Boyu necə uzatmaq olar? - REPORTAJ

Boyu necə uzatmaq olar? - REPORTAJ
10:49 22 Oktyabr 2016
128 Digər
Ölkə mətbuatı
A- A+

Hündür boy - bəziləri üçün əlçatmaz bir xəyal, bəzilərinin xoşbəxt olması üçün isə bir stimuludur. Bir çoxları öz boyuna görə qürrələndiyi halda, qısa boylular, daima insanlar arasında kompleks yaşayır.  
 
Həkim-pediatr Əli Quliyev deyir ki, insan boyuna təsir edən əsas amillərdən birincisi genetikadır. Yəni boyumuzu təyin edən irsiyyətimizdir. Bundan əlavə, psixo-sosial mühit,  qidalanma və s. amillər də  insan boyuna təsir edir:
 
"Elmi olaraq isbatlanıb ki, kədərli uşaqlarda böyümə hormonunun bədəndə ifrazında haradasa bir əskiklik yaranır. Yəni insanın üzülməsi, stress yaşaması belə öz boyuna təsir edə bilər. Psixo-sosial mühit burada önəmlidir. Bədəndə hər hansı bir hormonal əskiklik, uşağın zobu zəif işləyirsə, boyu balaca ola bilər. Xromosomlarında, sümüklərində problem varsa, böyüməsinə təsir edə bilər. Burada tək bir faktor yoxdur. "Bu vitamini verin uşağınız içsin, boyu uzansın", "turnikdən sallansın və yaxud üzməyə getsin, boyu uzun olsun" doğru yanaşma deyil. Boya tək bir idman, yaxud qida təsir etmir. Burada ümumi olaraq dəyərləndirmək lazımdır. Bunların hamısına əgər doğru bir şəkildə riayət olunarsa, genetik olaraq təyin olunan boya insanın rahatlıqla gəlib çatır".
 
Həkim deyir ki, insan ana bətnində böyüməyə və uzanmağa başlayır, ilk bir ildə maksimum böyüməyə başlayır və  daha sonra bir az ləngiyir. İkinci mərhələdə isə boyun sürətlə uzanması yetkinlik dövründə başlayır. Qız uşaqlarında 16, oğlanlarda isə 18 yaşına qədər boy uzanması davam edir:
 
"Bizə 13 yaşında oğlan uşağı gətiriblər ki, bu uşağın boyu qısadır. Əgər bu uşağın bədənində hər hansı bir xəstəlik, genetik, hormonal problemlər yoxdursa və sümük böyümə yerləri açıqdırsa, əslində burada çox narahat olmuruq. Ailəni başa salmağa çalışırıq ki, əgər sümük yolları bağlanmırsa, bu uşaq 17-18 yaşına qədər boy ata bilər. Qız uşaqları adətən yetkinlik dövründə 20 sm, oğlan uşaqları isə 30 sm böyüyə bilər. Məsələn, 10-15 yaşında 150 sm olan oğlan uşağı 18 yaşında 180 sm-ə qədər gəlib çata bilir".
 
Əli Quliyevin sözlərinə görə, bəzən boy uzatmaq üçün müxtəlif vasitələrdən istifadə edirlər ki, bu da sonradan fəsadlara yol açır:
 
"Sümüklərimizdə böyümə sərhədləri var. O sərhəd nə zaman bağlanarsa, ondan sonra artıq insan boy ata bilməz. Əgər bir uşağın böyümə hormonu əskikdirsə, sol əli rentgenə çəkib baxırıq ki, açıqdır, ya yox. Bir insanın o sümükləri açıq deyilsə, o uşağa iynə vurub boyunu artırmağa çalışırsansa, çox ağır fəsadlar verə bilər. Buna görə də o sümüklər açıqdırsa, bir insanın  boyu arta bilər. Bağlanıbsa boy artması mümkün deyil".
 
Boyu uzatmaq üçün cərrahi əməliyyatlardan da istifadə olunur. Amma travmatoloq-ortoped Kamil Eyvazov deyir ki, dünyada bu əməliyyatlar tövsiyə edilmir:
 
"Boy uzatmaq üçün əməliyyat patoloji bir durum varsa, edilməlidir. Sadəcə, qısa boyluluq var deyə, bunu uzatmaq bütün dünyada tövsiyə olunmur. 150 sm-dən aşağı qısa bir boy varsa, o zaman əməliyyat düşünülə bilər. Onda da baxılması lazımdır, çünki burada, sadəcə, bir sümüyü böyütmək deyil. Bu ümumi bir müalicələrdən başqa, boy uzatma əməliyyatları traksion cihazlarla oluna bilər. Və ya sümüyün içərisinə yerləşdirilən və çöldən idarə olunan bir maqnit sistemlər var ki, sümüyün içərisində bunlar böyüyür, gün ərzində 1 mm-ə qədər sümükdə böyümə olur. Orta hesabla 1 ay ərzində 3 sm-ə qədər boy uzadıla bilər. Bu əməliyyatlar çox məhduddur və diqqətli olmaq lazımdır. Sadəcə, bir bud sümüyünü gərəksiz yerə böyütmək bütün müvazinətə təsir edəcək".
 
Qidalanma ilə yanaşı, idman etmək də boyu uzadan əsas amillərdən biridir. Boyu uzadan isə əsas üzgüçülük, yüngül atletika, basketbol və s. kimi idman növləridir. Üzgüçülük üzrə iranlı məşqçi Mehdi Salehpur deyir ki, idmanlar arasında boy uzatmaq üçün ən böyük rolu üzgüçülük oynayır. Onun sözlərinə görə, tələbələrin 70 faizi məhz boy üçün, 30 faizi isə onurğa sümüyündə yaranan bəzi narahatlığa görə müraciət edir:
 
"Balaca uşaqların onurğa sümüyündə təxminən 33-34 sümük var. Böyüklərdə 26 dənədir. Hər onurğa sümüyünün ortası 1 mm dartılsa, bizim boyumuz təxminən 2,5 sm uzanmağa gedir. Bizim bədənimizdə təxminən 206 sümük var. Hərəsi 1 mm uzansa, görün, boyumuzda, bədənimizin formasında nə qədər dəyişiklik hiss edə bilərik. Təcrübə göstərib ki, normalda hər uşaqda ayda 1-1,5 sm normal boy verir üzgüçülük. 11-13 arası bu boy çoxalır. 8-9 arası 1-1,5 sm boy artır. 11 yaşından 13-14 yaş arasına qədər bədənin yetişmə vaxtıdır, boy bu yaşlarda daha çox uzanır".
 
Məşqçinin sözlərinə görə, son dövrlərdə alimlər isbat edib ki, kişilərdə 36, xanımlarda isə 32 yaşa kimi boyun artması mümkündür.
 
Məşqçi Alı Əliyevin fikrincə, bəzən yetkinlik yaşına çatan uşaqlar ağır atletika ilə məşğul olurlar ki, bu da boyun qısalmasına gətirib çıxarır.
 
"Yetkinlik yaşında adətən yüngül atletika, üzgüçülük, basketbol, tullanma hərəkətləri boyun uzanmasına daha çox köməklik edir. Yeniyetmələr üçün bu idman növləri daha məqsədəuyğundur. Trenajorlarda ağırlıq hərəkətləri etmək  məsləhət deyil. Bu, insanın boyuna mənfi təsir edir. Adətən turnik və yaxud digər sallanma hərəkətləri boyun uzanması üçün faydalıdır. Yeniyetmə dövrünü keçdikdən sonra isə istənilən idman növündə məşğul ola bilərlər, heç bir ziyan verə bilməz".
 
Müsahibimiz deyir ki, qısa boylu qızlar kompleks yaşamasa da, oğlanlar boyuna görə çox narahat olur.

RƏYLƏR

OXŞAR XƏBƏRLƏR

BU KATEQORİYADAN DİGƏR XƏBƏRLƏR

Ölkə mətbuatında bugün

Alişanın yeni sevgilisini özündən çıxardılar - FOTO

27 Aprel 2017 15:12

Bakı "İnter"inin Müşahidə Şurasına yeni sədr təyin olunub

27 Aprel 2017 15:12

Tbilisi prospektində tıxac bu cür aradan qalxacaq - RƏSMİ

27 Aprel 2017 15:09

325 dollarlıq idman ayaqqabıları

27 Aprel 2017 15:08

Türkiyədə terrorçu PKK qruplaşması ilə atışmada iki hərbçi yaralanıb

27 Aprel 2017 15:07

KONMEBOL-la bağlı hesabat: 128,6 milyon dollar “yeyilib”

27 Aprel 2017 15:05

Fransada polislər güllələndi - NÖVBƏTİ TERROR AKTI

27 Aprel 2017 15:04

Yüzlərlə tank və top SƏRHƏDƏ YERİDİLDİ: hər an müharibə başlaya bilər - VİDEO

27 Aprel 2017 15:03

İş axtaranların NƏZƏRİNƏ!

27 Aprel 2017 14:59

Həyatından bezənlər üçün YENİ İMKAN

27 Aprel 2017 14:53

Türkiyəli deputat: "Beynəlxalq birlik Qarabağ məsələsində ikiüzlülük göstərir" - FOTO

27 Aprel 2017 14:52

Bakı Nəqliyyat Agentliyi beynəlxalq məsləhətçi qismində "GEMMS Group"u cəlb edib

27 Aprel 2017 14:52

Fərid: "Şəhriyar artıq şəmkirli hesab olunur"

27 Aprel 2017 14:52

RİİB-in təşkilatçılığı ilə Şəki-Zaqatala regionunda turizm bələdçiləri üçün təlim keçirilib

27 Aprel 2017 14:52

Türkiyənin gənclər və idman naziri İslamiadanın açılışına gələcək

27 Aprel 2017 14:52

18 kv metrlik qarajı lüks bağ evinə çevirdilər - FOTOLAR

27 Aprel 2017 14:48

Rasim Balayev: "Hazırda səhhətim qaydasındadır"

27 Aprel 2017 14:47

Məşhur komediya aktyorundan pis xəbər - FOTO

27 Aprel 2017 14:47

"Nazlı" romantik komediya filminin təqdimatı - FOTO

27 Aprel 2017 14:42

"Karyerasını Azərbaycanda davam etdirəcək"

27 Aprel 2017 14:42

Qızına 400 minlik toy edən məmurdan YENİ XƏBƏR - Araşdırma başladı

27 Aprel 2017 14:38

Sənət dünyasına çox ağır itki, tanınmış aktyor vəfat etdi

27 Aprel 2017 14:38

"Avropa Parlamentində Azərbaycanın nailiyyətlərinə göz yumurlar"

27 Aprel 2017 14:37

Avtobusda təcavüzə uğrayan qadından qeyri-adi İNTİQAM - FOTO

27 Aprel 2017 14:37

YUĞ Teatrında 2 yeni tamaşanın premyerası olacaq

27 Aprel 2017 14:37

“Instagram” istifadəçilərinin sayı 700 milyon təşkil edir

27 Aprel 2017 14:35

Ərdoğanı və ailəsini qoruyan polislər FETÖ-çü çıxdı - ŞOK ƏMƏLİYYAT

27 Aprel 2017 14:34

Ölümün qalib gələ bilmədiyi sevgi - FOTO

27 Aprel 2017 14:33

Bu ölkədə kişilər qadınlardan daha çox təcavüzə uğrayır - FOTO

27 Aprel 2017 14:32

"TAP lahiyəsi ilə bağlı problemlər həll edilib"

27 Aprel 2017 14:32

AFFA Lisenziyalaşdırma Qrupunun rəhbəri: “Növbəti mövsüm Premyer Liqada maksimum 10 komanda olacaq”

27 Aprel 2017 14:32

DSK: Keçən il Azərbaycanda 24 649 nəfər inzibati məsuliyyətə cəlb edilib

27 Aprel 2017 14:32

Deputat: "İstərdik ki, İtaliya Xocalı soyqırımı məsələsində mövqeyini bildirsin"

27 Aprel 2017 14:32

Nidaçı gəncin vəsatətləri təmin edilmədi

27 Aprel 2017 14:29

Gəncədə sevgili olan qızlar qoşulub qaçdı - ŞOK

27 Aprel 2017 14:28

Avropa İttifaqının Ermənistandakı nümayəndəliyinin koordinatoru həbs edilib

27 Aprel 2017 14:27

Polşa şirkəti "Qazprom"dan şikayət edib

27 Aprel 2017 14:27

Qoşunların qarşıdurma xəttində monitorinq keçirildi

27 Aprel 2017 14:23

Erməni Kardaşyanın makiyajsız FOTOları

27 Aprel 2017 14:22

İTV Yayım Şurasının yeni sədri: "Qeyri-adi yeniliyə, dönüşə ehtiyac görmürəm"

27 Aprel 2017 14:22

Azərbaycanlı iş adamı Qazaxıstanda yüksək vəzifəyə təyin edildi - FOTO

27 Aprel 2017 14:22

Ərşad Hüseynov: "Bakıda avtomobilləşmə səviyyəsi 25%-dir"

27 Aprel 2017 14:22

Məşhur hind aktyoru vəfat etdi - FOTO

27 Aprel 2017 14:18

"Bəyaz şou"da qalmaqal yaradan qadının məhkəməsi oldu - 1 il 3 ay həbs

27 Aprel 2017 14:17

"Nalbəndyanın evində olmuşam, nahar etmişəm, indi mənə salam vermir..." - FOTO

27 Aprel 2017 14:17

Almaniyalı hərbçi terror aktı hazırlamaqda şübhəli bilinərək saxlanılıb

27 Aprel 2017 14:17

Müğənni Damlanın avtomobil qəzasına düşdüyü xəbəri gəldi...

27 Aprel 2017 14:16

Daha bir serial reytinqlərə qurban getdi - FOTO

27 Aprel 2017 14:12

Bakıda 44 yaşlı kişini bıçaqlayaraq qaçan şəxs tutulub

27 Aprel 2017 14:12

Bakıda avtobus və taksi sürücüləri, sərnişin və piyadalar üçün xüsusi tələblər hazırlanıb

27 Aprel 2017 14:12