Azərbaycanda qana olan tələbat necə ödənilir? - SOSİUM

Azərbaycanda qana olan tələbat necə ödənilir? - SOSİUM
19:19 12 Oktyabr 2016
42 Digər
Ölkə mətbuatı
A- A+

“Qafqaz Müsəlmanları İdarəsinin təşəbbüsü ilə (QMİ) Səhiyyə Nazirliyi ilə birlikdə 2005-ci ildən Aşura günündə qanvermə aksiyası keçirilir. Bu addım Azərbaycanda qan donorluğunun inkişafı məqsədi ilə atılıb.
 
Bu fikirləri APA TV-nin “Sosium” proqramının qonağı, Elmi-Tədqiqat Hematologiya və Transfuziologiya İnstitutunun böyük elmi işçisi, tibb üzrə fəlsəfə doktoru Gülnaz Bədəlova deyib. Ölkə üzrə 15 məsciddə və Mərkəzi Qan Bankında qanvermə aksiyasının keçirildiyini deyən  G.Bədəlova təxminən 4 min insanın qan verdiyini vurğulayıb.
 
Aşura günündə qan donorlarının sayının artdığını deyən G.Bədəlova qeyd edib ki, Azərbaycan əhalisinin 10 milyona yaxın olduğundan il ərzində ölkədə 150 min qan donoru olmalıdır: “2015-ci ildə ölkə üzrə cəmi 75 min insan donorluq edib. Yəni, Azərbaycanda əhalinin sayına görə qan donorlarının sayı lazım olandan 2 dəfə azdır”.
 
Onun sözlərinə görə, ötən il donorlar vasitəsi ilə 20 min litrə yaxın qan tədarük edilib. Mərkəzi Qan Bankında kifayət qədər qanın olduğunu deyən G.Bədəlova qeyd edib ki, il ərzində müəyyən aylarda, xüsusilə yay aylarında və Ramazanda donorların sayı azalır. “Bu zaman müəyyən mənada qan çatışmazlığı yaranır. Amma bütövlükdə Mərkəzi Qan Bankında kifayət qədər qan ehtiyatı olur”.   
 
Gülnaz Bədəlova əlavə edib ki, Azərbaycana heç bir halda xarici ölkələrdən qan daxil olmur və xarici ölkələrə də qan və qan komponentləri göndərilmir. 
 
Azərbaycanda ən böyük tələbatın olduğu qan qruplarına gəlincə, G.Bədəlova bildirib ki,  I və II qrup üzrə donorların sayı çoxdur: “Sözsüz ki, I və II qan qruplarına da tələbat çoxdur. Mənfi III və IV qan qrupları isə nadir tapılır. Eyni zamanda, bu qruplara tələbat da azdır”.
 
 
Həkim-hematoloq bildirib ki, sağlam insanların əksəriyyəti qan verə bilər: "18 yaşı tamam olmuş çəkisi 50 kq-dan yuxarı olan, boyu 150 sm-dən az olmayan hər bir sağlam şəxs qan verə bilər. Donorlar qanvermədən öncə müayinədən keçir. Donorun sonuncu müayinələri, xroniki xəstəliyin olub-olmaması barədə məlumat toplanır”.
 
G.Bədəlova qeyd edib ki, sağlam donorlar da qan verməzdən əvvəl, müəyyən qaydalara riayət etməlidir: “Məsələn, qan donorları bir gün əvvəl dərman qəbul etməməlidir. Axşam saatlarında yağlı, piyli yemək yeyənlərin də səhəri günü qan verməsi məsləhət görülmür”. 
 
Həkim hematoloq vurğulayıb ki, qan vermək insanlar üçün xeyirlidir: “Qan verən insanlarda yeni, cavan hüceyrələr əmələ gəlir. İldə 4 dəfə qan vermək il ərzində qanın 4 dəfə təzələnməsi deməkdir. Qan vermək müəyyən xəstəliklərin klinik göstəricilərinin də aşağı düşməsinə səbəb olur. Məsələn yüksək təzyiq varsa, qanvermədən sonra təzyiq normallaşır, baş ağrıları azalır”. 
 
G.Bədəlova deyib ki, son bir neçə ay ərzində əməliyyat olunan şəxslər, şəkərli diabet, qan təzyiqi, daxili orqanlarda ciddi problemləri olanlar yəni, ürək, böyrək  ağciyər çatışmazlığı, qan azlığı olan şəxslər donar ola bilməz. 
Onun sözlərinə görə, donor qanı 4 infeksiyaya qarşı – Hepatit C, Hepatit B, sifilis və HİV-ə qarşı yoxlanılır: “Hər hansı donorda xəstəlik aşkarlanarsa, həmin donor Mərkəzi Qan Bankına dəvət olunur və bu barədə həmin şəxsə məlumat verilir. Daha sonra həmin şəxs müalicə olunmaq üçün aidiyyatı həkimlərə yönləndirilir”.  
 
G.Bədəlova deyib ki, qan donoru olan şəxslərdə itirilmiş qan 56 gün sonra bərpa olunur: “Yəni, nəzəri olaraq 56 gün sonra həmin şəxs yenidən qan verə bilər. Amma biz 2 aydan yox, 3 aydan sonra qan verməyi tövsiyə edirik”.
 
 
Qanın saxlanma şəraitinə gəlincə, həkim-hematoloq bunları deyib: “Qan 2 komponentə - qırmızı qan, yəni eritrosit kütləyə və plazmaya bölünür. Eritrosit kütləsi müsbət 2-6 dərəcədə 35 gün ərzində saxlanıla bilər, plazma isə mənfi 16 dərəcədə 24 ay saxlanıla bilər. Yarasız qanlar isə xüsusi üsulla yandırılır”. 
 
G.Bədəlova bildirib ki, tədarük olunan qan və qandan hazırlanan preparatlardan hemofiliya və talassemiyalı, həmçinin qana ehtiyacı olan digər xəstələrin müalicəsində istifadə olunur. 
 

 

RƏYLƏR

OXŞAR XƏBƏRLƏR

BU KATEQORİYADAN DİGƏR XƏBƏRLƏR

Ölkə mətbuatında bugün »

Əllərinizi düzgün yuyub qurulayırsınızmı?

27 May 2017 21:57

Həkimlər orucu şorba ilə başlamağı tövsiyə edir

27 May 2017 21:52

Mingəçevirdə oğlu tərəfindən öldürüldüyü ehtimal edilən qadının

27 May 2017 21:51

Ağıza toz getməsi orucu batil edirmi?

27 May 2017 21:47

Ramazan ayında necə qidalanaq? - həkim məsləhəti

27 May 2017 21:42

Qusar sakini ev təmiri zamanı yıxılaraq ölüb

27 May 2017 21:42

Azərbaycanda oğul anasını öldürdü - YENİLƏNİB

27 May 2017 21:42

Mustafa Cecelinin boşanma səbəbi - "Tərzimizi bəyənmirdik"

27 May 2017 21:37

Azərbaycan ordusunun “Aselsan” ratsiyaları Qarabağda Rusiya texnikasına qarşı - FOTO

27 May 2017 21:37

Üzdəki qara nöqtələrdən qurtulmağın sadə yolları

27 May 2017 21:37

Oruc tutan şəxslər bu idmanla məşğul ola bilməz

27 May 2017 21:33

Azərbaycanlı müğənninin xanımı və ögey oğlu Disneylenddə - FOTO

27 May 2017 21:32

O, "İbra"nın fanatıdır - FOTO

27 May 2017 21:32

Əncirin inanılmaz faydaları

27 May 2017 21:30

"Yaşımız o yaş deyil küsülü qalaq" - əməkdar artistdən barışıq mesajı

27 May 2017 21:27

Böyrəklərinizin təhlükədə olduğunu bildirən 8 ƏLAMƏT

27 May 2017 21:27

Fərda pis vəziyyətdə qaldı: avtobusda tanımadılar

27 May 2017 21:27

Mingəçevirdə oğul anasını qətlə yetirdi

27 May 2017 21:23

İştahanı nəzarət altında saxlamaq qaydası

27 May 2017 21:22

İslamda nəhs rəqəm anlayışı varmı?

27 May 2017 21:17

Nobeldən kim, niyə imtina edib

27 May 2017 21:13

Ramazan ayında çimmək olarmı?

27 May 2017 21:12

NATO-nun iclasında Azərbaycanın təklifi qəbul olundu - FOTO

27 May 2017 21:12

O, İnstagram fenomenidir - FOTO

27 May 2017 21:05

Məşhur futbolçu xanımı ilə çimərlikdə - FOTO

27 May 2017 21:05

Türkiyədə güclü zəlzələ olub

27 May 2017 21:01

"Beş mərtəbə" dairəsi ləğv edildi - XƏRİTƏ - FOTO

27 May 2017 20:58

Alzheimerə səbəb olan amillər

27 May 2017 20:57

Mingəçevirdə oğlu tərəfindən öldürüldüyü ehtimal edilən qadının adı məlum olub

27 May 2017 20:57

Məktəblilər arasında dava ölümlə nəticələndi

27 May 2017 20:55

Azərbaycanda ən çox insan ölümünə səbəb olan bu xəstəlikdir - VİDEO

27 May 2017 20:52

Mübarək Ramazan ayında yuxu necə tənzimlənməlidir?

27 May 2017 20:52

Corat qəbiristanlığında hasarı qəbirin ortasından çəkdilər - VİDEO

27 May 2017 20:47

Başı suya batırmaq orucu pozurmu?

27 May 2017 20:47

''Qələbə'' dairəsində dəyşiklik edilib - VİDEO

27 May 2017 20:47

İH başçısının müavini: Azərbaycan dünyada artıq bir idman ölkəsi kimi tanınıb

27 May 2017 20:43

Ramazanın 2-ci gününün duası

27 May 2017 20:43

Gənc müəllimin qeyri-adi tədris üsulu - "Şagirdlər həm öyrənir, həm də əylənir" - VİDEO

27 May 2017 20:42

Taksi sürücüləri fırıldaqçının hədəfində - Özünüzü bu şəxsdən qoruyun - VİDEO

27 May 2017 20:42

Ramazan ayının obaşdan və iftarlarının elmi tənzimlənməsi - ARAŞDIRMA

27 May 2017 20:42

Bazarda 8-9 yerlik avtomobillərə maraq artıb - SƏBƏB - VİDEO

27 May 2017 20:42

Ən çox yatan heyvanlar

27 May 2017 20:37

Papillomalardan xilas olmağın müxtəlif yolları

27 May 2017 20:37

Ramazanın 2-ci gününün duası, imsak və iftar vaxtı

27 May 2017 20:36

Çempionluq yolunda “Beşiktaş”a ağır zərbə

27 May 2017 20:32

İbrahimoviç, Kasilyas, Pepe, Ture - havayı ulduzlar

27 May 2017 20:32

Fransız model Tao - FOTO

27 May 2017 20:32

Doymanıza və kilo almamağınıza səbəb QİDALAR

27 May 2017 20:27

Siyavuş Novruzov: "Ermənistanın ballistik raketlərə malik olması Cənubi Qafqaz üçün təhlükə mənbəyidir"

27 May 2017 20:27

Millimiz ilk setdə uduzdu - YENİLƏNİR

27 May 2017 20:27