Suriya müharibəsinin iki addımlığından REPORTAJ

Suriya müharibəsinin iki addımlığından REPORTAJ
15:29 2 Noyabr 2016
70 Digər
Ölkə mətbuatı
A- A+

 

 

Bizim ölkəmiz 5 dövlətlə həmsərhəddir. Ermənistanı çıxsaq, Rusiya, İran, Türkiyə və Gürcüstanla çox yaxşı qonşuluq münasibətlər var və strateji tərəfdaşdır. Ancaq dünyanın bir nöqtəsində elə bir ölkə var ki, həmsərhəd olduğu dövlətlərin hər biri ilə ya düşməndir, ya da daim onlardan ehtiyatlanır. Yəqin ona görədir ki, İsrail müdafiə cəhətdən dünyanın ən inkişaf etmiş ölkələrindən biri hesab olunur...

 

Bu yaxınlarda bir qrup jurnalistin İsrailə səfəri təşkil olunmuşdu. Proqrama İsrail sərhədini gəzmək də daxil edilmişdi - təbii ki, özlərinin seçdiyi Suriya və Livan sərhədi...

 

Sakit, təhlükəli Livan sərhədi

 

Əvvəlcə bizi İsrailin şimalına - Livanla sərhəddəki təpəlikdə yerləşən hərbi hissəyə apardılar. Girişdə bizi bir neçə xanım hərbçi qarşılayır. Bu, bir çox ölkə, o cümlədən Azərbaycan üçün təəccüblü görünsə də, İsrail üçün qadın hərbçinin olması adi haldır. İsraildə kişilərlə bərabər qadınlar da hərbi xidmət keçir. Hərbi xidmət könüllülük əsasında olsa da, dövlət strukturunda işləmək istəyən hər kəsin 2 il müddətində hərbi xidmət keçməsi şərti var.

 

Bu ölkədə hərbi xidmət müddəti həm kişilər, həm qadınlar üçün 2 ildir. Müharibə vəziyyəti elan olunmayıbsa, hərbi xidmətdə olanlar 2 həftədən bir evə gedə bilərlər. Onların evlənməsinə də icazə verilir. Hərbçilər həyatların təmin edəcək qədər məvacib alırlar.

 

Bizimlə adını açıqlamaq istəməyən hərbçi xanım söhbət aparır. 3 ildən artıqdır, hərbi xidmətdədir, tabeliyində əsgərlər var. Xidmət müddətini könüllü şəkildə uzadıb. Bizə əvvəlcədən xəbərdarlıq edir: Livan tərəfinin şəklini istədiyimiz qədər çəkə bilərik, İsrail tərəfdə hərbi hissənin çəkilişinə isə icazə yoxdur. 

 

 

Hərbçi xanımın sözlərinə görə, Livan İsrailin ən çətin düşmənidir: “Burada vəziyyət çox stabildir. Bu əraziləri idarə edən  “Hizbullah” və onun rəhbəri çox ciddi düşməndir. Suriya ilə sərhəddə isə vəziyyət dəyişir. Çünki sərhəddə üsyançılar var. Onlar bəzən İsrail tərəfinə atəş açırlar. Bunlar planlı deyil. Amma Livandan gözlənilən təhlükə planlaşdırılmış təhdid ola bilər. Onlar qərar verirlərsə, deməli edəcəklər. Biz də, onlar da sabitlik istəyirik, amma Livan ən ciddi düşmənlərimizdən biri olmaqda davam edir”. 

 
 

Xanım bildirir ki, İsrail balaca ölkədir. Sərhədin düz yaxınlığında İsrail kəndləri yerləşir. O, xidmət etdiyi müddətdə 2 dəfə insidentin baş verdiyini desə də, detalları açıqlamır.

 

Deyir ki, görünən sərhəd 1948-ci ildə beynəlxalq ictimaiyyət tərəfindən qəbul olunub: “1982-ci ildə çoxsaylı terror hücumuna məruz qaldığı, Livanın da işğal məqsədi ilə xüsusi əməliyyatlar keçirdiyi üçün İsrail təhlükəsizlik zonası yaratmaq məqsədilə 40 km-lik əraziyə daxil oldu. Lakin 2000-ci ildə o ərazidən çıxmışıq”. 

 

 

 

Mübahisəli Colan

Daha sonra Suriya ilə sərhədə yollanırıq. İsrailin nəzarəti altında olan, lakin dünya tərəfindən Suriyanın hesab edilən Colan yüksəkliklərinə...

 

Colan (və ya Qolan) yüksəklikləri Suriya ilə İsrail arasında mübahisəli ərazidir. 1944-cü ildən 1967-ci ilədək Suriyanın Kuneytra vilayətinin bir hissəsi olub. Altı günlük müharibə zamanı İsrail bu əraziləri nəzarəti altına alıb.


1981-ci ildə İsrail Knesseti Colan yüksəklikləri barədə qanun qəbul edərək İsrailin bu ərazilərdə suverenliyini elan edib. Lakin BMT Təhlükəsizlik Şurası qərarı etibarsız hesab edib. Həm İsrail, həm də Suriya Colanı öz ərazisi sayır.

 

İsraildə bizə bildirdilər ki, ərazi problem deyil. Ən əsası İsrailin və əhalinin təhlükəsizliyidir. Colanın relyefi Suriya tərəfdən gələn təhlükənin qarşısını almaq üçün ideal yerdir. Qeyd edirlər ki, Colanın İsrailin nəzarətində olması bu ərazidə uzun müddətdir, hərbi toqquşmaların qarşısını alıb.

 

Colan yüksəklikləri hazırda İsraildə turistlərin ən çox ziyarət etdiyi yerlərdən birinə çevrilib. Biz də orada olduğumuz vaxt xeyli turistlə qarşılaşdıq - ərazini gəzir, Suriyaya baxır və turistlər üçün tikilən kafelərdə istirahət edirlər. Maraqlıdır ki, həmin turistlərin əksəriyyəti Colanı İsrailin ərazisi kimi qəbul etməyən ölkələrin vətəndaşıdır. 

 
 
 

Bizi kapitan Ariyel qarşılayır, dayandığımız yerin Suriya və İsrail arasındakı dağ silsiləsinə aid Bental dağı olduğunu bildir. Bizə uzaqdan Suriya sərhədini göstərir. Sərhəd xeyli uzaqdadır - sərhəddən öncə isə İsrailə məxsus əkin sahələri var. Kapitan deyir ki, bu ərazilər Kibutsi kəndidir: “Əkin yerləri buraya aiddir. Kənd təsərrüfatı sahələrinin sonunda isə Suriya sərhədi başlayır”. 

 
 

Uzaqdan sərhədin qarşı tərəfindəki qədim Kuneytra şəhəri görünür. Kapitan Ariyel öz binoklu ilə bizə kəndə də baxmağa icazə verir. Gördüyümüz qədərilə, qədim Kuneytrada dağılmamış bir tikili belə qalmayıb. Kapitan deyir ki, bu binalar Suriyadakı vətəndaş müharibəsi zamanı dağılıb. İsrail isə bu prosesləri çox yaxından izləyib. “İndi qədim Kuneytra “Cəbhat əl Nusra”nın nəzarətindədir. Onlar özlərini İŞİD-in bir qolu hesab edirlər” - deyə, kapitan Ariyel sözlərinə davam edir. 

 

 

Baxdığımızı təpəlikdən Qədim Kuneytranın sağ tərəfində İsrail ərazisində BMT-nin yardım konteynerləri dayanıb.

 

Kuneytranın sol tərəfində isə Yeni Kuneytra şəhəri görünür. Kapitan Ariyel yeni Kuneytranın Bəşər Əsəd hökumətinin nəzarətində olduğunu bildiriri. Yeni Kuneytrada infrastruktur yerindədir. Lakin hər 5-7 dəqiqədən bir oradan da partlayış səsi eşidilir, tüstü çıxır və şəhərin üzərindən helikopterlər uçur. 

 
 

“Suriyadakı vətəndaş müharibəsini buradan izləmək mümkündür. Bəzən oradan atılan mərmilər İsrail ərazisinə də düşür. Mərmini hansı tərəfin - Bəşər Əsəd tərəfdarlarının ya üsyançıların atmasının bizim üçün fərqi yoxdur. Fikrimizcə, bütün bunlarn məsuliyyətini Bəşər Əsəd daşıyır. Ərazidə vəziyyət gərginləşəndən sonra İsrail burada mövqeyini gücləndirdi. Radarlarla, kameralarla təhlükəsizlik tədbirləri gücləndirib ki, bizə təsir edə biləcək istənilən şübhəli fəaliyyətlər araşdırılsın. Biz hədəf deyilik, amma bizə təsir edə biləcək istənilən eskalasiyanın qarşısını almaq üçün tədbirlər görürük. Əminik ki, İsrailə mərmilər təsadüfən, məqsədsiz şəkildə atılır”. 

 

İsrail hökuməti Suriya münaqişəsi ilə bağlı humanitar yardım missiyası həyata keçirir. Kapitan Ariyelin sözlərinə görə, İsrail bilir ki, bu münaqişəyə təkcə hərbçilər yox, mülki insanlar cəlb olunub: “Suriyada baş verən humanitar böhrana bağlı İsrail ən yüksək səviyyədə kömək etməyə çalışır. Sərhədə yaxınlaşaraq kömək istəyən insanlara tibbi yardım göstərir. Bir neçə həftə əvvəl sahə hospitalı fəaliyyət göstərirdi. Bilir ki, İsrail tərəfə keçməsələr, öldürüləcəklər. Onları heç bir qarşılıq gözləmədən müalicə edirik. Lakin bizi pis insan kimi qəbul edirlər. Onlarda bizə nifrət hissi aşılanıb”. 

 

 

BMT missiyası

Colan yüksəkliklərində BMT-nin ayrılma zonasını müşahidə qüvvəsi fəaliyyət göstərir. Bu qüvvələrin yaradılması barədə razılaşma 4-cü Ərəb-israil müharibəsindən sonra - 1974-cü ildə İsraillə Suriya arasında imzalanmış sülh müqaviləsinə əsasında əldə olunub. 

 
 
 
 
 
 

Bu qüvvələrdə müxtəlif ölkələrdən hərbçilər xidmət keçir. Bizimlə söhbətləşən hərbçilər Yeni Zelandiya və İsveçrədən gəlmişdilər. Dediklərinə görə, bir illik xidmət dövründə ərazidə müşahidə aparırlar. Suriya tərəfindən daim partlayış səslərinin eşidildiyini təsdiqləyirlər.

 

Məşhur Colan şərabları

 

Colan yüksəkliklərində sakinlərin əsas məşğuliyyəti üzümçülük və şərabçılıqdır. Bu ərazinin şərabları dünyada çox məşhurdur. İsrail bu regionun iqtisadi potensialından yaxşı istifadə edir və ölkə iqtisadiyyatının inkişafına töhfə verir. Ölkə üzrə şərab istehsalının 25 faizi, ixracatının isə 40 faizi bu ərazinin payına düşür.

 

Səfər proqramına “Golan Heights Winery”yə (Colan yüksəklikləri Şərabçılıq müəssisəsi) baş çəkmək də daxildir. 

 
 

Burada ibizi əslən Dağıstandan olan rus dilində mükəmməl danışan Tamar İsrael qarşılayır. O, bu ərazilərin çox müxtəlif iqlimlərə malik olduğunu deyir: “Buranın hər metri yeni bir iqlimdir. Dənizdən bir neçə yüz metr aşağı səviyyədən başlayaraq dəniz səviyyəsindən bir neçə yüz metrədək dəyişir. Ona görə də burada şərab yığımı avqustda başlayır və noyabrda bitir. Bu da yerli əhaliyə sərf edir. Çünki onlar məhsulları müxtəlif etiketlər altında satışa çıxarırlar. Ərazilər vulkanik zonadır. Yerin altı daim hərəkətdədir ki, bu da müxtəlif mineralların yaranmasına səbəb olur. Üzüm bu minerallarla qidalanır, şəraba fərqli dad verir”.  

 
 

“Golan Heights Winery” 8 İsrail yaşayış məntəqəsi tərəfindən idarə olunur. Golan, Yarden və Gamla etiketləri altında dünya miqyasında məşhur olan şərablar istehsal edilir. Məhsulların 73-74 faizi İsrail daxilində, qalanı isə xaricə satılır. Şərablar üçün ən böyük bazar isə ABŞ-dır. Ümumilikdə, dünyaya ildə 5.5 milyon şüşə şərab ixrac edilir.

 

Gizlən, yoxsa öləcəksən!

 

İsrail daim təhdidlərə hazır ölkədir. Hazırda sakitlik olsa da, istər infrastruktur, istərsə də hərbi baxımından hər an baş verə biləcək insidentlərə hazırdır. Bütün binalarda sığınacaqlar var. Sığınacaqlar insanın bir müddət qalması üçün tələb olunan ləvazimatla təmin edilib. İsrailin xüsusi raket xəbərdarlığı xəritəsi hazırlanıb və bütün binalarda bu xəritə asılıb. 

 

 

Bu xəritədə ölkənin hansı ərazisində xəbərdarlıq olarsa, insanların neçə dəqiqə ərzində sığınacaq axtarmalı olduğunu göstərilir. Ən təhlükəli ərazi kimi Qəzza zolağı, Colan yüksəklikləri və Livan sərhədi göstərilib. Xəbərdarlıq olduğu təqdirdə, insanlar dərhal sığınacaq axtarmalıdır. Həmin ərazilərdən uzaqlaşdıqca sığınacaq axtarmaq üçün 15-45 saniyə vaxt verilir. Məsələn, raket xəbərdarlığı edilirsə və vətəndaş Negev səhrası yaxınlığındadırsa, gizlənməsi üçün 45 saniyəsi var - əks halda öləcək! 

 
 
 

Bizim ölkəmiz 5 dövlətlə həmsərhəddir. Ermənistanı çıxsaq, Rusiya, İran, Türkiyə və Gürcüstanla çox yaxşı qonşuluq münasibətlər var və strateji tərəfdaşdır. Ancaq dünyanın bir nöqtəsində elə bir ölkə var ki, həmsərhəd olduğu dövlətlərin hər biri ilə ya düşməndir, ya da daim onlardan ehtiyatlanır. Yəqin ona görədir ki, İsrail müdafiə cəhətdən dünyanın ən inkişaf etmiş ölkələrindən biri hesab olunur...

 

Bu yaxınlarda bir qrup jurnalistin İsrailə səfəri təşkil olunmuşdu. Proqrama İsrail sərhədini gəzmək də daxil edilmişdi - təbii ki, özlərinin seçdiyi Suriya və Livan sərhədi...

 

Sakit, təhlükəli Livan sərhədi

 

Əvvəlcə bizi İsrailin şimalına - Livanla sərhəddəki təpəlikdə yerləşən hərbi hissəyə apardılar. Girişdə bizi bir neçə xanım hərbçi qarşılayır. Bu, bir çox ölkə, o cümlədən Azərbaycan üçün təəccüblü görünsə də, İsrail üçün qadın hərbçinin olması adi haldır. İsraildə kişilərlə bərabər qadınlar da hərbi xidmət keçir. Hərbi xidmət könüllülük əsasında olsa da, dövlət strukturunda işləmək istəyən hər kəsin 2 il müddətində hərbi xidmət keçməsi şərti var.

 

Bu ölkədə hərbi xidmət müddəti həm kişilər, həm qadınlar üçün 2 ildir. Müharibə vəziyyəti elan olunmayıbsa, hərbi xidmətdə olanlar 2 həftədən bir evə gedə bilərlər. Onların evlənməsinə də icazə verilir. Hərbçilər həyatların təmin edəcək qədər məvacib alırlar.

 

Bizimlə adını açıqlamaq istəməyən hərbçi xanım söhbət aparır. 3 ildən artıqdır, hərbi xidmətdədir, tabeliyində əsgərlər var. Xidmət müddətini könüllü şəkildə uzadıb. Bizə əvvəlcədən xəbərdarlıq edir: Livan tərəfinin şəklini istədiyimiz qədər çəkə bilərik, İsrail tərəfdə hərbi hissənin çəkilişinə isə icazə yoxdur. 

 

 

Hərbçi xanımın sözlərinə görə, Livan İsrailin ən çətin düşmənidir: “Burada vəziyyət çox stabildir. Bu əraziləri idarə edən  “Hizbullah” və onun rəhbəri çox ciddi düşməndir. Suriya ilə sərhəddə isə vəziyyət dəyişir. Çünki sərhəddə üsyançılar var. Onlar bəzən İsrail tərəfinə atəş açırlar. Bunlar planlı deyil. Amma Livandan gözlənilən təhlükə planlaşdırılmış təhdid ola bilər. Onlar qərar verirlərsə, deməli edəcəklər. Biz də, onlar da sabitlik istəyirik, amma Livan ən ciddi düşmənlərimizdən biri olmaqda davam edir”. 

 
 

Xanım bildirir ki, İsrail balaca ölkədir. Sərhədin düz yaxınlığında İsrail kəndləri yerləşir. O, xidmət etdiyi müddətdə 2 dəfə insidentin baş verdiyini desə də, detalları açıqlamır.

 

Deyir ki, görünən sərhəd 1948-ci ildə beynəlxalq ictimaiyyət tərəfindən qəbul olunub: “1982-ci ildə çoxsaylı terror hücumuna məruz qaldığı, Livanın da işğal məqsədi ilə xüsusi əməliyyatlar keçirdiyi üçün İsrail təhlükəsizlik zonası yaratmaq məqsədilə 40 km-lik əraziyə daxil oldu. Lakin 2000-ci ildə o ərazidən çıxmışıq”. 

 

 

 

Mübahisəli Colan

Daha sonra Suriya ilə sərhədə yollanırıq. İsrailin nəzarəti altında olan, lakin dünya tərəfindən Suriyanın hesab edilən Colan yüksəkliklərinə...

 

Colan (və ya Qolan) yüksəklikləri Suriya ilə İsrail arasında mübahisəli ərazidir. 1944-cü ildən 1967-ci ilədək Suriyanın Kuneytra vilayətinin bir hissəsi olub. Altı günlük müharibə zamanı İsrail bu əraziləri nəzarəti altına alıb.


1981-ci ildə İsrail Knesseti Colan yüksəklikləri barədə qanun qəbul edərək İsrailin bu ərazilərdə suverenliyini elan edib. Lakin BMT Təhlükəsizlik Şurası qərarı etibarsız hesab edib. Həm İsrail, həm də Suriya Colanı öz ərazisi sayır.

 

İsraildə bizə bildirdilər ki, ərazi problem deyil. Ən əsası İsrailin və əhalinin təhlükəsizliyidir. Colanın relyefi Suriya tərəfdən gələn təhlükənin qarşısını almaq üçün ideal yerdir. Qeyd edirlər ki, Colanın İsrailin nəzarətində olması bu ərazidə uzun müddətdir, hərbi toqquşmaların qarşısını alıb.

 

Colan yüksəklikləri hazırda İsraildə turistlərin ən çox ziyarət etdiyi yerlərdən birinə çevrilib. Biz də orada olduğumuz vaxt xeyli turistlə qarşılaşdıq - ərazini gəzir, Suriyaya baxır və turistlər üçün tikilən kafelərdə istirahət edirlər. Maraqlıdır ki, həmin turistlərin əksəriyyəti Colanı İsrailin ərazisi kimi qəbul etməyən ölkələrin vətəndaşıdır. 

 
 
 

Bizi kapitan Ariyel qarşılayır, dayandığımız yerin Suriya və İsrail arasındakı dağ silsiləsinə aid Bental dağı olduğunu bildir. Bizə uzaqdan Suriya sərhədini göstərir. Sərhəd xeyli uzaqdadır - sərhəddən öncə isə İsrailə məxsus əkin sahələri var. Kapitan deyir ki, bu ərazilər Kibutsi kəndidir: “Əkin yerləri buraya aiddir. Kənd təsərrüfatı sahələrinin sonunda isə Suriya sərhədi başlayır”. 

 
 

Uzaqdan sərhədin qarşı tərəfindəki qədim Kuneytra şəhəri görünür. Kapitan Ariyel öz binoklu ilə bizə kəndə də baxmağa icazə verir. Gördüyümüz qədərilə, qədim Kuneytrada dağılmamış bir tikili belə qalmayıb. Kapitan deyir ki, bu binalar Suriyadakı vətəndaş müharibəsi zamanı dağılıb. İsrail isə bu prosesləri çox yaxından izləyib. “İndi qədim Kuneytra “Cəbhat əl Nusra”nın nəzarətindədir. Onlar özlərini İŞİD-in bir qolu hesab edirlər” - deyə, kapitan Ariyel sözlərinə davam edir. 

 

 

Baxdığımızı təpəlikdən Qədim Kuneytranın sağ tərəfində İsrail ərazisində BMT-nin yardım konteynerləri dayanıb.

 

Kuneytranın sol tərəfində isə Yeni Kuneytra şəhəri görünür. Kapitan Ariyel yeni Kuneytranın Bəşər Əsəd hökumətinin nəzarətində olduğunu bildiriri. Yeni Kuneytrada infrastruktur yerindədir. Lakin hər 5-7 dəqiqədən bir oradan da partlayış səsi eşidilir, tüstü çıxır və şəhərin üzərindən helikopterlər uçur. 

 
 

“Suriyadakı vətəndaş müharibəsini buradan izləmək mümkündür. Bəzən oradan atılan mərmilər İsrail ərazisinə də düşür. Mərmini hansı tərəfin - Bəşər Əsəd tərəfdarlarının ya üsyançıların atmasının bizim üçün fərqi yoxdur. Fikrimizcə, bütün bunlarn məsuliyyətini Bəşər Əsəd daşıyır. Ərazidə vəziyyət gərginləşəndən sonra İsrail burada mövqeyini gücləndirdi. Radarlarla, kameralarla təhlükəsizlik tədbirləri gücləndirib ki, bizə təsir edə biləcək istənilən şübhəli fəaliyyətlər araşdırılsın. Biz hədəf deyilik, amma bizə təsir edə biləcək istənilən eskalasiyanın qarşısını almaq üçün tədbirlər görürük. Əminik ki, İsrailə mərmilər təsadüfən, məqsədsiz şəkildə atılır”. 

 

İsrail hökuməti Suriya münaqişəsi ilə bağlı humanitar yardım missiyası həyata keçirir. Kapitan Ariyelin sözlərinə görə, İsrail bilir ki, bu münaqişəyə təkcə hərbçilər yox, mülki insanlar cəlb olunub: “Suriyada baş verən humanitar böhrana bağlı İsrail ən yüksək səviyyədə kömək etməyə çalışır. Sərhədə yaxınlaşaraq kömək istəyən insanlara tibbi yardım göstərir. Bir neçə həftə əvvəl sahə hospitalı fəaliyyət göstərirdi. Bilir ki, İsrail tərəfə keçməsələr, öldürüləcəklər. Onları heç bir qarşılıq gözləmədən müalicə edirik. Lakin bizi pis insan kimi qəbul edirlər. Onlarda bizə nifrət hissi aşılanıb”. 

 

 

BMT missiyası

Colan yüksəkliklərində BMT-nin ayrılma zonasını müşahidə qüvvəsi fəaliyyət göstərir. Bu qüvvələrin yaradılması barədə razılaşma 4-cü Ərəb-israil müharibəsindən sonra - 1974-cü ildə İsraillə Suriya arasında imzalanmış sülh müqaviləsinə əsasında əldə olunub. 

 
 
 
 
 
 

Bu qüvvələrdə müxtəlif ölkələrdən hərbçilər xidmət keçir. Bizimlə söhbətləşən hərbçilər Yeni Zelandiya və İsveçrədən gəlmişdilər. Dediklərinə görə, bir illik xidmət dövründə ərazidə müşahidə aparırlar. Suriya tərəfindən daim partlayış səslərinin eşidildiyini təsdiqləyirlər.

 

Məşhur Colan şərabları

 

Colan yüksəkliklərində sakinlərin əsas məşğuliyyəti üzümçülük və şərabçılıqdır. Bu ərazinin şərabları dünyada çox məşhurdur. İsrail bu regionun iqtisadi potensialından yaxşı istifadə edir və ölkə iqtisadiyyatının inkişafına töhfə verir. Ölkə üzrə şərab istehsalının 25 faizi, ixracatının isə 40 faizi bu ərazinin payına düşür.

 

Səfər proqramına “Golan Heights Winery”yə (Colan yüksəklikləri Şərabçılıq müəssisəsi) baş çəkmək də daxildir. 

 
 

Burada ibizi əslən Dağıstandan olan rus dilində mükəmməl danışan Tamar İsrael qarşılayır. O, bu ərazilərin çox müxtəlif iqlimlərə malik olduğunu deyir: “Buranın hər metri yeni bir iqlimdir. Dənizdən bir neçə yüz metr aşağı səviyyədən başlayaraq dəniz səviyyəsindən bir neçə yüz metrədək dəyişir. Ona görə də burada şərab yığımı avqustda başlayır və noyabrda bitir. Bu da yerli əhaliyə sərf edir. Çünki onlar məhsulları müxtəlif etiketlər altında satışa çıxarırlar. Ərazilər vulkanik zonadır. Yerin altı daim hərəkətdədir ki, bu da müxtəlif mineralların yaranmasına səbəb olur. Üzüm bu minerallarla qidalanır, şəraba fərqli dad verir”.  

 

OXŞAR XƏBƏRLƏR

BU KATEQORİYADAN DİGƏR XƏBƏRLƏR

Ölkə mətbuatında bugün

Məktəbli qızlara təcavüz edən şəxsi döyüb, kameraya çəkdilər - FOTO

30 Mart 2017 10:42

"Qarabağ"ın stadionunda problem yarandı

30 Mart 2017 10:37

5 nəfərin öldürüldüyü evdən müəmmalı detallar: çoxlu duaqabları, qazılmış çuxur - FOTO

30 Mart 2017 10:37

“Samsung” “Galaxy S8” və “Galaxy S8 Plus” smartfonlarını rəsmən təqdim etdi (FOTO, VİDEO)

30 Mart 2017 10:35

Paşa Qəlbinur: "Tələbəylə eşq macərası yaşamaq heç də ayıb bir şey deyil"

30 Mart 2017 10:33

Polislər qıza sataşıb qaçan şəxsi binanın damında tutdular - FOTO

30 Mart 2017 10:32

Azərbaycan neftiylə bağlı ŞAD XƏBƏR

30 Mart 2017 10:32

57 ölkəyə hələ də səfir təyin etməyib

30 Mart 2017 10:32

Kişilərin buna qadınlardan daha çox ehtiyacı var: əgər xanımlar bunu etməsə...

30 Mart 2017 10:28

İntim xidmət göstərənlər üçün avtomobil hazırlandı

30 Mart 2017 10:27

305 min manatlıq "maxinasiya" edən tikinti rəhbərinin işinə yenidən baxılacaq

30 Mart 2017 10:24

Azərbaycanla oyununu tənqid edən futbolçu əməliyyat olunacaq

30 Mart 2017 10:22

Pərvin Abıyeva məmur oğlu deyilən sevgilisindən danışdı - FOTOLAR

30 Mart 2017 10:18

Sabahdan cəbhədə ağır döyüşlər başlaya bilər

30 Mart 2017 10:18

Rusiya Qarabağı meydanın Moskvaya aid hissəsinə aparıb, Suriya kimi

30 Mart 2017 10:17

Azərbaycanda meyitdən orqan köçürülməsinə nə vaxt başlanacaq?

30 Mart 2017 10:14

“Şərq” bazarı söküləcək

30 Mart 2017 10:13

Qızıl ucuzlaşdı

30 Mart 2017 10:12

Azərbaycanlı müğənni bu gecə ölkəni qəfil tərk etdi

30 Mart 2017 10:11

Azərbaycanda "yol terroru" davam edir: 4 ölü, 13 yaralı

30 Mart 2017 10:09

APOKALİPSİS - İnternet sönərsə, nə baş verər? - ARAŞDIRMA

30 Mart 2017 10:08

52 yaşlı türk müğənnidən qalmaqallı pozalar - FOTO

30 Mart 2017 10:05

"Bozbash pictures"in Naxçıvan səfəri - FOTO

30 Mart 2017 10:05

8 məhkum edam ediləcək

30 Mart 2017 10:04

Bakının məşhur bazarı SÖKÜLƏCƏK

30 Mart 2017 09:57

Kişi atası ilə arvadını güllələdi və intihar etdi

30 Mart 2017 09:57

Serenay cazibədar ayaqlarını nümayiş etdirdi - FOTO

30 Mart 2017 09:57

Bakıda gənclərin metroda öpüşməsi Feysbukda gündəm oldu - QANUN NƏ DEYİR?

30 Mart 2017 09:53

AZAL-ın vəzifəli əməkdaşı 92 yaşında vəfat edib - FOTO

30 Mart 2017 09:52

Dünyanın ən təhlükəli dini sektaları - FOTO

30 Mart 2017 09:52

Nəsiman Yaqublu: "Mart soyqırımında ermənilər 30 minə yaxın azərbaycanlını qətlə yetiriblər"

30 Mart 2017 09:48

Bakıda polisin saxlamaq istədiyi gənc özünü doğradı - FOTO

30 Mart 2017 09:47

"AzeriLight" bahalaşdı

30 Mart 2017 09:46

Qadın ərinin avtomobilini nikah şəhadətnaməsi ilə sürə bilər - VİDEO

30 Mart 2017 09:43

Ağcabədidə qaçırılan məktəbli qız: “Dedim 13 yaşım var...” - TƏFƏRRÜAT

30 Mart 2017 09:42

Ermənilər mövqelərimizi güllə yağışına tutdu - Cəbhədən YENİ XƏBƏR

30 Mart 2017 09:42

Ər arvadının başını kəsdi

30 Mart 2017 09:40

Qızıl 4 dollar ucuzlaşdı

30 Mart 2017 09:39

“The Game” filminin qala gecəsi baş tutdu - FOTOLAR

30 Mart 2017 09:38

Dünya bazarlarında neftin son qiyməti

30 Mart 2017 09:36

Bu günün VALYUTA MƏZƏNNƏLƏRİ

30 Mart 2017 09:33

Müdafiə Nazirliyi cəbhə bölgəsindəki vəziyyətlə bağlı məlumat yaydı

30 Mart 2017 09:33

Manatın MƏZƏNNƏSİ

30 Mart 2017 09:32

Mərkəzi Bankının valyuta məzənnələri

30 Mart 2017 09:32

Cəbhədən son xəbər - atəşkəs 143 dəfə pozuldu

30 Mart 2017 09:29

Jurnalistin ölümü ilə bağlı ŞOK AÇIQLAMA: "Rasimin qabırğasını xəstəxanada sındırıblar"

30 Mart 2017 09:27

Neft bahalaşdı

30 Mart 2017 09:23

Şvaynştaygerin "Çikaqo" da qazanacağı məbləğ açıqlandı

30 Mart 2017 09:22

"İnter" "Qəbələ", "Neftçi" "Qarabağ"a qarşı

30 Mart 2017 09:17

Müdafiə Nazirliyindən cəbhədəki vəziyyətlə bağlı açıqlama

30 Mart 2017 09:16