Şəxslərin sələm vermək səlahiyyətləri yoxdur

Şəxslərin sələm vermək səlahiyyətləri yoxdur
08:27 11 Noyabr 2016
166 Ölkə
Ölkə mətbuatı
A- A+

Hüquqşünas: Sələmçi verdiyi pulun müqabilində girova götürdüyü əmlakı mənimsəyərsə, borclu hüquq mühafizə orqanlarına müraciət etməlidir

Banklarda problemli kreditlərin sayı çoxaldığından kredit ala bilməyən xeyli insan əlacı sələmçilərdə görür. Sələmçilər heç bir sənəd vermədən, qarşı tərəfin maliyyə vəziyyətini qiymətləndirmədən, ona məxsus əmlakını dəyər-dəyməzinə girov götürərək istədiyi faizi də pulun üstünə qoyaraq borca pul verir. Bu proses rəsmiləşdirilmədiyindən nəzarətsizdir və hər hansı problem yaranarsa, qanuni yolla həll etmək qəlizləşir. Sələmçi xeyli faiz götürdükdən sonra girovu mənimsəyə, geri verməyə də bilər.

Milli.Az xəbər verir ki, "VHS Consulting Hüquq MMC"nin direktoru, hüquqşünas Vüqar Səfərli "Ekspress"ə bildirib ki, sələm anlayışı şəxsin özündə olan pul vəsaitlərinin üzərinə aylıq faizlər qoymaqla başqa birinə borc verməsidir: "Təəssüflə qeyd etmək lazımdır ki, vətəndaşlar əksər hallarda pul vəsaitlərinin qanuni yolla, rəsmiləşdirilməklə kreditə borc olaraq verən təşkilatlara banklara və bank olmayan kredit təşkilatlarına yox, sələmçilərə üz tuturlar. Banklardan kredit almaq üçün müəyyən hüquqi sənədləşmə işləri aparılmalıdır. Borc alanın maddi vəziyyəti, borcu faiz dərəcələri ilə birlikdə qaytarma perespektivləri və s. yoxlanılır. Lakin sələmçidən borc alanda belə bir prosedura ehtiyac olmur. Məhz bu səbəbdən də insanlar sələmçiyə müraciət edirlər. Kreditdən fərqli olaraq, sələm hüquqi yolla tənzimlənmir. Sələmçi ona müraciət edən şəxsin maliyyə vəziyyətini qiymətləndirmədən ona məxsus əmlakını dəyər-dəyməzinə girov kimi qəbul etməklə sələmə pulu verir".

Səfərli qeyd edib ki, Azərbaycan qanunvericiliyinə görə sələm vermək və ya almaq ancaq banklar, bank olmayan kredit təkilatlarına və s. məxsusdur: "Sələm alıb-vermək Azərbaycan Respublikasının mülki qanunvericilik, bank haqqında qanunvericilik və digər normativ aktları ilə tənzimlənir. Ayrı-ayrı şəxslərin sələm vermək səlahiyyətləri yoxdur. Bu özü özlüyündə cinayət məsuliyyətinə səbəb olan hallara gətirib çıxarır. Belə ki, Cinayət Məcəlləsinin 192-ci maddəsinə əsasən, Azərbaycan qanunvericiliyi ilə müəyyən edilmiş qaydada dövlət qeydiyyatına (vergi uçotuna) alınmadan və ya xüsusi razılıq (lisenziya) tələb olunduğu halda belə razılıq (lisenziya) almadan, həmçinin lisenziyalaşdırılma şərtlərinin pozulması ilə və ya xüsusi icazə olmadan mülki dövriyyəsi məhdudlaşdırılmış əşyalardan istifadə etməklə həyata keçirilən sahibkarlıq fəaliyyəti ilə məşğul olma vətəndaşlara, təşkilatlara və ya dövlətə xeyli miqdarda ziyan vurduqda habelə xeyli miqdarda gəlir əldə etməklə törədildikdə-cinayət nəticəsində vurulmuş ziyanın (əldə edilmiş gəlirin) iki mislindən dörd mislinədək miqdarda cərimə və ya altı ayadək müddətə azadlıqdan məhrum etmə ilə cəzalandırılır. Onu da qeyd edim ki, eyni əməllər külli miqdarda ziyan vurduqda; külli miqdarda gəlir əldə etməklə törədildikdə; mütəşəkkil dəstə tərəfindən törədildikdə - cinayət nəticəsində vurulmuş ziyanın (əldə edilmiş gəlirin) üç mislindən beş mislinədək miqdarda cərimə və ya bir ildən beş ilədək müddətə azadlıqdan məhrum etmə ilə cəzalandırılır".
V.Səfərlinin dediyinə görə, əgər sələmçi sələmə verdiyi pulun müqabilində girova götürdüyü əmlakı mənimsəyərsə, əlbəttə, borclu hüquq mühafizə orqanlarına müraciət etməlidir: "Bu zaman sələmçinin əməlinə müvafiq olaraq cinayət işi açılacaq. Həmçinin əmlakı mənimsənilən borclu mülki iddia da qaldıraraq əmlakını və onda dəymiş digər maddi zərərin əvəzini tələb etməlidir".

Hüquqşünasın bildirdiyinə görə, çox vaxt sələmçilərə müraciət edənlər düşünür ki, sələmə aldıqları pul və bunun müqabilində qoyduqları girov rəsmiləşdirilməyib. Buna görə də sələmçi tərəfindən onların ünvanına baş verə biləcək hər hansı hüquqa zidd əmələ görə aidiyyatı orqanlara müraciət etmək faydasızdır: "Deyək ki, şəxs evini sələmçiyə girova qoymaq müqabilində ondan pul götürüb. Adətən belə hallarda sələmçilər pul verdikləri şəxslərlə həmin girova götürdükləri mənzillə bağlı notarial qaydada alqı-satqı müqaviləsi imzalayırlar. Zərərçəkmiş buna görə də hesab edir ki, onsuz da onun mənzili əldən gedib. Heç cür haqqını tələb edə bilməz. Bildirmək istəyirəm ki, burada niyyət önəmlidir və qanunsuz əqdin etibarsızlığı məsələsi var. Mülki qanunvericiliyimizə görə, qanunsuz tərəflərin iradəsinə zidd olaraq və s. hallarla bağlanan əqdlər bağlandığı andan etibarsızdır. Buna görə də məsləhət görürəm ki, sələmçilərin hərəkətlərindən bu və ya digər formada zərərçəkmiş şəxslər hüquqlarının müdafiəsi üçün aidiyyəti orqanlara müraciət etsinlər".

Milli.Az

RƏYLƏR

BU KATEQORİYADAN DİGƏR XƏBƏRLƏR

Ölkə mətbuatında bugün »

Sabiq deputata 13 İL HƏBS CƏZASI

24 İyul 2017 12:49

Səudiyyə Ərəbistanından Qətərə qarşı gözlənilməz addım

24 İyul 2017 12:48

Azərbaycanda sabaha olan hava proqnozu açıqlanıb

24 İyul 2017 12:47

Siyasi ekspert: "Soçi görüşü Dağlıq Qarabağ münaqişəsinin həllinə töhfəsini verəcək"

24 İyul 2017 12:47

"Qarabağ" Çempionlar Liqasında yubiley matçına çıxacaq

24 İyul 2017 12:47

AMB depozit hərracında 200 mln. manat cəlb edib

24 İyul 2017 12:47

Xocavənddə narkotik becərən şəxs ələ keçirilib

24 İyul 2017 12:44

İstirahət günlərində yol-nəqliyyat hadisələrinin statistikası

24 İyul 2017 12:44

Erkən doğuş ən çox hansı yaş qruplarında olur?

24 İyul 2017 12:43

Moskvaya uçan "Boeing" məcburi eniş etdi

24 İyul 2017 12:42

Novak: "OPEC+ ölkələri anlaşmadan yumşaq çıxışa razıdır"

24 İyul 2017 12:42

Audit nəticəsində İnformasiya Texnologiyaları İnstitutunda nöqsanlar aşkarlanıb

24 İyul 2017 12:42

İnsult keçirdi, maşını betona çırpdı- ölən var

24 İyul 2017 12:39

Bakıda tanınmış aparıcının oğlunun şirkəti qarət olundu

24 İyul 2017 12:37

Qadağan olunmuş çimərliklər və qanunsuz ödənişlər - FOTO

24 İyul 2017 12:37

Samiraldo onu tənqid edənlərə əsəbləşdi: "Mənim namusum, qeyrətim.." - VİDEO

24 İyul 2017 12:37

"Zirə" klubunun futbolçusu Rəşad Sadiqov komandadan kənarlaşdırılıb

24 İyul 2017 12:37

"Qızlarımız Amerikaya köçüb, ər axtarışına çıxırlar”

24 İyul 2017 12:36

Dünya robot texnikası bazarında 2,5 dəfə artım gözlənilir

24 İyul 2017 12:35

Hamı çatmaqaş, hamı çələngli: Dünyanın Frida xoşbəxtliyi - FOTOLAR

24 İyul 2017 12:33

Pepe: "Beşiktaş" mənim üçün yeni bir şansdır"

24 İyul 2017 12:32

Milli mətbuata göstərilən diqqət və qayğıya görə media təmsilçiləri Prezident İlham Əliyevə təşəkkür edirlər

24 İyul 2017 12:32

Bərdədəki dəhşətli hadisə ilə bağlı rəsmi məlumat yayıldı

24 İyul 2017 12:29

Sabiq deputat məhkəmədə SON SÖZ DEDİ

24 İyul 2017 12:28

Roza Zərgərli ərəb turistlərlə rəqs etdi - VİDEO

24 İyul 2017 12:27

"Qarabağ"ın oyununa nə qədər bilet satılıb?

24 İyul 2017 12:27

Bakıda "Pasportların yoxlanılması proseduru üzrə" metodik vəsaitin təqdimatı keçirilib

24 İyul 2017 12:27

Samuel Eto İstanbul klubunda?

24 İyul 2017 12:27

Baş həkim: “Mamalıq və Ginekologiya İnstitutunda 4 ay ərzində 53 vaxtından əvvəl doğuş olub”

24 İyul 2017 12:22

BDU büdcəyə qaytarılmalı olduğu vəsaiti ödəməkdən yayınıb

24 İyul 2017 12:22

Azərbaycanın BƏƏ-dəki səfirliyi yeni ünvana köçüb

24 İyul 2017 12:22

Naxçıvan sakini avtomobili elektrik dirəyinə vurması nəticəsində ölüb

24 İyul 2017 12:22

Keysəriyyə kəsiyi əməliyyat edilənlərin yarıdan çoxu təkrar bu əməliyyatı etdirənlərdir

24 İyul 2017 12:22

Neft yenidən bahalaşacaq?

24 İyul 2017 12:22

Terror təşkilatı daxilində RÜŞVƏT QALMAQALI

24 İyul 2017 12:18

Azərbaycanda qadın ərini öldürərək basdırıb

24 İyul 2017 12:17

Məhkəmədə sabiq deputat barəsində bəraət hökmünün çıxarılmasını istəyib

24 İyul 2017 12:17

Dünyaca tanınmış təlimçi BBF-də gənc sahibkarlara aktual mövzuda təlim keçib

24 İyul 2017 12:17

Hesablama Palatası DSMF-nin Quba rayon şöbəsinin fəaliyyətində nöqsanlar aşkar edib

24 İyul 2017 12:17

"Qızlarımız Amerikaya köçüb, ər axtarışına çıxırlar" - Günel Hümbətova

24 İyul 2017 12:17

Göygöldə qadın ərini öldürdü, tövlədə basdırdı - FOTO

24 İyul 2017 12:12

"Game of Thrones" aktyorlarının fantastik qazancları

24 İyul 2017 12:12

DƏHŞƏTLİ HADİSƏ: azərbaycanlı ailənin 5 üzvü YANARAQ ÖLDÜ

24 İyul 2017 12:08

Gecə internetə girənlər şok yaşadı - Səudiyyə Ərəbistanında

24 İyul 2017 12:05

Bakıda faciə: 7 yaşlı uşaq öldü

24 İyul 2017 12:04

Samiraldo OD PÜSKÜRDÜ: "Tüpürüm sənin..." - VİDEO

24 İyul 2017 12:03

"Türkiyənin ərəb dünyasına təsiri azaldılır"

24 İyul 2017 12:01

Vaxtından əvvəl olan doğuşların SƏBƏBİ BİLİNDİ

24 İyul 2017 11:58

"Real" mövsümə məğlubiyyətlə başladı - VİDEO

24 İyul 2017 11:57

Gəncə xəstəxanalarında keyfiyyətsiz ərzaq məhsulları aşkar edilib

24 İyul 2017 11:57