Görünən və görünməyən əlillik

Görünən və görünməyən əlillik
22:17 6 Noyabr 2016
105 Ölkə
Ölkə mətbuatı
A- A+

"Bədənimin görünməyən yerində əməliyyat etdirəcəm" - Ülvira (14 Fevral 2017 21:22)

Hamı kimi adi adamdır, heç nəyi ilə başqalarından fərqlənmir, əlində əsasını yerə vura-vura bu küçədən o küçəyə keçir, mağazadan ərzaq alıb evinə aparır, dayanıb qarşısındakı adama diqqətlə qulaq asır, nəvələrini başına yığıb şirin-şirin söhbət edir, hərdən astadan gülməyi də var, qəmlənəndə qaşları çatılır... Eynən bizim kimi görünür, amma eynən bizim kimi deyil. Kiminsə dərdinə çarə ola bilməyəndə gedib yol ayrıcında durur ki, bəlkə mənzil soruşan, yol azan olar, yolun düzünü göstərsin. Gözü sağında, solundadır, harda bir dərd, bir yara görsə, o ağrını ürəyinin başında hiss edər. Bir də ki, hər ehtiyaca, hər ağrıya dərd desən, onunku ətrafında hamıdan çoxdur. Erkən gəncliyində dizdən aşağı sağ ayağını itirsə də heç zaman əlillik pulu almayıb. Deyir ki, əlilliyindən faydalanmaq hər mənada əlil olmaq üçün dua eləməkdir. "Əlil" sözündən də heç xoşu gəlmir. Deyir ki, əli, ayağı kəsilmiş də olsan, özünü hiss elədiyin kimisən. Deyir ki, əlillik düşüncə ilə, dünyagörüşü ilə bağlı haldır. Adam var əli, ayağı, üzü, gözü, hər şeyi yerində olsa da əlildir. Çünki onurğası yoxdur. "Onurğası yoxdur"u da rəmzi mənada deyirdi, yəni öz ayaqları üstündə dura bilmir, hər zaman kimə isə yük olur, kimdənsə asılır, sarmaşıq kimidir. Nə olsun ki, ayağımın biri kəsilib, özüm deməsəm, heç çoxları bunu bilmir də. Dost-tanışın "get özünə pensiya düzəlt" israrını da bu qulağından alıb o qulağından ötürürdü.
***
Milli.Az yeniavaz.az-a istinadən bildirir ki, kənddə çox adamın ayaması, ləqəbi vardı: Mayif Qoşqar, Donqa Ələmqulu, Kar İsmayıl, Dəli Qəhrəman, Altıbarmaq Qəşəm, Topal Fərəməz... Əslində fiziki əlamətinə görə kiməsə lağ eləmək ədəbə, əxlaqa uyğun hal deyil. Amma qəribədir ki, o adamlar da o halları ilə yanaşı elə adları ilə də barışırdılar və kimsə o cür müraciətdən incimirdi də.
Amma bir nəfər də olsun ürək eləyib bu yazımızın qəhrəmanına "şikəst İsmayıl", ya "əlil İsmayıl" deyə bilmirdi, çünki yaraşmırdı, camaat bu adi ona yaraşdıra bilmirdi. Əgər yaraşsaydı, yaraşdıra bilsəydilər, həmən adını basardılar kürəyinə, amma insaf deyilən bir güc var ki, buna imkan vermirdi.
Qonşusunun əlindəki dəryazın sapının əyri, köntöy olduğunu görsə, gedib ən möhkəm ağacdan qəşəng bir sap düzəldər, qonşusu həyətin o üzündə görünəndə sapı gərəksiz bir şey kimi ona tərəf tolazlayıb deyər:
-Ay qonşu, bu qalıb buralarda, əl-ayağıma dolaşır. Al, bəlkə bir şeyə yaradı.
***
Adidən adi, sadədən sadədir. Nəvələrini başına yığıb söhbət edirdi. Birdən "Bir az gözləyin, namaz qılıb gəlirəm" deyib çəliyini götürdü, ağır addımlarla qapıdan çıxdı. Bu dəfə namazı uzun çəkmədi, nəvələrinə də dedi ki, onları intizarda saxlamamaq üçün tez qurtardı. Nəvələri namazı soruşdular, soruşdular ki, niyə səhər-axşam ibadətlə məşğul olur. Gülümsündü, dedi ki, namaz qılmaq Allahın çağırışına getməkdir, onun görüşünə tələsməkdir. Tərsini desək də belə çıxır ki, namaz qılmamaq Allahın çağırışından, dəvətindən imtina eləməkdir. Səni bir böyüyün, ağsaqqalın çağıranda sən onun üzünə baxa-baxa arxanı çevirib gedirsənsə, əlbəttə o, sənə hirslənər, ən azı inciyər səndən. İndi bu ayaqdan özünüz düşünün ki, mən o Gözəgörünməzin dəvətini can-başla qəbul edib görüşünə tələsirəmsə, ümidim var ki, O da məndən razı qalır. Elə bil, nəvələr bu fürsəti gözləyirdilər: "Bəs ayağına noolub, ay baba?" Baba gülümsündü, bu sualın deyiliş tərzindən onun arxasında başqa mətləblərin dayandığını da o saat anladı, amma söhbəti çürütməyi, sözü sonuna qədər açıb-ağartmağı, urvatdan salmağı heç sevməzdi. Yəni nəvələri ondan soruşurdular ki, bir halda ki, sən Allahı bu qədər sevirsən, bəs O niyə sənin bir ayağını alıb, səni şikəst qoyub? Təbii ki, baba bunları ürəyindən keçirdi, dilinə gətirmədi. Amma fürsəti dəyərləndirməkdə baba nəvələrdən də usta idi. Ona görə də bu fürsətdən istifadə edib balalarına çox şeylər deyəcəkdi. Əvvəlcə elə ayağından başladı: Bir çətən külfət idik, ata yox, ana xəstə, mən də evin böyüyü. On-on bir yaşım olardı, ya yox. Girmədiyim iş qalmırdı. Bir qapıda odun doğrayırdım, bir evin qoyununu otarırdım, bir başqasına yük daşıyırdım, ot biçirdim, daş daşıyırdım, kol qırırdım... Zarafat deyil, ailə saxlayırdım. O çətin illərdə sanki bir qüvvə məni qoruyub saxlayırdı, nə xəstələnirdim, nə də yıxılırdım, yıxılsam da əzilmirdim. Camaat şər qovuşanda dağdan yığışardı, mən gecə-gündüz demədən dağları, dərələri dolaşardım. İçimdə bir güvən vardi, sanki kimsə mənə pıçıldayırdı ki, qorxma, sənə bir şey olmaz, mən də o pıçıltıya çox inanır, çox güvənirdim. İllər keçdi, yavaş-yavaş böyüdük, böyüdükcə çiynimizdəki yük yavaş-yavaş yüngülləşir, yük yüngülləşdikcə də o pıçıltı sanki seyrəlir, get-gedə zəifləyirdi. Bircə dəfə ehtiyatsız davrandım, əvəzini ayağımla ödədim. Aylarla xəstə yatdım, ayağa qalxanda anladım ki, artıq ailə mənsiz də özünü dolandıra bilir, artıq balacalar böyüyüblər. Oturub düşündüm ki, əgər mən o çətin illərdə yıxılıb ayağımı itirsəydim, görəsən ailənin aqibəti necə olardı. Görünür, bunda da bir hikmət varmış. Nə isə, bunları qoyaq bir tərəfə. Elə əlillər var ki, mən onların yanında toya getməliyəm. Bir də ki, mənim nəyim var axı? Əlhəmdulillah, hər işimi özüm görürəm, bu yaşımda belə kimsəyə möhtac deyiləm. Daha bundan artıq insana nə lazımdır ki? Əsl əlil dünyanı anlamayandır, hər şeyi əyri görəndir, ehtiyaclarını bilməyəndir, doğru yolu tapmayandır, şükürsüz-səbirsiz olandır... Nə isə, bunları qoyaq bir tərəfə. İstəyirsinizsə, bu məsələ ilə bağlı sizə bir hadisə danışım, olarmı?
***
Nəvələr dinmədilər və İsmayıl dayı da onların bu sükutunu razılıq əlaməti bilib sözünə davam elədi:
- Peyğəmbərimiz Həzrəti Muhammədin (Allahın salamı Onun üzərinə olsun!) səhabələrindən birinin sifətində anadangəlmə bir qüsur vardı və həmin səhabə insanların ona baxanda ürpərəcəklərindən çox narahat idi. Ona görə də çox zaman üzünə örtük tuturdu. Bir dəfə Rəsulullah Mədinə bazarında o səhəbəni bazarlıq edərkən görür. Səhabin başı ticarətə qarışdığından örtüyün üzündən düşməsindən xəbərsiz idi. Rəsulullah arxadan ona yaxınlaşdı və əlləri ilə onun gözlərini tutdu. O dövrdə bu cür zarafatlar geniş yayılmışdı. Səhabə Rəsulullahın o ətirli qoxusunu alan kimi:
- Anam, atam sənə fəda olsun, sən Rəsulullahsan.- deyərək qışqırmağa başladı.
İnsanlar bir andaca onları dövrəyə aldılar. Rəsulullah bu xoş zarafatını davam etdirdi:
- Kölə satıram, köləm var, istəyən varmı?- deyib çağırdı.
Gözləri yumulu səhabə:
- Sənə canım fəda, ey Allahın Rəsulu, beş quruşa dəyməyən bu zavallını kim alar Səndən, bu misginə kim dəyər verər?- dedi. Rəsulullah onu buraxdı, keçib qarşısında dayandı və tam ciddiyyətlə belə buyurdu:
- And içərəm ki, Allah və Rəsulunun yanında sənin dəyərin çox-çox yüksəkdir.
Həmin an o səhabə dünyanın ən bəxtəvər adamı oldu və ömrünün axırına qədər də həmin duyğu və düşüncə onu tərk eləmədi.
İsmayıl dayı sözünü bitirib evdən çıxdı. Kənd meydanına tərəf getdi ki, köhnə dostlardan kiminləsə hal-əhval tuta, dərdləşə bilsin.
***
İsmayıl dayının dediyi kimi, şikəstlik hər şeydən əvvəl dünyagörüşüdür, iradə işidir, əxlaq məsələsidir. Bu yazımızın qəhrəmanı ayağını itirməyində də özünü günahkar bilir. Deyir ki, tədbiri əldən verməsəydi, bu iş də başına gəlməzdi. Başına ir iş gəldimi, ilk növbədə təqsiri özündə görməyə çalışmaq, nə halda olursan-ol, o halın verdiyi imkanlar çərçivəsində çalışmaq, başqalarından fayda gözləmədən başqalarına fayda vermək üçün çırpınmaq, yük olmamaq əsl insana xas olan xüsusiyyətlərdir.
İnsan var, əl-ayağı, boy-buxunu, hər şeyi yerindədir, hələ baxanda "maşallah" da deyirsən, amma təfəkküründə şikəstdir, dünyaya baxışında əlildir. Adam da var ki, bir tərəfi yoxdur, amma o yarım canı ilə kimsədən geri qalmır, kimsəyə yük olmur. Bu gün dünyaya çox sayda lal, kar, kor insan var ki, normal insanlar kimi çalışır, ailə saxlayırlar. "Necə?", "niyə?" deyə sual verməyin, istəyəndə hər şeyin bir yolu tapılır, sadəcə bunun üçün əzmli olmaq və imkanları sonuna qədər açmaq lazımdır.
Sözümüzün canı odur ki, şikəstlik fiziki əlamətdən daha çox mənəvi kateqoriyadır, Allah bizi o cür əlli-ayaqlı, gözlü-qulaqlı əlil olmaqdan qorusun. Vəssalam.
Milli.Az

RƏYLƏR

OXŞAR XƏBƏRLƏR

BU KATEQORİYADAN DİGƏR XƏBƏRLƏR

Ölkə mətbuatında bugün »

Beyləqanda yanğın olub

27 İyun 2017 01:08

Qəzza zolağı İsraili raket atəşinə tutdu

27 İyun 2017 01:04

Mingəçevirdə boğulmaq təhlükəsi ilə üzləşən şəxs xilas olunub

27 İyun 2017 00:57

Qəzza zolağından İsrail tərəfə raket atılıb

27 İyun 2017 00:37

Qətərin xarici işlər naziri ABŞ-a səfər edəcək

27 İyun 2017 00:31

Nigeriyada silsilə partlayışlar - 16 ölü, 13 yaralı

27 İyun 2017 00:23

Astroloji proqnoz - 27 iyun

27 İyun 2017 00:08

Qətərin xarici işlər naziri ABŞ-a gedir

27 İyun 2017 00:08

Günün qoroskopu:bütün problemlər həllolunandır

27 İyun 2017 00:05

FİFA Rusiya millisi barədə araşdırmaya başlayıb

26 İyun 2017 23:57

Məşhur aktrisa: "Rejissor soyunmağımı istədi, mən də..." - FOTO

26 İyun 2017 23:57

"Putinin fanatıyam" -

26 İyun 2017 23:57

Bayram süfrələrimizin şahı: Turşu-qovurmalı plov - RESEPT

26 İyun 2017 23:52

İtaliya polisi miqrantlara qarşı gözyaşardıcı qazdan istifadə edib

26 İyun 2017 23:52

183-dən 65-ə düşdü - FOTO

26 İyun 2017 23:52

Gənc oğlanın cəsədi iş yerinin yaxınlığında tapıldı

26 İyun 2017 23:48

Günəş və ya piqment ləkələrinin çarəsi

26 İyun 2017 23:47

"Real"ın baş məşqçisi olmaq istəyirəm"

26 İyun 2017 23:47

Alimlərdən yeni ixtira - robot kuryerlər

26 İyun 2017 23:47

Övladı imtahana hazırlaşan valideynlər, MÜTLƏQ OXUYUN

26 İyun 2017 23:42

Mbappenin məvacibi 9 dəfəyə qədər artırılacaq

26 İyun 2017 23:42

Azərbaycan bayrağı ayaq altına sərilən xalçada əks olunub -

26 İyun 2017 23:41

Bayramda mədəniz ağrımasın deyə belə qidalanın - MƏSLƏHƏT

26 İyun 2017 23:37

İngilis futbolçuya 200 milyon funt qiymət qoyulub

26 İyun 2017 23:37

Dənizə ataraq intihara cəhd edib - Bakıda

26 İyun 2017 23:32

"Stress çarxı"ndan sonra daha bir TƏHLÜKƏLİ OYUNCAQ - FOTO

26 İyun 2017 23:32

1300 uşağı olan poçtalyon

26 İyun 2017 23:28

Bakıda bir nəfər özünü dənizə ataraq intihara cəhd edib

26 İyun 2017 23:24

Köhnə və yeni sevgililəri bənzər olan məşhurlar - FOTO

26 İyun 2017 23:22

Çəhrayının 50 çaları moda ikonalarının obrazlarında - FOTO

26 İyun 2017 23:22

"Akasiya durağı"nın balaca ulduzunun inanılmaz dəyişimi - FOTO

26 İyun 2017 23:17

Dənizdə intihara cəhd

26 İyun 2017 23:14

Lavrov və Tillerson arasında telefon danışığı olub

26 İyun 2017 23:12

Şəkərli diabet xəstələri üçün MÜJDƏ

26 İyun 2017 23:05

Kirayə ev axtaran gənc pakistanlı bir gecədə fenomen oldu - FOTOLAR

26 İyun 2017 23:03

Hamilələr adam öldürə bilər - Yeni qanun

26 İyun 2017 22:57

Mingəçevirin səhiyyə işçiləri Ramazan bayramı münasibətilə xeyriyyə tədbiri keçiriblər

26 İyun 2017 22:57

Qəssab Nüsrət geyimlərinə sərvət ödədi - FOTO

26 İyun 2017 22:57

Pakistanda baş verən yanğında ölənlərin sayı 157 nəfərə çatıb

26 İyun 2017 22:53

Ağ Ev: "Prezident Tramp hesab edir ki, Rusiya ABŞ-dakı seçkilərə müdaxilə edə bilərdi"

26 İyun 2017 22:47

Midiyanın məhv etdiyi ölkə barədə DƏHŞƏTLİ FAKTLAR: kəsilmiş başla həzz və... - FOTO

26 İyun 2017 22:47

Öndə komandirlər gedirdi...

26 İyun 2017 22:37

Çimərlik geyimi açıldı - sevgilisi xəbərdarlıq etdi - FOTO

26 İyun 2017 22:32

Trampın miqrasiya barədə fərmanı qismən qüvvəyə minib -

26 İyun 2017 22:28

Astara sakini narkotik vasitənin təsirindən ölüb

26 İyun 2017 22:27

Yayın sırğa dəbi: Qulaqlarınız diqqət mərkəzində olacaq - FOTO

26 İyun 2017 22:27

Dünyanın ən QƏRİBƏ TEATRI: burada aktyorlar pişiklərdir

26 İyun 2017 22:22

Azərbaycan bayrağı ayaq altına sərilən xalçaya əks olunub - Dövlət atributuna hörmətsizlik? - VİDEO

26 İyun 2017 22:22

Namaz qıldı, sonra məsciddən oğurluq etdi - VİDEO

26 İyun 2017 22:12

Mobil telefon bazarında durğunluq yaşanır - VİDEO

26 İyun 2017 22:12