Qlobal savaşın konturları və “Böyük Qafqaz” planında "Qarabağ müharibəsi"

Qlobal savaşın konturları və “Böyük Qafqaz” planında "Qarabağ müharibəsi"
11:33 6 Oktyabr 2016
53 Digər
Ölkə mətbuatı
A- A+

"Bu savaşın qalibi olmaz" - Çin (14 Aprel 2017 20:05)
Savaşın vəhşət, dəhşət dolu siması var - FOTO (18 Mart 2017 22:32)
“Aprel müharibəsi” təkrarlanacaq: Rusiyadan XƏBƏRDARLIQ (14 Fevral 2017 14:53)

Dünya yeni müharibə mərhələsinə qədəm qoyur. Hansı ki, zamanında Karl Klauzevis (XIX əsrdə yaşamış hərbi yazar) fəlsəfəsinə əsaslanan strategiyanın yerini bir az yenilənmiş forma tutur. Əvvəlki strategiyada qloballaşma, dövlət sərhədlərinin silinməsi və milli maraqların ləğv olunması üçün koalisiyalar və dövlətlərin müharibəsi prisipi əsas götürülmüşdü. İndi isə ölçü bir az kiçilir və bu, regional müstəviyə keçir. Lakin sonuncu hədəf yenə əvvəlki olaraq qalır.

Dünyaya bütövlükdə hökm etmək istəyən Qərb yarımkürəsi regional müharibə müstəviləri yaradır.

Publika.az Rusiyanın “Hərbi kuryer” (Voenno promışlennıy kuryer) nəşrinə istinadən bu regionları və strateji planları təqdim edir.

“Böyük Orta Şərq”, “Böyük Qafqaz”, “Böyük Orta Asiya”, “Böyük Avropa”, “Kiyev Rusiyası”. Qərbin həri-strateji layihələri siyahısına ilkin olaraq bunlar daxildir.

Hədəfə nail olmaq üçün müxtəlif dövlətlərin ərazisində yaşayan etnik qrupların birləşməsi prosesi aparılır. Bütün bu strategiyaların son hədəfi isə qloballaşma üçün şəraitin yaradılmasıdır.

Klauzevis fəlsəfəsinə görə, milli siyasətə qarşı ən rasional alət müharibədir. Lakin müasir müharibə tamamilə irrasionaldır.

Məşhur amerikalı publisist Pol Kreyq Roberts yazır ki, ABŞ Rusiyaya nüvə zərbəsi vurmağı planlaşdırır. Düşünür ki, bunun nəticəsində qalib gələcək. Lakin məntiqli düşünərkən, nüvə hücumunun mümkün obyektləri olan Rusiya və Çinin bunu sadəcə müşahidə etməyəcəyi məlumdur. Onlar Amerikaya qarşı genişmiqyaslı cəbhə açacaqlar. Amerika isə istəyir ki, onları məğlub etmək üçün zərbəni birinci vursun. Əslində, bu, məntiqdən olduqca uzaqdır.

Bu, Klauzevisin nəzəriyyəsini də arxa plana keçirir. Çünki başlanan müasir müharibə heç də ABŞ-ın milli maraqlarına uyğun deyil. Bu, fövqəlmilli strukturlara, daha doğrusu, Qərbdə hakimiyyəti ələ alan qlobal korparasiyaların xeyrinədir.

Milli orduların yerinə muzdlular

Müasir müharibə artıq milli ordularla deyil, muzdlu döyüşçülər və şəxsi cibə işləyən kəşfiyyatçılarla aparılır. Onlar müharibənin dayandırılmasında maraqlı deyillər. Nə qədər çox müharibə, o qədər çox pul deməkdir. Buna “özəlləşdirmə” deyilir. Bu, Klauzevisin daha bir prinsipini – dövlət-ordu-xalq- sıradan çıxarır. Klassik ənənəyə görə, qələbəni yalnız bu üçlük ittifaqı qazana bilər. İndi isə milli ordunun yerini “vasitəçilər” tutur. Qlobal kəşfiyyat şəbəkəsi daim müharibəni istəyir və burada xalqlar istismar olunur. Artıq maraq dövlət maraqları deyil.

ABŞ müxalifətin içində muzdlu qruplar yaradır

Misal üçün, ABŞ güclü hökumətləri zəiflətmək, məhv etmək üçün müxalifətin içində muzdlu şəbəkəni yaradır. Onlar artıq dövlət, yaxud siyasi maraqlara deyil, şəxsi və qlobal maraqlara xidmət edir. Və ABŞ ordusunun yerinə onlar döyüşür. Belə strategiya beynəlxalq hüquq sistemini darmadağın edir və milli qanunlar sistemi üçün problemlər yaradır. Lakin muzdlular konkret ölkəyə tabe deyillər. Onları kim idarə edirsə, hökmləri də o verir. Bu, həm də milli dövlətə beynəlxalq hüquqa əsaslanaraq müharibə elan etmək imkanı da vermir. Axı, müharibə kimə qarşı edilməlidir? Nəticədə, onun qarşısındakı öz daxilindəki muzdlulardır.

Və budur, ABŞ kəşfiyyatının “kölgəsi” adlanan “Stratfor”un rəhbəri Corc Fridman müharibə cəbhələrini bir-bir sadalayır.

O, hərbi, sosial elmlər və idarəetmə nəzəriyyəsinin sintezi əsasında yazdığı “Strategiya: tarix” məqaləsində yeni müharibə cəbhələrini işarələyir.

Artıq ABŞ rəhbərliyi Vaşinqtona nəzarət edən qlobal elitanın xeyrinə qlobal hakimiyyətin yaradılması strategiyasını yaxınlaşdırır.

Corc Fridman yazır ki, qlobal hakimiyyətin yaradılması üçün dünyada müharibə strategiyasının tətbiqi tələb olunur.

Ukrayna və Suriya-İraq cəbhəsi

Bu iki cəbhə bütün regionu alova bürüməyə yetərlidir.

“Ən vacib çağırışları nəzərə alaraq, vahid planın yaradılması ABŞ üçün əhəmiyyətlidir. Belə plan coğrafi ərazilərin təyini və siyasi-hərbi manevrlərin sürətlənməsinə əsaslanmalıdır. Bu planda ağırlıq mərkəzləri olmalıdır. Mənim üçün, Qara dəniz belə ağırlıq mərkəzidir. Qara dəniz strategiyası Gürcüstana və dənizin şərq sahillərinə geosiyasi əhəmiyyət verə bilər. Daha vacibi odur ki, bu, Azərbaycanı amerikan strategiyasında layiq olduğu səviyyəyə qaldırardı. Azərbaycansız Gürcüstanın geosiyasi “çəkisi” aşağıdır. Çünki Azərbaycan məntiqi olaraq Böyük Qara dəniz strategiyasının “şərq cəbhəsidir”. Burada istənilən qarşıdurma, misal üçün, Qarabağda baş verə biləcək müharibə bütün regionun sabitliyini alt-üst edə bilər”, - deyə Fridman qeyd edir.

Onun fikrincə, Böyük Qara dəniz strategiyasında ABŞ üçün Türkiyə və Rumıniya çox qiymətlidir: “Türkiyə Suriyada, İraqda, Qafqazda, Rusiyada, həmçinin, Ukraynada əsas faktor ola bilər”.

Və Fridman yeni müharibə strategiyasının konturlarını açır.

“Bizə lazımdır ki, ABŞ ordusunun əvəzinə bizə sədaqətli olanlar vuruşsun”.

Fridmanın sözlərinin analizi bu nəticəyə gəlməyə imkan verir.

“Böyük Qafqaz” layihəsində “Qarabağ müharibəsi” ssenarisi

Bu strategiya və onun hədəfləri dünyanı yeni müharibənin – bu dəfə daha böyük – bürüyəcəyini deməyə əsas verir. Misal üçün, “Qarabağda müharibə bütün regionun sabitliyini alt-üst edəcək” deyə fikir irəli sürən qərbli analitiklər həm də gələcək addımların proqnozunu verir. ABŞ Rusiyanın cənub sərhədini darmadağın etməyi, eləcə də “Böyük Qafqaz” hərbi-strateji layihəsini həyata keçirməyi planına Qarabağda müharibə ilə başlaya bilər. Yeni müharibə meydanı Ukrayna da ola bilər. Hansı ki, burada hərbi toqquşmalar dayanmayıb. Lakin yeni müharibə daha böyük və dəhşətli olacaq.

Asif Nərimanlı

RƏYLƏR

OXŞAR XƏBƏRLƏR

BU KATEQORİYADAN DİGƏR XƏBƏRLƏR

Ölkə mətbuatında bugün »

Oqtay Əsədov: Ermənistan beynəlxalq hüququn aliliyini qəti surətdə inkar edir

23 May 2017 13:01

Prezident İslamiadanın qalibləri ilə görüş keçirir

23 May 2017 12:58

Erməni model bacısının kolleksiyasını reklam edir - FOTO

23 May 2017 12:57

Azərbaycanda sabaha olan hava proqnozu açıqlanıb

23 May 2017 12:57

Ariana Qrande Mançesterdəki partlayışa görə konsert turunu dayandırdı

23 May 2017 12:55

Sabah dollar daha ucuz satılacaq

23 May 2017 12:54

Aydın Əliyev Salyanda qəbul keçirdi - FOTO

23 May 2017 12:53

İŞİD məsuliyyəti öz üzərinə götürdü

23 May 2017 12:53

Atası azərbaycanlı olan Qazaryan Azərbaycan vətəndaşlığı istəyir

23 May 2017 12:52

ETSN işçiləri 30 hektar ərazidə iməcilik keçirib

23 May 2017 12:52

UCI Maksim Averinlə bağlı qərarını açıqlayıb

23 May 2017 12:50

Dollar ucuzlaşdı - HƏRRACDA

23 May 2017 12:48

İnsanlar mübahisə zamanı niyə bıçağa əl atır? - Alim DƏHŞƏTLİ MƏQAMLARI AÇDI

23 May 2017 12:48

Dollar ucuzlaşdı

23 May 2017 12:47

Azərbaycan toyu Türkiyə mediasında - VİDEO - FOTO

23 May 2017 12:47

İki dəqiqə 47 saniyəlik zorlanma videosunu özü çəkdi - FOTO

23 May 2017 12:47

"Barselona" klubunun keçmiş prezidenti saxlanılıb

23 May 2017 12:47

Yeni dövlət müəssisələri özəlləşdirilib

23 May 2017 12:44

Çiyələk saplağı çayı min dərdin dərmanıdır

23 May 2017 12:44

Bilik Fondu ilə Abşeron Heydər Əliyev Mərkəzi arasında saziş imzalanıb (FOTO)

23 May 2017 12:43

UCI "Tour d’Azerbaidjan-2017"dəki təşkilatçılığı yüksək qiymətləndirib

23 May 2017 12:43

"Qəbələ" klubu Rəşad Sadiqovla yollarını ayırıb

23 May 2017 12:42

Abituriyentlərə şad xəbər: müddət uzadıldı

23 May 2017 12:42

Ali Məhkəmə arvadını boğaraq öldürən şəxsin barəsində olan hökmü ləğv edib

23 May 2017 12:42

Rumıniyanın təhsil nazirinin müavini: "Azərbaycan ali məktəbləri ilə əməkdaşlıq haqqında bir sıra sazişlər imzalayacağıq"

23 May 2017 12:42

Naxçıvanda faciə: 6 yaşlı uşaq öldü

23 May 2017 12:39

Bugünkü hərrəcın nəticələri açıqlandı

23 May 2017 12:39

Sürücülərə ŞAD XƏBƏR: bu qadağa ARADAN QALDIRILIR

23 May 2017 12:38

Paris Azərbaycan Evi: ÜAK-la bağlı qərar yanlış və qərəzlidir

23 May 2017 12:36

Deputat: İslam Oyunlarının keçirildiyi yer həmin ölkənin idmana hazırlığı ilə ölçülür

23 May 2017 12:36

Azərbaycan dünya ölkələrini sülhə, həmrəyliyə çağırır

23 May 2017 12:36

“WannaCry” virusundan zərərçəkənlərin 98%-dən çoxu “Windows 7” sisteminin istifadəçiləridir

23 May 2017 12:35

2 qardaşın öldüyü hadisə barədə DİN-dən açıqlama

23 May 2017 12:34

Azərbaycanda ​“92” markalı benzin bahalaşacaq

23 May 2017 12:34

Çində inanılmaz “Şeytan çarxı” - FOTO

23 May 2017 12:33

Bakıdakı dəhşətli yanğından YENİ GÖRÜNTÜLƏR - VİDEO - FOTO

23 May 2017 12:32

Həkimlər həyatını son anda xilas elədi - VİDEO

23 May 2017 12:29

Azərbaycanlı bəstəkar dövlət məmurunu məhkəməyə verdi

23 May 2017 12:28

Hacı Nuran canlı yayımda ağır xəstəlikdən əziyyət çəkən xalq artistinə söz verdi - VİDEO

23 May 2017 12:27

İŞİD Mançester faciəsini bayram edir - "Whatsapp" mesajları - FOTO

23 May 2017 12:27

Ölkə prezidenti belə məşq etdi - VİDEO

23 May 2017 12:27

Təxribat planlaşdıran ermənilərə XÜSUSİ XƏBƏRDARLIQ

23 May 2017 12:24

Azərbaycanda keçmiş nazir müavini dünyasını dəyişdi

23 May 2017 12:23

Aygünlə 7 il sevgili olan Namiqdən ETİRAF: "Onu heç vaxt bağışlamayacağam" - FOTO

23 May 2017 12:22

Cənubi Koreyanın keçmiş prezidentinin məhkəməsi başlayıb

23 May 2017 12:22

Bugünkü hərracın nəticələri açıqlanıb (FOTO)

23 May 2017 12:22

Mançester terrorunda dəhşətli silahdan istifadə olunub - DETALLAR

23 May 2017 12:18

"Fənərbaxça"nın futbolçusu həbs olundu - FOTOLAR

23 May 2017 12:17

Bu qəsəbə sakinləri salamlaşanda bir-birinin üzünə tüpürür

23 May 2017 12:17

Şahin Mustafayev: Azad Ticarət Zonası haqqında qanun hazırlanıb

23 May 2017 12:15