Quranda behiştin dörd adı bəyan olunmuşdur ki, onlara işarə edək: cənnəti-ədn, cənnəti-firdovs, cənnəti-nəim, cənnəti-məva.
Həmçinin hədislərdə oxuyuruq ki, bu dörd behiştdən başqa, Allah Təalanın digər behiştləri də vardır ki, bu dörd behişt onları əhatə etmişdir. (Tebyan)
Milli.Az deyerler.org-a istinadən bildirir ki, Quranın bir çox ayələrində cənnəti-nəimdən söz açılmışdır. O cümlədən:
"(Üçüncü dəstə, imanda) öncül (təqvada) qabaqcıllar! Onlar (Allahın dərgahına) yaxın olanlardır. (Onlar) nemət dolu cənnət və bağlarda olacaqlar". ("Vaqiə" 10-12).
"Yoxsa onlardan hər birinin tamahı var ki, (sabah Qiyamətdə kafir ola-ola) onu çox nemətli cənnətə daxil edələr?!". ("Məaric" 38).
Cənnəti-ədn də ayələrdə adı çəkilən cənnətlərdəndir. O cümlədən:
"(Əgər belə etsəniz,) Allah günahlarınızı bağışlar, sizi (evlərinin və ağaclarının) altından çaylar axan cənnətlərə, bağlara və əbədi (Ədn) cənnətlərindəki pak və xoşagələn məskənlərə daxil edər. Budur böyük səadət". ("Səff" 12).
Firdovs behiştinin adı Quranda iki dəfə çəkilmişdir. O cümlədən:
"Həqiqətən, iman gətirmiş və yaxşı işlər görmüş kəslərin ilk qəbul yerləri Firdovs bağlarıdır". ("Kəhf" 107).
"Onlardır varislər! Uca Cənnətə varis olanlar (şəxsi malları kimi cənnətə mütləq və daimi sahib olanlar və ya kafirlərin cənnət payına da varis çıxıb yiyələnənlər)! Onlar orada əbədidirlər". ("Muminun" 10-11).
Cənnəti-məvanın adı da Quranda iki dəfə gəlmişdir. O cümlədən:
"Lakin iman gətirib saleh əməllər edənlər üçün "Mə'va" cənnətləri və bağları vardır, (və bunlar hamısı dünyada) etdiklərinin mükafatı olaraq bir qonaqlıqdır". ("Səcdə" 19).
"Sidrətul-müntəhanın (göylərin sərhədlərinin axırı və bəndələrin əməllərinin qalxıb-enmə yerinin sonunda yerləşən sidr ağacının)yanında. (Məhşərdə hesab qurtardıqdan sonra möminlərin) məskunlaşama yeri olan axirət cənnəti onun yanındadır". ("Nəcm" 14-15).
Cənnəti-nəim dedikdə vilayət nəzərdə tutulur və Quranda hansı yerdə nemətin adı çəkilirsə, vilayətə işarə edir.
Allah Təala Qurani-Kərimin 20 yerində mömin bəndələrinə görüşməyi vəd edir. Cənnəti-liqa behiştlərdən biridir ki, insan Allahla görüşər. "O gün neçə-neçə üzlər şad-xürrəm olacaq! (Qəlb gözü ilə) öz Rəbbinə tərəf (və zahiri gözü ilə Onun cəlal və camal nişanələrini tam şəkildə təzahür və təcəssümünə) baxacaqdır". ("Qiyamət" 22-23).
"Buna görə də kimin öz Rəbbi ilə görüşə ümidi varsa, gərək yaxşı iş görsün və ibadətdə heç kəsi öz Rəbbinə şərik qoşmasın". ("Kəhf" 110).
Behiştin müxtəlif dərəcələri.
İbn Şəhri Aşub Əmirəl-möminindən (ə) nəql edir ki, buyurub: "Behiştin 71 qapısı vardır və onların 70-dən mənim davamçılarım və əhli-beytim daxil olacaqdır. Onun bir qapısından isə qalan insanlar".
İmam Sadiq (ə) buyurur: "Behiştin bir qapısı vardır ki, ona məruf deyərlər. Oradan daxil olmazlar, məgər məruf əhli, xeyir və bəyənilmiş işlər və saleh əməllər əhli".
Əmirəl-möminin (ə) buyurur: "Behiştin müxtəlif dərəcələri vardır ki, bəziləri bəzilərindən fəzilətlidir. Fərqli mənzilləri vardır. Nemətləri əbədidir və qət olmaz. Orada sakin olan heç bir zaman köçməz. Orada sakin olan möhtac olmaz".
Milli.Az