"İnternet media və sosial şəbəkələr tənzimlənməlidir"

"İnternet media və sosial şəbəkələr tənzimlənməlidir"
15:37 19 Noyabr 2016
72 Ölkə
Ölkə mətbuatı
A- A+

Baş prokuror Zakir Qaralovun Cinayət Məcəlləsinə təklif etdiyi əlavələr mühüm əhəmiyyət daşıyır. Əlbəttə, kimin hansı prizmadan yanaşması önəmlidir. Bu mənada təkliflər müsbət qiymətləndirilə də bilər, əleyhinə çıxanların da olması mümkündür. Ancaq hesab edirəm ki, məsələnin prinsipial tərəfi mütərəqqi mahiyyət daşıyır.

Milli.Az xəbər verir ki, bunu Mətbuat Şurasının sədri, Milli Məclisin deputatı Əflatun Amaşov APA-ya açıqlamasında deyib. Deputat bildirib ki, geniş ictimaiyyət internet məkanda məsuliyyət hissinin artırılmasının tərəfdarıdır. Mövcud xüsusda müxtəlif tədbirlər, maarifləndirmə işləri aparılıb. Bu təbliğat müsbət nəticələr verib. "2003-cü ildə rəhbərlik etdiyim Mətbuat Şurası fəaliyyətə başlayanda mətbuat məkanında tənzimləmələrin aparılmasına ehtiyac var idi. Zamanla bu istiqamətdə bir sıra irəliləyişlər əldə olundu. İnformasiya texnologiyalarının sürətli inkişafı isə tamamilə fərqli vəziyyət yaratdı. Əlbəttə, internet məkanın hər bir şəxsin öz baxışlarını ifadə etmək anlamında özünü təsdiqləməsi müsbət haldır. Bu, söz və ifadə azadlığını dərinləşdirir. Ayrı-ayrı vətəndaşlar demokratik cəmiyyət quruculuğunda iştirak hüququ qazanırlar. İnternet media və sosial şəbəkələr sözün, fikrin ifadə plasdarmı olaraq çıxış edir. Amma heç kəs deyə bilməz ki, sahə tənzimlənməyə ehtiyac duymur. Əksinə, bunun üçün sosial sifariş var. Mətbuat Şurası bu sifarişi hər zaman dəyərləndirib və fəaliyyətini də zamanın tələbindən irəli gələrək qurub. Biz dəfələrlə bildirmişik ki, internet məkanın hansısa formada hüquqi münasibətlər sistemində yer almasına ehtiyac var. O cümlədən sosial şəbəkələrin də. Nəyə görə belə demişik? Ona görə ki, internetdə sui-istifadələrin olduğunu görmüşük. Görmüşük ki, bu meydanda təhqirlər və böhtanlar baş alıb gedir. Kimlərinsə şəxsiyyəti, şərəf və ləyaqəti alçaldılır. Məsuliyyət hissi arxa plana keçir. Nəticədə cəmiyyətdə xoşagəlməz ab-havaformalaşır. Belədə vəziyyətin ictimai tənzimləməsi istiqamətindəki tədbirlər istər-istəməz ləngiyir. Çünki internet üzərindən yayımın vurduğu zərər də ayrıca proses olmaq etibarilə daha dinamikdir. Yaxşı halda 10 zərərli tendensiyadan 3-4-ü zamanında aradan qaldırıla bilir. Deməli, hüquqi tənzimləməyə ehtiyac var" - deyə Ə. Amaşov fikrini əsaslandırıb.

Milli Məclisin deputatı bildirib ki, baş prokuror Zakir Qaralovun təklif etdiyi əlavələr qanunvericiliyin tamamlanması baxımından da önəmlidir: "Yenə də internetin dinamikliyi üzərinə gəlməyi düşünürəm. Əgər bir fikir və informasiyanın kütləvi yayılmasının vurduğu zərər nəzərə alınırsa, onun yayılma arealı da geniş götürülməlidir. Əvvəllər bu areal Ədliyyə Nazirliyində dövlət reyestrindən keçmiş konkret kütləvi informasiya vasitəsi idi. Belə deyək, təhqiramiz, böhtan dolu material hansısa qəzet və jurnalda yayımlana bilirdi. Ancaq indi internet var. Digər tərəfdən, qaldırılan məsələni heç də tam mənada yenilik saymaq olmaz. 2013-cü ildə "Kütləvi informasiya vasitələri haqqında" Qanuna edilmiş əlavələrdə internet də informasiyanın yayılma arealı kimi təsbit olunub. Müvafiq olaraq Cinayət Məcəlləsinin 147.1 və 148-ci maddələrinə də buna uyğun dəyişikliklər edilərək internetlə bağlı məsuliyyət nəzərdə tutulub. Hazırkı dəyişiklik əsasən sosial şəbəkələrdəki saxta profillərlə bağlıdır. Bu da çox vacib məsələdir. Dinamikliyi nəticəsində sosial şəbəkələr daha geniş topluma xitab edir. Demək ki, xeyri kimi, ziyanı da əhəmiyyətli dərəcədə böyükdür. Bəzi saxta profillərdə radikal dini cərəyanlar, ekstremizm, separatçılıq və terrorizm təbliğ olunur. Bu məqam da mütləq qaydada nəzərə alınmalıdır".

Ə. Amaşov dünyada sosial şəbəkələrdəki təhqir və böhtan məsələlərinə kifayət qədər həssas yanaşıldığını vurğulayıb. "İndiki şəraitdə Avropanın bir çox səlahiyyətli qurumları internetdə, xüsusən də sosial şəbəkələrdə insanların alçaldılması ilə bağlı narahatlıq keçirirlər və vəziyyətin aradan qaldırılması üçün yollar axtarırlar. Britaniyada, Fransada, İtaliyada belə nümunələr var. Məsələ şəxsin malik olduğu təməl hüquq və azadlıqların pozulması kontekstində dəyərləndirilir. Kimsə təhqir olunursa, yaxud böhtanlarla üzləşirsə belə hesab edilir ki, onun hüquqları məhdudlaşdırılır. Təhqirə və böhtana yol verən informasiya vasitələri məsuliyyət daşıyırlar. Mən yadımdadır ki, hələ təxminən 4-5 il öncə keçirilən beynəlxalq konfranslarda sosial şəbəkələrdə yayımlanan informasiyanın ictimai rəyə təsirlilik dərəcəsi müzakirə olunurdu. Yəni sosial şəbəkələr informasiyanın yayılma arealı kimi çox ciddi qarşılanır. Məsələn, Britaniya qanunvericiliyi buna kifayət qədər mühafizəkar yanaşır. Ümumən təhqir və böhtan məsələlərinə Avropa qanunvericiliyində xeyli dərəcədə həssas yanaşmalar var və bu yanaşmalarda internet məkan heç də toxunulmaz elan edilməyib. Əksinə internetin, sosial şəbəkələrin təsir gücü daha çox nəzərə alınmaqdadır" - deyə o, vurğulayıb.

Deputat baş prokurorun təklif etdiyi əlavələrə münasibətdə bəzi əks fikirlərlə bağlı da mövqeyini açıqlayıb. O bildirib ki, hər bir qanunvericilik aktı mütərəqqi mahiyyət daşımalıdır. "Biz bilirik ki, baş prokuror Zakir Qaralovun Cinayət Məcəlləsinə təklif etdiyi əlavələr lazımdır, vacibdir. Sadəcə məsələ ətrafında fərqli interpretasiyalar var. Bu da ayrı-ayrı maraqlı qrupların mənafelərindən qaynaqlanır. Söz yox ki, əlavələr hansısa formada söz və ifadə azadlığı kontekstindəki manipulyasiyalara yol aça bilir. Ancaq biz məsələnin prinsipial tərəflərinə diqqət yetirməliyik. Təbii ki, yanaşmadan asılı olaraq istənilən qanunu mütərəqqi və mürtəce qiymətləndirmək mümkündür. Qanunun icrasına yanaşma da önəmlidir. Hesab edirəm ki, niyyət və məram düzgündürsə, problemlər olmayacaq, qanunun aliliyi təmin olunacaq. Təbii ki, ümumən bu sahədə müəyyən dəqiqləşdirmələrin də aparılmasına ehtiyac var. Məsələn, materialın yayımlanması hansı hallarda və vəziyyətlərdə kütləvi nümayiş sayılır? Deyək ki, bir nəfərin sosial şəbəkədəki profilində cəmi 5 nəfər var. Əlbəttə, onun yaydıqlarının kütləvilik əmsalı azdır. Yaxud hansısa internet saytın gündəlik IP sayı aşağıdırsa, buna kütləvilik demək olarmı? Hesab edirəm ki, bu sayaq məsələlərin ayrıca sənədlərdə dəqiqləşdirilməsinə ehtiyac var və bu ehtiyac zaman keçdikcə özünü daha çox göstərəcək. Başqa bir məsələ təhqir və böhtan yayan saxta sosial şəbəkə profillərinin və saytların əsasən xarici ölkələrdə qeydiyyatdan keçməsi və oradan idarə olunması ilə bağlıdır. Belə hallarla necə mübarizə aparılacaq? Hesab edirəm ki, bu kimi məsələlərə də diqqət yetirilməlidir" - deyə, Ə.Amaşov fikrinə aydınlıq gətirib.

Milli.Az

RƏYLƏR

BU KATEQORİYADAN DİGƏR XƏBƏRLƏR

Ölkə mətbuatında bugün »

Azərbaycanda 8 yaşlı oğlanı zorlayan manyak həbs edildi - FOTO

24 İyul 2017 14:47

Xalq artisti ölkəni tərk etdi

24 İyul 2017 14:47

Pəhrizdə olanlar üçün ləzzətli içki

24 İyul 2017 14:45

Nişanlısının bakirəliyini pozdu, qeyri-təbii yolla cinsi əlaqədə oldu, sonra... - Oğuzda ŞOK HADİSƏ

24 İyul 2017 14:43

"Söyürlər, sakit dururuq" - Təcili yardıma maneə törədənlər cərimələnəcək - VİDEO - FOTO

24 İyul 2017 14:42

Bakıda “Dəniz kuboku-2017” beynəlxalq müsabiqəsinin ilkin təlimatı və hakimlər kollegiyasının iclası keçirilib

24 İyul 2017 14:42

Bakıda Ukrayna Ticarət Evinin açılması məsələsi payızda müzakirə olunacaq

24 İyul 2017 14:42

"ASAN kommunal"da yeni xidmət pəncərəsi açılıb

24 İyul 2017 14:42

9 və 12 yaşlı iki qardaş Xəzərdə boğulub

24 İyul 2017 14:38

Ermənistanda intiharların sayı 5 dəfə artıb

24 İyul 2017 14:37

Bakı Ali Neft Məktəbinin 20 tələbəsi Türkiyədə "Petkim" və STAR-da təcrübə keçir

24 İyul 2017 14:37

Türk iş adamları Azərbaycan və Gürcüstanda fındıq bağları alır

24 İyul 2017 14:37

Venqer: "PSG buna görə Neymara maraq göstərməyə başladı"

24 İyul 2017 14:37

“Google Play” mağazasında 400 əlavə yeni virusa yoluxub

24 İyul 2017 14:35

İki azyaşlı qardaş dənizdə boğuldu

24 İyul 2017 14:34

Emin Ağalarov iddialara cavab verməkdən boyun qaçırır -

24 İyul 2017 14:33

"Bülənt Ərsoyu sevməsəm, saqqallı fotolarını yayardım" - VİDEO

24 İyul 2017 14:32

Binəqədidə yaşayış binasında yanğın

24 İyul 2017 14:32

Sevdanın geyimi plagiat çıxdı

24 İyul 2017 14:32

Azərbaycanda 12 rayonun bələdiyyə xəritələri hazırlanır

24 İyul 2017 14:27

Pakistanın Ticarət Nazirliyinin nümayəndə heyəti Azərbaycana səfərə gələcək

24 İyul 2017 14:22

Kıvanç Tatlıtuğun rədd etdiyi kainat gözəli ƏRƏ GEDİR

24 İyul 2017 14:18

Gürcüstan "Şahdəniz" hesabına 2 mlrd. dollar investisiya cəlb edib

24 İyul 2017 14:17

Cahangir Hacıyev kassasiya şikayəti verdi

24 İyul 2017 14:17

"Yuventus"dan 40 milyonluq transfer

24 İyul 2017 14:17

Əli İnsanov ciddi rejimli cəzaçəkmə müəssisəsinə köçürüldü

24 İyul 2017 14:17

Akif Çovdarovun məhkəməsində sənədlərin tədqiqinə başlanıldı

24 İyul 2017 14:17

"McDonalds"da müştərilər bıçaqlı hücuma məruz qaldı

24 İyul 2017 14:17

Azsaylı xalqların uşaqları üçün məktəbəhazırlıq qruplarının tədris planı təsdiq edilib

24 İyul 2017 14:12

"Lukaku və Morata eyni səviyyədə olan futbolçulardır"

24 İyul 2017 14:12

İran və İraq razılığa gəldi -

24 İyul 2017 14:12

Orta əsrlərdə yaşayan gəncin həyatından son görüntülər - FOTOLAR

24 İyul 2017 14:08

Evi olmayanların nəzərinə: Kateqoriyalar genişləndirildi

24 İyul 2017 14:05

Xatirənin makiyajsız FOTOsu

24 İyul 2017 14:05

Rüşvət alan baş həkimə HÖKM OXUNDU

24 İyul 2017 14:03

İran denominasiyaya hazırlaşır

24 İyul 2017 13:57

"O evə qayıtmayacam" - Oğlu ilə itkin düşən Xanım - VİDEO

24 İyul 2017 13:57

Azərbaycanda səsi olmayan müğənni kimdir?

24 İyul 2017 13:54

“Mcdonalds”da dəhşətli anlar yaşandı - VİDEO

24 İyul 2017 13:53

Yay mövsümü başlayandan günvurmadan təcili yardıma 50 nəfər müraciət edib

24 İyul 2017 13:52

Azərbaycan yığmasının heyəti açıqlandı

24 İyul 2017 13:47

Bakı-Astara yolu inanılmaz durumda - VİDEO

24 İyul 2017 13:42

OPEC bu il ABŞ-ın neft hasilatçıları danışıqlara başlaya bilər

24 İyul 2017 13:42

Narkoloji disponserin rüşvət almaqda təqsirləndirilən sabiq baş həkim azadlığa buraxılıb

24 İyul 2017 13:42

Ölən müğənni haqda "Narkotik istifadəçisi idi" iddialarına CAVAB - VİDEO

24 İyul 2017 13:42

Bu şəxslər də güzəştli mənzil əldə edə biləcəklər - YENİLİK

24 İyul 2017 13:39

Bu adamın ayaqları hər kəsi şoka salır

24 İyul 2017 13:38

Hansı oyun, hansı kanalda?

24 İyul 2017 13:37

Bu il Azərbaycanda 442,8 min nəfər sosial müavinətlə təmin olunub

24 İyul 2017 13:37

Niyə şəkil çəkdirəndə insanlar əllərini bir-birinin çiyninə qoyurdular? - FOTOLAR

24 İyul 2017 13:33