Astma necə başlayır? - DİQQƏT!

Astma necə başlayır? - DİQQƏT!
20:44 5 Oktyabr 2016
315 Digər
Ölkə mətbuatı
A- A+

Astmanın əlamətləri (25 İyun 2017 22:52)

“Bu xəstəliklər bağlı olan öskürək çox zaman həkimləri çaşdırır, həddən artıq antibiotik istifadəsinə səbəb olur” 
 
“Əsas məsələ öskürəyin səbəblərini araşdırmaqdır”
 
“Astma dünyada böyük tibbi problemlərdən biri sayılır. Bu xəstəlik insanların sağlamlıq statusuna zərbə vuran problemlərdən biridir. Astma qlobal problem kimi qiymətləndirilməlidir”.
 
Bunu APA TV-nin “Öncə sağlıq” proqramında Azərbaycan Tibb Universitetinin Daxili xəstəliklər kafedrasının, Tədris Terapevtik Klinikasının əməkdaşı, tibb elmləri doktoru Əlizamin Sadıqov deyib. 
 
Mütəxəssis astmanın xroniki problem olduğunu, eyni zamanda genetik bir xəstəlik kimi səciyyələndirildiyini deyib: “İrsən meylli olan insanlara xarici mühit faktorlarının təsiri müəyyən zamandan sonra bronx divarlarında iltihab yaradır. Bu proses periodik olaraq davam edəndə həmin iltihab adi iltihablardan fərqli olur və bronxial astma inkişaf edir. Bronxlarda həssaslıq artır, adi bir qıcıq, məsələn, ya soyuqdəymə, ya siqaret tüstüsü, ya kəskin qoxular, ya da iqlim dəyişikliyi  xəstələrdə vəziyyətin dəyişməsinə, astma tutmalarına səbəb olur”.
 
Astmanın əsas əlamətinin öskürək, boğulma, sinədə sıxıntı, gərginlik olduğunu deyən mütəxəssis qeyd edib ki, Azərbaycanda xəstəliyin başlanğıcında astma özünü daha çox öskürəklə büruzə verir: “ Bakıda daha çox bizə astma ilə bağlı öskürək əlamətləri ilə müraciət olunur. Bu öskürək çox zaman həkimlərimizi çaşdırır. Lazım olmayan antibiotik müalicələrinə başlanır. Təbii ki, bu, riski  bir qədər də ağırlaşdırır və xəstəliyin demək olar ki, idarə olunmaz bir həddə çatmasına səbəb olur. İlk növbədə öskürəyin nəyə görə uzun zaman davam etməsi araşdırılmalıdır. 
 
Bu gün dünyada qəbul olan qaydalara görə, əgər öskürək, soyuqdəymə əlamətləri 10 gündən çox davam edirsə, deməli, bu problem soyuqdəymə ilə bağlı deyildir. Ona görə də əhalimiz də, həkimlərimiz də bu məqamlarda diqqətli olmalıdırlar. Bizim həkimlər çox zaman hər şeyi soyuqdəymə faktoru ilə əlaqələndirirlər. Və bu zaman sanki antibiotiklər yaxın köməkçiyə çevrilir. Amma hər öskürək antibiotik təyini üçün əsas deyil”.
 
Ə. Sadıqov bildirib ki, ən başlıca məsələ öskürəyin səbəblərini araşdırmaqdır: “Biz düşünürük ki, öskürəklə müraciət edən 10 xəstədən beşində bu, allergik mexanizmlərlə bağlı olur”. 
 
Mütəxəssis onu da deyib ki, bu gün dünyada 12 böyükdən, 11 uşaqdan biri astma xəstəsidir: “Yəni bu, kifayət qədər qlobal problemdir. Dünyada 340 milyona yaxın insanın astma xəstəsi olduğu bildirilir. Hərçənd ki mən düşünmürəm ki, bu, real rəqəmdir. Yəqin ki, əslində qeydə alınmayan şəxsləri də nəzərə alsaq daha çox insanın astmadan əziyyət çəkdiyini demək olar. 2025-ci ilə qədər isə bu rəqəmin daha yüz milyon nəfər artacağı gözlənilir.
 
Azərbaycanda isə təxmini deyə bilərik ki, böyüklərdə 6-7 faiz astma yayılma səviyyəsi var. Bu, təxmini olaraq 400 mindən çox insan deməkdir və kifayət qədər böyük rəqəmdir”.
 
Həkim deyib ki, uşaqlar, qadınlar, qara dərili insanlar daha çox astmaya meyllidirlər.
 
Astmanın müalicəsinin olduğunu deyən Ə. Sadıqov “Amma buna tam müalicə demək olmaz. Kimsə deyirsə ki, astma tam müalicə olunur, bu, düzgün deyil”, - deyə bildirib. 
 
Onun sözlərinə görə, astma əsasən genetik problem olduğu üçün onun tam müalicəsi mümkün deyil.
 
Astmanın xroniki problem olduğunu, ömür boyu davam etdiyini vurğulayan pulmonoloq deyib ki, ona görə də müalicə daimi olmalıdır. Xəstəlik nəzarətdən çıxan kimi kəskinləşmə yarana bilər: “Hazırda təxminən 10 faiz astma xəstəsinə təyin olunan dərmanların heç bir əhəmiyyəti olmur. Müəyyən yanaşı problemlərin də təsiri nəticəsində ağırlaşmalar qeydə alınır və dərmanın təsiri, yəni müalicənin nəticəsi olmur. 
 
Təxminən 5 astma xəstəsində ikisi gündəlik həyati keyfiyyətlərini itirirlər, onlardan yararlana bilmir, fiziki aktivliyin məhdudlaşması ilə üzləşirlər. Yaşlı xəstələrdə  təxminən 30-40 faiz hallarda heç bir izahı olmayan, səbəbi bilinməyən, genetik sayılmayan astmaya rast gəlinir. Belə hallarda həkimlər müalicə ilə bağlı çətinliklə üzləşirlər”.
 
Mütəxəssis qeyd edib ki, qeyri-steroidlər, iltihab əleyhinə olan preparatlar da astmanı kəskinləşdirə bilir.  
 
Onun sözlərinə görə, astma öskürək tutması daha çox otağa daxil olanda, yatağa uzananda, allergenlərlə təmasda olanda baş verir: “Xəstələr deyirlər ki, bayıra çıxanda özümü daha yaxşı hiss edirəm. Amma soyuqdəymə təsiri varsa, insan isti mühitdə özünü daha yaxşı, soyuq mühitdə isə pis hiss edir və öskürək tutmaları yaranır. Bunlar fərqli məqamlardır.
 
Ə. Sadıqov onu da bildirib ki, 80 faiz hallarda allergik rinitdən sonra astmanın başlanma ehtimalı var: “Və ya əksinə, astma olan pasientlərdə sonradan 40-50 faiz hallarda rinit yarana bilir. Eləcə də atopik dermatit də astma üçün risk faktoru sayılır”.
 
Qadınlar arasında astma xəstəliyinə daha çox rast gəlindiyini açıqlayan həkim bildirib ki, uşaq yaşlarında oğlanlarda problemə daha çox rast gəlincə də, sonradan say fərqi dəyişir: “Bu o demək deyil ki, oğlanlar böyüdükcə problem tam sağalır, xeyr. Sadəcə, oğlan uşaqları yetkinlik dövrünə çatandan sonra inkişaf çox sürətlə getdiyi üçün birdən-birə bronxların genəlməsi baş verir və artıq eyni mühitdə, eyni dozada olan allergen spazma törədə bilmir və bu uşaqlar sanki astmadan xilas olurlar. Əslində sonradan həmin şəxslərə yenidən astma əlamətlərinin üzə çıxması mümkündür.
 
Ona görə də bu kimi hallarda astma ilə bağlı profilaktika olduqca önəmlidir. Virus infeksiyalarından, allergenlərdən qorunmaq nə qədər çətin olsa da, mümkün qədər təmasdan yayınmaq, siqaret çəkməmək, gigiyena qaydalarına əməl etmək mühüm məsələdir. İstər uşaqlar, istər böyüklər maksimum fiziki aktiv olmalıdırlar. Üzgüçülük, gəzinti, qaçış astma xəstəliyinin profilaktikasında mühüm əhəmiyyət kəsb edir”. 
 
Astma xəstələrinə, astma riski olanlara ev heyvanlarından, itlərdən, pişiklərdən  mümkün qədər uzaq durmağı tövsiyə edən pulmonoloq deyib ki, pişiklərdə olan allergenlər itlərdə olan allergenlərdən iki dəfə çoxdur: “Əgər nəzarətdə saxlansa, astma çox rahatlıqla idarə olunan xəstəlikdir.  Hətta astması olan şəxslər heç özlərini xəstə kimi hiss etməyə də bilərlər”.
 

RƏYLƏR

OXŞAR XƏBƏRLƏR

BU KATEQORİYADAN DİGƏR XƏBƏRLƏR

Ölkə mətbuatında bugün »

Ağ Ev: "Tramp ABŞ-ın dünyada enerji liderliyini möhkəmləndirmək niyyətindədir"

27 İyun 2017 07:48

Azərbaycanlı kafedə namaz qıldığına görə cərimələnib

27 İyun 2017 07:47

Sabunçu bazarında dava düşüb, 1 nəfər xəstəxanaya yerləşdirilib

27 İyun 2017 07:47

Bakıda taksi yaşlı qadını vurdu

27 İyun 2017 07:47

Vaşinqtonda Trans-Xəzər Forumu Azərbaycan və regionumuzun strateji əhəmiyyətini işıqlandırıb (FOTO)

27 İyun 2017 07:43

İlk döndərilən yumşaq robot hazırlanıb

27 İyun 2017 07:42

Laricani Rusiyanı müdafiə etdi

27 İyun 2017 07:39

Tanrının gözəllik lütf etdiyi İslandiya - FOTO

27 İyun 2017 07:37

“Airbus” robot vertolyot hazırlayıb

27 İyun 2017 07:37

"Ağıllı" yorğan hazırlanıb - VİDEO

27 İyun 2017 07:27

Su duzdan daha yaxşı təmizlənəcək

27 İyun 2017 07:12

Merkeldən Avropaya ÇAĞIRIŞ: "Fəallaşın!"

27 İyun 2017 06:58

Moskva ABŞ-ı Suriya ordusuna təxribat xarakterli zərbələr endirməməyə çağırıb

27 İyun 2017 06:57

Göl sahilində modern koma - FOTO

27 İyun 2017 06:32

Bakıda 6 otaqlı ev yanıb

27 İyun 2017 06:15

Zabaykalyedə fövqəladə vəziyyət rejimi tətbiq edildi

27 İyun 2017 06:04

Trampın etirazlara səbəb olan fərmanı qüvvəyə mindi - Amma...

27 İyun 2017 06:03

Rusiyada vətəndaşlığı olmayan şəxslərə şəxsiyyət vəsiqəsi veriləcək

27 İyun 2017 06:02

Bakıda ahıl kişi qonşusu tərəfindən döyülüb

27 İyun 2017 05:47

Pireney dağlarında kottec - FOTO

27 İyun 2017 05:32

Yeni FTB direktorunun namizədliyi Senata təqdim edildi

27 İyun 2017 05:19

Lavrov və Tillerson telefonla danışdı

27 İyun 2017 05:08

Braziliya prezidentinə qarşı korrupsiya ittihamı

27 İyun 2017 04:44

Azərbaycan vətəndaşı Rusiya kafelərindən birində namaz qıldığına görə cərimə olunub

27 İyun 2017 04:37

Kitabxana və İrs Mərkəzi, təbiət və modern - FOTO

27 İyun 2017 04:32

Yəməndə hava zərbələri: 9 ölü

27 İyun 2017 04:22

Kabab çəkən gənc özünü yandırdı - EHTİYATSIZLIQ

27 İyun 2017 04:13

Bakıda taksi yaşlı qadını vuraraq ağır xəsarət yetirib

27 İyun 2017 03:37

Xuzistanda bir ev - FOTO

27 İyun 2017 03:32

Sərxoş sürücü 7 qonşunun maşınını əzdi - Bakıda

27 İyun 2017 03:24

Hökumət qüvvələri ilə terror qruplaşması arasında döyüş olub -

27 İyun 2017 03:06

Rumıniyada yeni baş nazir təyin olunub

27 İyun 2017 03:02

Nigeriyada silsilə terror hücumları nəticəsində 9 nəfər ölüb

27 İyun 2017 02:43

Sloveniyada məktəb və uşaq bağçası - FOTO

27 İyun 2017 02:32

Bakıda ikimərtəbəli ev yandı

27 İyun 2017 02:29

Alt paltarı geyinmədiyi üçün İŞDƏN QOVULDU - FOTO

27 İyun 2017 02:23

Səudiyyə Ərəbistanının Yəməni bombalaması nəticəsində 9 dinc sakin ölüb

27 İyun 2017 02:22

Yəmən yenidən bombalandı: 9 ölü, 4 yaralı

27 İyun 2017 01:54

Astroloji proqnoz -

27 İyun 2017 01:54

Niderlanda yaşı 4,5 milyard il olan meteorit düşüb

27 İyun 2017 01:42

Qəzzadan İsrail ərazisinə raket atıldı

27 İyun 2017 01:38

Almaniyada şəhər kənarında ev - FOTO

27 İyun 2017 01:32

Mobil telefon bazarında durğunluq yaranıb -

27 İyun 2017 01:32

Beyləqanda yanğın olub

27 İyun 2017 01:08

Qəzza zolağı İsraili raket atəşinə tutdu

27 İyun 2017 01:04

Mingəçevirdə boğulmaq təhlükəsi ilə üzləşən şəxs xilas olunub

27 İyun 2017 00:57

Qəzza zolağından İsrail tərəfə raket atılıb

27 İyun 2017 00:37

Qətərin xarici işlər naziri ABŞ-a səfər edəcək

27 İyun 2017 00:31

Nigeriyada silsilə partlayışlar - 16 ölü, 13 yaralı

27 İyun 2017 00:23

Astroloji proqnoz - 27 iyun

27 İyun 2017 00:08