Ayasofyada artıq azan verilir

Ayasofyada artıq azan verilir
21:52 29 Noyabr 2016
67 Dünya
Ölkə mətbuatı
A- A+

Gəncədə Şah Abbas məscidində azan verilməməsinin SƏBƏBİ (19 Aprel 2017 18:32)
Azan səsi gələndə qorxmaq normaldır? (19 Mart 2017 20:52)
Azanı qadağan etmək istəyən İsrailə iki şok birdən - VİDEO (15 Mart 2017 00:38)

Bir çox türk tarixçi Ayasofyanın yenidən islam kontekstinə qaytarılmasını alqışlayır. Ancaq azlıqlar bunu ölkəboyu radikallaşmanın daha bir əlaməti sayaraq əndişələnirlər.

İstanbulun siması bütün Türkiyəninki kimi sürətlə dəyişir. Müşahidəçilər prezident Recep Tayyip Erdoğan-ın son aylarda apardığı "təmizləmə"ni nasist metodları ilə müqayisə edirlər. Belə ki, ölkədə mötədil və dünyəvi səslər boğulur, hakim AKP siyasi islamı həyatın bir çox aspektlərinə yeritməkdədir.

Milli.Az azadliq.org-a istinadən bildirir ki, bu dəyişiklik və bütün ölkədə nəzərəçarpan ümumi islamçı əhval-ruhiyyə köhnə İstanbulun ürəyini, Ayasofyanın yerləşdiyi populyar turist məhəlləsini də tutmaqdadır.

"MƏNİM KİMİ BİR İMAM"

15 əsr ərzində bu nəhəng bina əvvəlcə xristian kilsəsi, sonra müsəlman məbədi, daha sonra muzey olub. İndi isə Türkiyənin güclü Dini işlər (Diyanet) nazirliyi Ayasofyaya Önder Soy adlı imam təyin edib. 81 ildə ilk dəfə Ayasofyanın yenidən öz imamı var.

Soy tarixi Ayasofyanın yaxınlığında yerləşən keçmiş sultan sarayı "Hünkar Kasri"ndə oturur. Əsasən "müasir imam" adlandırılan Soy həm də kikboksçu və karate ustasıdır. O, artıq gündə beş dəfə Ayasofyanın minarələrində quraşdırılmış səsgücləndiricilərlə azan verir.

"Onlar bu mühüm məkana mənim kimi bir adamı təyin etməli idilər. Çünki bura təkcə islama sitayiş edənlər yox, xristianlar da, hər hansı bir dinə sitayiş etməyənlər də gəlir", - deyə Soy "CNN Türk"ə bildirib.

Amma yaxınlıqda yerləşən, dünyada məşhur Sultanahmet məscidində verilən azanlar Ayasofyadan da uzaqda eşidilir. Ona görə də, Ayasofyaya imam təyinatının, əsasən, siyasi motivli olduğu düşünülür.

DİNDARLAŞMA

Bu tarixi məkan VI əsrdən XV əsrin ortalarına qədər yunan ortodoks patriarxının iqamətgahı olub. 1453 -1935-ci illərdə məscid kimi fəaliyyət göstərən Ayasofya 1935-ci ildə Türkiyə Cümhuriyyətinin banisi, Türkiyədə dünyəvi dövlət quruluşunun alovlu tərəfdarı Mustafa Kemal Atatürkün şəxsi xahişi ilə muzeyə çevrilib. Ancaq, görünür, Atatürkün Türkiyənin gələcəyi ilə bağlı bu istəyi Erdoğan-ın dünyagörüşünə ziddir.

Ənənəvi dünyəvi sayılan türk şəhərləri Erdoğan-ın dövründə get-gedə daha da dindarlaşır. İndi Erdoğan Türkiyə konstitusiyasını dəyişdirməkdən ötrü keçirəcəyi referendumda xalqın dəstəyinə ümid edir. Bu dəyişiklik ona parlament prosesindən keçmədən istədiyi qərarın qəbuluna kart-blanş verəcək.

Erdoğan-ın bir çox tərəfdarları bu məsələdə onu dəstəkləyir və islamın Türkiyənin gündəlik həyatında daha böyük rol oynamasını istəyir. Bəziləri hətta Ayasofyanın yenidən tamamilə məscidə çevrilməsinə çağırırlar.

"MİLYONLARA İMAMLIQ EDƏCƏYİ GÜNÜ GÖZLƏYİRƏM"

Siyasi icmalçı, prezident Erdoğan-ın fanatı Savci Sayan "Twitter" hesabında belə yazıb: "Mən prezidentin Ayasofyada cümə namazında milyonlara imamlıq edəcəyi günü arzulayıram. Və mən bu arzunun gerçəkləşməsi üçün dua edirəm".

Ayasofya 1985-ci ildə UNESCO-nun Dünya Mədəni İrsi siyahısına daxil edilib.

Erdoğan-ın azlıqlarla bağlı siyasəti, xüsusən də iyulun 15-dəki çevriliş cəhdinin ardınca fövqəladə vəziyyət elan edilməsindən sonra, çoxlu tənqidə səbəb olub. Məsələn, Lüksemburqun xarici işlər naziri Erdoğan-ın idarəçiliyini nasistlərə bərabər tutub. Prezidentin özü bu beynəlxalq tənqidi qulaqardına vuraraq deyir ki, Avropanın onu "diktator" adlandırması vecinə deyil.

Hökumətin təzyiqləri ən çox ölkənin kürd azlığına və Fethullah Gülen tərəfdarlarına təsir edib. Xristianlar və yəhudilərin də daxil olduğu digər azlıqlar da Türkiyədəki hazırkı siyasi mühitdən get-gedə daha çox ehtiyatlanırlar.

"QƏSDLİ TƏXRİBAT"

Müşahidəçilər imamın təyin olunduğu tarixin də qəsdən seçilmiş ola biləcəyini deyirlər. Belə ki, həmin bazar günü ortodoks xristianlar Konstantinopol Patriarxı I Bartholomew-nun 25-ci yubileyini qeyd edirdilər. Patriarx vəzifəsi ortodoks kilsəsində ən yüksək vəzifə sayılır.

Avstriyanın Katolik Mətbuat Agentliyi (KAP) bu addımı "qəsdli təxribat" adlandırıb. Bu ilin əvvəlində Bartholomew-nun özü Türkiyədən Ayasofyaya daha çox sayğı göstərməyi xahiş etmişdi. O, prezident Erdoğan-a bu məkanın min ilə yaxın bir dövr ərzində kilsə olduğunu xatırladaraq islam dininə sayğısını bildirmişdi.

Erdoğan-sa belə müraciətləri qulaqardına vuraraq, Diyanet Vakfını Ayasofyaya imam təyinatı münasibətilə təbrik edib.

Ölkənin əksər qəzetləri və başqa media qurumları da bu addımı təkrarlayıb. Ancaq bu, gözlənilən idi. Belə ki, Erdoğan son aylar ərzində müxalif media qurumlarının bağlanması yolunda çox iş görüb.

Milli.Az

RƏYLƏR

OXŞAR XƏBƏRLƏR

BU KATEQORİYADAN DİGƏR XƏBƏRLƏR

Ölkə mətbuatında bugün

ABŞ-da uzaq məsafəyə yükdaşıma mədəniyyəti necə formalaşdı? - FOTOLAR

29 Aprel 2017 09:33

Daha bir ölkədə çempion bəlli oldu

29 Aprel 2017 09:32

Çempionun səfər sınağı

29 Aprel 2017 09:27

Marixuana leqallaşdırıldı

29 Aprel 2017 09:18

Deputat: "AŞ PA-nın qərarı Türkiyəyə təzyiq etmək məqsədi güdür"

29 Aprel 2017 09:17

"Real" "Valensiya"nı qəbul edir, Kataloniyada derbi

29 Aprel 2017 09:17

Nobel prospektində yeraltı piyada keçid istifadəyə verilib

29 Aprel 2017 09:12

Əcnəbi tələbələr oxumaq üçün daha çox Azərbaycanın hansı ali məktəblərini seçir?

29 Aprel 2017 09:12

Sosial mənzillərə qeydiyyat başlayır: QİYMƏTLƏR, ŞƏRTLƏR, TƏLƏBLƏR

29 Aprel 2017 09:09

Tramp ikinci müddətə prezident seçiləcəyinə əmindir

29 Aprel 2017 09:05

“Lenovo” “Zuk” brendini ləğv edir

29 Aprel 2017 09:05

Azərbaycanlı məmur qızının yeni fotoları yayıldı

29 Aprel 2017 09:05

"Instagram"dan sevindirici xəbər

29 Aprel 2017 09:03

Meksikada marixuana leqallaşdırıldı

29 Aprel 2017 08:57

Galaxy S8+-in ekranının dəyişilməsi neçəyə başa gələcək?

29 Aprel 2017 08:57

Obama 400 min dollar qazandı

29 Aprel 2017 08:57

“Əbu Səyyaf”ın lideri məhv edilib

29 Aprel 2017 08:52

Sergey Brinin gizli və sirli layihəsi

29 Aprel 2017 08:52

"Barselona" və "Real"ın əfsanələri 38 min tamaşaçının qarşısında oyun çıxartdı - VİDEO

29 Aprel 2017 08:48

Qəbələdə və Cəlilabadda yanğın olub

29 Aprel 2017 08:47

“Uber”in uçan taksini nə vaxt təqdim edəcəyi məlum oldu

29 Aprel 2017 08:47

Futbol üzrə Azərbaycan Premyer Liqasında XXV mövsümə yekun vurulacaq

29 Aprel 2017 08:47

Dünya prezidentlərinin aylıq əmək haqqları açıqlandı

29 Aprel 2017 08:42

İlk təhlükəsiz smartfon təqdim edildi

29 Aprel 2017 08:42

Bağdadda partlayış: 6 ölü

29 Aprel 2017 08:37

“Samsung”dan sürücülər üçün yenilik

29 Aprel 2017 08:37

Venesuela rəsmən Amerika Dövlətləri Təşkilatından çıxdı

29 Aprel 2017 08:33

"Skonto" hərraca çıxarılıb

29 Aprel 2017 08:32

"Ağıllı" balış hazırlanıb - VİDEO

29 Aprel 2017 08:32

Şimali Koreya ballistik raketi sınaqdan keçirib

29 Aprel 2017 08:27

“Instagram”da aktiv istifadəçilərin sayı 700 milyonu ötdü

29 Aprel 2017 08:27

Albaniya yeni prezidentini seçib

29 Aprel 2017 08:22

Əlillər üçün yeni qurğu yaradılıb - VİDEO

29 Aprel 2017 08:22

FIFA prezidentinə qarşı araşdırma başlandı

29 Aprel 2017 08:18

Xəzər dənizində zəlzələ olub

29 Aprel 2017 08:17

"Süni intellektə öz xatirələrimizi yükləyə biləcəyik"

29 Aprel 2017 08:17

Salyanda yaşlı kişini maşın vurub

29 Aprel 2017 08:17

“iPhone 8” haqqında video hazırlandı - VİDEO

29 Aprel 2017 08:12

Monteneqro NATO-ya üzv olur

29 Aprel 2017 08:12

Wemogee nitq qüsurlu insanlara kömək edəcək - VİDEO

29 Aprel 2017 08:12

Google Play-dəki virus 2 milyon smratfonu yoluxdurdu

29 Aprel 2017 08:05

Terror təşkilatının liderlərindən biri öldürüldü

29 Aprel 2017 08:05

Cəlilabadda yaşayış evi əşyaları ilə birgə yandı

29 Aprel 2017 08:03

Bakıda eyni ünvanda yaşayan kişi və qadın 3-cü mərtəbədən yerə yıxılıb

29 Aprel 2017 08:02

Bakıda tükürpədən qəza - Maşın piyadanın üzərindən keçdi

29 Aprel 2017 07:58

"Barselona" və "Real"ın keçmiş ulduz futbolçuları üz-üzə gəlib

29 Aprel 2017 07:57

Bu sintezator istənilən səsi kopyalayır

29 Aprel 2017 07:57

Filippində zəlzələdən sonra sunami təhlükəsi elan olunub - YENİLƏNİB

29 Aprel 2017 07:52

Google rəyləri tərcümə edəcək

29 Aprel 2017 07:42

Yeni Core M3 prosessoru təqdim olundu

29 Aprel 2017 07:37