş pulu isə başqa ehtiyac olan şeylər üçün xərcləməyə hazırdır. Əsasən, xaricdə təhsil alan gənc cütlüklər bu ideyanı dəstəkləyir. 2013-cü ildə hökumət mərasimlərdə qənaət edilməsi ilə bağlı ictimai rəyi öyrənmək üçün sorğu keçirib. Amma sorğunun nəticələri açıqlanmayıb.

Xatırladaq ki, Azərbaycanda da ifrat israfçılığın baş alıb getdiyi toy mərasimləri və digər şənliklər barədə dəfələrlə ictimai müzakirələr aparılıb. Hətta məsələ parlamentin gündəliyinə də çıxıb və deputatlar toy mərasimlərində israfçılığın qarşısını almaq, bu mərasimləri hansısa formada tənzimləmək üçün qanun layihəsi təşəbbüsü irəli sürüblər. Lakin daha sonra bu məsələ yaddan çıxıb və ekspertlər bunu "toyxana mafiyası"nın gücü ilə izah edirlər.

Milli.Az

RƏYLƏR

BU KATEQORİYADAN DİGƏR XƏBƏRLƏR

Ölkə mətbuatında bugün »

Wikileaks dünyanı sarsıdacaq sənədlər açıqladı

27 İyul 2017 22:52

Ağciyərləriniz sağlamdırmı? - Gəlin yoxlayaq

27 İyul 2017 22:52

İlanla oynadı, xəstəxanalıq oldu

27 İyul 2017 22:49

Azərbaycan HHQ üçün 10 təyyarə aldı

27 İyul 2017 22:48

Angelina Coli və Bred Pit nə üçün ayrılıb?

27 İyul 2017 22:45

“Jara-2017” musiqi festivalı “Bakıya qaçaq” mahnısı ilə açılıb - FOTO

27 İyul 2017 22:42

Ərəb ölkələri terrorçular siyahısını genişləndiriblər

27 İyul 2017 22:42

Allah Təala niyə bəzən mömin bəndəsini gecə ibadətindən məhrum edir?

27 İyul 2017 22:42

Qüdsdə yenidən ara qarışdı: 50 yaralı

27 İyul 2017 22:39

İstanbula şiddətli dolu düşüb - FOTO

27 İyul 2017 22:37

Trampın yaxın şərq üzrə müşaviri vəzifəsindən getdi

27 İyul 2017 22:32

Azərbaycanda ŞOK STATİSTİKA: Boşanmaların orta yaş həddi...

27 İyul 2017 22:28

Azərbaycan Pakistandan hərbi təyyarələr aldı - TARİXİ SAZİŞ

27 İyul 2017 22:27

Yemişin hansı faydası və zərərləri var?

27 İyul 2017 22:22

“Saakaşvili üçün çox təəssüfləndim” - Gürcüstan prezidenti

27 İyul 2017 22:22

Venesuelada küçə etirazları qadağan olunub

27 İyul 2017 22:17

Azərbaycanda telekanal əməkdaşlarına hücum etdilər

27 İyul 2017 22:17

Sərnişin avtobusun 23 dəqiqə gecikməsinə səbəb oldu - VİDEO

27 İyul 2017 22:12

Lerikdə broyler fabrikində partlayış - ÖLƏN VƏ YARALANANLAR VAR - VİDEO

27 İyul 2017 22:12

Elektron ipoteka sistemi işə düşür - Avqustun 1-dən - VİDEO

27 İyul 2017 22:12

Bakının bu yerlərində də pulsuz “Wi-Fi” olacaq - VİDEO

27 İyul 2017 22:12

Səfərdə olan adam vaxtı daxil olduqda...

27 İyul 2017 22:12

Tovuzda qadın sirkə turşusu içdi

27 İyul 2017 22:09

Toyuq dönəri yeyənlərə xəbərdarlıq edildi - Zəhərlənə bilərsiniz! - VİDEO

27 İyul 2017 22:05

Şou ulduzu kurortda erotik sessiyaya çəkildi - FOTO

27 İyul 2017 22:05

Bazarlarda qiymətlər bahalaşdı – Qiymətlər - VİDEO

27 İyul 2017 22:05

Bölgələrdə tikinti sektoru canlanıb - VİDEO

27 İyul 2017 22:05

Bakı bazarlarında ekzotik tərəvəzlər satılır - VİDEO

27 İyul 2017 22:05

Sumqayıtda 2 saylı marşrutun yolu dəyişdi: sakinlər narazı qaldı -VİDEO

27 İyul 2017 22:05

Tovuz rayon sakini intihara cəhd edib

27 İyul 2017 22:02

Yuxarı tənəffüs orqanlarının xəstəlikləri

27 İyul 2017 21:57

Azərbaycanda həbsdən azad edilənlərin sayı artıb

27 İyul 2017 21:57

FHN:"Azərbaycanda təbii fəlakət ve texnogen hadisələr 48 nəfərin həyatına son qoydu"

27 İyul 2017 21:54

ARB TV-nin çəkiliş qrupuna hücum etdilər - "Qaqa, cavan oğlansan, sözün varsa..." - VİDEO - FOTO

27 İyul 2017 21:52

Südəmər uşağa ət, meyvə və yumurtanı nə zaman verməli?

27 İyul 2017 21:52

“Vicdan haqqı”nın aktyoruna protez qoyulub

27 İyul 2017 21:52

Simic kişinin ailəsinin onun barəsində bəd duası qəbul olunar

27 İyul 2017 21:42

WhatsApp yeni rekord vurdu

27 İyul 2017 21:42

Abxaziyada rusiyalıların olduğu təyyarə qəzaya uğradı, ölənlər var

27 İyul 2017 21:34

Məşhur müğənni çimərlikdə pərt oldu - FOTO

27 İyul 2017 21:32

Hər gördüyünüzə inanmayın!

27 İyul 2017 21:27

Kakao yağının bilinməyən faydaları

27 İyul 2017 21:22

Bu qidaları yeyin, xoşbəxt olun!

27 İyul 2017 21:20

Çin ordusunun 90 illiyini Bakıda qeyd etdilər

27 İyul 2017 21:19

Hava limanı yolunda qəza baş verib

27 İyul 2017 21:17

"Medeniyyet" TV-də yeni müsabiqə başlayır

27 İyul 2017 21:17

Zooparkda DƏHŞƏT: Bəbir uşağa hücum etdi

27 İyul 2017 21:13

Azərbaycanlı teleaparıcıdan etiraf: "Xoşbəxt olsaydım, ailəmi dağıtmazdım" - FOTO

27 İyul 2017 21:12

Hədisləri oxumaqla şəriətin hökmlərinə əməl etmək olarmı?

27 İyul 2017 21:12

Dünyanın ən varlı adamı kimdir? - Lider dəyişdi

27 İyul 2017 21:03