"Türkiyə bunu özbaşına etməyib"

"Türkiyə bunu özbaşına etməyib"
21:17 11 Dekabr 2015
42 Digər
Ölkə mətbuatı
A- A+

Türkiyə Prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğan türk əsgərlərinin İraqın Mosul şəhərinə yerləşdirilməsi ilə bağlı məsələyə münasibət bildirərkən Türkiyə ordusunun İraqdan geri çağırılmayacağını bəyan edib: "2014-cü ildə İraqın Baş naziri Heydər Abadi təlim məqsədilə bizdən əsgər tələb etdi. Hazırda türk əsgərlərinin Mosuldan geri çəkilməsi mümkünsüzdür".

Onun sözlərinə görə, Rusiya Suriyada hərbi baza yaratmasının izahatını verməlidir: "Rusiya Suriyanın Latakiya şəhərində yeni hərbi baza yaradır. Əvvəlcə bunu dünyaya izah etməlidir. Rusiya BMT Təhlükəsizlik Şurasında Türkiyənin İraqa hərbi müdaxiləsi ilə bağlı danışıqlar aparıb. Rusiya nə üçün oraya getdi? Bu da ayrı problemdir".

Hadisələri Milli.Az-a şərh edən təhlükəsizlik və beynəlxalq məsələlər üzrə ekspert, "Baku Network" ekspert qrupunun rəhbəri, politoloq Elxan Ələsgərov deyib ki, əslində Türkiyənin İraq və Suriya siyasəti fərqlidir. Belə ki, oradakı hər iki dövlətin mərkəzi orqanları Türkiyə ilə sərhəd bölgələrində nəzarəti itiriblər. Lakin Türkiyə İraqla bağlı yaranmış vəziyyətdə başqa cür fəaliyyət göstərir:

"Bağdaddakı mərkəzi hökumət şimalda Türkiyə ilə həmsərhəd bölgələrinə tam nəzarət etmir. İŞİD-in Qərbdə bəzi əraziləri tutması, şimalda Məsud Bərzaninin başçılıq etdiyi kürdlərin, cənubda isə şiyələrin, demək olar ki, muxtar formada yaşaması orada başqa şərait yaradır. Faktiki olaraq Türkiyə orada kürd muxtariyyətinin Bərzaninin nəzarət etdiyi hakimiyyətlə əməkdaşlıq edir. Bilirsiz ki, İraqda kürdlərin iki əsas qüvvəsi var. Onlardan birinə Cəlal Tələbani, digərinə isə Məsud Bərzani rəhbərlik edir. Türkiyənin Bərzani aşirəti ilə yaxşı əlaqələri var. Bəlkə də, çoxları bilmir, amma Bərzaninin cibindəki diplomatik pasport da məhz Türkiyə tərəfindən verilib. Onun rəhbərlik etdiyi qüvvə Türkiyəyə çox yaxındır və çox zaman Türkiyə onlara yardım edir. Bu yardım hətta silahlı dəstələrə də göstərilir. Türkiyənin verdiyi bəyanata görə 150 hərbçinin İraqın sərhədini keçərək Mosul şəhərinə göndərilməsinin məqsədi kürd peşmərgələrinə, Bərzani tərəfdarlarına hərbi təlim verməkdir.

Məlumdur ki, Bərzani də Türkiyəyə PKK-ya qarşı mübarizədə dəstək verir. Çünki PKK solçu, təşkilatdır və siyasi baxışlarına görə Bərzani onları dəstəkləmir. Yəni Mosula silahlı kontingent göndərilməsi Türkiyə ilə Bərzani hökuməti arasındakı anlaşma çərçivəsində olub. Təbii ki, bu məsələ Bağdaddakı mərkəzi hökumətin xoşuna gəlməyib. Ona görə də rəsmi Bağdad bu məsələdə Rusiyadan yardım istəyib. Hətta İran da məsələ ilə əlaqədar bəyanat verdi. İraq hədələdi ki, türk ordusu çıxmasa, əks tədbir görüləcək.

Lakin İraq mərkəzi hakimiyyəti şimaldakı Bərzani ordusunu özünə tabe edə bilmir.

İndi sual olunur ki, belə olan halda Bağdad hakimiyyəti türk əsgərlərini öz qərarlarına necə tabe etdirəcək? Bu, artıq başqa söhbətin mövzusudur. Amma Türkiyə hərəkətlərində vaxtilə İraqla bağlı qəbul etdiyi qərarlara əsaslanır. Vaxtilə Türkiyə təyyarələri PKK-nı da bombalayırdı, orada tez-tez hava əməliyyatları keçirirdilər. Bu dəfə də ordunu yerli hökumətin, yəni Bərzaninin dəvəti ilə ora göndərib. Yəni Türkiyə bunu özbaşına etməyib, bu məsələdə öz haqqı var idi və bu haqqı qorumaq istəyir".

E.Ələsgərovun fikrincə, əgər həmin bölgələrdə nəzarət olsaydı, orada daha stabil vəziyyət olardı və Türkiyə də belə addımlara əl atmazdı: "Hər halda BMT-də Rusiya tərəfindən bununla bağlı qaldırılmış məsələ ilə əlaqədar Türkiyəyə qarşı sərt qərar qəbul olunmadı, yalnız Türkiyə ordusunun oradan çıxarılmasına dair müəyyən tövsiyələr səsləndi. Yəni Türkiyənin bu həkərətinin əsas səbəbi Suriya və İraqda mərkəzi hökumətin regionlara nəzarət edə bilməməsidir".

Ekspert hesab edir ki, bu məsələdə İraq türkmənləri faktorunu da unutmaq olmaz: "Biz Suriyadakı türkmənlərdən danışarkən İraqdakı türkmənləri də unutmamalıyıq. Orada böyük türkmən icması var. Türkiyə onları dəstəkləyir. Kərkük türkmənlərinin böyük qismi dini mənsubiyyətinə görə şiə müsəlmanlardır. Onların bir qismi vaxtilə Azərbaycanın Qarabağ bölgəsindən köçmüş tayfalardır".

Qeyd: Analoji mövzularla bağlı geniş məlumatları http://bakunetwork.com/ saytında da əldə etmək mümkündür. 

İlkin İzzət
Milli.Az

RƏYLƏR

OXŞAR XƏBƏRLƏR

BU KATEQORİYADAN DİGƏR XƏBƏRLƏR

Ölkə mətbuatında bugün »

Çində 100-dən çox insan torpaq sürüşməsinin dağıntıları altında qalıb

24 İyun 2017 05:52

Təsadüfi şəkiliş - Maralların davası - VİDEO

24 İyun 2017 05:48

Fransanın Beynəlxalq Münasibətlər və Strateğiyalar İnstitutunun alimi: "Ermənistan Azərbaycan torpaqlarını işğal edib"

24 İyun 2017 05:37

Gənc centlmenin mənzili - FOTO

24 İyun 2017 05:32

Venesuelada parlamentə hücum - yaralılar var

24 İyun 2017 05:19

Venesuelada parlamentinin binasına hücum: 4 yaralı

24 İyun 2017 05:08

Venesuelada parlamentin binasına hücum olub

24 İyun 2017 05:07

Makiyaj edən oğlanlar - FOTOLAR

24 İyun 2017 04:53

İki yaşlı körpə dərmandan zəhərləndi

24 İyun 2017 04:39

Məşhurlaşan fotoqrafın əsərləri - FOTO

24 İyun 2017 04:32

Berluskoni: "Trampla müqayisədə onun xanımını daha çox bəyənirəm"

24 İyun 2017 04:12

Türkiyə XİN-i Pakistanda baş verən terror aktını pisləyib

24 İyun 2017 04:08

Məkkədə terror aktının qarşısı alındı

24 İyun 2017 03:53

Bakıda avtomobil yeniyetməni vurub

24 İyun 2017 03:42

“Qalatasaray” azarkeşlərinə şad xəbər

24 İyun 2017 03:34

Sevgini çəkən insan - FOTO

24 İyun 2017 03:32

ABŞ-da "F-16" qəzaya uğrayıb -

24 İyun 2017 03:31

Emmanüel Linkon: "Azərbaycanın sürətli inkişafı Yeni İpək Yolu" layihəsində rolunu əhəmiyyətli dərəcədə artırır"

24 İyun 2017 03:12

Gürcüstanda 31 yaşlı azərbaycanlı nazir müşaviri oldu

24 İyun 2017 02:49

Hindistanda Tramp kəndi

24 İyun 2017 02:48

Səudiyyə Ərəbistanında terrorçuların hücumununun qarşısını alınıb

24 İyun 2017 02:43

Astroloji proqnoz -

24 İyun 2017 02:40

Fotolara bənzəyən rəsmlər - FOTO

24 İyun 2017 02:32

Məkkədə terrorçu-kamikadze “Əl-Haram” məscidini partlatmaq istəyib

24 İyun 2017 02:29

İranın təhlükəsizlik qüvvələri terror qruplaşmasını zərərsizləşdirib

24 İyun 2017 02:17

Çaylarda su artdı, Gorançay daşdı

24 İyun 2017 01:58

Gürcüstanın baş naziri bu ölkədə yaşayan müsəlmanlar üçün iftar süfrəsi təşkil edib

24 İyun 2017 01:57

Hindistanda Trampın şərəfinə kənd adlandırılıb

24 İyun 2017 01:55

“Türkiyə Dağlıq Qarabağ məsələsində Azərbaycanla eyni mövqedən çıxış edir”

24 İyun 2017 01:54

SOCAR Gürcüstandakı öhdəliklərini vaxtında yerinə yetirəcək

24 İyun 2017 01:42

1930-cu illərin çılğın, qara-ağ Londonu - FOTO

24 İyun 2017 01:32

Kəbədə həyata keçirilməsi planlaşdırılan terror aktlarının qarşısı alınıb

24 İyun 2017 01:28

Diqqətsiz qalan 2 yaşlı körpə ağcaqanad dərmanı içib zəhərləndi

24 İyun 2017 01:18

Ərdoğan: "Türkiyə Dağlıq Qarabağ məsələsində Azərbaycanla eyni mövqedən çıxış edir"

24 İyun 2017 01:02

Mingəçevirdə iki ailə arasında kütləvi dava düşdü

24 İyun 2017 00:58

"Arsenal" fransız futbolçuya görə 44 milyonundan keçməyə hazırdır

24 İyun 2017 00:58

“SOCAR Energy Georgia” MMC-nin baş direktoru Gürcüstanda yanacağın qiymətinin dəyişməsinə aydınlıq gətirib

24 İyun 2017 00:52

Bakıda təcili yardım maşını aşıb:

24 İyun 2017 00:45

Lənkəranda zəlzələ oldu

24 İyun 2017 00:43

Ərdoğan: "Türkiyə İslam dünyasında sülhün bərqərar olmasına çalışır"

24 İyun 2017 00:42

Pakistanda 2 partlayışda 37 nəfər ölüb

24 İyun 2017 00:36

Lənkəranda zəlzələ

24 İyun 2017 00:34

Rejissor Kənan Mahmudovun həyat yoldaşı dəyişib belə oldu - FOTO

24 İyun 2017 00:33

Goranboyda avtomobil piyadanı vurub

24 İyun 2017 00:32

Lənkəranda zəlzələ olub

24 İyun 2017 00:32

Lənkəranda zəlzələ baş verib

24 İyun 2017 00:28

Avtomobil 59 yaşlı kişini vurub qaçdı - Tovuzda

24 İyun 2017 00:24

Tovuzda avtomobil piyadanı vuraraq hadisə yerindən qaçıb

24 İyun 2017 00:22

Bakıda təcili yardım maşını aşdı - Sürücü... - FOTOLAR

24 İyun 2017 00:18

Astroloji proqnoz - 24 iyun

24 İyun 2017 00:08