x
Loading...

Burada, bir gün bir il deməkdir: Əfqanıstanın ən pis həbsxanası - "Pole-Çərxi" haqqında DƏHŞƏTLİ FAKTLAR / FOTO

Taliban hərəkatı Əfqanıstan üzərində tam nəzarəti elan etdikdən sonra, silahlılar bir neçə həftə ərzində ölkəni ələ keçirdilər və keçmiş rəhbərliyi təhlükəsizlik qüvvələri ilə birlikdə qaçmağa məcbur etdilər. Daxili vəziyyətlə tanış olan mənbələr, həbsxanadan çıxan məhbusların Talibanla mübarizədə mühüm rol oynadığını iddia edirlər.

Metbuat.az paytaxt Kabildə yerləşən ən böyük həbsxanalardan sayılan "Pole-Çərxi" barədə dəhşətli faktları diqqətinizə çatdıracaq.

1980 -ci illərdə respublikanın o zamankı başçısı Məhəmməd Daudun əmri ilə inşa edilmiş həbsxananın açılması sözün əsl mənasında ilk əmrlərindən biri oldu. 1973-ci ildə Daud, Əfqanıstan Sosialist Xalq Demokratik Partiyasından (PDPA) solçu radikalların və sağ millətçilərin dəstəyi ilə hərbi çevrilişə rəhbərlik etdi və Kralı Zahir şahı devirdi. Yeni hökumət ölkəni yenidən qurmağa və geniş miqyaslı repressiyalar təşkil etməyə başladı. Təbii ki, bu məqsədlə yeni həbsxana lazım idi.Puli-Çarxi həbsxanasının qapılarında mühafizəçilər, 2004

Puli-Çarxi həbsxanasının qapılarında mühafizəçilər, 2004

Bu həbsxana haqqında çox az şey məlumdur. 2006-cı ildə həbsxana ərazisində kütləvi məzarlar tapıldı. Məlumatlara görə, təxminən iki min insan həmin məzarlıqlarda dəfn edilib. Onların arasında çoxu diri-diri basdırılıb. Mütəxəssislər, qətliamın 1978-1986 -cı illərdə baş verdiyini düşünürlər. O zaman ölkədə Əfqanıstan kommunistləri hakimiyyətə gəldi, ardınca vətəndaş müharibəsi başladı.

"Kommunistlərin hər gecə bizi kameralarımızdan necə çıxardığını xatırlayıram. Kimsə elektrikli kresloda işgəncə verildi, digərləri isə öldürüldü. Hər axşam 60 adam həbsxananın qarşısına çıxarılırdı. O hadisələrin şahidləri möcüzə sayəsində sağ qaldıqlarına inanırlar" deyə şahidlərdən biri həmin əzablı illəri xatırlayarkən bildirib. Taliban yaraqlıları Puli-Çarxi həbsxanasının boş bir ərazisindən keçir

Taliban yaraqlıları Pole-Çərxi həbsxanasının boş bir ərazisindən keçir

Ölkədəki yalnız qlobal demokratik dəyişikliklər əfqanları bütün bu xatirələrin yaratdığı ağrıdan xilas edə bilərdi. Belə bir dəyişiklik şansı 2001 -ci ildə Əfqanıstanı işğal edən və Taliban hökumətini qovan zaman gəldi. Yeni səlahiyyətlilər vəziyyətin yaxşılaşacağına söz veriblər - təkcə azadlıqda yaşayan əfqanlar üçün deyil, həbsxanada qalanlar üçün də.
Puli-Çarxi həbsxanasında bəziləri keçmiş məhkumlar olan Taliban yaraqlıları danışır

Pole-Çərxi həbsxanasında bəziləri keçmiş məhkumlar olan Taliban yaraqlıları danışır

Ancaq işlər daha da pisləşdi. Həbsxananın tutumu beş minlik olsa da on mindən çox məhbus burada saxlanılırdı. Həbsxana mühafizəçiləri məhkumları daim zorlayır, onları döyür və işgəncə verirdilər. Siyasətçilər və hüquq müdafiəçiləri saxlanılma şəraitinin yaxşılaşdırılması tələbləri ilə Əfqanıstan hakimiyyət orqanlarına mütəmadi olaraq müraciət edirlər. Lakin həbsxana, mühafizəçiləri dəyişməyə tələsmirdi. Xüsusilə Taliban və Əl-Qaidə üzvlərini ələ salmağı çox sevirdilər. 2021-ci ilin yazında ölkə daxilində qazandıqları yürüş zamanı, Taliban əyalətləri ələ keçirməklə yanaşı, bir çox əsiri də azad etdi. Əfqanıstanlı bir siyasətçi iddia edir ki, Taliban şəhərlərə getməzdən əvvəl həbsxanaları ələ keçirdi. Çünki məhbusların köməyi olmadan paytaxta gedə bilməzdilər. Yalnız Taliban üzvlərini və ya müttəfiq qrupların nümayəndələrini sərbəst buraxdılar" deyə siyasətçi qeyd edib. Puli-Çarxi həbsxanasının yeni müdiri olan Taliban döyüşçüsü

Pole -Çərxi həbsxanasının yeni müdiri olan Taliban döyüşçüsü

Taliban ən güclü dəstəyi "Pole-Çərxi"də tapdı: oradan hərəkatın ən azı yeddi min tərəfdarı sərbəst buraxıldı. İndi bir vaxtlar barmaqlıqlar arxasında əyləşənlər sərkərdə oldular. Bəziləri "Associated Press" jurnalistlərinə və yoldaşlarına hansı şəraitdə yaşadıqlarını göstərmək üçün şəxsən həbsxanaya qayıtmağa qərar verdilər. Deyilənə görə həbsxanada cəmi 60 nəfər qalıb, onların da çoxu narkotik alveri və digər cinayət əməllərindən məhkum edilib.
Taliban, Puli-Çarxi həbsxanasındakı boş kameraya girir

Keçmiş mühafizəçilər, Taliban Kabilə yaxınlaşan kimi həbsxananı tərk etdilər. Çünki onlar bilirdilər ki, yaraqlılar dərhal öz qisaslarını alacaqlar. Bununla birlikdə, hərəkatın nümayəndələri, kommunistlərin və ya Qərbyönümlü hökumətin dövründə olduğu kimi, rəqiblərini cəzalandırmayacaqlarını və "Pole-Çərxi" divarları xaricində ələ salmayacaqlarını söyləyirlər. “Biz qisas almaq istəmirik. Keçmiş hökumət üçün işləyən hər kəs üçün amnistiya elan etdik. Bütün Əfqanıstan polisi və əsgərləri bağışlandı " həbsxananın hazırkı rəisi Şərafətullah Xozeyfa belə deyib. Taliban əsirlərin saxlandığı Puli-Çarxi bölgəsinə girir

Taliban əsirlərin saxlandığı Pole- Çərxi bölgəsinə girir

Taliban sözünə əməl etməyə çalışsalar da, 15 avqustdan bəri ölkədən mülki şəxslərin vəhşicəsinə qətlə yetirildiyi barədə mütəmadi məlumatlar verilir. Bu səbəbdən yüzlərlə əfqanın xarici hərbçilərlə birlikdə ölkəni tərk etməyə çalışan Kabilin beynəlxalq hava limanını doldurması təəccüblü deyil. Son bir ay ərzində yeni hökumət nə Rusiya, nə ABŞ, nə də Avropa Birliyi tərəfindən tanınmadı. Ölkələr də Əfqanıstana maliyyə və humanitar yardım göstərməyə tələsmirlər, baxmayaraq ki, onsuz da ölkə iqtisadiyyatı çökə bilər və minlərlə insan yoxsulluq həddinin altında qalacaq. Yeni hökumət dövründə dəmir barmaqlıqlar arxasında qalanlar da mərhəmətə güvənirdilər, lakin artıq ümidlərini itirirlər. Məsələn, bu yaxınlarda "Pole-Çərxi"dən olan 22 yaşlı məhkum Məhəmməd jurnalistlərə açıqlamasında bildirmişdi ki, Taliban dövründə həbsxana şəraitinin yaxşılaşacağını gözləmək üçün heç bir səbəb yoxdur. Bu yaxınlarda həbs olunan məhbuslar Puli-Çarxi həbsxanasında namaz qılırlar

Bu yaxınlarda həbs olunan məhbuslar Pole-Çərxi həbsxanasında namaz qılırlar

Məhəmməd özü və üç dostu haqsız olaraq həbsxanaya göndəriliblər.

"Toyuq və çörək aldıq, hamısı birlikdə 500 əfqaniyə çıxdı. Amma kassada dedilər ki, 750 borcumuz var. Pulum olmadığını dedim, qalan məbləği gətirənə qədər telefonumu girov olaraq verməyi təklif etdim. Sonra taliblərdən biri gəldi, bizi döydü və həbsxanaya gətirdi. Burada hər gün bir il kimi davam edir. Əgər hər hansı bir müsəlman məni eşidirsə, mən günahsızam. Mən burdayam " deyə məhkum xatırlayır. Onun sözlərinə görə, ailələri onun harada itdiyini də bilmirlər...

Gülbəniz Hüseynli / Metbuat.az


Şahid olduğunuz hadisələrin video və ya fotosunu çəkərək bizə göndərin:
0552252950 (Whatsapp)
Loading...

RƏYLƏR

BU KATEQORİYADAN DİGƏR XƏBƏRLƏR