Məşhur Rusiya "kinofabrik"ində azərbaycanlılar - FOTO

Məşhur Rusiya "kinofabrik"ində azərbaycanlılar - FOTO
21:47 16 Dekabr 2015
29 Digər
Ölkə mətbuatı
A- A+

Sovet kinosunun simasının formalaşmağında müstəsna rolu olmuş kinostudiyalardan biri də Moskvanın Maksim Qorki adına uşaq və gənclər filmləri kinostudiyasıdır. Bu kino istehsalı və kino yaradıcılığının ən münbit məkanlarından birinin kino tarixindəki yerini dərk etmək üçün "Sakit Don", "Bazar ertəsinədək yaşayarıq", "Zabitlər", "Burada üfüqlər sakitdir", "Baharın on yeddi anı" kimi ekran şedevrlərinin adlarını çəkmək kifayətdir. Milli.Az olaraq səylərimizi maksimal dərəcədə səfərbər edib bu il 100 illik yubileyini qeyd edən kinostudiyanın fəaliyyətində Azərbaycan adlarının varlığını araşdırmağı lazım bildik. Araşdırmamız çətinliklərlə üzləşdiyindən arayış formatı ilə kifayətlənməli olduq.

Kinoşünas və kinorejissor Ayaz Salayevdən öyrəndik ki, hazırda ABŞ-da yaşayan prodüser Rauf Atamalıbəyovun babası İsmayıl Səfərov Qorki adına kinostudiyanın operatorlarından biri olub.

Başqa bir həmyerlimiz və soydaşımız Kərim Əmirov isə bu kinostudiyada səs rejissoru vəzifəsində çalışıb. Filmoqrafiyasında "Şair və çar" (1927), "Mişka Strekaçovun qeyri-adi səyahəti" (1959), "Mişka, Seryoqa və mən" (1961), "İnanın mənə, insanlar" (1964), "İqor İlyinski ilə görüşlər" (1965), "Pəncəni ver, dostum!" (1967), "Bu, kəşfiyyatda olmuşdu" (1968), "III Napoleon" (1978) kimi filmlər var.

Keçmiş sovet və müasir Azərbaycan kinematoqrafiyasının tanınmış nümayəndələri olan Ramiz Fətəliyevin və Maqsud İbrahimbəyovun da adı digər kinostudiyalarla bərabər Qorki kinostudiyası ilə də bağlıdır. 1971-ci ildə bu kinostudiyada M.İbrahimbəyovun ssenarisi üzrə "Qoy o, bizimlə qalsın", 1975-ci ildə "Yeraltı dağ mağarasının sirri", 1983-cü ildə R.Fətəliyevin ssenarisi əsasında "Xüsusi risk olmadan" adlı sovet kinematoqrafiyasının kifayət qədər məşhur filmləri çəkilib.

Aktyorlarımız arasında da yaradıcılıq yolu bu kinostudiyadan keçənlər yox deyil. Onların arasında ən parlaq nümunə Hüseynağa Sadıqovun Böyük Vəzir rolunda çəkildiyi "Ələddinin sehrli lampası" (1966) ekran əsəridir. Məhz yaradıcı heyəti beynəlmiləl tərkibli olan bu təkrarsız ekran əsərinin, deyərdim ki, bütün dövrlərin ən yaxşı klassik nağıl ekranlaşdırmalarından birinin sayəsində hər bir azərbaycanlının tanıyıb-sevdiyi "Xoruz baba"nın sənətkarlığı ümumittifaq və daha geniş auditoriya tərəfindən də kəşf edilib. Böyük sovet rejissoru Boris Rıtsarev, Sultanın məsləhətçisi rolunu oynayan Gergi Milyar "Min bir gecə" nağıllarından birinin ekran versiyasının daha canlı alınmasından ötrü məhz yaradıcı heyətin Şərqə ən yaxın nümayəndəsi olan Hüseynağa Sadıqovla məsləhətləşirmişlər. Sevimli "Xoruz baba"mızının bu baxımlı filmə cəlb olunması isə dublyaj sahəsindəki fəaliyyəti sayəsində baş tutub - tez-tez "Mosfilm" və Qorki kinostudiyalarının filmlərini azərbaycanca səsləndirən Hüseynağa Sadıqovu ittifaq rejissorları yaxşı tanıdıqları üçün bu filmə və həm də mərkəzi rollardan birinə dəvət ediblər. Dublyajdan söz düşmüşkən, öz ruscasının səlisliyini bəyənməyən H.Sadıqov bir çox digər obrazlar kimi Böyük Vəziri də Şərq koloritinin əvəzsiz canlı ifasdəsinə üstünlük verən rejissorların təkidi ilə özü səsləndirib.

Azərbaycanın əməkdar artisti Ötkəm İsgəndərov isə "VGİK" (Всесоюзный Государственный Институт Кинематографии - red.) də oxuduğu illərdə M.Qorki adına kinostudiyada istehsal olunan "Naqqal" adlı filmlə bağlı bir məqamı da danışdı: "O filmin ssenarisində, qeyd edim ki, bu, Sergey Bodrovun ssenari müəllifi kimi ilk işi idi, Maqsud adlı azərbaycanlı obrazı da var idi. O rola çəkilmək üçün bir neçə respublikadan, o cümlədən Azərbaycandan da müxtəlif aktyorlar dəvət etmişdilər. Amma quruluşçu rejissor Vladimir Roqovoy oyunumu bəyəndiyi üçün həmin rola mən təsdiq olundum. Onu da deyim ki, həmin vaxta qədər sovet kinosunda azərbaycanlı obrazını azərbaycanlı aktyorlardan başqa bir sıra digər millətlərdən olan aktyorlar oynamışdılar. Və məhz "Naqqal" filmində azərbaycanlı obrazını canlandıran ilk azərbaycanlı aktyor mən oldum. Öz tapıntılarımla obrazın xarakterini açdım. Obraz isə bundan ibarət idi ki, Azərbaycandan Rusiyaya guya təhsil almağa getmiş, əslində isə qohum-əqrəbası dalında dayanan, onun təhsili ilə bağlı bütün məsələləri, problemləri pulla həll etməyə vərdiş etmiş bir ailənin nümayəndəsinin obrazı idi. Real mənzərə buna çox yaxın idi - Moskvaya oxumağa göndərilənlərin əksəriyyəti o təhsilə heç bir marağı olmayan, sadəcə nüfuz xatirinə gedən "zavmaq"ların, prokurorların uşaqları idi. Amma belə bir rolu oynadığıma görə Bakıdakı yüksək dairələrdən zərbələr aldım. Səbəb də onu görürdülər ki, o cür rolu ekranda canlandırmaqla millətin adına guya ləkə vururam. Elə bu damğa ilə də kinostudiyanın o vaxtkı direktoru düz yeddi filmdə çəkilməyimə qadağa qoymuşdu. Yalnız Dövlət Kino Komitəsinin sədri "Naqqal" filminə baxıb tərifləyəndən sonra bizimkilər də mənim rolum haqqında müsbət rəy vermişdilər".

Yeri gəlmişkən, məşhur "VGİK" Qorki kinostudiyasının qonşuluşunda yerləşir. Və bu ali kino təhsili ocağında oxumuş həmyerlilərimiz kinostudiyanın nəinki pavilyonlarının, yeməkxanasının ab-havasına bələddirlər. Təəssüf ki, onların yaradıcı imkanları kinostudiyada istehsal edilmiş filmlərin ərsəyə gəlməsində daha gen-bol istifadə edilməyib.

Samirə Behbudqızı
Milli.Az





































RƏYLƏR

OXŞAR XƏBƏRLƏR

BU KATEQORİYADAN DİGƏR XƏBƏRLƏR

Ölkə mətbuatında bugün »

Sosial media fenomenləri nə qədər qazanır?

24 İyun 2017 23:27

Rusiya - 3-cü “bədbəxt”

24 İyun 2017 23:27

Ürək və sinir sisteminin möhkəmlənməsi üçün kokteyl

24 İyun 2017 23:22

"Qəbələ"dən növbəti transfer -

24 İyun 2017 23:18

Gözün sağlamlığını qorumaq üçün 6 amil

24 İyun 2017 23:17

Dünya ulduzları Bakı Bulvarında oxudular - FOTO

24 İyun 2017 23:12

Qəlbin nurani olması üçün nə edək?

24 İyun 2017 23:12

Minskdə tank paradın məşqləri zamanı dirəyə çırpılıb

24 İyun 2017 23:12

Gəncədə yaşayış binasında yanğın - Sakinlər təxliyyə edildi

24 İyun 2017 23:08

Tennisi buraxdı, model oldu - FOTO

24 İyun 2017 23:05

Gəncədə binada yanğın olub

24 İyun 2017 23:04

Maşında ölü tapılan sevgililərlə bağlı təfərrüat - Qadın evli imiş

24 İyun 2017 22:57

Tesla musiqi servisini yaradır

24 İyun 2017 22:57

İlham Əliyevdən təbrik məktubu -

24 İyun 2017 22:56

Kamran Şahsuvarlı gümüş qazandı

24 İyun 2017 22:53

Türkiyənin ən məşhur adamının sirli qətli və oğurlanan istintaq materialı -

24 İyun 2017 22:52

İNANILMAZ: 26 yaşı var, 50 yaşında görünür - FOTOLAR

24 İyun 2017 22:49

Yumruğu 90 san ərzində sıxmanın maraqlı faydaları

24 İyun 2017 22:47

Sağlam Gələcək Mərkəzi "Müasir ailənin aktual problemləri” mövzusunda seminar keçirib

24 İyun 2017 22:47

Böyük sirləri özləri ilə o dünyaya aparan məşhurlar

24 İyun 2017 22:42

Mayeni gözlərindən ixrac edir -

24 İyun 2017 22:35

Məşhur hind aktrisa Mayamiyə yollanıb - FOTO

24 İyun 2017 22:32

Pakistandanda öldürülənlərin sayı 85-ə çatdı

24 İyun 2017 22:29

Azyaşlı, allergiyalı uşaqları necə qidalandırmaq lazımdır?

24 İyun 2017 22:22

İcra başçısının oğluna vəzifə verildi

24 İyun 2017 22:22

Bakıda yeni doğmuş anaya səhv qan köçürdülər - FOTO

24 İyun 2017 22:17

Hansı qida uşaqlarda IQ artırır?

24 İyun 2017 22:17

Qadın vəkilə qarşı əxlaqsız hərəkət

24 İyun 2017 22:12

"Həzm edə bilməyənlər, getsinlər, su içsinlər" - Hüseyn Əzizoğlu

24 İyun 2017 22:12

Qiyamət günü dənizlər atəş necə saçacaq?

24 İyun 2017 22:12

Londonda yaşayış binası yanıb

24 İyun 2017 22:12

Tarkan Bakıya təşəkkür etdi - FOTO

24 İyun 2017 22:05

Rus gözəl Neymarla tanış olmaq istəyir - FOTO

24 İyun 2017 22:05

İlhamənin anası əməliyyat olundu - FOTO

24 İyun 2017 22:05

“Qarabağ” hazırlıq oyununda darmadağın oldu

24 İyun 2017 22:05

Basqınlar və qətllər törətməkdə təqsirləndirilən şəxs azadlığa çıxdı

24 İyun 2017 22:04

İsrail o ölkəyə hava zərbələri endirdi -

24 İyun 2017 22:04

“Bu, rusların həyata keçirdiyi 11 sentyabr hücumudur” – ŞOK MÜQAYİSƏ

24 İyun 2017 22:03

Pakistanda partlayışlarda həlak olanların sayı 85 nəfərə çatıb

24 İyun 2017 21:57

PayPal-a ani pul köçürmələri funksiyası gəlib

24 İyun 2017 21:57

Siyəzəndə maşın maneəyə çırpılıb, yaralı var

24 İyun 2017 21:52

Piyada yeriməyin daha bir faydası

24 İyun 2017 21:52

Cənnət Allahın sevgisində, cəhənnəm qəzəbindədir

24 İyun 2017 21:52

Konfederasiyalar kuboku: Rusiya mübarizəni dayandırdı

24 İyun 2017 21:50

Azərbaycan prezidenti pakistanlı həmkarına başsağlığı verib

24 İyun 2017 21:48

Prezident Məmnun Hüseynə başsağlığı verdi

24 İyun 2017 21:44

Hepatit C xəstəliyi haqqında formalaşmış 7 YANLIŞ FİKİR

24 İyun 2017 21:42

Aktyora çevrilən 10 ulduz idmançı - FOTO

24 İyun 2017 21:42

Məhkəmə Messi qərarını verdi

24 İyun 2017 21:33

Açıq-saçıq şəkillər sonu oldu -

24 İyun 2017 21:33