Sosial şəbəkələrdə kimlər və nəyə görə cinayət məsuliyyətinə cəlb ediləcəklər?

Sosial şəbəkələrdə kimlər və nəyə görə cinayət məsuliyyətinə cəlb ediləcəklər?
11:42 16 Noyabr 2016
84 Ölkə
Ölkə mətbuatı
A- A+

Adam vuran yeniyetmə "sürücü" cinayət məsuliyyətinə cəlb ediləcək? - AÇIQLAMA (05 May 2017 17:42)
Azərbaycanda 9 qadın narkotik satışına görə həbs edilib (19 Aprel 2017 11:05)
9 qadın narkotik satışına görə həbs edilib - AZƏRBAYCANDA (19 Aprel 2017 10:14)

Azərbaycan Respublikasının Milli Məclisinin müzakirəsinə Cinayət Məcəlləsinə internet informasiya ehtiyatında saxta istifadəçi adlar, profil və ya hesablardan istifadə edərək böhtan atma və ya təhqir etmə üçün məsuliyyət müəyyən edən yeni maddə təqdim edilib. Layihə ilkin olaraq Milli Məclisin Hüquq siyasəti və dövlət quruculuğu Komitəsinin iclasında müzakirə ediləcəkdir.

Milli.Az xəbər verir ki, layihə barədə artıq mətbuatda bəzi dəqiq olmayan şərhlər müşahidə edildiyindən Komitənin üzvü Vüsal Hüseynov bununla bağlı məlumat və qısa fikirlərini paylaşıb.

Onun sözlərinə görə, layihənin məzmunu adı ilə tam uyğundur, yəni bu Qanun layihəsi qəbul edildiyi təqdirdə saxta istifadəçi adlar, profil və ya hesablardan istifadə edərək böhtan atma və ya təhqir etmə cinayət məsuliyyəti yaradacaq və uyğun cəza növü ilə cəzalandırılacaqdır: "Burada saxta istifadəçi adlar, profil və ya hesablar dedikdə, internet informasiya ehtiyatlarında, o cümlədən, sosial şəbəkələrdə istifadəçinin şəxsiyyətini eyniləşdirməyə imkan verməyən, yəni ad, soyad və ya ata adına dair yalan məlumat yerləşdirmiş və ya belə məlumatlar gizlədilmiş, habelə digər şəxsə aid məlumatlardan onun razılığı olmadan istifadə edilməklə yaradılmış istifadəçi adları, profil və ya hesablar başa düşülür".

Millət vəkili qeyd edib ki, saxta ad, profil və hesabdan istifadə etməklə, hər hansı fikri paylaşma, tənqidi fikirlər bildirmə, kimisə tənqid etmə, yalan məlumat vermə, müzakirə etmə, ara qızışdıran çağırışlar və s. heç bir hallar bu maddənin təsiri altına düşmür:

"Burada yalnız böhtan və ya təhqir məqsədilə (hər ikisi mövcud Qanuna əsasən, cinayət hesab edilir) bu üsulun istifadəsi nəzərdə tutulur. Ümumən, layihəyə nəzər saldıqda, ilkin olaraq ictimai məlumat kimi əhəmiyyətli yenilik təəssüratı yaratsa da, hüquqi baxımdan hazırda mövcud məsuliyyət mexanizmlərinə əsasən, dəqiqləşdirmə və aydınlıq gətirməsini, qismən isə yenilik olmasını müşahidə edirik. Belə ki, mövcud Cinayət Məcəlləsinə əsasən, təhqir, yəni kütləvi çıxışlarda, kütləvi nümayiş etdirilən əsərdə, KİV-də və ya kütləvi nümayiş etdirildiyi halda internet informasiya ehtiyatında şəxsiyyətin şərəf və ləyaqətini nalayiq formada qəsdən alçaldılması cinayət kimi müəyyən edilir. Göründüyü kimi, kütləvi nümayiş etdirildiyi halda internet informasiya ehtiyatında təhqir üçün məsuliyyətə cəlb etmə imkanlarını Qanun müəyyən edib. İnternet həmçinin "Kütləvi informasya vasitələri haqqında" Qanuna əsasən də kütləvi informasiya vasitəsi hesab edilir. Yəni yeni layihə olmadan belə mövcud qanunvericilik əsasən imkan verir ki, bu hallarda məsuliyyətə cəlb edilmə təmin edlisin".

Lakin internetin, sosial şəbəkələrin inkişafı, geniş yayılması, texniki imkanları, təhqir etmə və böhtan atma hallarının yeni üsullarının yaranması və şəxslərə qarşı tətbiq edilməsini reallığa çevirib: "Qeyri-rəsmi statistik göstəricilərə əsasən, təkcə "Facebook"da saxta (fake) istifadəçilərin sayı istifadəçilərin ümumi sayının 5%-dən 10%-dək nisbətində dəyişir. 2016-cı ilin son rübü üçün "Facebook"da aylıq 1,79 milyard istifadəçinin olduğunu nəzərə alsaq, dünyada saxta "Facebook" hesablarının sayı 89-179 milyon arasında dəyişdiyini deyə bilərik. Azərbaycanda da sosial şəbəkələrdən istifadə edənlərin sayının, habelə bu şəbəkələrin insanların şəxsi məlumatlarına, şəxslərarası münasibətlərə, onların ləyaqətinə və işgüzar nüfuzuna təsir imkanlarının artması saxta istifadəçilərin bu şəbəkələrdən cinayət əməlləri üçün sui-istifadə etməsi hallarına qarşı tədbirləri şərtləndirir. Bu baxımdan təqdim edilən layihə həm də bu istiqamətdə atılan addım kimi qiymətləndirilməlidir".

V.Hüseynovun sözlərinə görə, bu gün şəxsin xəbəri olmadan onun adından saxta ad vasitəsilə kimsə təhqir edilə bilər. Bu imkanlar şəxsin kömpüterinə ondan xəbərsiz müdaxilə etməklə təhqir etməni (kimsə sizin açıq olan kompüter və hesabınızdan istifadə edir), kənar bir yerdə böyük rahatlıqla eyni adlı profili açma və təhqir etməni nəticə olaraq eyni səviyyəli əməl edir:

"Son dövlər belə halların sosial şəbəkələrdə artmasını və bunun bir sıra mənəvi, əxlaqi, fiziki olmaqla, mənfi təsirlər yaratmasını müşahidə edirik. Mətbuat və televiziyada dəfələrlə ölümlə nəticələnən halların ilkin olaraq sosial şəbəkədə təhqir və böhtan səbəbindən başlaması, daha sonra böyüyərək qanlı hadisə ilə nəticələnməsini müşahidə etmişik.

Bu Qanun layihəsi internetin, xüsusilə sosial şəbəkələrin imkanlarından istifadə etməklə, qəsdən və ya yalan olduğunu bilə-bilə saxta adlarla şəxslərin təhqir edilməsinin, böhtan atılmasının qarşısını alacaq, belə şəxsləri daha məsuliyyətli edəcək, sosial şəbəkələrin böhtan və təhqirlə bağlı hüquqi tənzimləmənin təsir dairəsinə salınmasını təmin edəcək və çəkindirici xüsusiyyəti olacaqdır. Bu üsuldan istifadə edən və ya nəzərdə tutan, bu yanaşmanı normal hesab edən, məqsədli şəkildə kimisə bu üsulla təhqir edən şəxslər bu Qanun layihəsinin qəbul edilməsindən narahat olmalı və artıq bilməlidirlər ki, bu hallar aşkar edilə bilər və müvafiq məsuliyyət tədbirləri tətbiq edilə bilər.

Son zamanlar dünyada media hüququ sahəsində tətbiq olunan yeni tənzimləmə mexanizmlərinin əksəriyyəti məhz sosial medianın əhatə dairəsinin, təsir və texniki imkanlarının genişlənməsinin nəticəsidir və bu yeniliklərə cavabdır. Təklif edilən layihə internet məkanında qanun pozuntularına qarşı daha səmərəli mübarizə aparılmasına xidmət edəcəkdir".
 

Pünhan Mirzə

Milli.Az

RƏYLƏR

OXŞAR XƏBƏRLƏR

BU KATEQORİYADAN DİGƏR XƏBƏRLƏR

Ölkə mətbuatında bugün »

Aprel ayı üçün yerli və xarici kanalların izlənmə statistikası

25 May 2017 14:29

Ramazan ərəfəsində bazarda ucuzlaşma - Qiymət siyahısı - VİDEO

25 May 2017 14:27

Rusiyada neft bazasında baş verən yanğın nəticəsində 2 nəfər həlak olub

25 May 2017 14:27

Tbilisidə Regional Enerji Sammiti keçirilib

25 May 2017 14:22

Mançesterdə yenə partlayış təhlükəsi elan olunub

25 May 2017 14:22

"Bizdə heç it də yoxdur" - Araz Əlizadə

25 May 2017 14:22

Qazaxıstanın elmi ekspedisiyası Azərbaycana gələcək

25 May 2017 14:22

"Kara Sevda" Acuna uduzdu - SİYAHI

25 May 2017 14:22

“Türk Hava Yolları” səhmdarlarına 840 mln. dollar dividend ödəyəcək

25 May 2017 14:22

Kiyevdə 28 May - Respublika Günü ilə bağlı təntənəli tədbir keçirilib (FOTO)

25 May 2017 14:22

Nikaha daxil olmaq üçün

25 May 2017 14:18

"Fitch" Azərbaycan Beynəlxalq Bankının reytinqini "məhdud defolt" səviyyəsinə endirib

25 May 2017 14:17

Gürcüstan baş nazirinin müavini: "Biz enerji sahəsində Azərbaycanla sıx əməkdaşlıq edirik"

25 May 2017 14:17

Xavi: "Finalda "Real"a azarkeşlik edə bilmərəm"

25 May 2017 14:17

Soğan adlı bu möcüzə

25 May 2017 14:14

Mançesterdə növbəti terror həyəcanı! Ordu şəhərə yeridildi

25 May 2017 14:12

Bakıda gənclərin mağazadan "spinner" oğurluğu kameraya düşdü - VİDEO

25 May 2017 14:12

"Torino"nun ehtiyat qapıçısı "İnter"ə keçir

25 May 2017 14:12

Kaxa Kaladze: “Gürcüstanın enerji təhlükəsizliyini təmin olunmasında Azərbaycanın rolu böyükdür”

25 May 2017 14:12

Özcan Denizdən Bollivuda oğurluq ittihamı - FOTO

25 May 2017 14:12

"Bir pəncərə" İxraca Dəstək Mərkəzinin təqdim olunub

25 May 2017 14:08

“Bu taktika Krımın zəbtində işlədi” - Putinin 2018-cı il PLANI AÇIQLANDI

25 May 2017 14:08

“Azər-Türk” şirkətinin rəhbərinə qarşı 31 min manatlıq dələduzluq edilib

25 May 2017 14:07

Britaniya Mançesterdəki terrora dair informasiyanı ABŞ-la bölüşməyəcək

25 May 2017 14:07

Limon, istiot və duz qarışığı ilə 9 xəstəliyin müalicəsi

25 May 2017 14:06

Kişiləri evə çağırıb başına oyun açan qadından ŞOK ETİRAFLAR: "12 yaşımda anamın adamları məni qaçırtdı" - VİDEO - FOTO

25 May 2017 14:05

"Yoxlamalar 1000 dəfə azaldılıb" - Nazir müavini

25 May 2017 14:05

"Qəzada üzüm cırıldı deyə aktyor yox, meyxanaçı oldum" - Vüqar Əbdülov - VİDEO - FOTO

25 May 2017 14:05

360 min dollarlıq telefon ilanın qucağına düşdü - FOTO

25 May 2017 14:03

"Beşiktaş" aparıcı futbolçusu ilə müqavilə müddətini uzadıb

25 May 2017 14:02

Londonda səfirliklər hərbçilər tərəfindən mühafizə olunacaq

25 May 2017 14:01

Ən yaraşıqlı məhbus moda şousunda - FOTO

25 May 2017 13:57

Sabaha olan məzənnə

25 May 2017 13:56

NATO Yaxın Şərq müharibəsinə qoşulur – RƏSMİ

25 May 2017 13:53

Güzəştli mənzil almaq istəyənlər...

25 May 2017 13:53

Məktəb vaxtı uzadıla bilərmi? - "Siniflərə kondisioner qoysunlar"

25 May 2017 13:52

"Bazarstore"un filiallarından biri də bağlandı

25 May 2017 13:52

Bakıda resurs səmərəliliyi və daha təmiz istehsal üzrə yekun konfrans keçirilib

25 May 2017 13:52

Cəbhədə yoxlama oldu

25 May 2017 13:52

Xüsusi əməliyyat zamanı 2 türk hərbçi ölüb

25 May 2017 13:50

Mayın 26-na manatın dollara nisbətdə orta çəkili məzənnəsi

25 May 2017 13:50

Dövlət başçılarının YATAQ SƏRGÜZƏŞTLƏRİ: 100 minlik çarpayı və hər gecə birində... - FOTOLAR

25 May 2017 13:48

Stadionu qana bulayan terrorçunun partlayışa hazırlaşdığı məkan - FOTO

25 May 2017 13:47

Bu qadınlar ərləri öləndə barmaqlarını kəsirlər - FOTO

25 May 2017 13:47

Kriştiano Ronaldo da həbs oluna bilər

25 May 2017 13:45

“Facebook”-dan niyə qorxmalıyıq?

25 May 2017 13:44

Məxfi Qarabağ görüşündə MÜHARİBƏ QƏRARI: Sarkisyan Azərbaycanı "vur" ƏMRİ VERDİ

25 May 2017 13:43

Azərbaycanda dini icma sədri cəzalandırldı

25 May 2017 13:43

İrina Şeyk yenə parlayır - FOTO

25 May 2017 13:42

FETÖ məsələsinə görə Türkiyənin hakim partiyasından çıxarılanların sayı açıqlanıb

25 May 2017 13:42