Yoxsul ölkəni toylar boğaza yığıb: ildə 3 milyard dollar...

Yoxsul ölkəni toylar boğaza yığıb: ildə 3 milyard dollar...
09:27 3 Oktyabr 2016
475 Maraqlı
Ölkə mətbuatı
A- A+

"Forbes" dünyanın ən bahalı şirkətlərinin SİYAHISINI AÇIQLADI (29 May 2017 15:58)
Qırğızlar Rusiyadan 433 milyon dollar pul çıxardı (26 May 2017 13:38)
Azərbaycanlı milyarderin oğlu Rusiyanın ən zəngin varisi oldu (25 May 2017 22:12)

Dəbdəbəli toy mərasimləri və həddən artıq israfçılığa yol verilən digər şənliklər təkcə Azərbaycan cəmiyyətinin problem deyil. Belə məlum olur ki, Orta Asiyanın yoxsul ölkəsi Qırğızıstanda da toylar, daha doğrusu toy və digər şənlinlərə çəkilən ifrat xərclər cəmiyyət üçün ciddi problemə çevrilib. Büdcə gəlirləri cəmi 1.5 milyard dollar olan, 6 milyon əhalinin yaşadığı bu ölkədə insanlar toylara və digər ziyafətlərə həddən artıq xərc çəkilməsinin nə dərəcədə düzgün olduğunu sual edirlər.

Milli.Az virtualaz.org-a istinadən bildirir ki, müxtəlif araşdırmalara görə, Qırğızıstanda hər il yarım milyondan çox ailə təmtəraqlı mərasimlər, şənliklər düzənləyirlər. Hətta bu mərasimlərə sərf edilən vəsait ölkənin xarici borcu ilə müqayisə edilə bilər. Ölkədə xərclərin azaldılması ilə bağlı məsələ qaldırılarkən vətəndaşların da israfçılığı bir neçə dəfə müzakirə mövzusu olub. Belə təkliflər də səslənib ki, təmtəraqlı mərasimlər keçirən vətəndaşlar gəlir və xərcləri ilə bağlı deklarasiya təqdim etsinlər. Bu tip təşəbbüslər bir neçə dəfə parlamentdə qaldırılıb, ancaq hələ də problem olaraq qalır.

Borca  girib toy edirlər

Adətən, böyük mərasimlər üçün xüsusi restoranlar da tikilir. Əgər əvvəllər belə mərasimlər daha çox payızda keçirilirdisə, indi demək olar ki, bir-iki yay ayı istisna olmaqla ilboyu belə şənliklərə rast gələrsən. Çoxları bu mərasimləri keçirmək üçün borc alır, bankdan kredit götürür və çalışır ki, kimsədən geri qalmasın. Gənclərin kortejin müşayiəti altında gəzintisinin təşkili 10 min som (100 qırğız somu təqribən 1.47 ABŞ dollarıdır)  mərasimin keçirildiyi restoranda minimum xərc 300 min somdur. Bir-birlərinə ənənəvi olaraq, geyim hədiyyəsi etmək, mal-qara kəsmək və digər xərclərin ümumi məbləği bəzən 500 milyon somu ötür.

Tacikistan nümunəsi

İctimai fəal Emilbek Momunov qırğızların mərasimlərə çəkdiyi xərcləri hesablayıb. Onun sözlərinə görə, bu, az məbləğ deyil:"Hesablarıma görə, Qırğızıstanda il ərzində mərasimlərə təxminən 3 milyard dollar xərclənir. Ölkənin xarici borcu 3 milyard 700 milyon dollardır".  Momunov əlavə edir ki, xərcləri azaltmaq lazımdır və Tacikistandan nümunə götürmək olar.Qonşu ölkədə xərclərin və qonaqların azaldılması ilə bağlı qanun qəbul edib. Qanun icrasına ciddi nəzarət olunur.

Qırğızlar təkcə nişan və toy mərasimini yox, "beşik toy", "jeentek toy", "nişanlı ilə vidalaşma" kimi tədbirləri də təmtəraqlı şəkildə restoranda keçirirlər.

Necə qazanıblar, qoy açıqlasınlar

Ekspert Bakıt Baketaev deyir ki, Qırğızıstanda hər il 500 mindən çox ailə təntənəli mərasim keçirir. Onun fikrincə, böyük xərclər tələb edən mərasimlər daha çox zəngin ailələr arasında geniş yayılıb, ona görə də onlar gəlir-xərcləri barədə deklarasiya təqdim etməlidirlər: "Əgər kimsə böyük toy eləyirsə, qoy deklarasiya təqdim etsin. Onlar hansı pula belə təmtəraqlı mərasimlər keçirirlər? Qoy bu barədə vergi məmurları bilsin. Hüquq mühafizə orqanlarının onlara nəzarət etməsi hər halda gərəksiz olmaz".

Yerli ekspert Elvira İlibezova hesab edir ki, bu problemi vətəndaşların təfəkkürü dəyişə bilər. Onun sözlərinə görə, israfçı mərasimlərlə bağlı məsələlər çoxdan qaldırılsa da, hələ də konkret addım atılmayıb: "Əksinə, mərasimlərə yeniləri əlavə olunur və xərclər artır".

İctimaiyyətdə mərasimlərdə qənaət eləmək ideyasını dəstəkləyənlər də var. Bəzi ailələr toya 20-yə yaxın qonaq çağırmağa, qənaət edilmiş pulu isə başqa ehtiyac olan şeylər üçün xərcləməyə hazırdır. Əsasən, xaricdə təhsil alan gənc cütlüklər bu ideyanı dəstəkləyir. 2013-cü ildə hökumət mərasimlərdə qənaət edilməsi ilə bağlı ictimai rəyi öyrənmək üçün sorğu keçirib. Amma sorğunun nəticələri açıqlanmayıb.

Xatırladaq ki, Azərbaycanda da ifrat israfçılığın baş alıb getdiyi toy mərasimləri və digər şənliklər barədə dəfələrlə ictimai müzakirələr aparılıb. Hətta məsələ parlamentin gündəliyinə də çıxıb və deputatlar toy mərasimlərində israfçılığın qarşısını almaq, bu mərasimləri hansısa formada tənzimləmək üçün qanun layihəsi təşəbbüsü irəli sürüblər. Lakin daha sonra bu məsələ yaddan çıxıb və ekspertlər bunu "toyxana mafiyası"nın gücü ilə izah edirlər.

Milli.Az

RƏYLƏR

OXŞAR XƏBƏRLƏR

BU KATEQORİYADAN DİGƏR XƏBƏRLƏR

Ölkə mətbuatında bugün »

Qızın rəqsinə 5 milyon izləyici baxıb - VİDEO

29 May 2017 21:27

2017-nin səs-küy yaradan NİŞAN FOTOLARI

29 May 2017 21:27

Parisdə Makron və Putin görüşdü

29 May 2017 21:23

Siyəzəndə məişət tullantıları ərazisində silah-sursat tapılıb

29 May 2017 21:22

Yol-nəqliyyat hadisəsi iki nəfərin həyatına son qoyub, 7 yaralı var - VİDEO

29 May 2017 21:17

Dünyanın ən bahalı avtomobili təqdim olundu - FOTOLAR

29 May 2017 21:13

Paytaxt restoranlarıda iftar menyusu: Qiymətlər necədir? - VİDEO

29 May 2017 21:12

"Ləkəlisən" deyə lağa qoyulan qız məşhur oldu - FOTO

29 May 2017 21:12

Makron Putinlə görüşdü

29 May 2017 21:05

Moldova 5 rusiyalı diplomatı "persona non qrata" elan edib

29 May 2017 20:57

3 otaqlı mənzildə yanğın olub

29 May 2017 20:57

Uşağa təcavüz edən əsgər həbs olundu

29 May 2017 20:54

Narkotik almaq üçün atasının evini və işlədiyi kolleci qarət etdi - VİDEO

29 May 2017 20:52

Rüstəm Əfsərli CBC-dən getsə də... - RƏSMİ

29 May 2017 20:47

Qəbələ sakininin tullantılardan yaratdığı əşyalar marağa səbəb olub - VİDEO

29 May 2017 20:47

Şimali İrlandiya Bakıya 25 futbolçuyla gəlir - SİYAHI - FOTO

29 May 2017 20:43

Ən istedadlı bürclər hansıdır?

29 May 2017 20:42

Roberto Karlosdan iddia: "Saut Melburn"u etalona çevirmək..."

29 May 2017 20:37

Ramazanın 4-cü gününün duası, imsak və iftar vaxtı

29 May 2017 20:36

Moldova rusiyalı diplomatları ölkədən qovur

29 May 2017 20:34

ABŞ-ın Yuta Ştat Senatının

29 May 2017 20:33

Tarixin axarını dəyişən 9 mənasız təsadüf - FOTO

29 May 2017 20:32

Qız səhvən çəngəl uddu - FOTO

29 May 2017 20:28

Ağdamda dibçəkdə çətənə bitkisi əkən şəxs saxlanılıb

29 May 2017 20:27

Moskvada qasırğa:

29 May 2017 20:24

Mərkəzi stadion bərbad durumdadır - VİDEO

29 May 2017 20:22

Səfirimiz braziliyalılara Azərbaycandan danışdı - FOTOLAR

29 May 2017 20:13

Mingəçevir sakininin gördüyü işlər heyrət doğurur - VİDEO

29 May 2017 20:12

Bunu ilk dəfə etdi - FOTO

29 May 2017 20:12

Qızılgül ləçəklərindən MÜALCƏVİ ÇAY - Faydaları

29 May 2017 20:05

Zəngə "alo" cavabı verməyən 12 ÖLKƏ - FOTO

29 May 2017 20:05

Polis 6 həmkarını öldürüb -

29 May 2017 19:57

Cəlilabad sakinləri çayda batıblar

29 May 2017 19:54

Ən bahalı maşınları Dubay polisi sürür - FOTO

29 May 2017 19:52

Qara və nahamar dizlər - ev şəraitində ÇARƏLƏR

29 May 2017 19:47

Astarada REYD: 30 sürücü məsuliyyətə cəlb olundu

29 May 2017 19:43

Balıqlarla dişlərini təmizləyən dalğıc - VİDEO

29 May 2017 19:42

Əri Gülşənə Beyonsun üzüyündən aldı - 600 minə - FOTO

29 May 2017 19:37

Orqanizmi qocalmağa qoymayan 6 cavanlıq cövhəri haqqında bilmədikləriniz

29 May 2017 19:37

Mingəçevirdə anasını qətlə yetirən şəxs polisə təslim olub

29 May 2017 19:37

Elşən Abdullayev icarəyə verilir? - RƏSMİ

29 May 2017 19:37

Quba sakinini tok vurdu

29 May 2017 19:34

Prezident İlham Əliyev və Həsən Ruhani arasında telefon danışığı olub

29 May 2017 19:34

Siyəzəndə tank əleyhinə mina, qumbara və 95 ədəd güllə aşkar edilib - FOTO

29 May 2017 19:27

Alim Qasımov nəvəsi ilə səhnədə - VİDEO

29 May 2017 19:27

"Dözümsüzlük və nifrət cinayətlərinə qarşı..."

29 May 2017 19:22

"Qarabağ"ın legioneri bu həftə Bakıda olacaq - SON DURUM

29 May 2017 19:17

Prezident İlham Əliyev Həsən Ruhaniyə telefonla zəng edib

29 May 2017 19:15

Azay Quliyev: Milli azlıqların inteqrasiyası məsələsi hələ də bəzi ATƏT ölkələrində öz həllini gözləyir

29 May 2017 19:15

Orucla bağlı doğru bilinən yanlışlar

29 May 2017 19:13