Düzgün və yersiz mübahisələr haqqında

Düzgün və yersiz mübahisələr haqqında
23:52 6 Noyabr 2016
99 Ölkə
Ölkə mətbuatı
A- A+

Ayətullah Mühummədtəqi Misbah Yezdi təfsir dərsində buyurmuşdur: "Həzrət Əli (ə) iman və küfrün əsaslarını zikr etdiyi kimi? şəkk üçün də dörd əsas bəyan etmişdir. İnsanın dini həqiqətlər qarşısındakı rəftarı bir neçə cürdür. Birincisi odur ki, insan bu həqiqətləri tanısın və onları qəbul etsin. Ya da düzgünü tanıyaraq, bu həqiqətləri inkar etsin. Ancaq bəzi insanlar baxmayaraq ki,  dini tanımağın dalıncadırlar, inkar etmək qəsdləri də olmur. Şəkk içərisində gəzirlər. İctimai şəraitlər bu məsələdə təsiredicidir. Bu da səbəb olur ki, insan şəkk halında olsun. Şəkkin ilk bölməsi odur ki, insan haqqı tanımaq məqamına çatmış olsun. Ancaq başqalarının sözünü qəbul edə bilməsin və bu cür insanlar öz şəklərində qalmış olarlar. Heç zaman həqiqətə çatmazlar. Bəzi insanlar ancaq başqalarının nəzərini rədd etməklə məşğuldurlar. Bu cür insanlara yunan sofistlərini misal göstərmək olar. Bu insanlar başqalarına qələbə çalmaq üslubunu onlarla mübahisə etməkdə görürdülər və nəhayətdə şəkkə düçar oludular. O yerə qədər ki, hissi və əqli idraklarında da şəkk içindədirlər.

Milli.Az deyerler.org-a istinadən bildirir ki, şəkk  müxtəlif sahələrdə özünü büruzə verir. Bəzi hədislərdə bəyan edilmişdir ki, necə ki, insan bəzi yeməklərə adət edir, pis işlərə də adət edir.
Qurani-Məcidə əsasə mübahisənin növləri vardır. Allah həqiqətləri başa düşmək üçün insanı yaxşı mübahisəyə təşviq edir. İnsanlara buyurur ki, Kitab əhli ilə ən yaxşı şəkildə mübahisə etsinlər. Bu peyğəmbərlərin (ə) də üslubu idi. Qurani-Kərim münafiqlərlə mübahisə etmək haqqında buyurmuşdur: "Onlara de, əgər qızları diri-diri basdırırlarsa, mələkləri niyə Allahın qızları adlandırırlar? Bu adil bir bölüm deyildir. Çünki özünüz oğlan dalıncasınız". Həqiqətdə bu əqli dəlil deyildir və mübahisə adlanır. Yersiz mübahisə başqalarının nəzərini rədd etmək üçün istifadə edilir. Onun nəticəsində insanda hidayət üçün heç bir ümid qalmır və o daima şəkk içərisində qalar. Həzrət Əli (ə) bu haqda buyurmuşdur: "O zaman ki, yersiz mübahisə insanda adət halını alar, səbəb olar ki, bu şəxs heç vaxt gecəni səhərə çatdırmasın və yersiz mübahisənin zülmətindən xaric olmasın".
Bəzi insanlar tədqiq zamanı özlərinə etimad etməzlər. Çətinliklə üzləşəndə qorxuya düçar olarlar. Bu da həmin insanların tənbəlliyini göstərir. Bu xüsusiyyət səbəb olar ki, çətinliklə üzləşəndə tez bir zamanda təslim olsunlar. Qərar qəbul etməkdə gücsüz olmaq şəkkin üçüncü bölməsidir. O insanlarda ki, bu xüsusiyyət vardır, haqqı qəbul edib, inkar etmək arasında tərəddüd edərlər. Çünki zehni vəsvəsəliyə düçardırlar. Düzgün qərar çıxara bilməzlər. Həzrət Əli (ə) bu haqda buyurmuşdur: "Bu yola şeytanlar insana hücum edər, insan da onların zəhər altında əzilər".
İnsan gərək nəzarət etsin ki, bu fikri vəsvəsələr  zehnində adət halını almasın.
Şəkkin dördüncü bölməsi bəzi insanların fikirsizliyidir. Bu macəra axtarmağa bənzəyər. Qəribə işlər görərlər və mümkündür ki, elə iş görsünlər ki, dünya və axirət fəlakətinə səbəb olsun. Bu insanlar ancaq olduqları zamanı düşünürlər, gələcək onlar üçün əhəmiyyətsizdir. Həzrət Əlinin (ə) kəlamlarına diqqət edərək görmək olur ki, insanı həqiqi imandan məhrum edən şəklərin bir neçə növü vardır. Hər birinin də öz təhlükəsi vardır".

Milli.Az

RƏYLƏR

BU KATEQORİYADAN DİGƏR XƏBƏRLƏR

Ölkə mətbuatında bugün »

Bu il istehsal edilən kənd təsərrüfatı məhsullarının dəyəri 4 milyon manatdan çox olub

21 Sentyabr 2017 02:03

"Mariya" qasırğası ikinci dərəcəli fırtınaya qədər zəifləyib

21 Sentyabr 2017 02:02

Odessanın vitse-meri uşaq düşərgəsindəki yanğına görə vəzifəsindən istefa verib

21 Sentyabr 2017 01:52

8 mindən çox insan köməksiz qalıb -

21 Sentyabr 2017 01:51

ADA Universiteti Nazirliklə əməkdaşlıq edəcək

21 Sentyabr 2017 01:43

"Marca" -

21 Sentyabr 2017 01:30

Elektrik enerjisinə görə ödənişlərlə bağlı - YENİLİK

21 Sentyabr 2017 01:23

ABŞ-dan PYD-yə növbəti dəstək

21 Sentyabr 2017 01:12

Yaponiya sahillərində güclü zəlzələ

21 Sentyabr 2017 01:04

Sakit okeanda, Vanuatu sahillərində 6,5 bal gücündə zəlzələ olub

21 Sentyabr 2017 01:02

Meksikada 3 günlük matəm elan edilib

21 Sentyabr 2017 00:58

Misirdə binanın çökməsi nəticəsində tələfat artdı -

21 Sentyabr 2017 00:55

Bermud üçbucağında yeni ada peyda oldu - Alimlər heyrət içindədir

21 Sentyabr 2017 00:43

Prezident İlham Əliyev: "Ermənistan qondarma xəritələr icad edərək Dağlıq Qarabağı oraya daxil edir"

21 Sentyabr 2017 00:37

Xızıda 312 ədəd partlamamış hərbi sursat aşkarlanıb

21 Sentyabr 2017 00:37

Mikroavtobus divara çırpıldı - 19 yaralı

21 Sentyabr 2017 00:34

İspaniya polisi Kataloniya muxtar vilayətinin binalarına -

21 Sentyabr 2017 00:33

Aparıcı Zaur müğənni Damlanın cüzdanından 3500 manat çıxardı... - FOTO

21 Sentyabr 2017 00:23

ABŞ-da məktəbdə atışma olub, xəsarət alan var

21 Sentyabr 2017 00:22

Yaponiyada 6,1 bal gücündə zəlzələ olub

21 Sentyabr 2017 00:15

Astroloji proqnoz - 21 sentyabr

21 Sentyabr 2017 00:13

Prezident BMT-də ASAN Xidmət barəsində danışdı

20 Sentyabr 2017 23:59

Azərbaycan neftinin SON QİYMƏTİ -

20 Sentyabr 2017 23:55

Deputat: "Gürcüstanın bəzi bölgələrində təbii qazın qiyməti nəzərdə tutulduğundan çox artırılıb"

20 Sentyabr 2017 23:52

Azərbaycan neftinin SON QİYMƏTİ - 57 dolları keçdi

20 Sentyabr 2017 23:43

Soyğunçular polis bölməsindən oğurluq etdi -

20 Sentyabr 2017 23:40

Bakıda keçiriləcək finalın dəqiq tarixi bəlli oldu

20 Sentyabr 2017 23:39

Bakıda 36 yaşlı qadını avtomobil vurub

20 Sentyabr 2017 23:32

Bakıda iki maşın yandı

20 Sentyabr 2017 23:24

Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev BMT-nin baş katibiylə görüşüb

20 Sentyabr 2017 23:24

Azərbaycan Prezidenti Nyu-Yokda BMT-nin baş katibi ilə görüşüb

20 Sentyabr 2017 23:22

Abadi -

20 Sentyabr 2017 23:18

Türkiyədə uşaqlara daha çox hansı adların verildiyi açıqlanıb

20 Sentyabr 2017 23:17

Bakı metrosunda 9 yeni stansiya tikiləcək

20 Sentyabr 2017 23:13

AFFA prezidenti: “Etimadı doğruldacağıq”

20 Sentyabr 2017 23:04

Emzar Kviçiani: "Mübarizəmizi sonadək davam etdirəcəyik"

20 Sentyabr 2017 23:02

Bu uşağın iki üzü , 4 əli, 4 ayağı var -

20 Sentyabr 2017 23:00

"Qarabağ" - "Roma" oyununa bilet ALMAĞA TƏLƏSİN - yalnız 2 manatlıq biletlər qaldı

20 Sentyabr 2017 22:58

Ərdoğan Putinlə görüşəcək

20 Sentyabr 2017 22:54

Azərbaycanda nikahdankənar uşaqların ən çox və ən az doğulduğu bölgələrin adları açıqlanıb

20 Sentyabr 2017 22:52

İlham Əliyev amerikalı həmkarı Donald Tramp və xanımının adından təşkil olunmuş qəbulda iştirak edib

20 Sentyabr 2017 22:40

Bank işçilərinə əsəbləşdi -

20 Sentyabr 2017 22:36

Gəncədə maşın piyadanı vurdu

20 Sentyabr 2017 22:34

9 aylıq hamilə olmasına heç kim inanmır - FOTOLAR

20 Sentyabr 2017 22:28

Yaponiyanın Honsü adasında 6,1 bal gücündə zəlzələ olub

20 Sentyabr 2017 22:27

Makron -

20 Sentyabr 2017 22:25

Daşkəsən sakini arvadı və qayınanasını bıçaqladı

20 Sentyabr 2017 22:19

FED uçot dərəcəsini dəyişmədi

20 Sentyabr 2017 22:13

Bu türk Meksikada zəlzələ baş verəcəyini əvvəlcədən demişdi -

20 Sentyabr 2017 22:10

Prezident İlham Əliyev Trampla görüşdü

20 Sentyabr 2017 22:09