Naxçıvan üçün böyük təhlükə

Naxçıvan üçün böyük təhlükə
23:57 8 Dekabr 2015
35 Ölkə
Ölkə mətbuatı
A- A+

Rusiyanın ermənipərəst siyasi qüvvələri Azərbaycanın ayrılmaz hissəsi olan Naxçıvanı münaqişə zonasına çevirməyə çalışırlar. 

Milli.Az anspress-ə istinadən bildirir ki, Türkiyə tərəfindən Rusiyaya məxsus Su-24 təyyarəsinin vurulmasından sonra bu qüvvələr xüsusilə fəallaşıblar. Belə qüvvələrin sırasında yer alan "Regnum" İnformasiya Agentliyi dekabrın 11-də öz mətbuat mərkəzində Moskva və Qars müqavilələrinin denonsasiyası, yəni qüvvədən salınması mövzusundə dəyirmi masa təyin edib. 

1921-ci il martın 16-da Türkiyə Böyük Millət Məclisi (TBMM) və Sovet Rusiyası arasında imzalanmış Moskva müqaviləsinə görə, keçmiş İrəvan quberniyasının Naxçıvan və Şərur-Dərələyəz qəzaları Azərbaycan ərazisi kimi tanınıb. Həmçinin Qars vilayəti və İrəvan quberniyasının keçmiş Sürməli qəzası və Aleksandropol qəzasının qərb hissəsi bu müqaviləyə görə Türkiyə ərazisi kimi müəyyən edilib. Moskva müqaviləsi nəticəsində əldə edilmiş anlaşma daha sonra 1921-ci il oktyabrın 13-də Türkiyənin Qars şəhərində Ermənistan, Azərbaycan, Gürcüstan və Türkiyə arasında Rusiyanın iştirakı ilə bağlanmış müqavilə nəticəsində yekun təsdiqini tapıb. Ermənistandan müqaviləyə xarici işlər naziri Poqos Makinzyan, Azərbaycandan isə dövlət nəzarəti naziri Behbud Şaxtaxtinski qol çəkib. Gürcüstanlı nazirlər Şalva Eliava və Aleksandr Svanidze, Türkiyəni Kazım Qarabəkir paşa, Rusiyanı isə səfir Yakov Qanetski təmsil edib. 

Beynəlxalq müstəvidə Naxçıvanı Azərbaycan ərazisi kimi təsbit edən bu müqavilənin əsas qarantları kimi həmişə Türkiyə və Rusiya tanınıb. SSRİ dağıldıqdan sonra Ermənistan mətbuatında Qars müqaviləsinin denonsasiya edilməsi və Naxçıvana qarşı ərazi iddiası qaldırılması barədə Ermənistan mətbuatında təkliflər səsləndirilsə də rəsmi İrəvan bu istiqamətdə heç bir real addım atmağa cürət etmirdi. Amma Rusiyada ekspertlər səviyyəsində başlanan bu hay-küy regionda xüsusilə Naxçıvan üçün yeni problemlər yarada bilər. Erməni millətçiləri iddia edirlər ki, 1918-ci ildə Zaqafqaziya seymi dağılan zaman bölgüyə görə, İrəvan quberniyası və Qars vilayəti ermənilərin payına düşmüşdü. Buna görə də, Qars müqaviləsini qüvvədən salmaqla İrəvan quberniyasına daxil olmuş Sürməli, Naxçvan və Şərur-Dərələyəz qəzalarına və Rusiya impreriyasının Qars vilayətinə yenidən iddia qaldırmağı mümkün sayırlar. Dolayısı ilə ermənilərin yeni ərazi iddiası Azərbaycanın Naxçıvan Muxtar Respublikası və müasir Türkiyənin əsasən azərbaycaqnlılar yaşayan Qars, İqdır və Ərdəhan vilayətləri ilə bağlı ola bilər. 

Xarici İşlər Nazirliyinin keçmiş əməkdaşı, politoloq Fikrət Sadıqlı Rusiya paytaxtında başlanan bu hay-küyün Türkiyə ilə bağlı olduğunu vurğulayır. "Əslində, ekspertlər səviyyəsində qaldırılmış bu hay-küy Rusiya-Türkiyə münasibətlərinin gərgin vəziyyəti fonunda Ankaraya bir növ ideoloji təzyiq məqsədi güdür. Təbii ki, bu müəyyən qədər Azərbaycana da təsir edə bilər. Xüsusilə, Kremlin bu hay-küyə yaşıl işıq yandırması açıq-aydın görünür",- deyə Fikrət Sadıxov bildirib. 

Lakin politoloq məsələ ilə bağlı qalxan hay-küyün ölkələrin ərazi bütövlüyünə heç bir təsir göstərə bilməyəcəyini söyləyir: "BMT-nin qəbul elədiyi beynəlxalq sərhədlər var. Heç bir ölkə birtərəfli qaydada bu sərhədləri tanımıdağını bəyan edə bilməz".

Məhz bu səbəbdəndir ki, Ermənistan hökuməti Qars müqaviləsini tanımadığını bəyan etsə də, sənədin rəsmi denonsasiya prosedurlarını gerçəkləşdirməyib. Qars müqaviləsindən narazı olan və Türkiyədə əhalisinin bir hissəsi müsəlman gürcü olan Artvin vilayətini tarixi ərazisi sayan Gürcüstanın parlamentinə də 2005-ci ildə sənədi denonsasiya etmək barədə səlahiyyət verilmişdi. Amma Gürcüstan parlamenti sənədi denonsasiya etmədi. Belə çıxır ki, rəsmi Tiflis bu işin heç bir fayda verməyəcəyini anladı. Hər halda, Avropanın ən güclü ordusuna maşlik Türkiyə ilə qarşıdurmanın heç də uğur gətirməyəcəyini gürcü deputatlar vaxtında dərk etdilər. 

Amma istənilən halda, Azərbaycan ehtiyatlı olmalıdır. Hər halda, söhbət bütün beynəlxalq hüququ və Helsinki xartiyasını ayaqlayaraq Krımı ilhaq etmiş Rusiyanın paytaxtında başlamış yeni əks-təbliğat dalğasından gedir. Rəsmi Bakı məsələ ilə bağlı dərhal hərəkətə keçərək Rusiya rəhbərliyi ilə danışaqlar aparmalı, Kremlə yaxın ekspertlərin başladığı bu qara piar dalğasını dayandırmalıdır. 
Milli.Az

RƏYLƏR

BU KATEQORİYADAN DİGƏR XƏBƏRLƏR

Ölkə mətbuatında bugün »

İrəvanda Qarabağ QALMAQALI: siyasi rəhbərlik əraziləri qaytarır, ordu etiraz edir

21 Sentyabr 2017 16:18

Genişmiqyaslı təlimlərin döyüş atışlı əsas mərhələsinin görüntüləri yayılıb

21 Sentyabr 2017 16:17

“Qəbələ” nigeriyalı hücumçu transfer edib

21 Sentyabr 2017 16:17

"YapıKredi Bank Azərbaycan"ın səhmdarı "Commerzbank"ı almaq istəyir

21 Sentyabr 2017 16:17

Məhşur klubdan Fatih Terimə təklif gəldi - RƏSMİ

21 Sentyabr 2017 16:17

Günəş sistemində analoqu olmayan göy cismi kəşf edildi

21 Sentyabr 2017 16:08

Xalq artisti saç rəngləyən kişi həmkarlarını MÜDAFİƏ ETDİ

21 Sentyabr 2017 16:03

Beynəlxalq Velosipedçilər İttifaqına yeni prezident seçilib

21 Sentyabr 2017 16:02

Filippin prezidenti oğlunun narkotik maddələrin qaçaqmalçılığı ilə məşğul olması iddialarını təkzib edib

21 Sentyabr 2017 15:57

Müharibənin başlanmasına Trampın iki zəngi mane olub – ŞOK İDDİA

21 Sentyabr 2017 15:53

Liviyada qaçqınları daşıyan qayıq batdı: 100 nəfər itkin düşdü

21 Sentyabr 2017 15:48

Bakıda estetik əməliyyat etdirən qız bu hala düşdü

21 Sentyabr 2017 15:43

Bakı Şəhəri üzrə Təhsil İdarəsinin müdiri Məktəb-Lisey Kompleksində olub

21 Sentyabr 2017 15:42

"Elçibəyin dişini düzəltdim, sonra da hamamında çimdim" - Stomotoloq

21 Sentyabr 2017 15:38

Xırdalanda hadisə yerindən qaçmış sürücü həbs edilib

21 Sentyabr 2017 15:37

Nigeriya millisinin sabiq üzvü "Qəbələ"də - FOTO

21 Sentyabr 2017 15:37

Ekspert: “Ödənişli antivirus proqramları faydasızdır”

21 Sentyabr 2017 15:35

Safura 25 yaşını belə qeyd etdi – FOTOLAR

21 Sentyabr 2017 15:33

İstanbulda məhkəmə binasının həyətində atışma olub, 20 nəfər tutulub

21 Sentyabr 2017 15:27

Bakıdakı Məktəb Lisey Kompleksinin direktoru ilə bağlı müəmmalı durum yaranıb

21 Sentyabr 2017 15:27

İraq hökuməti Bərzaninin şərtlərini qəbul edəcəkmi?

21 Sentyabr 2017 15:26

Ermənistanda iki nazirlik arasında Qarabağ ziddiyəti - DÜŞMƏN TƏRƏFDƏ QALMAQAL

21 Sentyabr 2017 15:24

Azərbaycan “Dəmir günbəz” sistemini alıb? - Neft kəmərlərinə hücum və Bakının MÜAFİƏ PLANI

21 Sentyabr 2017 15:23

Şamaxı və ətraf rayonlarda fəaliyyət göstərən sahibkarlara 277 min manat güzəştli kredit verilib

21 Sentyabr 2017 15:22

Odina Bayramova: "Avropa çempionatının favoriti Azərbaycan millisidir"

21 Sentyabr 2017 15:22

Ermənistan XİN və MN arasında ZİDDİYƏT: Torpaqların qaytarılması ilə bağlı

21 Sentyabr 2017 15:19

ŞOK FAKT: Sən demə, Damla 2 min manata...

21 Sentyabr 2017 15:18

Vatsap yazışması DƏHŞƏTLƏ BİTDİ: Yevlax sakininin Novxanı MACƏRASI - TƏFƏRRÜAT

21 Sentyabr 2017 15:13

Mərkəzi Bank 100 milyon manat cəlb edir

21 Sentyabr 2017 15:13

Prezident Elçin Quliyevə orden verdi

21 Sentyabr 2017 15:08

Amerika yazıçısı Stiven Kinqin 70 yaşı tamam olur

21 Sentyabr 2017 15:07

Prezident Elçin Quliyevi təltif etdi - SƏRƏNCAM

21 Sentyabr 2017 15:04

Əncirin saymaqla bitməyən faydaları

21 Sentyabr 2017 15:04

Moskvada Çingiz Aytmatovun abidəsi ucaldılacaq

21 Sentyabr 2017 15:03

Buddist etirazçılar yardım karvanının qarşısını kəsdilər

21 Sentyabr 2017 15:03

Ana söyüşünə görə, adam bıçaqlayan şəxsə AĞIR CƏZA

21 Sentyabr 2017 14:59

"Azərbaycan Bayrağı" ordeni ilə təltif edildi

21 Sentyabr 2017 14:58

Elçin Quliyev “Azərbaycan Bayrağı” ordeni ilə təltif edilib

21 Sentyabr 2017 14:57

Türk deputatlar Sarkisyana cavab verdilər - SORĞU

21 Sentyabr 2017 14:54

Manafdan qalmaqallı AÇIQLAMA: “Şou-biznesdə heç 10 nəfər kişi yoxdur”

21 Sentyabr 2017 14:53

Biləsuvarda ağır yol qəzası olub, iki nəfər yaralanıb

21 Sentyabr 2017 14:52

Famil Ağayev: “Avropa çempionatına yüksək səviyyədə hazırlaşmışıq”

21 Sentyabr 2017 14:47

Narkotik keçirilməsinin qarşısı alındı

21 Sentyabr 2017 14:45

“Alves Neymarın fahişəsi kimidi” – Dieqo Forlan

21 Sentyabr 2017 14:44

"Mariya" daha bir ölkəni cənginə aldı - FOTO

21 Sentyabr 2017 14:43

Liviya sahillərində gəmi batıb, 100-dən çox qaçqın itkin düşüb

21 Sentyabr 2017 14:42

İtaliya çempionatında maraqlı anlar

21 Sentyabr 2017 14:38

Mobil qurğular üçün 1 terabaytlıq sərt disk təqdim olunub

21 Sentyabr 2017 14:35

Rusiyalı general və polkovnik Suriyada güllələndi

21 Sentyabr 2017 14:33

İlham Əliyevdən Ermənistanı qorxuya salan sözlər və İRƏVANA SON XƏBƏRDARLIQ

21 Sentyabr 2017 14:33