Tərbiyədə tənbeh, yoxsa təşviq?

Tərbiyədə tənbeh, yoxsa təşviq?
08:17 8 Noyabr 2016
97 Ölkə
Ölkə mətbuatı
A- A+

İnsanın tənbehdən daha çox təşviqə ehtiyacı vardır. Təşviq insana ümid verir, onu gələcəyə ümidvar edir. Ona yaxşı insan olmağı aşılayır. Ancaq insanlar təşviqə çox böyük əhəmiyyət vermirlər. Biz daha çox təhqir və tənbeh etməyə meylliyik. Bu da övladlarımızın ümidsiz və məyus olmasına səbəb olur. Biz öz əllərimizlə övladımıza həqarət etməi öyrədirik, onlarda olan müsbət enerjini alırıq. Təşviqin öz yolları vardır ki, ona diqqət edək:

1. Yaş şərti. Uşağı təşviq edən zaman yaş həddi çox mühümdür, gərək ona riayət edilsin. Hər bir yaşın özünəməxsus xüsusiyyətləri vardır, onu nəzərə almaq lazımdır.

Milli.Az deyerler.org-a istinadən bildirir ki, bunun üçün də uşaq psoxologiyasından xəbərdar olmaq lazımdır. Hər bir yaşda uşağın istəkləri fərqlənir, həmçinin hədiyyə növü də fərqlənir. Kiçik yaşlı uşağı təşviq edən zaman onu qucaqlayır, öpürük, ancaq yeniyetmələrdə belə deyildir. O, təkcə nəvazişlə kifayətlənmir. Yeniyetmə həm də istəyir ki, onu insanların içərisində təşviq edəsən.

2. Cins şərti. Qız və oğlan uşağına verilən hədiyyənin və təşviqin fərqi vardır. Onların ruhi və ictimai həyat şərtlərini nəzərə alsaq, görərik ki, oğlanlar daha çox hərəkət edən və mühərriki olan oyuncaqlardan xoşlanırlar. Ancaq qız uşaqları daha çox gözəlliyə yer verirlər. Məsələn kiçik oğlan uşağını təşvq etmək üçün ona bir velosiped və ya maşin oyuncaq ala bilərik. Ancaq qız üçün isə sırqa, boyunbağ oyuncaqlarından alsaq, daha yaxşı olar.

3. Ruhi vəziyyətlərinə uyğun. Təşviq edən zaman nəzərə almalı olduğumuz şərtlərdən biri də uşağın ruhi vəziyyətinin necələyidir. Kiçik yaşlı uşaqlar daha çox tez keçən ləzzətlərin dalınca olurlar. Məsələn bir konfetlə onları sevindirə bilərik. Ancaq yeniyetməni bir konfetlə sevindirmək olmaz. Elə bir təşviq növünə əl atılmalıdır ki, onların ictimai zövqünü oxşaya bilsin. Kiçik yaşlı uşaqlar üçün adətən təşviqin zahiri maraqlı olur, ancaq yeniyetmə üçün batini. Çünki kiçik yaşlı uşaqlar ətrafı hissləri ilə dərk edirlər, ancaq yeniyetmələr idrakları ilə.

4. Gördüyü əmələ görə. Uşağı təşviq edən zaman hədiyyə vermək istəyiriksə, bunu onun etdiyi əməyə uyğun etməliyik. Bəzən uşaq çox adi və kiçik bir iş görür, bəzən də böyük və mühüm. Bu zaman yanaşma tərzi eyni olmamalıdır.

5. Dərk qüvvəsinə uyğun. Bütün uşaqlar eyni səviyyədə dərk etmirlər. Ola bilsin ki, bir hədiyyə bir uşaq üçün qanəedici olsun, ancaq onunla eyni yaşda olub, daha ağıllı uşaq üçün bir təhqir hesan edilsin. Ona görə də zirək uşaqları başqalarından ayırmaq lazımdır. Ola bilsin ki, bəzi uşaqlar həddi-büluğa çatır, ancaq düşüncəsində hələ də uşaq olaraq qalmış olsun. Ya kiçik yaşına baxmayaraq, böyüklər kimi düşünən uşaq olsun.

6. Hədiyyə qiymətli olmamalıdır. Valideynlər bəzən övladları üçün elə bahalı hədiyyələr alırlar ki, sonra da onu qorumaq üçün qəfəsə qoyurlar. Uşağı onunla oynamağa qoymurlar. Ona görə yaxşı olar ki, alınan hədiyyər bahalı olmasın.

7. Uşaqda yaradıcılıq hissi oyatmaq. Uşağı elə təşviq etmək lazımdır ki, onda yaradıcılıq ruhiyyəsi yaratsın. Gərək bu təşviq uşaqda təkəbbür, eqoistlik yaratmasın. Təşviq onun əxlaqını yaxşılaşdırmalıdır. Ona hədəfinə çatmağa yardım etməli, səyini artırmalıdır. Həmçinin uşaq üçün alınan hədiyyələr və oyuncaqlar elə olmalıdır ki, fikrini və zehnini hərəkətə gətirsin. Onda yeniliklər etmək həvəsi oyatsın.

Valideyn çalışmalıdır ki, təşviq edən zaman mötədilliyini qorusun, nə ifrat etsin və nə də təfrit.

Milli.Az

RƏYLƏR

OXŞAR XƏBƏRLƏR

BU KATEQORİYADAN DİGƏR XƏBƏRLƏR

Ölkə mətbuatında bugün

Macarıstanlı gimnast: Bakı tamaşaçıları gimnastları çox yaxşı qarşılayırlar

29 Aprel 2017 17:55

Müəmmalı “Ustad və Marqarita” əsərini açan yeddi açar – Bulqakov nəyə işarə edirdi?

29 Aprel 2017 17:53

Mişel Trampın inauqurasiyasında niyə bikef idi? - İlk dəfə açıqladı - FOTO

29 Aprel 2017 17:52

Filippində 7.2 bal gücündə zəlzələ

29 Aprel 2017 17:50

Lənkəranda 5 otaqlı ev yanıb

29 Aprel 2017 17:47

“Dünyanın ən güclü qızı” Əsədə hədiyyə verəcək – FOTOLAR

29 Aprel 2017 17:43

Dünya Kubokunda daha iki növdə finalçıların adı müəyyənləşib

29 Aprel 2017 17:43

"Barselona"nın oyunçusu "Real"a keçə bilər

29 Aprel 2017 17:37

Marsdakı torpaqdan kərpic hazırlandı

29 Aprel 2017 17:37

Bu fotolar hər yerdən silinir, silinməmiş SİZ DƏ BAXIN!

29 Aprel 2017 17:33

Görüntülər ortaya çıxdı - Kapitan dəliyə döndü - FOTO

29 Aprel 2017 17:27

Azərbaycan vətəndaşı qətlə yetirildi

29 Aprel 2017 17:26

"Amil Xəlil ilə Bura Vətəndir" MİNGƏÇEVİRDƏ

29 Aprel 2017 17:23

Tamaşaçı: Azarkeşlərin dəstəyi gimnastların uğurunda böyük rol oynayır

29 Aprel 2017 17:22

Ronaldinyo şou göstərdi, "Real Madrid" məğlub oldu

29 Aprel 2017 17:18

Dəniz Sekinin azadlığa çıxma vaxtı dəqiqləşdi

29 Aprel 2017 17:17

Türkiyədən oğurlanmış 5 min il yaşı olan heykəl satışa çıxarıldı - FOTOLAR

29 Aprel 2017 17:13

Maştağada iti zorlayanların görüntüləri yayıldı

29 Aprel 2017 17:06

"Tottenham" yeni stadionda

29 Aprel 2017 17:05

Azərbaycanın bu bölgələrində yanğın olub

29 Aprel 2017 17:04

Bütöv Azərbaycanın HAVA PROQNOZU

29 Aprel 2017 17:03

Zərdabda həmkəndilərinin qoynunlarını oğurlayan dəstə üzvləri saxlanılıb

29 Aprel 2017 17:02

Qanunsuz silah aşkar edildi

29 Aprel 2017 16:59

Myanmada sərnişin avtobusu dərəyə yuvarlandı

29 Aprel 2017 16:59

18 yaşlı qız sirkə turşusundan zəhərləndi

29 Aprel 2017 16:57

Mingəçevirdə avtomobil işıq dirəyinə çırpılıb, 1 nəfər xəsarət alıb

29 Aprel 2017 16:57

Dəniz Aytəkinə yüksək təyinat

29 Aprel 2017 16:57

Rusiyalı gimnast: Bədii gimnastikada yeni qaydalar hakimlərin işini daha da çətinləşdirib

29 Aprel 2017 16:55

50 min uşaq məktəbəhazırlığa cəlb edilib - Ötən il

29 Aprel 2017 16:54

Kraliçalar krallardan daha betər olublar

29 Aprel 2017 16:53

Bərdədə yararsız at əti müsadirə edildi

29 Aprel 2017 16:52

Bərdə rayonunda at əti aşkar edildi - FOTOLAR

29 Aprel 2017 16:49

Sakisyanın müharibə bəyanatına Ramaldanovdan cavab

29 Aprel 2017 16:47

Türkiyə mətbuatı azərbaycanlı varlıların qızlarının elə görüntüsünü yaydı ki,...

29 Aprel 2017 16:45

Maykl Ceksonun çirkli alt paltarı 1 milyon dollara satılır - FOTO

29 Aprel 2017 16:43

İlham pərisinin, üsyan ruhunun və ölüm mələyinin yurdu - Səbuhi Məmmədli əfsanəvi sovet qəsəbəsindən yazır

29 Aprel 2017 16:39

Bərdənin Qasımbəyli kəndində at əti aşkarlanıb

29 Aprel 2017 16:37

Sankt-Peterburqda Azərbaycan vətəndaşı odlu silahdan açılan atəşlə qətlə yetirilib

29 Aprel 2017 16:37

Uşaqlara zərər vuran nağıllar - VİDEO - FOTO

29 Aprel 2017 16:37

Azarkeş: Dünya Kuboku kimi yarışlar Azərbaycanda gimnastikanın inkişafına kömək edir

29 Aprel 2017 16:36

Gürcüstan gimnastı: Bakı gözəl şəhərdir və burada çıxış etmək hər zaman xoşdur

29 Aprel 2017 16:36

Bərdədə 3-cü dəfə yararsız at əti müsadirə edildi

29 Aprel 2017 16:29

Azərbaycanlı gimnast: Yarışların ikinci günündə həyəcanın öhdəsindən gəlmək mümkün oldu

29 Aprel 2017 16:29

Stüardessalar təyyarədə alt paltarında dolaşırlar

29 Aprel 2017 16:29

Hər gün bu ərzaqlardan MÜTLƏQ istifadə edin

29 Aprel 2017 16:28

"CinemaPlus Xəmsə" - 1 il!

29 Aprel 2017 16:27

Azərbaycan vətəndaşı Rusiyaya gizli şəkildə 7 ədəd qızıl boyunbağı aparmaq istəyib

29 Aprel 2017 16:27

Beynəlxalq Muğam Mərkəzində M.Müşfiq yaradıcılığına həsr olunmuş tədbir keçirilib - FOTO

29 Aprel 2017 16:27

​Azərbaycanda dördəm dünyaya gəldi

29 Aprel 2017 16:19

ABŞ Türkiyə sərhədinə ordu yetirdi: DÖYÜŞ BAŞLAYACAQ - FOTOLAR

29 Aprel 2017 16:18