x
Loading...

Anasının istəyi ilə sünnət edib, 13 yaşında qoca kişiyə ərə vermək istədilər - Səfalətdən BMT səfiri vəzifəsinə kimi yüksələn QADIN KİMDİR?

Köçərilər qəbiləsindən olan Somali əsilli model Varis Dirie beş yaşında qadın sünnət əməliyyatı keçirərək, 13 yaşında az qala qoca kişi ilə evləndirilməyə məcbur qoyulub. Lakin Varis təkcə yeni həyat və başgicəlləndirici karyera qurmaq üçün deyil, həm də özü kimi barbar adətinin qurbanlarını müdafiə etmək üçün güc taparaq həyatını dəyişdirməyi bacarıb.

Metbuat.az ən məşhur afrikalı fəallardan biri Varid Dirie haqqında faktları təqdim edir:

Varis Dirie Somalinin Gilkayo şəhərində böyük köçəri ailəsində anadan olub. Doğma ləhcəsindən tərcümədə qızın adı "səhra çiçəyi" deməkdir.

Varisin valideynlərindən doğulan on iki uşaqdan yalnız beşi sağ qalıb. Qadın sünnətinin dəhşətli tətbiqi nəticəsində iki uşaq dünyasını dəyişib. Biri doğuş zamanı dünyasını dəyişib, çünki sünnət ananın cinsiyyət orqanını eybəcərləşdirib və onun doğulmasını çətinləşdirib. İkincisi beş yaşlı Varisin bacısı qadın sünnətinə məruz qaldıqdan sonra qan itkisi və ağrı şokundan ölüb.

Beş yaşında olanda Varis özü qadın cinsiyyətini birdəfəlik məhv etmək və qızı gələcəkdə "sakit və sadiq həyat yoldaşı"na çevirmək üçün hazırlanmış bu dəhşətli prosedura dözməli oldu. Özü də belə bir kabus görən ananın qızına yazığı gəlsə belə, heç nə edə bilməzdi. Çünki onun tayfasının adət-ənənələri bu şəkildə qadın “natəmizliyini” məhv etmək üçün qanunlar yazmışdılar.

Müsahibələrinin birində Varis Afrikada tətbiq edilən dəhşətli adət-ənənə haqqında deyib ki, "cinsi əlaqədə olan qadınlar yalnız ərin həzz alması və nəsil davam etdirməsi üçün bir vasitədir. Arvadda cinsi cazibə pozğunluq əlaməti olaraq qəbul edilir. Heç kim sünnətsiz qızla yüksək ehtimalla evlənməyəcək və o, valideynlərinin və ya böyük qardaşının ailəsində qulluqçu olaraq həyatını sonlandırır".

Köçəri qızın gündəlik həyatı yetkin qadının həyatından çox da fərqlənmirdi. O odun yığır, ocaq qalayır, yemək hazırlayır, paltar düzəldir, qoyun otarır, kiçik qardaş və bacılarına baxırdı. Məşhurun bütün uşaqlıq illəri belə keçib.

Onun on üç yaşı olanda “səhra çiçəyi” artıq tam çiçək açır. Çünki Somali qızları ağır həyat yaşayır və erkən böyüyürlər. 13 yaşında onlar nikah yaşına daxil olmuş sayılırlar. Valideynlər Varislə evlənmək qərarına gələn babası yaşlı bir kişi tapırlar. Gəlin üçün qoca kürəkən bir neçə dəvəni fidyə kimi təklif edir.

Amma qız həyatını məhv etmək istəmirdi. Avropa standartlarına görə hələ kifayət qədər uşaq olsa da, Varis böyüklər kimi hərəkət edərək evdən qaçır. Qızına yazığı gələn ana onun qaçmasına kömək edir. Köçəri düşərgəsini Somalinin paytaxtı Moqadişudan ayıran yüzlərlə kilometr yolda o, təkbaşına yol qət edərək qohumlarının köməyi ilə Böyük Britaniyadakı Somalinin səfirliyində işləyən bir ailə tərəfindən İngiltərəyə pulsuz dayə kimi aparılır.


Qız Londonda məskunlaşaraq ingilis dilini öyrənməyə başladı. Dörd il sonra qohumu vətənlərinə geri çağırılanda Varis onun arxasınca getməyib qeyri-qanuni miqrant oldu və deportasiya olunmamaq üçün uydurma nikaha daxil olaraq "McDonald's" da işə düzəlir.

Onun həyatında məşhur moda fotoqrafı Terens Donovan ilə tanışlığı böyük uğur gətirdi. Fotoqraf somalili qadının kövrək fiqurasının qüsursuz parametrlərini, dərisinin, gözlərinin zeytun rəngini və mükəmməl mütənasib üz cizgilərini dərhal qiymətləndirərək, qızı model agentliyinə gətirir.

Qərb moda jurnalları, kosmetika və moda brendləri o vaxta qədər öz “rəngli” auditoriyasını qüdrətli və əsaslı şəkildə formalaşdırırırdılar. Ağ modellər çinli, yaponiyalı, və afro-amerikalı qadınlar bir kənara itələyirdi. Varisin agentliyə gəlişi ilə o, "Vogue" və "Glamour" kimi məşhur dərgilərdə rol aldı, "Chanel", "Levi's", "L'Oreal" və "Revlon" markaları üçün reklam pozaları verdi. 1998-ci ildə o, Hollivudda çəkilən "Mumya: Misir şahzadəsi" filmi ilə böyük ekranda göründü.