PKK-ya qarşı 31 illik mübarizədə yeni dönəm - TƏHLİL

PKK-ya qarşı 31 illik mübarizədə yeni dönəm - TƏHLİL
18:19 16 Dekabr 2015
26 Dünya
Ölkə mətbuatı
A- A+

Türkiyə dövləti PKK terrorunun başladığı 1984-cü ildən bəri ölkənin cənub-şərqində ən iri miqyaslı antiterror əməliyyatına başlayıb. Diyarbəkir vilayətinin Silvan, Diyarbəkir şəhərinin Sur, Şırnak vilayətinin Silopi və Cizrə, Mardin vilayətinin Nusaybin rayonlarında ordu və polisin birləşmiş qüvvələri ilə sərt “təmizləmə” əməliyyatına start verilib.

 

İlk baxışdan qeyri-adi bir hadisənin baş vermədiyini söyləmək olar, çünki Türkiyənin aqressiv separatizmlə mübarizəsi yeni deyil, 30 ildən çoxdur PKK terroruna qarşı mübarizə zaman-zaman səngiyərək, zaman-zaman da güclənərək permanent şəkildə davam edir. Lakin istər əməliyyata cəlb olunmuş qüvvələrin kəmiyyəti və keyfiyyəti, istərsə də terrorçuların istifadə etdiyi metodlar baxımından güney-doğu şəhər və qəsəbələrinin bu dəfə xaraktercə əvvəlkilərdən fərqli bir qarşıdurmaya səhnə olduğunu görürük. “Qış təmizliyi” üçün cəmləşdirilən polis və jandarma xüsusi təyinatlılarının sayının azı 10 min nəfər olduğu bildirilir ki, bu da hərbi terminologiya ilə ifadə etsək, 2 diviziya (Türkiyə Silahlı Qüvvələrində - tuqay) həcmindədir. Onlar zirehli hərbi texnika, hətta tanklarla təchiz olunub. Hərbi helikopterlər havadan əməliyyatları nəzarətdə saxlayacaq və lazım gəldikdə müdaxilə edəcək. Bombardmançı təyyarələr isə paralel şəkildə dağlıq zonalarda, o cümlədən İraqın şimalında terrorçuların düşərgələrinə, mağaralarına, sığınacaqlarına zərbələr endirəcək, beləliklə, dağdakı qruplarla düzən ərazilərdə və şəhərlərdə mövqe tutmuş terrorçular arasında hər hansı əlaqə tamamilə əngəllənəcək. Daha bir önəmli məqam isə yerli əhalinin bir qisminin dövlət tərəfindən köçürülməsi (məsələn, müəllimlər), müəyyən hissəsinin də terrorçular tərəfindən zorla öz evlərindən çıxmağa məcbur edilməsi və beləliklə, ölkə daxilində sayı heç də az olmayan Türkiyə pasportlu məcburi köçkün kontingentinin əmələ gəlməsidir. Onların sayının təxminən 200 min nəfər olduğu barədə məlumatlar var.

Türkiyə hökumətinin son illər kürd probleminin siyasi yolla həlli üçün yeritdiyi “çözüm sürəci” PKK terrorunu aradan qaldırmaq əvəzinə, terror təşkilatının ciddi şəkildə güclənməsinə yol açıb, şərqi və cənub-şərqi Anadoluda dövlət hakimiyyəti zəifləyib. Bu proses boyunca çoxlu sayda PKK-çı dağdan enərək şəhər və qəsəbələrdə yerləşib, uzunmüddətli mübarizə üçün silah-sursat, ərzaq ehtiyatı yaradıb və “sərhildan” (baş qaldırma, qiyam) üçün hazır vəziyyətdə gözləyib. Regionda baş verən hadisələr, Suriyanın şimalında yaranmış durum və Türkiyə dövlətinin diqqətinin tamamilə bu məsələlərə yönəlməsi də PKK-nın işinə yarayıb. Suriyanın şimalındakı kürd şəhəri Kobaniyə (Ayn əl Ərəb) İŞİD hücumu başlayarkən PKK-çı və PKK simpatizanı olan minlərlə Türkiyə vətəndaşının sərhədin o tayına keçib döyüşlərə qatılmasına da dövlət göz yumub. Nəticədə Kobanidə şəhər-küçə döyüşü metodlarını mənimsəyən türkiyəli terrorçular və onlara simpatiya bəsləyən gənclər geri dönərək bu taktikanı öz şəhər və qəsəbələrində tətbiq etməyə başlayıblar. Bu taktikanın xüsusiyyətlərindən biri odur ki, bütöv binalar, yaxud bir-birinə bitişik evlər boşaldılır və oraya yerləşən terrorçular evdən-evə, mənzildən-mənzilə böyük oyuqlar açaraq içəridə rahat manevr edir və təhlükəsizlik qüvvələri ilə effektiv döyüş apara bilirlər. Küçələrdə və yollarda isə minalar basdırılır, barrikadalar qurulur, geniş və dərin xəndəklər qazılaraq polisin, əsgərin rahat hərəkəti əngəllənir, xəndəkləri doldurmaq üçün gətirilən texnika atəşə tutulur, beləliklə, əsl cəhənnəm ortamı yaradılır.
 

Yuxarıda adları çəkilən rayon və şəhərlərdə dövlət hakimiyyəti faktiki olaraq aradan qaldırılıb və həmin yerlər terrorçuların nəzarətinə keçib. Silvan, Sur, Silopi, Cizrə, Nusaybin adları ilk baxışdan heç nə deməyə bilər, lakin əhalisi 90 minə yaxın olan Silvan istisna olmaqla, digərləri 100 mindən çox əhali sayına malik iri yaşayış məntəqələridir. Başqa önəmli detal isə bu zonanın Suriya və İraqsərhədlərinə yaxın olmasıdır. Hazırda regionda cərəyan edən hadisələr və Türkiyənin bu bölgədə proaktiv siyasət yeritdiyi nəzər alınsa, İraq-Suriya sərhəd zolağının indiki məqamda Ankara üçün strateji önəmi asanlıqla anlaşılar. Türkiyə - İraq sərhədindəki Habur gömrük-buraxılış məntəqəsi də məhz Silopidə yerləşir ki, bu sərhəd qapısı vasitəsilə qurulan əlaqələr, həyata keçirilən ticarət istər Türkiyə iqtisadiyyatı, istərsə də dövlətin regional və ümumu geosiyasi maraqları baxımından həyati əhəmiyyətə malikdir. Hazırda Habur qapısı hərbi əməliyyatlar səbəbi ilə müvəqqəti bağlanıb. 

7 iyun 2015-ci il seçkilərindən sonra hökumətin “çözüm sürəci”ni, Ərdoğanın təbiri ilə desək, buz dolabına qoyması ilə yaddaşındakı “kamalist-ulusalcı” reaksiyaları yenidən xatırlayan ətalətli dövlət mexanizmi nəhayət, hərəkətə keçərək nəzarətdən çıxan bu əhəmiyyətli zonalarda suverenliyini bərpa etməyə qərar verib. Baş nazir Əhməd Davudoğlunun da söylədiyi kimi, şəhərlər, qəsəbələr, məhəllələr küçə-küçə, ev-ev terrorçulardan təmizlənəcək. Komandanlıq təhlükəsizlik qüvvələrinin itkilərini azaltmaq üçün lazım gəldikdə, dinc əhalinin tərk etdiyi və terrorçuların mövqe tutduğu bütöv evləri və binaları tanklardan atəşə tutaraq qismən dağıtmaq əmri verməkdən də çəkinməyəcək, hansı ki, ötən həftələrdə və aylarda bəzən bu metoddan istifadə olunub. Bu sərtlik və amansızlıq ondan irəli gəlir ki, dövlətin əsas gücünün və diqqətinin xarici siyasət vəzifələrinin həyata keçirilməsinə yönəldiyi bir vaxtda terror təşkilatı arxa cəbhədə qiyam qaldıraraq dövlətin kürəyinə xəncər saplayır. Dövlətin səbri artıq tükənib.

 

Terrorçulardan təmizlənən məhəllələrdə daimi polis bölmələri yaradılaraq PKK-nın bir daha bu ərazilərə dönüşünə yol verilməyəcək. Əməliyyatlar başa çatdıqdan sonra dağıdılan evlər, iş yerləri dövlət tərəfindən bərpa edilərək öz sahiblərinə təqdim olunacaq. Lakin Türkiyə terrorla yaşamağa davam edəcək...

RƏYLƏR

BU KATEQORİYADAN DİGƏR XƏBƏRLƏR

Ölkə mətbuatında bugün »

Azərbaycan Türkiyədə traktor istehsal edəcək

26 Sentyabr 2017 22:03

Filippin prezidentini qətlə yetirmək istədilər -

26 Sentyabr 2017 22:00

“Adamyeyənlər ət satışı üçün yer axtarırdılar” - Hanniballar ailəsi barədə ŞOK DETALLAR

26 Sentyabr 2017 21:53

Azərbaycan Türkiyədə traktor istehsal edəcək

26 Sentyabr 2017 21:50

Türkiyə ordusu İraqla sərhəddə hərbi təlimləri genişləndirib

26 Sentyabr 2017 21:44

İran sərhədlərini gücləndirir

26 Sentyabr 2017 21:38

Meksika təbii fəlakətlə əlaqədar göstərdiyi dəstək və həmrəyliyə görə Azərbaycana minnətdarlıq edib

26 Sentyabr 2017 21:37

Bağdad kürd muxtariyyətinə üç gün vaxt verdi

26 Sentyabr 2017 21:34

Türkiyəli jurnalist Qurban Qurbanova hədiyyə verdi

26 Sentyabr 2017 21:28

Rusiya İraqın ərazi bütövlüyünün tərəfdarıdır -

26 Sentyabr 2017 21:28

Şimali koreyalı futbolçunu ağladan qadağa

26 Sentyabr 2017 21:19

İraq kürd muxtariyyətinə 3 gün vaxt verdi

26 Sentyabr 2017 21:14

Deputat həmkarını iclas zamanı nokauta saldı - FOTO

26 Sentyabr 2017 21:13

BƏƏ mütəxəssisləri Heydər Əliyev hava limanının əməkdaşlarına təlimlər keçir

26 Sentyabr 2017 21:12

"Facebook" rəsmən xəbərdar edildi -

26 Sentyabr 2017 21:10

ABŞ Senatının komitəsi Con Hantsmanın Amerikanın Rusiyadakı səfiri vəzifəsinə namizədliyini təsdiqləyib

26 Sentyabr 2017 21:02

Səudiyyə kralından tarixi qərar

26 Sentyabr 2017 20:58

Pentaqon rəhbəri Hindistana səfər edib

26 Sentyabr 2017 20:50

Bakıda pulsuz vayfay olan ərazilər genişləndi - TAM SİYAHI

26 Sentyabr 2017 20:48

Türkiyə XİN başçısı: “Bundan sonra Türkiyəyə gəlmə, Bağdadda görüşəcəyik”

26 Sentyabr 2017 20:47

Bakıda pulsuz "Wi-Fi" olan ərazilər genişləndi -

26 Sentyabr 2017 20:41

İsveçdə tank qatarla toqquşub

26 Sentyabr 2017 20:37

17 il həbs cəzası alan şəxsin şikayətinə baxılır

26 Sentyabr 2017 20:34

Bərzaniyə 3 gün vaxt VERİLDİ

26 Sentyabr 2017 20:33

"Roma" Bakı Olimpiya Stadionunda məşq edib

26 Sentyabr 2017 20:30

Qazax və Şəkidə gənclər üçün təlimlər keçirilib

26 Sentyabr 2017 20:27

İran qərb sərhədlərində mühafizəni gücləndirir

26 Sentyabr 2017 20:24

1 milyon manatlıq dələduzluqda təqsirləndirilən qadın barəsində yenidən ekspertiza təyin edilib

26 Sentyabr 2017 20:24

İraq hökuməti ölkənin şimalındakı kürd muxtar bölgəsinə üç gün möhlət verib

26 Sentyabr 2017 20:22

"Roma"nın futbolçusu: "Uduzmağa gəlməmişik"

26 Sentyabr 2017 20:17

"Roma" Bakı Olimpiya Stadionunda - FOTOSESSİYA

26 Sentyabr 2017 20:08

Bakı-Tbilisi-Qars dəmir yolu üzrə işçi qrupun görüşü keçiriləcək

26 Sentyabr 2017 20:07

Bakıda "gay"lara qarşı irimiqyaslı reyd keçirildi -

26 Sentyabr 2017 20:04

Əraziləri qaytarmaq üçün Putindən ŞƏRT, Ağ Evdə MƏXFİ GÖRÜŞ… - GÜNÜN SİYASİ XÜLASƏSİ

26 Sentyabr 2017 20:03

"Qarabağ"a böyük hörmətim var -

26 Sentyabr 2017 20:01

Kukla Teatrında “Sehrli dünya” adlı tamaşa-konsert təqdim olunacaq

26 Sentyabr 2017 19:52

Juan Jezus: "Bakıya uduzmağa gəlməmişik"

26 Sentyabr 2017 19:47

"Qarabağ" "Roma" üçün ciddi rəqibdi" - Marko Tardelli

26 Sentyabr 2017 19:47

Putin Hava Kosmik Qüvvələrinin baş komandanını qovub

26 Sentyabr 2017 19:45

ATƏT nümayəndəsindən Qarabağ açıqlaması

26 Sentyabr 2017 19:43

Beynəlxalq ekoloji aksiya çərçivəsində Mərdəkan çimərliyi tullantılardan təmizlənib

26 Sentyabr 2017 19:37

Tovuzda kanala aşan avtomobilin sürücüsü komaya düşdü

26 Sentyabr 2017 19:36

“Qarabağ”a böyük hörmətim var” - "Roma"nın baş məşqçisi

26 Sentyabr 2017 19:34

Gəncədə qız üstündə 2 nəfər bıçaqlandı

26 Sentyabr 2017 19:33

ATV-nin keçmiş vitse-prezidenti həbs olunub? -

26 Sentyabr 2017 19:28

Putin aviasiya komandanını ordudan qovdu

26 Sentyabr 2017 19:24

Rusiya İŞİD-in Suriyadakı obyektlərini bombaladı

26 Sentyabr 2017 19:23

Zakir Həsənov Appaturayla görüşüb

26 Sentyabr 2017 19:14

Qurban Qurbanov -

26 Sentyabr 2017 19:10

Rumın hücumçu rəsmən "Səbail"də - FOTO

26 Sentyabr 2017 19:07