Putindən Vaşinqtonun “Qarabağ planı”na zərbə

Putindən Vaşinqtonun “Qarabağ planı”na zərbə
17:03 17 Oktyabr 2016
225 Ölkə
Ölkə mətbuatı
A- A+

İrəvan Kollektiv Təhlükəsizlik Müqaviləsi Təşkilatının (KTMT) iclasından çox şey gözləyirdi. Lakin nəticə Ermənistanı məyus etdi.

1. Dağlıq Qarabağla bağlı bəyanat veriləcək və bu bəyanat ən azından Ermənistanın maraqları kontekstində olacaqdı. Lakin bəyanatda KTMT-yə üzv dövlətlər münaqişənin həlli ilə bağlı Vyana və Sankt-Peterburq sammitlərinin nəticələrinə dəstək ifadə etdilər.

Bu o deməkdir ki, KTMT Rusiyanın Qarabağ planını dəstəkləyir. Hansı ki, bu plan Sankt-Peterburqda müzakirə olunub. Mediaya sızan məlumatlara görə, bu, faktiki olaraq mövcud status-kvonun aradan qaldırılması deməkdir.

Bəyanatda “ATƏT-in Minsk qrupunun münaqişənin beynəlxalq hüquq və norma prinsipləri, Helsinki Yekun aktı və BMT nizamnaməsində göstərilən güc tətbiq etməmə və ərazi bütövlüyü prinsipləri əsasında həlli istiqamətində səylərinin dəstəklənməsi” də Ermənistanın planlarını alt-üst etdi. Bu, beynəlxalq konvensiyalarda Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün tanınmasına açıq şəkildə dəstəkdir.

2. Rusiya xarici işlər naziri Sergey Lavrov “Dağlıq Qarabağ münaqişəsinin nizama salınmasında irəliləyiş Türkiyə-Ermənistan münasibətlərinin normallaşması üçün əsas olacaq” açıqlaması da xüsusi diqqət çəkir. Rusiyanın baş diplomatı bununla demək istəyir ki, Ermənistan Qarabağ münaqişəsinin hazırki plana uyğun, yəni ərazilərin qaytarılması çərçivəsində həllinə razı olacaqsa, o zaman, Türkiyə ilə münasibətlərin normallaşması mümkün olacaq. Bu bəyanatın Putinin Türkiyə səfərindən sonra verilməsi də xüsusi diqqət çəkir.

3. Nazarbayev İrəvana getməkdən imtina etdi. Qazaxıstan KTMT-də əsas güc sahibi olan ölkələrdəndir. Bu ölkənin prezidenti Nursultan Nazarbayev xəstələndiyi üçün İrəvana getməkdən imtina etdi. Onun Sarkisyana antipatiyasının olması, Ermənistanla münasibətlərdə daim Azərbaycanın maraqları çərçivəsindən çıxış etməsi fonunda İrəvana getməməsinin səbəbi aydın olur. Bu, İrəvanın arzularının əksinə olaraq, KTMT-nin Ermənistana qalxan olmayacağını deməyə əsas verir.

4. İrəvan toplantısında KTMT-nin yeni baş katibinin seçiləcəyi gözlənilirdi. Yeni baş katib erməni olmalı idi və hətta artıq namizədlərin də adı məlum idi. Lakin KTMT-yə yeni baş katib seçilməsinin təxirə salınması ermənilərin planlarını alt-üst etdi. Halbuki, İrəvan KTMT-yə erməni baş katibini qoymaqla gələcəkdə qurumun dəstəyini qazanmaq, “dördgünlük müharibə” zamanı yaşadığı təcrübə ilə bir də qarşılaşmamaq istəyində idi.

Bu amillər KTMT-nin İrəvan toplantısının Ermənistanın əleyhinə işlədiyini göstərir. Təsadüfi deyil ki, erməni mediası “Azərbaycan İrəvan sammitini öz maraqlarının xidmətçisinə çevirməyi bacardı” deyə yazdı.

Putin Azərbaycanı inandırdı ki, o, KTMT üzvü olmasa da, onun maraqları nəzərə alınacaq”.

Ermənistan mediasında yayımlanan bu fikirlər hazırki situasiyanı aydın göstərir.

Bütün bunların fonunda Rusiya prezidenti Vladimir Putinin “İrəvanda Qarabağ münaqişəsi ilə bağlı kompromislər müzakirə olunub” açıqlaması diqqətdən yayınmır.

KTMT xarici təhdidlərlə bağlı yaradılıb. Biz yanımızda baş verənlərə də reaksiya verməliyik və keçmişdən bizə qalan bütün problemlərin sülh yolu və kompromis əsasında həllinə səy göstərməliyik. Məhz kompromis nöqteyi-nəzərindən İrəvanda Qarabağ problemini müzakirə etdik”, - Putin jurnalistlərə belə dedi.

Onun bu fikirlərinin arxasında nələrin dayandığını, məhz hansı kompromislərdən söhbət getdiyi maraqlıdır. Burada üç məqam önə çıxır.

Birinci məqam: hər şeydən əvvəl Putinin bu açıqlaması ABŞ-a cavab atəşidir. Dövlət katibi Con Kerri iki həftə öncə “liderlər güzəştə hazır deyil” deyə açıqlama verdi. Bu, daha çox Rusiyanın münaqişənin həlli ilə bağlı planlarına qarşı deyilmiş sözlər idi. Putin İstanbulda Azərbaycan prezidenti İlham Əliyevlə görüşdən sonra İrəvanda münaqişənin həlli üçün güzəştləri müzakirə edərək, Vaşinqtona “təşəbbüsü əldən vermədiyini” nümayiş etdirdi.

İkinci məqam: İrəvan səfərindən öncə Putin İstanbulda Ərdoğan və İlham Əliyevlə görüşdü. Bu görüş həm də avqustun ilk onilliyində yaradılacağı elan olunan “Azərbaycan-Türkiyə-Rusiya fotmatı”nın bir daha müzakirə edilməsi baxımından önəmli idi. Rusiya və Türkiyə bu formata Ermənistanın da qoşulmasını istəyirlər. Azərbaycan Qarabağ münaqişəsinin ərazi bütövlüyü çərçivəsində həlli qarşılığında, buna etiraz etmir. Rusiya ilə yanaşı, Türkiyə də Ermənistanı konstruktiv mövqedən çıxış etməyə dəvət edir, bu istiqamətdə müzakirələr aparırlar. Sergey Lavrovun İrəvanda Ermənistan rəhbərliyinə “türk-erməni münasibətlərinin yolu Qarabağdan keçir” mesajını verməsi də təsadüfi deyil. Bununla yanaşı, Lavrovun “Türkiyə Qarabağ münaqişəsinin həllinə öz töhfələrini verə bilər” sözləri də unudulmamalıdır.

Hesab etmək olar ki, Putin İrəvanda Sarkisyanla məhz bu məsələni müzakirə edib.

Qarabağ münaqişəsinin həlli istiqamətində əməli addım atılır; 5 rayon qaytarılır; 2 rayonun taleyi sonradan həll olunur; qaçqınlar geri qayıdır; bölgəyə sülhməramlılar yerləşdirilir (Rusiya sülhməramıların rus əsgərlərindən ibarət olmasını istəsə də, Ankaranın prosesdə iştirakı türk əsgərlərinin də burada təmsil olunmasını şərtləndirə bilər); bütün bunlardan sonra Qarabağın statusu həll edilir.

Üçüncü məqam: Putin İstanbulda Türkiyə və Azərbaycan lideri ilə eyni masada oturduğu zaman Sarkisyan ABŞ-a səfər etmişdi. Amerika regionda yaradılması planlaşdırılan formatın əleyhinə Ermənistandan istifadə etmək niyyətindədir. Bunun üçün məhz Qarabağ məsələsindən istifadə olunur. Sarkisyan da Vaşinqtona arxasını söykəyərək, Putinə buynuz göstərir. Görünür, Putin İrəvanda Sarkisyanla ABŞ səfərini də müzakirə edib. Onun “kompromislər müzakirə olundu” sözləri Amerikaya “bütün cəhdlərinizə baxmayaraq, planımdan əl çəkməmişəm” mesajını verməkdir.

Asif Nərimanlı

RƏYLƏR

OXŞAR XƏBƏRLƏR

BU KATEQORİYADAN DİGƏR XƏBƏRLƏR

Ölkə mətbuatında bugün

“Kapital Bank” SABAH qruplarının tələbələri ilə görüş keçirib

28 Aprel 2017 10:42

Türkiyədə növbəti terror: 1 şəhid, 3 yaralı

28 Aprel 2017 10:39

QHT sədrinin cəzası azaldılıb

28 Aprel 2017 10:37

Şampuna 1 qaşıq şəkər qatın

28 Aprel 2017 10:37

Telman İsmayılov sifarişli qətllərdə ittiham olunur: biznesmenlər, qanuni oğru...

28 Aprel 2017 10:34

General nazirin qardaşı oğlunu Sabirabada rəis göndərdi

28 Aprel 2017 10:33

Azərbaycanın biznes missiyası Dubayda olub

28 Aprel 2017 10:32

Cənubi koreyalı 4 xizəkçi Asiya Oyunları vaxtı pivə içdikləri üçün diskvalifika olunub

28 Aprel 2017 10:32

Kənan İmirzalıoğlunun saqqalı 145 mindir...

28 Aprel 2017 10:32

Raquf Orucovun xanımına vəzifə verildi

28 Aprel 2017 10:29

Azərbaycanın iki rayonuna yeni polis rəisi təyin edilib

28 Aprel 2017 10:27

Putin Abe ilə nəyi müzakirə etdi?

28 Aprel 2017 10:23

Azərbaycan diasporu Strasburqda Türkiyəyə dəstək aksiyası keçirib

28 Aprel 2017 10:21

Gəncədə maşın 3 piyadanı vurdu

28 Aprel 2017 10:19

Nura Suri od püskürdü: “Paxilliqdan qocalmısınız”

28 Aprel 2017 10:18

Naxçıvanda 40349 şagird tibbi müayinədən keçirilib

28 Aprel 2017 10:17

FİFA referisi “Bakı Marafonu 2017”də iştirak edəcək

28 Aprel 2017 10:17

Boşanmış azərbaycanlı müğənni yenidən evlənir?

28 Aprel 2017 10:17

Azərbaycan Türkiyəyə qaz ixracını kəskin azaltdı

28 Aprel 2017 10:14

Tarixdə bu gün nələr baş verib?

28 Aprel 2017 10:14

Özünü Beynəlxalq Bankın qarşısında yandırmaq istədi

28 Aprel 2017 10:09

Yaponiyada vulkan püskürdü - FOTO

28 Aprel 2017 10:08

Stalinin hələ də gizli saxlanılan donuz damındakı YERALTI SIĞINACAĞI - FOTOLAR

28 Aprel 2017 09:58

ABŞ-ın dövlət katibi: “Rusiyaya səfərim zamanı heç nəyi həll etmədik”

28 Aprel 2017 09:57

Azərbaycan nefti

28 Aprel 2017 09:55

Cəbhədən SON XƏBƏR

28 Aprel 2017 09:53

Sulutəpədə 50 yaşlı kişi intihar edib

28 Aprel 2017 09:52

Atəşkəs 120 dəfə pozulub

28 Aprel 2017 09:49

Tramp Cənubi Koreyadan 1 milyard dollar istədi

28 Aprel 2017 09:48

Fahriye Evcenin keçmiş nişanlısı Burak Özçiviti özündən çıxartdı - FOTOLAR

28 Aprel 2017 09:48

Ermənilər atəşkəs rejimini 120 dəfə pozub

28 Aprel 2017 09:47

Cəbhədən xəbər var

28 Aprel 2017 09:44

Azərbaycan nefti ucuzlaşıb

28 Aprel 2017 09:42

Musiqili Teatrın may ayı üçün repertuarı açıqlanıb

28 Aprel 2017 09:42

II Nikolayın Türkiyədəki malikanəsi otel oldu – FOTOLAR

28 Aprel 2017 09:38

Hacıqabul-Bəhrəmtəpə-Mincivan avtomobil yolunun bir hissəsi yenidən salınır

28 Aprel 2017 09:37

Ucarda 50 yaşlı kişi özünü qatarın altına atıb

28 Aprel 2017 09:32

Aprel döyüşlərində şəhid olan polkovnikin həyat yoldaşına

28 Aprel 2017 09:32

Neft bahalaşdı

28 Aprel 2017 09:29

VALYUTA MƏZƏNNƏLƏRİ

28 Aprel 2017 09:28

Elmar Məmmədyarov: "Qarşıdakı danışıqlarda hər şey Ermənistan rəhbərliyinin siyasi iradəsindən asılı olacaq"

28 Aprel 2017 09:27

Azərbaycan Mərkəzi Bankının valyuta məzənnələri (28.04.2017)

28 Aprel 2017 09:27

Milli Məclisin sektor müdirini qətlə yetirən şəxsin şikayəti əsasında məhkəmə başlayıb

28 Aprel 2017 09:27

Beynəlxalq əmtəə, fond və valyuta bazarlarının əsas göstəriciləri (28.04.2017)

28 Aprel 2017 09:27

Külək beşmərtəbəli binanın damını uçurdu - XAÇMAZDA

28 Aprel 2017 09:18

Dollar sabit qaldı

28 Aprel 2017 09:15

Neft bahalaşdı

28 Aprel 2017 09:13

Azərbaycanın xarici işlər naziri Moskvada səfərdədir

28 Aprel 2017 09:12

Tanınmış müğənniyə ağır itki

28 Aprel 2017 09:02

Goranboyda mənzildən qızıl-zinət əşyaları oğurlanıb

28 Aprel 2017 08:57