Azərbaycanlı oliqarxlar oğurladıqları 100 milyard dolları ölkədən necə çıxarıblar?

Azərbaycanlı oliqarxlar oğurladıqları 100 milyard dolları ölkədən necə çıxarıblar?
23:47 10 Noyabr 2016
Ölkə mətbuatı
A- A+

Qış Olimpiya Oyunlarının büdcəsi 1,97 milyard dolları aşacaq (17 May 2017 13:32)
Azərbaycanlı milyarder dünyada ən varlı 500 nəfərdən biridir (06 Mart 2017 09:43)
Azərbaycanlı milyarder dünyada ən varlı 500 nəfərdən biridir (06 Mart 2017 09:42)

Azərbaycanda keçirilən səs-küylü məhkəmə prosesləri (Beynəlxalq Bankın İdarə Heyətinin sabiq sədri Cahangir Hacıyevin məhkəməsi də bu qəbildən olanlara aiddir) belə bir sualın meydana çıxmasına əsas verir: oliqarxlar tərəfindən oğurlanmış pulları ölkəyə necə qaytarmaq olar?

Milli.Az virtualaz.org-a istinadən bildirir ki, təkcə Azərbaycan Beynəlxalq Bankının sabiq sədri Cahangir Hacıyev yüz milyonlarla pulu mənimsəyərək, ölkədən çıxarmağa müvəffəq olub. Bu barədə Baş Prokurorluğun mətbuat xidmətinin rəhbəri Eldar Soltanov açıqlama verib. Cahangir Hacıyevdən uzun müddət öncə isə belə bir addımı Milli Məclisin sabiq spikeri Rəsul Quliyev və digərləri də atmışdı. Bəs görəsən, müstəqillik dövründə oliqarxlar qeyri-qanuni yollarla ölkədən nə qədər pul çıxarıblar?

İqtisadçı-ekspert Vuqar Bayramov deyir ki, son yoxlamalar zamanı Beynəlxalq Bankdan həqiqətən də ölkə xaricinə ciddi məbləğlər çıxarıldığı üzə çıxıb. Həmin pulların əksər hissəsi ofşor zonalarındadır: "Təəssüf ki, oliqarxlar və məmurlar, öz səlahiyyətlərindən sui-istifadə edərək, pullarını xarici valyuta ilə ölkədən çıxarıblar. Bizim oliqarxlar inkişaf etmiş ölkələrdə biznes qururlar, sərmayə yatırırlar, villalar alırlar, pullarını xarici banklarda saxlayırlar. Və bu pulların qayıdışıyla bağlı problemlər yaranır".

V.Bayramovanın sözlərinə görə, bəzi ölkələrin təcrübəsi göstərir ki, pulları geri qaytarmaq mümkündür. Amma Azərbaycanda bunu etmək bir qədər çətinlik yaradır, çünki bizdə indiki halda bunu tətbiq edəcək beynəlxalq təcrübə və mexanizm yoxdur.

"Amma bununla belə, güc strukturları pulun qayıdışına nail olmalıdır. Onlar bilməlidir ki, bu pullar hansı ölkələrdə və kimin hesabındadır. Pulların geri qaytarılması üçün Beynəlxalq Məhkəməyə müraciət olunmalıdır. Söhbət böyük məbləğdə olan pullardan gedir. Düşünürəm ki, böyük məbləğdə olan bu pulların ölkəmizə qayıdışı iqtisadiyyatımızın inkişafına dəstək verəcək", - ekspert əlavə edib.

Bank sahəsi üzrə ekspert Əkrəm Həsənov isə qeyd edib ki, pulların tamamilə qaytarılması alınmayacaq. Çünki pulun ixrac mexanizmi itirilib.

"Məsələn, oliqarx hansısa zavodun tikintisi üçün bankdan kredit istəyir, 500 milyon pul götürür. Bu məbləğin 10 faizini isə bankın rəhbərliyi "şapka" şəklində ondan alır.

Oliqarx krediti götürdükdən sonra diqqəti yayındırmaq üçün pulun müəyyən hissəsini biznesə yatırır. O, bu işə təxminən 100 milyon pul xərcləyir. Bu cür oliqarxları əslində heç iş adamı adlandırmaq da doğru deyil. Bu tip oliqarxlar həyatı boyunca heç vaxt normal biznes qurmayıblar. Amma onların özlərinə elə gəlir ki, guya "böyük biznesmenlərdir". Paralel olaraq eyni şeyləri həm burada, həm də xaricdə təkrarlayırlar. Zərgərlik və ya restoran biznesinə sərmayə yatırırlar. Bu da müvəffəqiyyətsizliyə gətirib çıxarır.

Bu oliqarxların işçiləri də öz növbəsində rəhbərlikdən oğurlayırlar və beləliklə də, pulun müəyyən hissəsi itir. Pulun yerdə qalan hissəsinə isə oliqarxlar xaricdə mülk alır, xarici banklarda hesabda saxlayırlar.

Hətta mənim bildiyimə görə, oliqarxlardan birinin qardaşı oğlanları Beynəlxalq Bankdan götürülən pullarla xaricdən dəvət etdikləri yüngül həyat tərzi sürən qadınları paytaxtın ən bahalı mehmanxalarında qonaq ediblər, orada saxlayıblar.

Əkrəm Həsənov müstəqillik dövründə ümumilikdə ölkədən çıxarılmış pulların cəmini açıqlamağın çətin olduğunu vurğulayıb.

"Amma yalnız son 15 il ərzində, düşünürəm ki, minimum 100 milyard ölkədən kənara çıxarılıb. Təəssüf ki, bu cür halların qarşısının alınması üçün yeni qanunlar qəbul edilmir. Yeri gəlmişkən, ölkəmizdə bütün dövlət strukturlarını Hesablama Palatası yoxlayır. Amma Mərkəzi Bank heç vaxt yoxlanmayıb", - ekspert qeyd edib.

Eyni zamanda, dünya təcrübəsində aktivlərin geri qaytarılması üçün dörd ildən səkkizə ilə qədər vaxt tələb olunur. Bununla belə, bəzən ölkəyə pulu qaytarmaq mümkün olmur. Ukrayna təcrübəsi də bunu göstərir. Hələ də ölkənin sabiq prezidenti Viktor Yanukoviçin pulunu tapıb qaytarmağa çalışırlar.

"Aktivlərin qayıdışı məsələsi, təəssüf ki, asan məsələ deyil. Bu mükəmməl şəraitdə dünya təcrübəsində 4 ildən 8 ilə qədər vaxt aparır. Mən demirəm ki, biz gözləməliyik. Biz nəticə verə biləcək bütün mümkün olan şərtləri tətbiq etməliyik. Nə qədər tez olarsa, bir o qədər yaxşıdır. Bu barədə bir müddət əvvəl Ukraynanın baş prokuroru Yevgeni Yeninin müavini də bildirmişdi.

Bildirmişdi ki, aktivlərin qaytarılmasında hamı iştirak edir: parlament üzvlərindən tutmuş, baş prokurorluğa qədər".

Pulların qayıdışı üsulları haqqında danışan Ə.Həsənov deyir: "Nəzərə almaq lazımdır ki, oliqarxlar öz adına rəsmiləşdirilməmiş pulları hesablarda saxlayırlar və ya ofşor şirkətlərinə qoyurlar. Və bu pulları hesablamaq çox çətindir. Buna görə bütün məbləği geri qaytarmaq mümkün deyil".

"Bu səbəbdən, nə qədər çətin olsa da, necə olursa olsun, ədalət naminə bu oliqarxlarla sazişə getmək lazımdır. Başqa bir yol daha var, bu isə hüquqi yol deyil - onları sıxmaq da olar.

Mən elə bir insanam ki, məndən ötrü qanun və insan haqlarından yüksək heç nə yoxdur. Amma görəndə ki, bu cür oliqarxlara görə iqtisadiyyatımız belə vəziyyətə düşür, onlara edilən təzyiqləri görməmək üçün gözlərimi bağlamaq istərdim. Təki oğurlanan pullar geri qaytarılsın və bu başqaları üçün bir görk olsun", - Ə.Həsənov əlavə edib.

Milli.Az

RƏYLƏR

OXŞAR XƏBƏRLƏR

BU KATEQORİYADAN DİGƏR XƏBƏRLƏR

Ölkə mətbuatında bugün »

Kişi və üç azyaşlı oğlu faciəvi şəkildə öldü - Rusiyada

29 May 2017 10:12

Mədət Quliyevə yeni müavin təyin olundu

29 May 2017 10:12

Azərbaycanda üzünü dəyişdirənlər var? - Həkim, deputat və kriminalist DANIŞIR

29 May 2017 10:12

Dünyanın ən qorxulu asma körpüsü

29 May 2017 10:07

Sevgilisi ilə birləşib ƏRİNİ YATAQDA ÖLDÜRDÜ

29 May 2017 10:05

A seriyası başa çatdı: "Roma" gümüş, "Napoli" bürünc qazandı

29 May 2017 10:05

Abşeronda bir ay əvvəl ailə qurmuş gənc avtomobil qəzasında ölüb

29 May 2017 10:02

APA TV-nin 4 yaşı tamam olur

29 May 2017 09:59

Azərbaycanlı aparıcı italyana ərə getdi - FOTO

29 May 2017 09:57

Mövqelərimiz iriçaplı pulemyotlardan atəşə tutuldu

29 May 2017 09:53

Yerli məşhurların ayrıla bilmədikləri əşyaları - VİDEO

29 May 2017 09:47

Düşmən cəbhədə iriçaplı pulemyotlardan istifadə edir

29 May 2017 09:43

Ermənistan silahlı bölmələri atəşkəs rejimini 116 dəfə pozub

29 May 2017 09:42

Cəbhədən SON XƏBƏR

29 May 2017 09:42

Hindistanda ildırım vurması nəticəsində 18 nəfər ölüb

29 May 2017 09:37

Sevgilisi ilə birləşib

29 May 2017 09:36

İtaliya şirkətindən TAP-la baölı AÇIQLAMA

29 May 2017 09:32

İtaliya şirkəti: TAP-ın tikintisi plana uyğun gedir (ÖZƏL)

29 May 2017 09:29

Parisdə Firəngiz Əlizadənin 70 illik yubileyinə həsr edilmiş konsert olub - FOTO

29 May 2017 09:27

29 May

29 May 2017 09:25

Qaradağda yük maşını yandı

29 May 2017 09:24

"İmkan olarsa, bir daha Bakıya gələrəm"

29 May 2017 09:22

Kamçatka sahillərində güclü zəlzələ olub

29 May 2017 09:22

Putin Parisə gedir

29 May 2017 09:17

Bakıda "Howo" yanıb

29 May 2017 09:12

Suriyada İŞİD qurbanlarının kütləvi məzarlığı aşkarlanıb

29 May 2017 09:12

"Messi sözün hər mənasında yeraltı sivilizasiyanın nümayəndəsidir"

29 May 2017 09:05

Braziliyada 50-dən artıq aviareys təxirə salınıb

29 May 2017 08:57

Yasamalda yük maşını minik avtomobilinə çırpılıb

29 May 2017 08:52

Paytaxtda yük avtomobili yanıb

29 May 2017 08:50

Kompüteriniz üçün maraqlı şəkillər - FOTOSESSİYA

29 May 2017 08:47

Hondurasda stadionda basabas: 2 ölü, 17 yaralı

29 May 2017 08:37

Bakıda dostların içki məclisində dava düşüb, 1 nəfər yaralanıb

29 May 2017 08:32

Mançesterdə terror aktının araşdırılması ilə bağlı kimyaçı tələbə saxlanılıb

29 May 2017 08:32

ABŞ hərbiçisi paraşütünün açılmaması nəticəsində ölüb

29 May 2017 08:22

Şimali Koreya raket buraxdı

29 May 2017 08:18

Bakıda 24 yaşlı gənc bıçaqlanıb

29 May 2017 08:17

Bakıda üç uşaq atası özünü asaraq öldürüb

29 May 2017 08:12

Cənubi Koreya hərbçiləri KXDR tərəfindən raket buraxılışı barədə məlumat verib

29 May 2017 08:12

Paytaxda sərnişin avtobusunda bədbəxt hadisə baş verib

29 May 2017 08:07

Şri-Lankada daşqınlar nəticəsində ölənlərin sayı 151-ə çatıb

29 May 2017 08:05

Yanıqları sağaltmaq üçün YENİ ÜSUL - FOTO/VİDEO

29 May 2017 08:03

Totti "Roma"nın heyətində son oyununu keçirib

29 May 2017 07:57

"Ermənistandakı "İsgəndər-m" raket kompleksi region üçün ciddi təhlükə mənbəyidir"

29 May 2017 07:57

Somalidə silahlı kişi insanlara atəş açıb: 6 ölü, 15 yaralı

29 May 2017 07:52

Yeni cehiz sandıq kolleksiyası - FOTOLAR

29 May 2017 07:48

Səudiyyə Ərəbistanı enerji içkiləri və tütün məhsullarına 100 faizlik aksiz tətbiq edəcək

29 May 2017 07:47

"Qızıl buts"un sahibi məlum olub

29 May 2017 07:47

Azərbaycanda avtomobil aşıb, 4 nəfər xəsarət alıb

29 May 2017 07:42

Bakıda gənc qadın özünü 8-ci mərtəbədən yerə atıb

29 May 2017 07:37