Separatizm, terror və ikili standartlar: bəşəriyyət uçurum qarşısında

Separatizm, terror və ikili standartlar: bəşəriyyət uçurum qarşısında
15:27 29 Noyabr 2016
63 Dünya
Ölkə mətbuatı
A- A+

Bütün dünya Yaxın Şərqdə cərəyan edən hadisələri həyəcanla izləməkdədir. Mütəxəssislər də prosesləri analiz edir və proqnozlar verirlər. Son dövrlərdə meydana o qədər fərqli fikirlər atılır ki, müəyyən mənada milyonlarla insanın faciəvi durumu adi hal kimi qəbul edilir. Sanki insanlığın faciələrə laqeydliyi artır. Bununla yanaşı, yüksək səviyyəli mütəxəssislərin söylədiyi fikirlərdə çox maraqlı, həm də ziddiyyətli məqamlara rast gəlinir.

Milli.Az newtimes.az-a istinadən xəbər verir ki, bu kontekstdə Rusiya təhlükəsizlik orqanlarında uzun müddət yüksək vəzifə tutmuş, hazırda analitik-strateji təhlil və proqnozlarla məşğul olan Leonid Reşetnikovun fikirləri diqqətimizi çəkdi. Hazırda o, Rusiya Prezidentinin təsis etdiyi Rusiya Strateji Tədqiqatlar İnstitutunun (RSTİ) direktoru, tarix elmləri namizədidir. Bugünlərdə L.Reşetnikov Türkiyə mediasına da maraqlı müsahibə verib.

Ərazi bütövlüyü: əsas faktor kimi

Əvvəlcə onu vurğulayaq ki, hələ bu ilin avqust ayında Leonid Reşetnikov rusiyalı jurnalistə verdiyi müsahibədə Türkiyədə daxili vəziyyətin çox ağır olduğunu ifadə edib. Həmin kontekstdə Prezident Rəcəb Tayyib Ərdoğanın da vəziyyətinin çətin olmasını qeyd edib. RSTİ direktorunun məntiqinə görə, belə bir vəziyyət ABŞ başda olmaqla Qərb dövlətlərinin Türkiyəyə qarşı yeritdiyi siyasətdən qaynaqlanır. Rəsmi Ankara eyni zamanda Qərb, Rusiya, Suriya və kürd məsələsi arasında qalıb. Bu durumdan necə xilas olacağı məlum deyil (bax: Леонид Решетников: Эрдоган - в крайне сложном положении / "Царьград", 24 avqust 2016).

Bu fikirlərini ümumən türkiyəli jurnalistə verdiyi müsahibədə inkişaf etdirən L.Reşetnikov, həm də bir qədər fərqli, daha nikbin tezislər irəli sürüb (bax: RISS Başkanı Leonid Reşetnikov: Düşürenler öncelikle Erdoğan düşmanıydı, ABD'li askerler de katıldı / "Hürriyet", 7 noyabr 2016). Bizi daha çox maraqlandıran L.Reşetnikovun Türkiyə və Rusiyanın dövlət olaraq ərazi bütünlüyü haqqında söylədikləridir.

Rusiyalı mütəxəssis vurğulayır ki, Moskva Yaxın Şərqdə kürd dövlətinin yaradılmasını arzulamır. Kremlin həmin regionla bağlı siyasətində bu, əsas prinsipidir. Bu səbəbdən rəsmi Moskva Suriyanın və İraqın parçalanmasının tam əleyhinədir. O cümlədən Türkiyənin də bölünməsini qətiyyən qəbul etmir. Onun fikrinə görə, kürdlərə Türkiyədə ən yüksək mədəni muxtariyyət verilə bilər (bax: əvvəlki mənbəyə). Bundan o tərəfə keçilsə, nəinki Yaxın Şərqdə, hətta dünyada belə qarşısıalınmaz parçalanma prosesinə təkan verilə bilər. Bu baxımdan, rusiyalı mütəxəssisin fikrinə görə, İraqın şimalında kürd muxtariyyətinin yaradılması faktiki olaraq bu ölkənin parçalanması yolunda təsirli addımdır.

L.Reşetnikov bu tezisləri ifadə etməklə yanaşı, sual edir: necə olsun, Türkiyə, Rusiya və İran da parçalansın? Hətta Ermənistanda da kürdlər yaşayır, onlara da dövlət qurmağa imkan yaradılsın? Maraqlıdır, deyilmi? Əslində, L.Reşetnikov çox sağlam düşünür və praqmatik suallar qoyur. Çünki doğrudan da, Rusiyada bir neçə muxtar respublika var və onlar da analoji olaraq müstəqillik tələb edə bilərlər. Yaxın Şərqdə silah gücünə hansısa etnos dövlət qurmaq istəyirsə, nəyə görə Rusiyada daha çox özünüidarəetmə imkanı olan bir neçə muxtar qurum tam müstəqil olmasın?

Deməli, L.Reşetnikov kifayət qədər rasional və məntiqi düşünür. Onun verdiyi proqnozlar da rasionaldır. Qərbin reallaşdırmaq istədiyi ssenari Yaxın Şərqdə baş tutsa, dünyanın müxtəlif regionlarında dövlətlərin başı ağrıyacaq. Parçalanma prosesi zəncirvarı olaraq dünyanın bütün regionlarına yayıla bilər. Bu, arzuolunan hal deyil və RSTİ direktoru hesab edir ki, bəzi xalqlar öz talelərinə, tarixin reallıqlarına küssünlər. Vəziyyət belə gətirib. İndi dünya xəritəsini yenidən çəkmək bütövlükdə bəşəriyyəti fəlakətə apara bilər.

Ayrı-seçkilik: ziddiyyətlərdən xilas yolunda əsas maneə

Bütün bunlar qəbulediləndir. Ancaq... nəyə görəsə L.Reşetnikov bir sıra faktları unudur. Onları xatırlatmaq yerinə düşərdi. Birincisi, Rusiya Gürcüstan ərazisində olan Abxaziyanı və Cənubi Osetiyanı müstəqil dövlətlər kimi tanıyıb. L.Reşetnikovun məntiqinə görə isə Moskva hər şeydən əvvəl Gürcüstanın ərazi bütövlüyünə üstünlük verməli idi.

İkincisi, uzun illərdir ki, Ermənistan Azərbaycan torpaqlarının 20 faizini işğal altında saxlayır və rəsmi İrəvan orada qondarılmış "DQR"in müstəqilliyinin tanınmasında israr edir. İndi onlar bir qədər də irəli gedərək, Dağlıq Qarabağın adını "Artsax"a dəyişdirmək istəyirlər. Bəs bunlara ABŞ, Fransa və Rusiya necə reaksiya verirlər?

Sözdə onlar Azərbaycanın ərazi bütövlüyünü dəstəkləyirlər. Reallıqda isə bunun təmin edilməsi üçün Ermənistana qarşı heç bir addım atmırlar. Əksinə, faktlar göstərir ki, həmin dövlətlərin hər biri təcavüzkara yardım edirlər. Buraya maliyyə, iqtisadi, mənəvi və hərbi dəstək daxildir. Ermənistan silahlandırılır, bağlı qapılar arxasında təlimatlandırılır, diplomatik yardımlar edilir. Nəticə olaraq bütün gücləri ilə çalışırlar ki, erməni işğalçı ordusu Azərbaycan torpaqlarında qalsın və uyğun zamanda "DQR"in müstəqilliyini tanısınlar.

Təsadüfi deyil ki, bağlı qapılar arxasında ermənilərin separatçı, qondarma qurumunu tanıtmaq üçün Azərbaycana təzyiq göstərməyə cəhdlər edirlər. Özü də bunu münaqişəni həll etməli olan vasitəçilər edir. Belə çıxır ki, həmin vasitəçilər sözdə ölkələrin ərazi bütövlüyünün toxunulmazlığından bəhs edir, reallıqda isə başqa cür davranırlar. L.Reşetnikovun Türkiyə, Rusiya, İran, İraq və Suriyanın ərazi bütövlüyü haqqında dediyi, kürdlərə müstəqil dövlət qurmağa imkan verməyin yolverilməz olduğunu nəzərdə tutan fikirləri ilə Dağlıq Qarabağ münaqişəsində böyük dövlətlərin tutduğu mövqe arasında ziddiyyət mövcud deyilmi?

Bizcə, burada çox ciddi və düşündürücü uyğunsuzluq və səbatsızlıq vardır. Təsəvvür edin, hətta Ermənistanda az miqdarda olan yezidi kürdlərin erməni dövlətçiliyinə təhlükə ola biləcəyindən ehtiyatlanır, ancaq Azərbaycan ərazisində 25 ildən çoxdur ki, qanunsuz erməni rejiminin varlığına əngəl olmaq istəmirlər. Hanı burada obyektivlik və ədalət? Daha önəmlisi, bu cür təzadlı mövqedə qalmaqla bütövlükdə dünyada yeni geosiyasi nizama nail olmaq mümkündürmü? Əsla mümkün deyil. Çünki biriləri öz ərazisində separatizmi arzulamayıb, ona qarşı sərt tədbirlər görürsə, Azərbaycana heç kəs eyni cür hərəkət etməməsinə göstəriş verə bilməz.

Bu bağlılıqda ATƏT-in Minsk qrupunun həmsədr dövlətləri də rəsmi Bakını hansısa əməldə ittiham edə bilməz. Baxın, Vaşinqton Moskvanı onun prezident seçkisi prosesinə qarışmaqda ittiham edir və əks zərbələr vuracağından danışır. Lakin elə məhz ABŞ rəhbərliyi başqa ölkələrdə seçkilərə müdaxilə edir və hətta təzyiqlər göstərməyə çalışır. Bununla kifayətlənməyərək, ayrı-ayrı regionlarda kimin hansı dövlət qurmalı olduğuna hökm verməyə cəhdlər göstərirlər. İndi Yaxın Şərqdə tökülən qanların arxasında məhz bu məqam dayanır.

Avropa İttifaqının Türkiyədəki etnik separatizmi və terroru dəstəkləməsi də həmin faktordan qaynaqlanır. Rəsmi Ankaradan terrorçuları və onlara dəstək verənləri zərərsizləşdirməməyi tələb edirlər. Bunu utanmadan "qırmızı xətt" adlandırırlar. Özləri isə dinc miqrantlara qarşı belə qeyri-insani münasibət sərgiləyirlər, islamofobiyanın sərhədlərini daha da genişləndirməyə səy göstərirlər.

İllərdir ki, Azərbaycan bu kimi faktları dünyaya anlatmağa çalışır, Ermənistanın təcavüzkarlığının nəticələri aradan qaldırılmadıqca, meydana daha qorxulu və daha miqyaslı problemlərin çıxa biləcəyi barədə xəbərdar edirdi. Budur, artıq Yaxın Şərqin bütün dövlətləri, İran, Rusiya və başqaları da özləri analoji təhlükələrdən bəhs edirlər. Bəlkə gec qalıblar? Daha doğrusu, əvvəlcə Ermənistana "dur" deyilməsi lazım deyildimi? Bundan sonra kürd məsələsinə, yaxud başqa məsələlərə keçmək olar. Çünki ermənilərə rəva bilinən şeylərə başqa etnik qruplar da can atacaqlar. Nəyə görə də bunu etməsinlər? Dünyanın varlığının məntiqi belədir. Tarixin hökmü bu cürdür! Anlayın artıq - bəşəriyyət uçuruma yuvarlanır!

Milli.Az

OXŞAR XƏBƏRLƏR

BU KATEQORİYADAN DİGƏR XƏBƏRLƏR

Ölkə mətbuatında bugün

Trampa dəstək reytinqi antirekord vurdu

29 Mart 2017 23:19

Türkiyə "Fərat qalxanı" əməliyyatının başa çatdığını bəyan edib

29 Mart 2017 23:12

Banka borcu var idi, intihar etdi

29 Mart 2017 23:12

Təsir gücü bitkilərdən də üstün olan göbələklər

29 Mart 2017 23:12

Heyvanlar da yuxu görür?

29 Mart 2017 23:12

Sabiq turizm naziri həbs olundu - FOTO

29 Mart 2017 23:08

Dodaqlarda yaşayan qorxunc virus

29 Mart 2017 23:05

Banka borcu olan kişi özünü öldürdü - Şəkidə

29 Mart 2017 23:04

Bu reyslərdə planşet və noutbuklara icazə verildi

29 Mart 2017 22:57

Ağcabədidə 13 yaşlı məktəbli qızı qaçırdılar - CİNAYƏT

29 Mart 2017 22:53

Sağlam və parlaq saçlar üçün YUMURTA MASKASI

29 Mart 2017 22:52

Colidən növbəti xeyirxah addım

29 Mart 2017 22:52

Hava limanına Ronaldonun adı verildi - FOTO

29 Mart 2017 22:43

"Fərat Qalxanı" əməliyyatı başa çatdı -

29 Mart 2017 22:43

Yeni evlənən cütlük hamının gözü qarşısında mübahisə etdi

29 Mart 2017 22:42

Misin insan orqanizmində rolu

29 Mart 2017 22:37

Ayaqqabı ayağınızı sıxırsa... - ÇARƏ

29 Mart 2017 22:37

Türkiyə Booking.com-u bağladı

29 Mart 2017 22:34

Şəmkirdə yaşayış evində partlayış baş verib -

29 Mart 2017 22:28

Hiperaktiv uşaqların davranışı belə olur- ƏLAMƏTLƏR

29 Mart 2017 22:27

Booking.com saytının fəaliyyəti Türkiyədə dayandırıldı

29 Mart 2017 22:27

Müğənni və sevgilisi romantik gəzintidə - FOTO

29 Mart 2017 22:22

Kənan və Dəniz 20 il əvvəl - FOTO

29 Mart 2017 22:22

Futbolçunun həyat yoldaşı onu klub və millidən uzaqlaşdırmağı xahiş edir - QİSAS

29 Mart 2017 22:22

SƏPGİLƏR əleyhinə evdə hazırlanılan KREM

29 Mart 2017 22:12

Aktrisa doğumdan sonra ilk dəfə - FOTO

29 Mart 2017 22:12

Avropada ən böyük yaşayış evi satılıb

29 Mart 2017 22:12

"Fərat qalxanı" əməliyyatı başa çatdı

29 Mart 2017 22:08

Rusiya, İran və Suriya hərbi cinayətlərdə ittiham edildi

29 Mart 2017 21:59

Bakıda yanğın olub

29 Mart 2017 21:57

Müsəlman idmançıdan Trampa məktub:

29 Mart 2017 21:57

"YouTube"da uşaqlar üçün təhkükəli videolar yayılıb - Valideynlərə xəbərdarlıq!

29 Mart 2017 21:52

Davud Güloğlu yeni filmə çəkilib - FOTO

29 Mart 2017 21:52

Məşhur aparıcının yeni iş yeri bəlli oldu

29 Mart 2017 21:47

Şou-biznesin məşhur simaları bu evlərdə yaşayır - SİYAHI - FOTO

29 Mart 2017 21:37

Adriana Lima Türkiyədə podiuma çıxacaq

29 Mart 2017 21:37

Bakıda bir nəfəri öldürüb, digərini yaralayan şəxs barədə məhkəmə qərar verib

29 Mart 2017 21:32

Azərbaycan millisi Moldovaya şans vermədi

29 Mart 2017 21:29

Çirkli hava beyini kiçildir - Qarşısını almaq üçün nə etməli?

29 Mart 2017 21:28

Türkiyənin qərbi silkələndi - 4,5 balla

29 Mart 2017 21:27

"Ozancan Türkiyə millisində oynaya bilər" - "Bursaspor" rəsmisi

29 Mart 2017 21:27

Qadının gözündən 8 sm-lik qurd çıxarılıb

29 Mart 2017 21:22

Yol polisindən sürücülərə: İngilis və rus dilini öyrənin

29 Mart 2017 21:22

Yazda hansı xəstəliklər üzə çıxır?

29 Mart 2017 21:22

Əli İnsanovun məhkəməsinin vaxtı açıqlandı

29 Mart 2017 21:21

Sabiq prokurorluq əməkdaşının məhkəməsi başladı

29 Mart 2017 21:19

Azərbaycan Moldovanı darmadağın etdi

29 Mart 2017 21:17

"Böyük bir klubla müqavilə imzaladım" - Millimizin futbolçusu

29 Mart 2017 21:17

Xaricdə yaşayan azərbaycanlı aktrisa: "Orda qalsaydım..." - FOTO

29 Mart 2017 21:17

Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatından qızılca XƏBƏRDARLIĞI

29 Mart 2017 21:13