Şəxslərin sələm vermək səlahiyyətləri yoxdur

Şəxslərin sələm vermək səlahiyyətləri yoxdur
08:27 11 Noyabr 2016
166 Ölkə
Ölkə mətbuatı
A- A+

Hüquqşünas: Sələmçi verdiyi pulun müqabilində girova götürdüyü əmlakı mənimsəyərsə, borclu hüquq mühafizə orqanlarına müraciət etməlidir

Banklarda problemli kreditlərin sayı çoxaldığından kredit ala bilməyən xeyli insan əlacı sələmçilərdə görür. Sələmçilər heç bir sənəd vermədən, qarşı tərəfin maliyyə vəziyyətini qiymətləndirmədən, ona məxsus əmlakını dəyər-dəyməzinə girov götürərək istədiyi faizi də pulun üstünə qoyaraq borca pul verir. Bu proses rəsmiləşdirilmədiyindən nəzarətsizdir və hər hansı problem yaranarsa, qanuni yolla həll etmək qəlizləşir. Sələmçi xeyli faiz götürdükdən sonra girovu mənimsəyə, geri verməyə də bilər.

Milli.Az xəbər verir ki, "VHS Consulting Hüquq MMC"nin direktoru, hüquqşünas Vüqar Səfərli "Ekspress"ə bildirib ki, sələm anlayışı şəxsin özündə olan pul vəsaitlərinin üzərinə aylıq faizlər qoymaqla başqa birinə borc verməsidir: "Təəssüflə qeyd etmək lazımdır ki, vətəndaşlar əksər hallarda pul vəsaitlərinin qanuni yolla, rəsmiləşdirilməklə kreditə borc olaraq verən təşkilatlara banklara və bank olmayan kredit təşkilatlarına yox, sələmçilərə üz tuturlar. Banklardan kredit almaq üçün müəyyən hüquqi sənədləşmə işləri aparılmalıdır. Borc alanın maddi vəziyyəti, borcu faiz dərəcələri ilə birlikdə qaytarma perespektivləri və s. yoxlanılır. Lakin sələmçidən borc alanda belə bir prosedura ehtiyac olmur. Məhz bu səbəbdən də insanlar sələmçiyə müraciət edirlər. Kreditdən fərqli olaraq, sələm hüquqi yolla tənzimlənmir. Sələmçi ona müraciət edən şəxsin maliyyə vəziyyətini qiymətləndirmədən ona məxsus əmlakını dəyər-dəyməzinə girov kimi qəbul etməklə sələmə pulu verir".

Səfərli qeyd edib ki, Azərbaycan qanunvericiliyinə görə sələm vermək və ya almaq ancaq banklar, bank olmayan kredit təkilatlarına və s. məxsusdur: "Sələm alıb-vermək Azərbaycan Respublikasının mülki qanunvericilik, bank haqqında qanunvericilik və digər normativ aktları ilə tənzimlənir. Ayrı-ayrı şəxslərin sələm vermək səlahiyyətləri yoxdur. Bu özü özlüyündə cinayət məsuliyyətinə səbəb olan hallara gətirib çıxarır. Belə ki, Cinayət Məcəlləsinin 192-ci maddəsinə əsasən, Azərbaycan qanunvericiliyi ilə müəyyən edilmiş qaydada dövlət qeydiyyatına (vergi uçotuna) alınmadan və ya xüsusi razılıq (lisenziya) tələb olunduğu halda belə razılıq (lisenziya) almadan, həmçinin lisenziyalaşdırılma şərtlərinin pozulması ilə və ya xüsusi icazə olmadan mülki dövriyyəsi məhdudlaşdırılmış əşyalardan istifadə etməklə həyata keçirilən sahibkarlıq fəaliyyəti ilə məşğul olma vətəndaşlara, təşkilatlara və ya dövlətə xeyli miqdarda ziyan vurduqda habelə xeyli miqdarda gəlir əldə etməklə törədildikdə-cinayət nəticəsində vurulmuş ziyanın (əldə edilmiş gəlirin) iki mislindən dörd mislinədək miqdarda cərimə və ya altı ayadək müddətə azadlıqdan məhrum etmə ilə cəzalandırılır. Onu da qeyd edim ki, eyni əməllər külli miqdarda ziyan vurduqda; külli miqdarda gəlir əldə etməklə törədildikdə; mütəşəkkil dəstə tərəfindən törədildikdə - cinayət nəticəsində vurulmuş ziyanın (əldə edilmiş gəlirin) üç mislindən beş mislinədək miqdarda cərimə və ya bir ildən beş ilədək müddətə azadlıqdan məhrum etmə ilə cəzalandırılır".
V.Səfərlinin dediyinə görə, əgər sələmçi sələmə verdiyi pulun müqabilində girova götürdüyü əmlakı mənimsəyərsə, əlbəttə, borclu hüquq mühafizə orqanlarına müraciət etməlidir: "Bu zaman sələmçinin əməlinə müvafiq olaraq cinayət işi açılacaq. Həmçinin əmlakı mənimsənilən borclu mülki iddia da qaldıraraq əmlakını və onda dəymiş digər maddi zərərin əvəzini tələb etməlidir".

Hüquqşünasın bildirdiyinə görə, çox vaxt sələmçilərə müraciət edənlər düşünür ki, sələmə aldıqları pul və bunun müqabilində qoyduqları girov rəsmiləşdirilməyib. Buna görə də sələmçi tərəfindən onların ünvanına baş verə biləcək hər hansı hüquqa zidd əmələ görə aidiyyatı orqanlara müraciət etmək faydasızdır: "Deyək ki, şəxs evini sələmçiyə girova qoymaq müqabilində ondan pul götürüb. Adətən belə hallarda sələmçilər pul verdikləri şəxslərlə həmin girova götürdükləri mənzillə bağlı notarial qaydada alqı-satqı müqaviləsi imzalayırlar. Zərərçəkmiş buna görə də hesab edir ki, onsuz da onun mənzili əldən gedib. Heç cür haqqını tələb edə bilməz. Bildirmək istəyirəm ki, burada niyyət önəmlidir və qanunsuz əqdin etibarsızlığı məsələsi var. Mülki qanunvericiliyimizə görə, qanunsuz tərəflərin iradəsinə zidd olaraq və s. hallarla bağlanan əqdlər bağlandığı andan etibarsızdır. Buna görə də məsləhət görürəm ki, sələmçilərin hərəkətlərindən bu və ya digər formada zərərçəkmiş şəxslər hüquqlarının müdafiəsi üçün aidiyyəti orqanlara müraciət etsinlər".

Milli.Az

RƏYLƏR

BU KATEQORİYADAN DİGƏR XƏBƏRLƏR

Ölkə mətbuatında bugün »

Ayətullah Xameneyi Trampa dişinin dibindən çıxanı dedi

21 Sentyabr 2017 20:13

İraqın şimalındakı yerli hökumətin başçısının müşaviri: “Referendum"u təxirə salmağa hazırıq”

21 Sentyabr 2017 20:12

İki zənglə qarşısı alınan MÜHARİBƏ, ərazilərin qaytarılması üçün HAZIRLIQ… - GÜNÜN SİYASİ XÜLASƏSİ

21 Sentyabr 2017 20:03

Vüqar Rəhimzadə: "Azərbaycan Prezidenti BMT-nin ali tribunasından dünya ictimaiyyətinə mühüm mesajlar verdi"

21 Sentyabr 2017 20:02

İraqdakı azərbaycanlı İŞİD-çi ailələrin taleyi barədə şok təfərrüatlar -

21 Sentyabr 2017 20:02

Təhsil Nazirliyi yanında daimi şuralar məşvərətçi orqan kimi fəaliyyət göstərəcək

21 Sentyabr 2017 19:52

İtaliyanın məşhur dizayneri modapərəstləri BELƏ TƏƏCCÜBLƏNDİRDİ - FOTO

21 Sentyabr 2017 19:48

Sabah Azərbaycanda Avropa Çempionatı başlayır

21 Sentyabr 2017 19:44

Tramp Şimali Koreya barədə bəyanat verəcək

21 Sentyabr 2017 19:38

TDƏŞ Xarici İşlər Nazirlərinin qeyri-rəsmi iclası keçirilib

21 Sentyabr 2017 19:38

ÜTT 2017-ci ildə qlobal ticarət həcmindəki artım ilə bağlı proqnozunu yaxşılaşdırıb

21 Sentyabr 2017 19:32

İlham Əliyev Mali Prezidentini təbrik etdi

21 Sentyabr 2017 19:23

Dondurmadan 250 min AZN dəyərində "Porsche" qazandı -

21 Sentyabr 2017 19:16

Bakıda müğənniləri hədələyib pulunu alan şəxslərin məhkəməsi başlayıb

21 Sentyabr 2017 19:12

Tovuzda 11 yaşlı qız qoz ağacından yıxıldı - VƏZİYYƏTİ AĞIRDIR

21 Sentyabr 2017 19:08

Nizami metro stansiyasında sərnişinlərdən birinin vəziyyəti pisləşdi

21 Sentyabr 2017 19:05

"Etihad Airways" ödəniş sistemində yenilik edib

21 Sentyabr 2017 19:02

Xamaneyi: "Tramp aciz və başıboşdur"

21 Sentyabr 2017 18:59

AZTV sədrinə sui-qəsd ittihamı - 4,6 milyonluq DƏLƏDUZLUQ

21 Sentyabr 2017 18:53

TDƏŞ Xarici İşlər Nazirlərinin qeyri-rəsmi iclası keçirilib

21 Sentyabr 2017 18:52

Bakı-Sumqayıt avtobuslarında reyd

21 Sentyabr 2017 18:42

Azərbaycanda qəbul və buraxılış imtahanları bundan sonra belə olacaq - YENİ QAYDALAR

21 Sentyabr 2017 18:39

Qəbul imtahanında MÜHÜM YENİLİK: fənlərin sayı 3-ə endirildi, buraxılış imtahanı isə...

21 Sentyabr 2017 18:38

DİM: Qəbul imtahanlarında fənlərin sayı azaldılacaq

21 Sentyabr 2017 18:37

“Android” əməliyyat sistemində yeni mobil ziyanverici proqram aşkarlanıb

21 Sentyabr 2017 18:35

AZTV sədrinə sui-qəsddə təqsirləndirilən şəxs həbs edilib

21 Sentyabr 2017 18:34

Azərbaycan tranzit daşımalar üzrə “e-TİR” layihəsinə qoşulur

21 Sentyabr 2017 18:32

Kartof börəyinin hazırlanması

21 Sentyabr 2017 18:30

Aleksandr Novak: "Hazırkı neft qiymətləri hamıya uyğundur"

21 Sentyabr 2017 18:27

"Qəbələ" - "Neftçi" oyununu kim idarə edəcək?

21 Sentyabr 2017 18:27

Hicran Hüseynova: “Məqsədimiz Azərbaycanda mövcud olan ailə mühitli cəmiyyəti qorumaqdır”

21 Sentyabr 2017 18:27

İranın Azərbaycandakı səfiri “APA Holdinq”də olub - FOTOLAR

21 Sentyabr 2017 18:24

Kasıb necə VARLANA BİLƏR? - Hər kəsi zəngin edəcək YƏHUDİ ÜSULLARI

21 Sentyabr 2017 18:23

İlham Əliyev Mali Prezidentini təbrik edib

21 Sentyabr 2017 18:23

Azərbaycan Premyer Liqasında VI turun hakim təyinatları açıqlanıb

21 Sentyabr 2017 18:22

Bakıda “Mübarizlər” yarışı keçiriləcək

21 Sentyabr 2017 18:19

Zakir Həsənov komandirlərə yeni tapşırıqlar

21 Sentyabr 2017 18:15

Şadlıq sarayında namaz qılmaq düzgündürmü? - VİDEO

21 Sentyabr 2017 18:13

Səngəçal terminalının genişləndirilməsi işləri 99,8% icra olunub

21 Sentyabr 2017 18:12

Nazirlər Kabinetində 2018-ci il üzrə dövlət büdcəsinin və icmal büdcənin layihələrinə baxılıb

21 Sentyabr 2017 18:12

Telefonlara ekran qoruyucusunu bu üsulla taxın

21 Sentyabr 2017 18:11

Mətanətin bu geyimi söz-söhbət yaratdı

21 Sentyabr 2017 18:09

Xarici işlər naziri Trampı təhqir etdi

21 Sentyabr 2017 18:08

Azərbaycan Prezidenti Mali dövlət başçısını təbrik edib

21 Sentyabr 2017 18:07

Qazaxıstan - Azərbaycan gənclər günlərinə star verildi - FOTOLAR

21 Sentyabr 2017 18:07

Türkiyə ordusu sərhədi keçdi

21 Sentyabr 2017 18:03

Atalığından hamilə qalan 12 yaşlı qızın körpəsi öldü

21 Sentyabr 2017 17:59

Suriyadan atılan mərmi Türkiyə ərazisinə düşüb

21 Sentyabr 2017 17:59

Bakıda II “Bankçılıq Forumu” keçiriləcək

21 Sentyabr 2017 17:57

Yaponiya Mərkəzi Bankı uçot dərəcəsini dəyişməyib

21 Sentyabr 2017 17:57